Thuốc phòng, chữa các rối loạn do rượu Cần đề phòng các rối loạn do rượu gây ra.
Thông thường, ta hay chú ý đến các thuốc cai rượu mà ít chú ý đến
việc chữa các rối loạn do rượu gây ra. Bởi vậy khi xuất hiện các rối loạn này
thường nặng và dẫn đến nhiều hệ lụy khác.
Mức độ uống và rối loạn
Theo quy ước 1 đơn vị tương đương với 8g cồn (1cốc nhỏ rượu mạnh và
bằng khoảng 30ml rượu cuốc lủi). Theo khuyến cáo, nam chỉ nên uống mỗi tuần
dưới 21 đơn vị (mỗi ngày dưới 3 cốc rượu mạnh). Nữ mỗi tuần dưới 14 đơn vị
(mỗi ngày dưới 2 cốc rượu mạnh). Trong thực tế có những người uống trên mức
khuyến cáo nhưng chưa có rối loạn do rượu. Khi uống gấp nhiều lần mức khuyến
cáo: mỗi ngày nam có thể uống tới 8 cốc, nữ tới 6 cốc nhỏ rượu mạnh, đây là mức
nguy hiểm. Đã có các rối loạn do rượu cấp (viêm tụy) hay mạn (tổn thương não)
nhưng người bệnh không nghĩ đến, không điều trị. Khi nghiện rượu, là người uống
đã uống bằng hay cao hơn mức nguy hiểm trên và kéo dài. Biểu hiện, có hội
chứng cai sinh lý (run tay, vã mồ hôi, lo lắng, nôn ói, bứt rứt, mất ngủ, bỏ bê các
công việc khác).
Thuốc điều trị rối loạn do rượu
- Phòng chữa rối loạn tâm thần kinh
Bệnh não Wernicke là biến chứng tâm thần kinh thường gặp ở người
nghiện với các biểu hiện: lú lẫn, thất điều, liệt vận nhãn. Ban đầu bệnh có thể hồi
phục, song nếu không được chẩn đoán, điều trị có thể gây hư tổn não vĩnh viễn
(loạn thần Korsakoft) với đặc điểm mất trí nhớ ngắn hạn nặng nề và suy giảm
chức năng đi kèm, cần phải chăm sóc lâu dài.
Tại cộng đồng, nếu người bệnh khỏe, không có biến chứng do nghiện rượu
có thể dùng vitamin B1 uống với liều tối thiểu mỗi ngày 300mg. Do dạng uống có
độ hấp thu kém với người nghiện, nên thường dùng dạng tiêm bắp.
Tại bệnh viện, dự phòng bằng cách tiêm bắp hay tiêm tĩnh mạch mỗi ngày
một lần 250mg vitamin B1, mỗi đợt kéo dài 3-5 ngày. Khi có một trong những

huyết áp, suy thận, xơ gan, đái tháo đường, suy tuyến giáp, động kinh, có thai.
Không dùng disulfiram liều cao, khi dùng không được uống thêm rượu, vì dùng
nhiều disulfiram hay đang dùng mà uống rượu thì chất trung gian tăng cao làm tim
đập nhanh, mặt bừng đỏ, nôn, đổ mồ hôi, nhức dầu dữ dội, nếu nặng có thể tử
vong.
Natrelxon: là thuốc cai nghiện ma túy, nhưng có thể dùng cai rượu. Dùng
dạng uống, người nghiện khó tuân thủ. Hiện đang nghiên cứu dạng tác dụng kéo
dài. Ở nước ta chưa có dạng này. Khi uống để cai nghiện rượu, có thể bị nôn, buồn
nôn, đau bụng tiêu chảy, đau xương khớp, trầm cảm. Người suy gan, người đang
dùng thuốc phiện (chẳng hạn như dùng trị tiêu chảy, giảm đau) thì không dùng
được.
+ Acamprosat calcium: Khi nghiện rượu, hệ thống dẫn truyền thần kinh
(gồm các chất GABA và glutamat) bị ức chế, mất cân bằng. Trên súc vật,
acamprosat calcium lập lại sự kích thích và cân bằng này. Suy luận ra, trên người,
thuốc làm giảm sự thèm rượu tương tự. Ngoài ra, thuốc cũng không bị chuyển hóa
ở gan nên với người suy gan vẫn dùng được mà không cần giảm liều nhưng không
dùng được cho người suy thận.
Cần lưu ý phòng chống các rối loạn do rượu. Chỉ nên dùng thuốc cai khi
cần theo chỉ định của thầy thuốc và lưu ý thuốc cai rượu cũng chỉ có tính chất hỗ
trợ.