TIỂU LUẬN
ĐỀ TÀI:
ĐỐI CHIẾU ĐỘNG TỪ “ĂN “ TRONG TIẾNG VIỆT
VÀ TIẾNG ANH
1
Muc Lục
A. Phần mở đầu......................................................................................................3
1.Lí do chọn đề tài..................................................................................................3
2. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu......................................................................3
3. Mục đích nghiên cứu..........................................................................................4
4. Phương pháp nghiên cứu....................................................................................4
B. Phần nội dung....................................................................................................5
I. Một vài vẫn đề lí thuyết......................................................................................5
1. Khái quát chung về mối quan hệ giữa hai ngôn ngữ tiếng Việt và tiếng Anh
trong phạm vi đề tài................................................................................................5
2. Một số khái niệm liên quan................................................................................5
2.1. Ngôn ngữ học đối chiếu là gì?........................................................................5
2.2. Động từ............................................................................................................6
3. Các nguyên tắc khi đối chiếu.............................................................................7
II. Khảo sát động từ “ăn” trong tiếng Việt và tiếng Anh.......................................8
1. Động từ “ăn” trong tiếng Việt............................................................................8
1.1. Trên bình diện cấu trúc...................................................................................9
1.2. Trên bình diện ngữ nghĩa..............................................................................10
1.3. Các thành ngữ, tục ngữ có động từ “ăn”.......................................................12
2. Động từ “ăn” trong tiếng Anh..........................................................................13
2.1. Trên bình diện cấu trúc.................................................................................14
2.2. Trên bình diện ngữ nghĩa..............................................................................14
2.3. Những thành ngữ tiếng anh có động từ “eat”, “have” với nghĩa là “ăn”......16
III. Những nhận xét ban đầu khi đối chiếu...........................................................17
1. Giống nhau.......................................................................................................17
1.1. Về cấu trúc:...................................................................................................17
Tìm hiểu cơ chế hoạt động của từ “ăn” trong tiếng Việt và tiếng Anh,
đồng thời so sánh và đối chiếu sự tương đồng và khác biệt về cấu trúc, ngữ nghĩa
ở từng ngôn ngữ throng việc sử dụng từ này.
4. Phương pháp nghiên cứu
Dựa trên lí thuyết về ngôn ngữ học tương phản (contrastive linguistcs)
hoặc là ngôn ngữ học so sánh đối chiếu so sánh.
Tiểu luận này sử dụng phương pháp như: miêu tả, đối chiếu, so sánh,
thống kê, phân loại…trong đó phương pháp đối chiếu là trọng tâm nhất.
- Xác lập cơ sở đối chiếu:
+ Đối tượng đối chiếu: động từ “ăn” trong tiếng Việt và tiếng Anh
- Xác định phạm vi đối tượng
+ Ở cấp độ từ
+ Bình diện đối chiếu: cấu trúc và ngữ nghĩa của từ
+ Phương thức đối chiếu: là phương thức đối chiếu một chiều. Tiến hành đối
chiếu trên cả văn bản tiếng Anh lẫn tiếng Việt để tiện cho việc quan sát, so sánh.
4
B. Phần nội dung
I. Một vài vẫn đề lí thuyết
1. Khái quát chung về mối quan hệ giữa hai ngôn ngữ tiếng Việt và tiếng Anh
trong phạm vi đề tài
Tiếng Việt và tiếng Anh thuộc các loại hình ngôn ngữ khác nhau và không
hề có quan hệ họ hàng với nhau. Mặt khác, khoảng cách giữa hai quốc gia là rất
xa nhau nên có những đặc điểm lịch sử, văn hóa, phong tục tập quán, lối sống…
rất khác nhau. Do đó, việc đối chiếu về mặt ngôn ngữ nói chung, đối chiếu động
từ “ăn” nói riêng sẽ cho thấy những đặc điểm khác nhau khá rõ giữa hai ngôn
ngữ này.
2. Một số khái niệm liên quan
2.1. Ngôn ngữ học đối chiếu là gì?
Thuật ngữ so sánh ( compare) và đối chiếu (contracstive)
• Định nghĩa của từ điển Hoàng Phê
điểm nói năng, với thực tế: nêu rõ những người tham gia vào một hành vi
ngôn ngữ…các phạm trù ngữ pháp đó là: thời, thể, thức, dạng, ngôi, số,
giống. Động từ throng ngôn ngữ biến hình thường có hệ hình thái và mô
hình cấu tạo từ riêng.
• Theo Nguyễn Lân – Ngữ pháp lớp 7, Bộ giáo dục sản xuất, H – 1956
6
“Động từ là thứ từ dùng để biểu diễn một động tác hoặc một hành vi, một
ý nghĩa hoặc một cảm xúc, một trạng thái hoặc sự phát triển, sự biến hóa
của một trạng thái”.
• Theo Đinh Văn Đức – Ngữ pháp tiếng Việt, NXB ĐH và THCN, 1986,
tr106
“Cùng với danh từ, động từ là một trong hai từ loại cơ bản. Động từ thì
gắn với các từ thuộc phạm trù vận động”.
3. Các nguyên tắc khi đối chiếu
Gồm 13 nguyên tắc cơ bản sau
- Nguyên tắc thứ 1: Hiện tượng đem ra đối chiếu được miêu tả kĩ trong
ngôn ngữ mà chúng ta đưa ra đối chiếu.
- Nguyên tắc thứ 2 : Phân tích hiện tượng chúng ta đưa ra đối chiếu mới
được miêu tả kĩ trong một ngôn ngữ rồi tiến hành đối chiếu.
- Nguyên tắc thứ 3 : Hiện tượng đưa ra đối chiếu trong cả hai ngôn ngữ
đều chưa được miêu tả.
- Nguyên tắc thứ 4 : Tính hệ thống của hiện tượng đối chiếu: không
được phép đối chiếu tùy tiện, ngẫu nhiên mà phải xem xét trong hệ
thống chứa nó.
- Nguyên tắc thứ 5 : Tính chặt chẽ và triệt để trong việc sử dụng ngôn
ngữ
- Nguyên tắc thứ 6 : Độ sâu sắc và đầy đủ của nghiên cứu đối chiếu.
- Nguyên tắc thú 7 : Tính đến mức độ thân thuộc và sự gần gũi của các
loại ngôn ngữ.
- Nguyên tắc thứ 8 : Chuyển di tích cực và chuyển di tiêu cực về kiến