Thị trường công nghệ cao – "cục nam châm" đối với các nhà đầu tư mạo hiểm
Đầu tư các nguồn tài chính lớn để phát triển công nghệ cao trong kinh doanh ngày nay là
yếu tố bức thiết. Tuy nhiên, không phải lúc nào chính phủ quốc gia nào cũng đủ kinh phí để
thực hiện tất cả các dự án. Để huy động nguồn vốn nhàn rỗi trong xã hội cho các dự án,
công nghệ cao, nhiều nước đã áp dụng hình thức huy động vốn đầu tư mạo hiểm
Ai cần vốn mạo hiểm
Vốn mạo hiểm có thể được hiểu là các khoản đầu tư vốn cổ phần tư nhân trung hạn vào các công
ty nhận vốn chưa trưởng thành. Nói cách khác, các công ty nhận vốn đầu tư đang trong giai đoạn
manh nha của quá trình phát triển sản phẩm, phát triển năng lực sản xuất hoặc bắt đầu mở rộng
cung cấp hàng hóa, dịch vụ. Trong giai đoạn đầu phát triển, mức độ rủi ro rất cao, vì thế, các
chuyên gia quản lý vốn mạo hiểm sẽ tìm kiếm các khoản thu nhập vốn tiềm năng cao hơn.
Khái niệm vốn mạo hiểm gắn liền với khái niệm công nghệ cao. Có thể hiểu rằng đây là những loại
công nghệ mới xuất hiện, ở trình độ cao thuộc những lĩnh vực như: Công nghệ thông tin - truyền
thông, công nghệ sinh học, vật liệu mới, năng lượng mới hàng không-vũ trụ, vi điện tử... Đặc điểm
của công nghệ cao là tạo ra các sản phẩm có hàm lượng tri thức/khoa học cao (so với hàm lượng
vật chất), nhờ vậy, sản phẩm có giá trị sử dụng và giá trị gia tăng cao hơn hẳn các sản phẩm do
công nghiệp truyền thống làm ra. Công nghệ cao càng phát triển thì hàm lượng tri thức trong sản
phẩm càng lớn, trong khi hàm lượng vật chất vẫn như cũ hoặc ít hơn thì giá trị sự dụng của sản
phẩm cao hơn nhiều.
Điều đáng nói là đầu tư vào công nghệ cao đem lại lợi ích lớn cho nhân loại, tuy nhiên nó đòi hỏi
lượng vốn đầu tư rất lớn, đồng thời độ rủi ro lại cao, vì các phát minh sáng chế trong lĩnh vực này
thường có tính đột phá cao, lợi ích lớn, mục tiêu đạt được rất cao, song phần lớn mới chỉ là các ý
tưởng bột phát, chứ chưa có thiết kế, tính toán hay thí nghiệm kỹ lưỡng. Hơn nữa, như thực tế
cho thấy, phần lớn các ý tưởng này do những người chưa có đủ uy tín về khoa học - công nghệ
đề xuất và điều đáng nói nhất là hầu hết thường là những người không có vốn, cũng như không có
cơ sở nghiên cứu, thí nghiệm nào. Chẳng hạn như, Bill Gates và P. Allen ở độ tuổi 20, đang học
đại học đã nảy ra sáng kiến làm một phần mềm máy tính, họ lập ra tập đoàn Microsoft hàng đầu
thế giới ngày nay; Job và Wozniak đề xuất chế tạo máy tính cá nhân dùng màn hình màu và bàn
phím lập ra công ty Apple... Những công ty mới thành lập không đủ vốn này rất cần nguồn vốn ban
đầu để biến ý tưởng của họ thành hiện thực. Vì vậy mà vốn đầu tư cho các dự án đó thường có
tính mạo hiểm cao. Thế nhưng, nếu thành công thì lợi nhuận thu được gấp hàng trăm, hàng nghìn

công cộng thu hút 330 triệu USD từ hàng nghìn nhà đầu tư tư nhân, ai muốn mua cổ phần của họ
chỉ cần kích đúp chuột máy tính vào địa chỉ trên mạng của nhà môi giới điện tử là xong, “phi vụ” đã
hoàn tất. Tổng số vốn đầu tư mạo hiểm ở Mỹ 1995 là khoảng 6,2 tỷ USD, năm 1998 là 12,5 tỷ
USD. Năm 1999 các nhà đầu tư mạo hiểm đã cung cấp 45 tỷ USD cho các công ty mới thành lập.
Con số này trong quý I và II năm ngoái lên tới 19,8 và 21,2 tỷ USD, tức bình quân mỗi tuần hơn 1
tỷ USD được rót vào các dự án mạo hiểm, trong đó 86% dành cho các công ty kinh doanh mạng
Internet. Nguồn vốn mạo hiểm khổng lồ và gia tăng liên tục tạo ra khả năng đầu tư cực lớn cho
phát triển công nghệ cao, và đây là một nguồn tài chính dồi dào tạo nên “đất dụng võ” cho một số
“ý tưởng khoa học - công nghệ”, là một ưu thế nổi bật của Mỹ so với các nước khác.
Mỗi công ty vốn mạo hiểm trên thế giới có cách làm ăn riêng và tại mỗi nước cũng có cách thức
riêng. Hãy xem KPCB là công ty vốn mạo hiểm đầu tiên trên thế giới, rất nổi tiếng ở thung lũng
Silicon, từng đầu tư cho các Hãng Intel, Amazon, Apple... về sau đều là những hãng thành công
lớn. Thế nhưng KPCB chỉ có 25 nhân viên, gồm 9 cổ đông, 4-5 người giúp việc, mấy thư ký... mỗi
dự án đầu tư thường do một cổ đông phụ trách chính, nhưng cả 9 cổ đông nhất trí thì dự án mới
được thực thi. Hãy lấy Amazon làm ví dụ. Một hôm người sáng lập ra Công ty Amazon đến gặp
KPCB và nói họ có ý tưởng tổ chức bán sách trên mạng. Người của KPCB ghi lại địa chỉ trang web
của Amazon rồi hẹn một tuần sau gặp lại. Sau đó, mấy cổ đông của KPCB cùng nhau đặt mua trên
mạng một số sách. Sách được nhanh chóng gửi đến, thế là hai bên ký ngay hợp đồng trong lần
gặp thứ hai. Bản báo cáo giám định dự án chỉ có 2 trang, song kết quả là lợi nhuận thu được cực
lớn.
Không chỉ là góp vốn
Trong thực tế, cái thiếu nhất ở các doanh nghiệp không phải là vốn, mà là người lãnh đạo có năng
lực. Được biết có tới 150 công ty lớn ở Mỹ hiện vẫn chưa tìm được giám đốc đạt yêu cầu. Bởi vậy,
các công ty vốn mạo hiểm không chỉ cấp vốn mà quan tâm đến việc giúp đối tác tổ chức hoặc
hoàn thiện ban lãnh đạo, tức các chức vị giám đốc điều hành và các phó giám đốc phụ trách tài
vụ, tiêu thụ và kỹ thuật. Các công ty công nghệ cao mới thành lập thông thường chỉ có vài người,
đa số là các chuyên gia kỹ thuật, rất ít hiểu biết về quản lý doanh nghiệp. Nhưng các công ty vốn
mạo hiểm thường giàu kinh nghiệm về mặt này vì họ tiếp xúc nhiều và đã thực hiện nhiều vụ đầu
tư, biết người biết của, nhất là có thể biết ai có thể công tác được với ai. Công ty vốn mạo hiểm
nào mạnh về mặt này thì sẽ giúp doanh nghiệp nhanh chóng tổ chức tốt công việc, sớm được

Microsoft. Năm 2001, chỉ riêng các công ty Mỹ đã nhận được 50 tỷ USD vốn mạo hiểm, gấp 25 lần
so với năm 1990. Ngành công nghiệp sử dụng vốn mạo hiểm bùng nổ. Vào lúc bình minh của cuộc
cách mạng của nền kinh tế mới, không ai có thể dự đoán một cách chính xác là các công ty loại
này sẽ làm gì, sẽ tạo ra những kỳ tích gì mới trong thế kỷ XXI.
Và có thể nói, thị trường vốn mạo hiểm hiện nay là nguồn chủ yếu cung cấp vốn phát triển công
nghệ cao, bổ sung, thậm chí thay thế cho nguồn kinh phí của Chính phủ ở các nước phát triển.
Nguồn : bwportal