Lời khuyên dành cho những người mới chơi cổ phiếu!
Phần lớn những người mới chơi chứng khoán đều không biết chính xác khi nào
cần phải bán cổ phiếu. Thực tế thì việc chọn thời điểm bán thường khó hơn việc
chọn thời điểm mua. Nhưng chính điều này mới quyết định lợi nhuận cho những
người chơi cổ phiếu.

Người đầu cơ (còn gọi là người chơi cổ phiếu) khác với một nhà đầu tư – đây là
hai loại người khác nhau trong thị trường chứng khoán. Steve Anderton, người
sáng lập ra Hãng Tactical Trader của Anh, khuyên rằng: “Nếu bạn quyết định trở
thành một người chơi cổ phiếu thì hãy quên đi nguyên tắc chính của một nhà đầu
tư là ‘mua và giữ’. Khi mua cổ phiếu, người chơi cổ phiếu phải biết khi nào sẽ bán
chúng”.

“Việc ra quyết định bán cổ phiếu đôi khi rất khó khăn. Mọi người thường không
chịu thừa nhận sai lầm của mình và không muốn bán cổ phiếu khi chúng hạ giá vì
hy vọng giá sẽ tăng trở lại. Và họ cũng khó khăn không kém khi ra quyết định bán
những cổ phiếu đang tăng giá: có cảm tưởng rằng giá sẽ còn tăng nữa và người
chơi cổ phiếu thường tiếc những khoản lợi nhuận còn ‘chưa có’ này”. “Bán là
quyết định khó khăn nhất khi bạn quyết định đầu tư vào cổ phiếu, - Barry James,
Chủ tịch Quỹ James Advantage Funds, cho biết. – Bạn sẽ là kẻ thua lỗ nếu chỉ xác
định cho mình những nguyên tắc mua cổ phiếu mà không đề ra các nguyên tắc bán
cổ phiếu”.

Nên bán khi các chỉ số xấu đi

Một trong những l ý do xác đáng để đem bán cổ phiếu là khi xuất hiện những thông
tin xấu về các chỉ số tài chính của công ty phát hành cổ phiếu. Vì đây, có thể
không phải là những tin tức xấu cuối cùng, David Covach, Trưởng điều hành của
Turner Investment Partners, cho biết. “Tốt nhất là bán những cổ phiếu này đi hơn
là giữ và ngồi nhìn thấy giá cổ phiếu ngày càng tụt xuống thấp hơn”, ông nói. Năm
2004, cổ phiếu của e-Bay (Turner Investment Partners có nắm giữ cổ phiếu của e-

ở mức giá này hệ số P/E đã là quá cao. Vì vậy, vào cuối năm 2003, khi giá đạt
mức 25 đô-la, quỹ đã quyết định bán một phần cổ phiếu Seagate của mình.

Nhìn lại sự việc, một nhà điều hành của quỹ nói: “Đáng lẽ ra chúng tôi phải bán
hết số cổ phiếu này mới phải, vì chỉ một thời gian ngắn sau là giá bắt đầu giảm.
Chúng tôi rút ra bài học: khi mua cổ phiếu phải xác định giá cần bán và khi cổ
phiếu đạt đến mức giá này thì phải bán hết”. Ông còn nói thêm: tuy nhiên mức giá
này, trong một số tình huống có thể được xem xét lại, ví dụ trong trường hợp lợi
nhuận hoặc mức tiêu thụ sản phẩm/dịch vụ của hãng phát hành cổ phiếu tăng đột
ngột.

Khi giá cổ phiếu đạt mức xác định những người chơi chúng khoán nên ra lệnh bán
(take profit) trên hệ thống giao dịch mà họ sử dụng (ví dụ như QUIK и
NetInvestor). Hệ thống này sẽ thực hiện mệnh lệnh tự động. Những người chơi cổ
phiếu nên định sẵn thời hạn thực hiện lệnh take profit hay stop loss, ví dụ sau hai
hoặc ba tháng. Lệnh sẽ “treo” sẵn trên hệ thống giao dịch và chờ đến khi cổ phiếu
đạt mức giá xác định thì thực hiện.

Giới hạn tổn thất

Ngoài ra còn có những cách khác để định mức giá bán cổ phiếu, nhưng đều phải
xác định ngay từ khi mới mua chúng và sau đó tuân thủ tuyệt đối quyết định đã
đưa ra, Anderton nhân viên Tactical Trader cho biết. “Không được có bất kỳ sự
luyến tiếc nào. Nếu bạn mua cổ phiếu vì nghĩ rằng giá sẽ lên, thì phải bán lập tức
khi giá hạ”, - ông nói. Có những biện pháp kỹ thuật nhằm giảm thiểu khả năng tổn
thất cho những người chơi chứng khoán – xác định mức stop loss. Tức là người
chơi cổ phiếu “treo” lệnh bán ở mức thấp hơn một số phần trăm nào đó so với giá
hiện tại. Khi giá thị trường thay đổi, mức stop loss cũng có thể thay đổi theo
nhưng khoảng phần trăm chênh lệnh giữa chúng không đổi. Bằng cách này, người
chơi chứng khoán luôn biết số lợi nhuận thấp nhất mà anh ta có thể nhận được.

thực. Và hóa ra quyết định bán số cổ phiếu này của ông là hoàn toàn đúng đắn:
một thời gian ngắn sau cổ phiếu của Satellite Radio bắt đầu giảm. Giá cổ phiếu
thậm chí giảm xuống tới 10 đô-la (Hodges lại một lần nữa mua cổ phiếu của hãng
ở mức giá này), và hiện nay giá lại tăng lên 14 đô-la.

Quan sát thị trường

Nếu tình hình thị trường chứng khoán xấu đi, theo Morgan, những người chơi cổ
phiếu nên bán bớt một số cổ phiếu của mình. “Có thể bạn không muốn hoàn toàn
rút khỏi cuộc chơi, vì vậy hãy rút một phần vốn đầu tư của mình để bảo toàn lực
lượng. Và sau đó một thời gian hãy phân tích lại tình hình thị trường để đưa ra
những quyết định mới”, - ông nói. Trong trường hợp này, việc đầu tiên là bán đi
phần đầu tư mạo hiểm nhất, sau đó bán một phần cổ phiếu của những công ty nhỏ
vì nó có thể giảm giá nhiều hơn những cổ phiếu của những “cây đại thụ”, Skott
Billodo - Giám đốc đầu tư vào những công ty vừa và nhỏ Fifth Third Asset
Management - chia sẻ kinh nghiệm.

Tuy nhiên, một số nhà chơi chứng khoán chuyên nghiệp lại cho rằng không nên
chộp lấy các pha lên hay xuống của thị trường nói chung mà tập chung sự chú ý
vào cổ phiếu của những công ty nhất định nào đó. “Chúng tôi không dự đoán
chiều hướng của thị trường mà tập chung vào việc tìm kiếm những cổ phiếu có
triển vọng”, - Hodges nói.