HC VIN CÔNG NGH BU CHÍNH VIN THÔNG

SÁCH HNG DN HC TP
CH NGHA
XÃ HI KHOA HC
(Dùng cho sinh viên h đào to đi hc t xa)
Lu hành ni b HÀ NI - 2006

HC VIN CÔNG NGH BU CHÍNH VIN THÔNG


 đt kt qu tt môn hc này, ngoài yêu cu chung đi vi các môn Mác -
Lênin và t tng H Chí Minh sinh viên cn lu ý my đim sau:
3.1. Thu thp và s dng các tài liu sau
- Giáo trình ch ngha xã hi khoa hc B Giáo dc và ào to ban hành .
- Sách hng dn hc tp ch ngha xã hi khoa hc:  Minh Sn, Hc vin
công ngh Bu chính - Vin thông 2006.
- Các tài liu tham kho trong mc tài liu tham kho  cui sách này.
Gii thiu môn hc

2
3.2. Tham gia đy đ các bui hng dn hc tp
- Các bui hng dn hc tp  đu k, gia và cui k ging viên s giúp sinh viên
nm đc tng th môn h, cách nghiên cu, tip cn, lý gii các vn đ mà môn hc đ
ra  góc đ lý lun và thc tin. Qua đó sinh viên cng có th trao đi, tho lun vi đng
môn v các vn đ quan tâm. Thi gian tp trung nghe hng dn không nhiu, do đó cn
tn dng thi gian đ có đnh hng trong hc tp, nghiên cu.
3.3. Phi tn dng kin thc các môn hc trit hc Mác - Lênin, kinh t - chính tr
hc Mác - Lênin
Vì trit hc là th gii quan phng pháp lun chung nht ca các khoa hc, vi
ch ngha xã hi nó là c s trc tip. Do vy nm vng các nguyên lý ca trit hc,
kinh t chính tr hc Mác - Lênin giúp sinh viên hiu rõ hn v ni dung môn hc.
3.4. Nghiên cu, nm chc vn đ ct lõi
Sinh viên nên đc qua sách hng dn hc tp trc khi hc tp các tài liu khác.
ây là c s đ tip cn các vn đ ct lõi, đ hiu ni dung ca giáo trình ch ngha xã
hi khoa hc.
Cng nên tip cn vi các thông tin thc tin t các ngun khác: các loi báo: nói,
vit, hình đ hiu thêm v ni dung lý lun.
3.5. Ch đng liên h vi đng môn và ging viên
Nu có điu kin thì tham gia din đàn hc tp qua mn Internet, nhng chú ý thi
gian biu. Bn có th s dng dch v bu chính vin thông qua trao đi thông tin môn

t tng nhân loi.
MC ÍCH YÊU CU CN NM VNG
1. Hiu đc khái nim v t tng xã hi ch ngha.
2. Thy đc t tng xã hi ch ngha qua các thi k lch s
3. Nm đc nhng giá tr và hn ch ca t tng xã hi ch ngha trc khi ch ngha
xã hi khoa hc ra đi.
4. Thy đc tính tt yu ca s ra đi ch ngha xã hi khoa hc và các giai đon phát
trin ca nó.
NI DUNG
1.1. KHÁI NIM VÀ PHÂN LOI T TNG XÃ HI CH NGHA
1.1.1. Khái nim t tng xã hi ch ngha
1.1.1.1. nh ngha t tng xã hi ch ngha
T tng là mt hình thái ý thc ca con ngi phn ánh th gii hin thc. Bt c t
tng nào cng bt ngun và phn ánh điu kin sinh hot vt cht ca mt xã hi nht đnh.
Trit hc Mác Lênin đã ch rõ chính s khác nhau v s hu t liu sn xut ch yu
ca xã hi là c s ca s phân chia xã hi thành nhng k giàu và ngi nghèo, phân chia
thành k áp bc bóc lt và ngi b áp bc bóc lt. Nghiên cu v tình trng đó Lênin đã ch
Chng 1: Lc kho t tng xã hi ch ngha

5
rõ: ã t lâu ri, đã hàng bao th k nay, thm chí hàng ngàn nm nay, nhân loi mong c
th tiêu lp tc mi s bóc lt và xóa b s khác nhau gia ngi giàu và ngi nghèo. ó là
nguyn vng có tính cht xã hi ch ngha.
Nhng t tng đó phn ánh li ích ca các giai cp b tr chng li li ích ca nhng
giai cp thng tr. T khng đnh ca Lênin có th đa ra đnh ngha v t tng xã hi ch
ngha nh sau:
T tng xã hi ch ngha là mt h thng nhng quan nim phn ánh nhng nhu cu,
nhng c m ca các giai cp lao đng b thng t v con đng, cách thc và phng pháp
đu tranh nhm thc hin mt ch đ xã hi mà  đó, t liu sn xut là thuc v toàn xã hi
không có áp bc và bóc lt, trên c s đó, mi ngi đu bình đng v mi mt và đu có

1.2.1. T tng xã hi ch ngha thi c đi
Di ch đ công xã nguyên thy sn xut cha phát trin, do đó tính cng đng v tc
loi và kinh t là đc trng c bn nht ca đi sng tp th trong công xã nguyên thy. Do
đó t tng xã hi ch ngha cha có c s kinh t - xã hi, nó cha xut hin.
Ch đ công xã nguyên thy tan rã, thay vào đó là ch đ chim hu nô l. Quan h sn
xut chim hu nô là là hình thc phát trin cao hn so vi cng đng th tc. Kinh t có s
phát trin cao hn, đng thi trong xã hi cng xut hin s phân chia giàu nghèo, xut hin
s bóc lt áp bc và b bóc lt áp bc. u tranh giai cp gia giai cp nô l chng li giai
cp ch nô.
Do s tác đng bi nhng huyn thoi, do b chi phi bi điu kin lch s đc bit là
trình đ nhn thc nên t tng xã hi ch ngha thi k này tn mn, ri rc cha thành h
thng, ch yu đc th hin  nhng c m, nim khát vng ca công chúng b áp bc, bóc
lt. C th:
Do tác đng bi nhng huyn thoi mà h mong mun tr v "thi k hoàng kim" - thi
k cng đng nguyên thy.
Khát vng, c m ca công chúng còn đc th hin  nhng công trình kin trúc va
nói lên ti ác ca ch đ chim hu nô l va nói lên c m ca công chúng.
Nó cng đc th hin bng nhiu phong trào khi ngha ca nô l chng li ch nô mà
cuc khi ngha Xpactaquyt  đu công nguyên là mt ví d.
o C đc s k ra đi  đu công nguyên cng phn ánh nguyn vng ca nhng nô
l và ngi lao đng mt đt. Nu là có tht thì công xã tp đoàn C đc giáo đc coi là
Cng sn đu tiên.
1.2.2. T tng xã hi ch ngha t th k XVI đn cui th k XVIII
1.2.2.1. iu kin kinh t xã hi và hoàn cnh lch s
S xut hin nhng công trng th công, tin đ ca nn công nghip c khí hóa vi
đc đim ni bt là tính cht chuyên môn hóa thay th dn cho hp tác gin đn trong phng
hi. Nhng thành phn đu tiên ca giai cp t sn và vô sn ra đi, va đi lp li ích vi
nhau va đi lp vi giai cp phong kin. u tranh giai cp din ra mnh m.
Quan đim thn hc đã nhng ch dn cho quan đim duy lý. Nhiu cuc Cách mng
t sn n ra báo hiu s sp đ ca ch đ phong kin và s thng tr ca giai cp t sn…

trng phong trào hòa bình, th tiêu ch đ t hu v rung đt, xây dng ch đ cng hòa
ca nn sn xut nh da trên c s rung đt là ca chung và s dng chung sn phm làm
ra.
b. T tng xã hi ch ngha không tng th k XVIII
T gia th k XVII ch đ quân ch chuyên ch vào thi k suy tàn thay vào đó là ch
đ cng hòa t sn. iu kin đó làm xut hin các nhà t tng xã hi ch ngha .
- Ging Mêliê (1664 - 1729): Là ngi Pháp, là linh mc vi tác phm "Nhng di chúc
ca tôi" ông ch rõ:
Chng 1: Lc kho t tng xã hi ch ngha

8
"S bt bình đng không phi do t nhiên mang li, trái li nó ny sinh do chính con
ngi to nên. Do vy phi xóa b ch đ t hu xác lp ch đ công hu v ca ci. Ch
trng gii phóng xã hi bng con đng đu tranh".
- Grc c Ba Bp (1760 - 1797):
T thc tin ca cách mng t sn Pháp ông vit tác phm tuyên ngôn ca nhng ngi
bình dân" nêu ra cng lnh hành đng vi nhng nhim v bin pháp phi thc hin ngay
trong cách mng đó là:
T chc sn xut bánh m đ cu đói cho nhng ngi nghèo kh. Tch thu nhà  ca
bn nhà giàu có chia cho dân nghèo. Tr li cho ngi nghèo nhng vt đã đem cm c.
Chim kho bc nhà nc, bu đin, các kho hàng…
Ngoài nhng nhân vt tiêu biu trên còn có các nhà t tng khác cng có đóng góp
cho xã hi t tng v xã hi ch ngha nh: Morenly, Grabrien d Mably…
1.2.3. Ch ngha xã hi không tng - phê phán đu th k XIX
1.2.3.1. Hoàn cnh lch s và các điu kin kinh t
Là thi k bão táp ca cách mn t sn, phng thc sn xut t bn ch ngha đã
thng tr  hu ht các nc châu Âu, đc bit phát trin nhanh  Anh và Pháp. ây cng là
thi k lc lng tin thân ca giai cp công nhân giác ng v s mnh lch s ca mình.. H
tng bc tr thành giai cp đc lp, đi lp vi giai cp t sn. iu kin đó làm xut hin
s phn kháng đu tiên ca giai cp công nhân và nhân dân lao đng, đó cng là c s cho t

ánh giá ý ngha lch s ca s phát trin lc lng sn xut trong thi lc lng đi
cách mng công nghip.
 xng lut "Lao đng nhân đo" vi ni dung: Phn đi s dng lao đng tr em,
đm bo điu kin làm vic, đm bo phúc li xã hi… Xác đnh mi quan h gia hoàn cnh
và nhân cách con ngi.
Khác vi các nhà t tng khác Ôwen thc hin kiên trì thc nghim xã hi, xây dng
làng cng sn, làng hòa hp vi nhng vic làm tin b.
1.2.4. Giá tr và nhng hn ch lch s ca ch ngha xã hi không tng
1.2.4.1. Giá tr lch s ca ch ngha xã hi không tng
T tng ca ch ngha xã hi không tng, nht là t tng ca ch ngha xã hi
không tng phê phán mà ni bt là nhà t tng ln C. Xanh Ximông, Ph. Phuriê, R. Ooen
có giá tr lch s rt ln.
- Nhng nhà t tng ca ch ngha xã hi không tng đu th hin tinh thn nhân đo
ch ngha. Không ch là nhân đo t sn, mà là ch ngha nhân đo ngày càng có nhiu giá tr
mi vt khi nhân đo t sn.
-  nhng mc đ khác nhau, nhng đu mang tinh thn phê phán ch đ quân ch và
ch đ t bn ch ngha đng thi.
H nh nhng th ký ca thi đi va ghi li ti ác ca ch ngha t bn va tìm ra hin
tng ngc ph bin trong xã hi t bn, và ch rõ nguyên nhân ca nhng hin tng đó là
ch đ t hu.
- Mt s nhà t tng còn th hin tinh thn x thân vì chính ngha, vì chân lý và tin
b xã hi thông qua hot đng thc tin có tác dng thc tnh giai cp công nhân và qun
chúng nhân dân.
ó là các hot đng tích cc ca Tômát Mor, Campanenla, R. Ôoen.
Chng 1: Lc kho t tng xã hi ch ngha

10
- Các nhà t tng xã hi ch ngha không tng đã nêu lên nhiu lun đim có giá tr
mà sau này Mác và ng-ghen chng minh đc tính đúng đn ca nó.
ó là các lun đim: Các giai cp xut hin là do s chim đot, ch ra s hn ch ca

1.3.1.2. Vai trò ca Các Mác và ng-ghen đi vi s ra đi ca ch ngha xã hi khoa hc.
(Phn tiu s xem li  phn trit hc Mác - Lênin)
Chng 1: Lc kho t tng xã hi ch ngha

11
Mác và ng-ghen có 2 phát kin v đi:
Mt là, sáng to ra ch ngha duy vt lch s: Làm rõ tính cht lch s ca hình thái
kinh t - xã hi, ch rõ tính tt yu và tin đ khách quan ca Cách mng xã hi ch ngha .
Hai là, hc thuyt giá tr thng d: vch trn bn cht ca ch đ nô l làm thuê, ch rõ
mâu thun gia 2 giai cp công nhân và giai cp t sn là t quyn li kinh t.
Nh 2 phát kin v đi đó mà Mác và ng-ghen lun gii mt cách khoa hc s mnh
lch s ca giai cp công nhân (đc coi là phát kin v đi th 3). Nh đó mà các ông khc
phc đc nhng hn ch ca ch ngha xã hi không tng.
Vi các tác phm: Góp phn phê phán trit hc pháp quyn ca Hê-ghen, tình cnh giai
cp lao đng  Anh, h t tng c, đc bit s ra đi ca Tuyên ngôn Cng sn (1848)
đánh du s ra đi ca ch ngha xã hi khoa hc, ch ngha Mác. ây là tác phm cha đng
ni dung c bn v 3 b phn cu thành ch ngha Mác: trit hc, kinh t chính tr hc và ch
ngha xã hi khoa hc. Vi nhng ni dung chính: khng đnh quy lut phát trin khách quan
ca xã hi và s dit vong tt yu ca ch ngha t bn, s thng li tt yu ca ch ngha xã
hi và ch ngha cng sn, ch rõ vai trò ca giai cp công nhân và chính đng ca nó trong
quá trình chuyn bin t ch ngha t bn lên ch ngha xã hi. Ch rõ con đng Cách mng
vô sn và nhng lc lng, bin pháp đ thc hin. Ch rõ sách lc và điu kin quc t ca
giai cp công nhân cng nh nhng phác ha v ch ngha cng sn.
1.3.2. Các giai đon phát trin c bn ca ch ngha xã hi khoa hc
1.3.2.1. Các Mác và ng-ghen đt nn móng và tip tc phát trin ch ngha xã hi khoa
hc
Sau 1848, Mác - ng-ghen tip tc tng kt kinh nghim ca cách mng Châu Âu 1848
- 1851 đ b xung vào lý lun ca mình nhng vn đ sau:
V vn đ chính quyn:  giành quyn thng tr v chính tr, giai cp công nhân phi
đp tan b máy nhà nc t sn quan liêu, xây dng nhà nc mi, nhà nc dân ch t sn.

sn và công nhân quc t hp ti Maxcva nm 1924 đã quyt đnh gn tên tui Lênin vào h
t tng ca giai cp công nhân thành tên gi ch ngha Mác - Lênin.
1.3.2.3. S phát trin và tip tc vn dng ch ngha xã hi khoa hc t sau khi Lênin t
trn
T 1924 đn nay ch ngha xã hi khoa hc đã tri qua nhiu thng trm, đã đt đc
nhng thng li v đi nhng cng tri qua nhng tn tht to ln. Có th tóm tt nhng ni
dung phn ánh s vn dng phát trin ch ngha xã hi khoa hc trong khong hn 80 nm
nh sau:
Th nht, mi thng li ca phong trào cách mng th gii ca th k XX đu có phn
đóng góp to ln ca ch ngha xã hi. C th:
Cu loài ngi khi ha phát xít, đy nhanh s tan rã ca ch ngha thc dân c và mi,
hình thành và phát trin ch ngha xã hi vi t cách là h thng. Trong xây dng ch ngha
xã hi phn đu vì dân sinh dân ch.
Hai là, các đng cng sn và công nhân đã tng kt và b sung nhiu ni dung quan
trng cho ch ngha xã hi khoa hc.
Xác đnh ni dung, tính cht, mc tiêu ca thi đi, ch rõ ni dung, phng hng ci
to, xây dng ch ngha xã hi trên các lnh vc. Vn đ qun lý xã hi và bo v t quc xã
hi ch ngha.
Ba là, s thng li rc r và sau đó là s sp đ ca Liên Xô và ông Âu ch rõ vn đ:
S thành công và tht bi ca ch ngha xã hi không bt ngun t bn cht ch ngha xã hi
Chng 1: Lc kho t tng xã hi ch ngha

13
mà do sai lm ch quan trong vic vn dng và phát trin ch ngha xã hi khoa hc vào mi
nc trong quá trình c to xã hi c, xây dng xã hi mi.
Do vy phi nhn thc, nhn thc li, nhn thc cho đúng vi bn cht cách mng và
khoa hc ca ch ngha xã hi khoa hc. ng thi bit vn dng, b xung phát trin sáng to
ch ngha Mác - Lênin vào điu kin hoàn cnh phù hp vi mi nc, kiên quyt đu tranh
chng ch ngha c hi, xét li di nhiu hình thc.
1.3.2.4. ng cng sn Vit Nam vi s vn dng và phát trin sáng to ch ngha xã hi

14
CÂU HI ÔN TP
Câu 1: Phân tích nhng giá tr lch s, nhng hn ch ca t tng xã hi ch ngha
trc khi xut hin ch ngha xã hi khoa hc?
Câu 2: Phân tích nhng điu kin và tin đ ra đi ca ch ngha xã hi khoa hc.
Câu 3: Nhng giai đon c bn trong tin trình phát trin ca ch ngha xã hi khoa
hc? Cng hin ca Ch tch H Chí Minh và ng ta đi vi vic vn dng và phát trin
sáng to ch ngha xã hi khoa hc?

Chng 2: V trí, đi tng, phng pháp và chc nng ca CNXHKH

15
CHNG 2: V TRÍ, I TNG, PHNG PHÁP
VÀ CHC NNG CA CH NGHA XÃ HI KHOA
HC
GII THIU CHUNG
Nghiên cu chng giúp chúng ta thy đc v trí ca ch ngha xã hi khoa hc trong
ch ngha Mác Lênin. Qua đó cng thy đc s tác đng ln nhau gia ba b phn hp thành
ch ngha Mác Lênin là trit hc Mác Lênin, kinh t chính tr hc Mác Lênin và ch ngha xã
hi khoa hc to nên s hoàn chnh, khoa hc và cách mng ca ch ngha Mác Lênin. T đó
làm cho h t tng ca ch ngha Mác Lênin tr thành lý lun tiên phong soi đng cho giai
cp công nhân, nhân dân lao đng đu tranh gii phóng nhân loi khi ch đ t hu, áp bc
bt công, nghèo nàn, lc hu đ vn ti xã hi vn minh.
MC ÍCH YÊU CU CN NM VNG
1. Thy đc v trí ca ch ngha xã hi khoa hc trong ch ngha Mác Lênin.
2. Nm chc đi tng. Phng pháp nghiên cu b môn.
3. Ch rõ đc chc nng hng dn và d báo ca ch ngha xã hi khoa hc.
NI DUNG
2.1. V TRÍ CA CH NGHA XÃ HI KHOA HC
2.1.1. Quan nim v "ch ngha xã hi" và "ch ngha xã hi khoa hc"

tác phm ch yu và c bn…trình bày ch ngha xã hi khoa hc, rng ch ngha xã hi
khoa hc tc là ch ngha Mác, hoc ch ngha Mác chính là ch ngha xã hi khoa hc. Hin
nay, theo tinh thn đó ta khng đinh ch ngha xã hi chính là ch ngha Mác - Lênin.
Vi ngha đó ch ngha xã hi khoa hc phn ánh tính quy lut trong s phát trin ca
lch s, là biu hin th gii quan, phng pháp lun hóa v khí t tng sc bén đ giai cp
công nhân ci to th gii. Tc là ch ngha xã hi khoa hc lun gi trên các góc đ trit hc,
kinh t và chính tr - xã hi v s chuyn bin tt yu ca xã hi loài ngi t ch ngha t
bn lên ch ngha xã hi và cng sn ch ngha. Trong ch ngha Mác - Lênin (tc ch ngha
xã hi khoa hc)  góc đ này luôn có s thng nht gia lý lun khoa hc vi h t tng
ca giai cp công nhân vi nhng nguyên tc lãnh đo và cuc đu tranh ca gia cp công
nhân vi nhng nguyên tc lãnh đo và cuc đu tranh ca giai cp công nhân đc th hin
trong các b phn cu thành đ thc hin mc tiêu chung là phc v s nghip đu tranh
nhm mc tiêu cui cùng ca giai cp công nhân.
Th hai, theo ngha hp ch ngha xã hi khoa hc là mt trong 3 b phn cu thành
ch ngha Mác - Lênin.
 ngha này, b môn da trên phng pháp lun ca trit hc Mác - Lênin, kinh t hc
chính tr Mác - Lênin đ lun gii v quá trình ny sinh Cách mng xã hi ch ngha, s hình
Chng 2: V trí, đi tng, phng pháp và chc nng ca CNXHKH

17
thành và phát trin ca hình thái kinh t xã hi cng sn ch ngha , s hình thành và phát
trin ca hình thái kinh t xã hi cng sn ch ngha, gn lin vi s mnh lch s ca giai cp
công nhân.
2.2. I TNG NGHIÊN CU VÀ PHM VI KHO SÁT, NG DNG CA CH
NGHA XÃ HI KHOA HC
2.2.1. i tng nghiên cu ca trit hc và kinh t hc chính tr Mác - Lênin là c s lý
lun ca ch ngha xã hi khoa hc
i tng nghiên cu ca trit hc Mác - Lênin là nhng quy lut chung nht ca t
nhiên, xã hi và t duy.
Vi t cách là ht nhân ca th gii quan, trit hc tr thành th gii quan và nhân sinh

ó là các vn đ: vai trò lãnh đo ca chính đng tiên phong ca giai cp công nhân,
nghiên cu vic đ ra chin lc, sách lc tin hành cách mng xã hi ch ngha. Nghiên
cu vic thành lp và phát huy vai trò ca Nhà nc, xây dng khi liên minh công nông - trí
thc, quan h giai cp - dân tc.
2.2.3. Phm vi kho sát và vn dng ca ch ngha xã hi khoa hc
Ra đi t s kho sát, phân tích nhng t liu thc tin, thc t. Do vy khi vn dng
cng phi sáng to, linh hot bám vào thc tin. iu này xut phát t s phc tp ca nhng
vn đ chính tr - xã hi gia các giai cp, các tng lp các quc gia, dân tc có đc đim, vai
trò, mc đích khác nhau li là nhng vn đ thng và phc tp hn so vi các b môn khác.
Quán trit đc nhng ni dung trên chúng ta có kh nng tránh đc nhng cn bnh ch
quan duy ý chí gin đn, nóng vi th  vi chính tr… trong thi đi khoa hc công ngh
phát trin nh v báo.
Thc tin s sp đ ca Liên Xô và ông Âu cho thy có nhiu nguyên nhân c khách
quan và ch quan, nhng có nguyên nhân t vic ch quan duy ý chí, máy móc, cng nhc,
giáo điu trong vic vn dng ch ngha Mác Lênin vào thc tin.
Nhng s tn ti ca nhng nc còn li cng minh chng mt điu: t thc tin xây
dng ch ngha xã hi, t nhng thành công và c nhng tht bi bit nghiêm túc rút kinh
nghim, đng thi bit vn dng, b xung, phát trin sáng to ch ngha Mác Lênin vào thc
tin s đt đc nhng thành tu to ln. Nhng vn đ trên thuc phm vi kho sát và vn
dng ca ch ngha xã hi khoa hc.
2.3. PHNG PHÁP CA CH NGHA XÃ HI KHOA HC
Ch ngha xã hi s dng phng pháp lun chung nht ca trit hc đ gii quyt các
khái nim, phm trù mà nó nghiên cu. i tng nghiên cu quy đnh mà ch ngha xã hi
khoa hc tp trung vào các phng c th sau:
Mt là, phng pháp logic và lch s ca trit hc Mác Lênin phng pháp này ch rõ:
phi trên c s t liu thc tin mà phân tích nhn đnh, khái quát nhng vn đ v lý lun -
tc là rút ra logic ca lch s. ây là phng pháp lun quan trng đ nhn thc các vn đ
mà ch ngha xã hi đ cp ti, cng nh vic xây dng các lun chng đ gii quyt vn đ
thc tin. Sc mnh logic t duy là tìm ra đc bn cht ca lch s, vch ra các quy lut ca
lch s.

hc thì giai cp công nhân nhân dân lao đng không th giành chính quyn, không th xây
dng ch ngha xã hi và ch ngha cng sn. Cng không th đu tranh chng các trào lu t
tng và hành đng thù đch chng ch ngha xã hi.
Th ba, ch ngha xã hi có chc nng và nhim v đnh hng chính tr - xã hi cho
mi hot đng ca giai cp công nhân. ó là chc nng hng dn và d báo cho giai cp
công nhân thc hin nhim v ca mình  3 thi k: u tranh lt đ ách thng tr ca giai
cp t sn, giành chính quyn; thit lp chuyên chính vô sn, trin khai s nghip xây dng
ch ngha xã hi ; phát trin ch ngha xã hi lên ch ngha cng sn. Nó cng d báo các
hin tng, quá trình, quan h xã hi trên mi lnh vc ca đi sng xã hi.
2.4.2. ý ngha ca vic nghiên cu, hc tp ch ngha xã hi khoa hc
Nghiên cu ch ngha xã hi khoa hc có 2 ý ngha:
2.4.2.1. V mt lý lun
Chng 2: V trí, đi tng, phng pháp và chc nng ca CNXHKH

20
Nghiên cu ch ngha xã hi khoa hc giúp chúng ta hiu ch ngha Mác - Lênin mt
cách hoàn cân đi và hoàn chnh (vì nó là mt trong ba b phn cu thành ch ngha Mác -
Lênin). Nó giúp cho trit hc, kinh t chính tr hc Mác - Lênin không chch hng chính tr -
xã hi trc ht là không chch hng mc tiêu, bn cht ca quá trình xây dng ch ngha
xã hi, gii phóng nhân loi.
Nghiên cu ch ngha xã hi khoa hc giúp chúng ta trang b nhng nhn thc chính tr
- xã hi. T nhn thc đó hng ti hot đng đúng trong ci to xã hi, t nhiên và bn thân
con ngi theo hng vn minh, tin b.
Trong quá trình xây dng ch ngha xã hi vic nghiên cu ch ngha xã hi khoa hc
giúp chúng ta tránh khi hin tng m h v chính tr, phi chính tr hoc vi phm pháp lut,
nâng cao bn lnh chính tr đ góp phn vào s nghip xây dng và bo v t quc.
Hc tp nghiên cu b môn còn giúp ta cn c khoa hc đ cnh giác, phân tích, đu
tranh chng li nhng nhn thc sai lch nhng tuyên truyn chng phá ca các th lc thù
đch.
2.4.2.2. V mt thc tin

CÂU HI ÔN TP
Câu 1: Phân bit hai khái nim " ch ngha xã hi" và " ch ngha xã hi khoa hc".
Câu 2: Nêu rõ v trí, đi tng và chc nng ca ch ngha xã hi khoa hc.
Câu 3: Ý ngha ca vic nghiên cu ch ngha xã hi khoa hc nht là trong tình hình
hin nay.
Chng 3: Xã hi xã hi ch ngha

22
CHNG 3: XÃ HI XÃ HI CH NGHA

GII THIU CHUNG
Nghiên cu s ra đi, các giai đon phát trin ca hình thái kinh t - xã hi Cng sn
ch ngha giúp chúng ta tìm ra nhng ni dung c th, hình thc, bc đi và nhng điu kin
c bn đ xây dng cách mng xã hi ch ngha, giai đon thp ca hình thái kinh t - xã hi
cng sn ch ngha. ây là vn đ có ý ngha to ln đi vi s xây dng mi mt đi sng
kinh t - xã hi trong thi k quá đ đi lên cách mng xã hi ch ngha  Vit Nam. Nó góp
phn cng c lòng tin vào con đng xã hi ch ngha mà ng, Bác H và nhân dân ta đã
la chn.
MC ÍCH YÊU CU CN NM VNG
1. Nm vng khái nim hình thái kinh t - xã hi cng sn ch ngha cùng các giai
đon phát trin ca nó.
2. Hiu nhng đc trng c bn ca xã hi xã hi ch ngha nói chung và nhng đc
đim xã hi mà nhân dân ta xây dng.
3. Nm đc tính tt yu ni dung và đc đim ca thi k quá đ.
4. Nm đc đc đim ni dung c bn ca thi k quá đ  Vit Nam.
NI DUNG
3.1. HÌNH THÁI KINH T XÃ HI CNG SN CH NGHA

nhng quan h sn xut vn không đi, vn da trên ch đ chim hu t nhân v t liu sn
xut. Mâu thun gia lc lng sn xut đã đt đn trình đ xã hi hóa vi quan h sn xut
da trên ch đ t nhân v t liu sn xut tt yu dn đn yêu cu là phi xóa b quan h sn
xut t bn ch ngha xây dng quan h sn xut mi tin b hn.
Th hai, T mâu thun gia lc lng sn xut và quan h sn xut đc biu hin v
mt xã hi là mâu thun gia giai cp công nhân vi giai cp t sn trong ch ngha t bn.
Mâu thun trên phát trin ngày càng gay gt cùng vi s phát trin ca ch ngha t bn.
Phong trào đu tranh ca giai cp công nhân t t phát đn t giác, nhm vào mc tiêu giành
chính quyn nhà nc. Phong trào công nhân dn đn s ra đi tt yu ca ng cng sn khi
nó kt hp đc vi ch ngha Mác. Giai cp t sn dùng nhiu th đon nhm xoa du mâu
thun, chng phá phong trào công nhân, nhng mâu thun trên không th điu hòa đc, nó
ch đc gii quyt khi t liu sn xut thành ca chung xã hi, thông qua cách mng xã hi
di s lãnh đo ca ng cng sn.
Th ba, Vi s phát trin phi thng ca lc lng sn xut nhng do bn cht và mc
đích ca giai cp t sn dn ti mt lot mâu thun:
Con ngi ngày càng chinh phc t nhiên bao nhiêu thì tình trng áp bc bóc lt, bt
công ngày càng đc m rng by nhiêu. S phát trin v kinh t k thut ngày càng đc