Phòng trị bệnh trên dê

Nguồn: hoind.tayninh.gov.vn
NHỮNG BỆNH CỦA DÊ DO VI KHUẨN
1. Bệnh nhiệt thán
Nguyên nhân và cách lan truyền bệnh:
Bệnh gây ra do vi khuẩnBacillus anthracis, khi tiếp xúc với không khí vi
khuẩn thay đổi từ chúng gây bệnh (cường độc) ở bên trong cơ thể thành nha bào
hay dạng không hoạt động. Ở dạng này vi khuẩn tồn tại rất lâu ngoài môi trường,
thậm chí đến hàng chục năm. Khi gia súc nuốt phải nha bào thì mầm bệnh nhanh
chóng trở thành dạng cường độc, bắt đầu sinh sản và gây bệnh. Bệnh xảy ra khi
con vật nuốt phải nha bào khi chăn thả, uống nước bị nhiễm mầm bệnh, hoặc do
ăn thức ăn chế biến từ động vật mắc bệnh này.
Bệnh thường xảy ra ở thể quá cấp(làm dê chết trong vòng 2-6 giờ) hoặc
dạng cấp tính kéo dài sau 48 giờ mới chết.
Triệu chứng:
Triệu chứng đặc trưng là sốt cao: 41-42
0
C, suy yếu nhanh, màu của niêm
mạc, miệng, mắt từ đỏ chuyển sang tím tái, đôi khi ỉa chảy lẫn máu. Thở nhanh,
nóng nhịp tim nhanh và yếu. Dê bỏ ăn, lờ đờ, sữa và nước tiểu bị lẫn máu. Luỡi,
hầu và xung quanh hậu môn bị sưng. Trên xác chết thấy máu chảy ra từ các lỗ tự
nhiên, xác chết không cứng. Nếu nghi ngờ chết do nhiệt thán thì không được mổ
xác chết. Tốt nhất là cắt một mẩu tai để trong túi ni-lông kín (ướp lạnh nếu có thể)
và mang nhanh đến trung tâm thú y. Kiểm tra máu ở tai có thể tìm thấy được mầm
bệnh. Nếu mổ xác chết làm máu hay phủ trạng vương vãi thì sẽ tạo ra nguồn lây
lan bệnh lâu dài.
Điều trị và cách phòng:
Khi các triệu chứng đã thể hiện rõ thì điều trị không có kết quả. Nếu
bệnh đã xảy ra thì toàn bộ đàn gia súc ở vùng đó phải được tiêm phòng bằng vắc-
xin. Điều trị thường dùng tetracycline hoặc peniciline… liều cao và kéo dài ít nhất

Các hạch này có thể nóng, đau và sưng to 3-5 cm hoặc to hơn. Bệnh thường gây
nguy hiểm nhiều, trừ khi các áp xe sưng lên chèn vào mạch máu hoặc áp xe phát
sinh ở hệ thống thần kinh hay ở các cơ quan nội tạng. Trong các áp xe có mủ màu
xanh vàng. Việc chuẩn đoán bệnh được dựa trên vị trí của các áp xe, đặc điểm của
mủ. Nếu cần lấy mủ nuôi cấy vi khuẩn trong phòng thí nghiệm.
Điều trị và cách phòng:
Các áp xe được điều trị bằng phẩu thuật và phải được thực hiện cẩn thận
chu đáo, nhất là các áp xe vùng đầu, cổ. Khi điều trị nên sử dụng một số loại
kháng sinh đặc hiệu với liệu trình từ 3-5 ngày (theo sự chỉ dẫn của bác sĩ thú y).
Rất khó phòng được bệnh này vì vi khuẩn Corynebacterium pseudo
tuberculosis (typ ovis) thường tồn tại ở trong đất. Khi phẩu thuật xong nên rửa vết
thương bằng cồn lod 3-5%, toàn bộ tổ chức, mủ máu ở ổ áp xe phải được dọn sạch
và đốt bỏ. Khi dê mới mua về phải cách ly ít nhất 30 ngày và tốt nhất là 2 tháng.
Thời gian đó đủ để cho bệnh phát được ra ngoài. Có thể sử dụng dạng vắc-xin chết
được phân lập từ đàn dê bị nhiểm bệnh để đề phòng bệnh này.
4. Bệnh Listeriosis (Listerellosis, Circling Disease)
Nguyên nhân và cách lây truyền:
Bệnh gây nên bởi vi khuẩn Listeria monocytogenes và thường phổ biến
ở vùng có khí hậu lạnh. Vi khuẩn có sức đề kháng cao và hay tiếm sinh trong đất,
thức ăn gia súc ủ chua, phân, sữa, nước tiểu và dịch mắt, dịch mũi của con vật
nhiễm bệnh này. Bệnh Listenosis chỉ bị lan truyền khi dê nuốt, hít phải vi khuẩn
qua mắt. Mỗi cách truyền bệnh dẫn đền triệu chứng lâm sàng khác nhau. Ví dụ:
Nếu nuốt phải vi khuẩn thì thường gây nên sảy thai ở dê có chửa; nếu vi khuẩn
nhiễm qua mắt hoặc qua mũi thì dẫn đến dạng bệnh thần kinh, viêm não.
Triệu chứng lâm sàng:
Dê mắc bệnh ở dạng ở dạng sảy thai thì thường không kèm theo triệu
chứng khác. Nếu ở dạng thần kinh thì dê quay vòng tròn một chiều, sốt cao, bỏ ăn,
mắt đỏ, có khi bị mù và suy nhược cơ thể. Nếu cấp tính dê có thể bị chết nhanh
trong vòng 4-48 giờ từ khi có triệu chứng. Những con dê mắc bệnh này có thể bị tê
liệt một bên mặt, thể hiện bằng hiện tượng rủ tai xuống, nheo mí mắt và chảy dãi

Nguyên nhân & cách lan truyền
Viêm vú là dạng viêm tuyến sữa và bầu vú của con vật. Bệnh thường
được gây nên bởi các vi khuẩn Staphylococcus spp Corynebacterium spp,
Streptococcus spp, hoặc một số chủng E.con… Nguyên nhân dẫn tới bệnh viêm vú
thì có nhiều, nhưng bệnh xảy ra chủ yếu do vệ sinh môi trường và qui trình vắt sữa
không đúng kỹ thuật. Một số bệnh khác cũng kế phát viêm vú như viêm tử cung,
viêm ruột, các vế thương ở bầu vú…

Triệu chứng
Triệu chứng chủ yếu là sưng, đỏ, đau vùng bầu vú. Thông thường có thể
quan sát sự biến đổi tổ chức của vú và của sữa. Vú bị viêm sẽ thay đổi màu sắc từ