17

Chơng 2
Máy phát
2.1 Định nghĩa v phân loại
Một hệ thống thông tin bao gồm: máy phát, máy thu v môi trờng
truyền sóng nh hình 2.1. Trong đó máy phát l một thiết bị phát ra tín hiệu
dới dạng sóng điện từ đợc biểu diễn dới một hình thức no đó.

Máyphá
t
Máy thu
Môi trờng
Truyền sóng
Hình 2.1 Sơ đồ khối tổng quát của hệ thống thiết bị thu Sóng điện từ gọi l sóng mang hay tải tin lm nhiệm vụ chuyển tải thông
tin cần phát tới điểm thu. Thông tin ny đợc gắn với tải tin theo một hình
thức điều chế thích hợp. Máy phát phải phát đi công suất đủ lớn để cung cấp tỉ
số tín hiệu trên nhiễu đủ lớn cho máy thu. Máy phát phải sử dụng sự điều chế
chính xác để bảo vệ các thông tin đợc phát đi, không bị biến dạng quá mức.
Ngoi ra, các tần số hoạt động của máy phát đợc chọn căn cứ vo các kênh v
vùng phủ sóng theo qui định của hiệp hội thông tin quốc tế (ITV). Các tần số
trung tâm của máy phát phải có độ ổn định cao. Do đó, chỉ tiêu kỹ thuật của
máy phát l: Công suất ra, tần số lm việc, độ ổn định tần số, dải tần số điều
chế. Có nhiều cách phân loại máy phát

Hình 2.2 Phân loại máy phát theo công dụng

18
2.1.2 Theo tÇn sè
+ Ph¸t thanh:
+ 3KHz 30KHz (100Km 10Km): ®μi ph¸t sãng cùc dμi VLW
÷ ÷
+ 30KHz
÷
300KHz (10Km
÷
1Km): ®μi ph¸t sãng dμi LW
+ 300KHz 3000KHz (1Km
÷ ÷
100m): ®μi ph¸t sãng trung MW
+ 3MHz 30MHz (100m 10m): ®μi ph¸t sãng ng¾n SW
÷ ÷
+ Ph¸t h×nh:
+ 30MHz
÷
300MHz (10m
÷
1m): ®μi ph¸t sãng mÐt
+ 300MHz 3000MHz (1m
÷ ÷
0,1m): ®μi ph¸t sãng dm
+ Th«ng tin Vi ba vμ Ra®a:

2.2 Sơ đồ khối tổng quát của các loại máy phát
2.2.1 Sơ đồ khối tổng quát của máy phát điều biên (AM)
Tiền KĐ
âm tần
KĐCSÂ
T
KĐCSC
T
Mạch ra
TBị an
ton
&l
Khối chủ
sóng
Tiền KĐ
Cao tần
Nguồn
Cung
Hình 2.3 Sơ đồ khối tổng quát của máy phát điều biên

+ Tiền khuếch đại âm tần: Có nhiệm vụ khuếch đại điện áp tín hiệu vo đến
Thiết
bị đầu
vo
Bộ
điều
chếđơn
Bộ
đổi
tần
KĐại
dđộng
đchế
Bộ
lọc
1
HTDD
tầng ra
Bộ
lọc
2
Bộ tổng hợp
tần s

đồ cấu trúc của máy đơn biên gồm một bộ tạo tín hiệu đơn biên ở tần số trung
gian (100-500)KHz sau đó nhờ một vi bộ đổi tần để chuyển đến phạm vi tần
số lm việc ( =1MHz-30MHz) rồi nhờ bộ khuếch đại tuyến tính để khuếch đại
đến một công suất cần thiết.
1
f
1
f
+ Thiết bị đầu vo: thờng lm nhiệm vụ khuếch đại tín hiệu âm tần nếu tín
hiệu ny còn bé hoặc hạn chế tín hiệu âm tần nếu tín hiệu ny quá lớn.
+ Bộ điều chế đơn biên (BĐCĐB): trong các máy phát công suất lớn BĐCĐB
thờng đợc xây dựng theo phơng pháp lọc tổng hợp. Trong các máy phát
công suất nhỏ, yêu cầu kỹ thuật không cao nên đôi khi có thể sử dụng bộ điều
chế đơn biên theo phơng pháp lọc - quay pha. Khi đó việc điều chế tín hiệu
đơn biên có thể đợc thực hiện ngay ở tần số lm việc nên không cần có bộ đổi
tần v bộ lọc 1.
+ Bộ tổng hợp tần số của máy phát đơn biên: l thiết bị chất lợng cao v phức
tạp. Nó phải bảo đảm tần số sóng mang gốc ( ) v các tần số khác ( ...) có độ
ổn định tần số rất cao (
1
f
2
f
97
1010

ữ=

f
f