TIỀM NĂNG
CHƯA ĐƯC KHAI THÁC
CỦA HIỆU TRƯỞNG
ĐỂ TĂNG CƯỜNG ĐỐI PHÓ
CỦA TRƯỜNG HỌC VỚI
HIV/AIDS
HIV/AIDS
& GIÁO DỤC
Tham Luận Số III
Wijngaarden, Jan; Mallik, Arun; và Shaeffer, Sheldon
Tiềm năng chưa được khai thác của hiệu trưởng để tăng cường đối
phó của trường
học với HIV/AIDS : HIV/AIDS & Giáo dục / do Jan
Wijngaarden, Arun Mallik và Sheldon Shaeffer soạn. Bangkok: UNESCO
Bangkok, 2005.
4 tr. (Tham luận số 3)1. HIV/AIDS. 2. Giáo dục về AIDS. 3. Hệ thống giáo dục.
4. Các nhà quản lý giáo dục. 5. Giáo dục giới tính. I. Tựa đề. (Nhiều kỳ)

ISBN 92-9223-064-6

P.O. Box 967, Prakanong Post Office
Bangkok 10110. Thailand In tại Thái lan Cách trình bày tư liệu và những tên gọi dùng trong suốt ấn phẩm này không thể hiện bất kỳ quan
điểm nào của UNESCO về mức độ hợp pháp của bất cứ quốc gia, vùng lãnh thổ, thành phố hay
khu vực nào, cũng như biên giới hay ranh giới của chúng.
HIV/AIDS/05/OS/363-300


lựa chọn lành mạnh về giới tính và các vấn đề khác có liên quan đến sức khỏe. Việc khuyến khích nam
nữ thiếu niên tôn trọng bản thân và người khác là một bước đầu quan trọng. Họ cần làm giúp các em
hiểu rằng chỉ có thể có quan hệ tình dục khi cả hai bên đều tự nguyện. Giáo trình cần cho trẻ em cơ hội
học và thực hành các kỹ năng sống, như các kỹ năng giao tiếp và ra quyết định, để củng cố các mặt
khác trong sự phát triển của trẻ nhỏ và vị thành niên. Các mặt khác nhau của việc giáo dục toàn diện về
HIV/AIDS/STI phải được liên kết chặt chẽ trong các chủ đề thích hợp như sức khỏe tái sinh, kinh tế gia
đình, sinh hoạt gia đình, khoa học tự nhiên và xã hội.

Thêm vào đó ngành giáo dục cần làm giảm nỗi sợ HIV/AIDS và người bị mắc HIV/AIDS bằng cách
khuyến khích sự quan tâm, cảm thông và thái độ không lên án trong giới học trò để giảm bớt nỗi nhục
nhã và sự kỳ thị đối với nhóm người này. Nhà trường nên được giúp sức tích cực tìm kiếm những trẻ bị
lây nhiễm hoặc bị ảnh hưởng bởi HIV trong cộng đồng của họ và thuyết phục các em (hoặc cha
mẹ/người bảo trợ cho phép các em) quay trở lại hoặc ở lại trường
.

Lý do để Huy động Ngành Giáo dục vào Cuộc chiến Chống HIV/AIDS

Để giúp huy động các tiềm năng của ngành giáo dục, năm 2002 Cơ quan Giáo dục khu vực Châu Á
Thái Bình Dương của UNESCO đã soạn ra những lý lẽ chung và bộ công cụ thông tin về giáo dục và
HIV/AIDS nhằm giác ngộ và giúp các quan chức trung cao cấp của Bộ Giáo dục các nước để củng cố
phản ứng của ngành giáo dục đối với HIV/AIDS. Sau khi bộ Công cụ cho các Bộ Giáo dục về Giáo dục
và HIV/AIDS được soạn và được “người gióp ý ngang hàng” góp ý, nó đã được hoàn thành và in ra vào
nửa đầu năm 2003. Từ đó 10 nước đã dịch và áp dụng thành công bộ Công cụ này trong hoàn cảnh cụ
thể của mình (Afghanistan, Bangladesh, Campuchia, Trung Quốc, Indonesia, Kazakhstan, Lào,
Pakistan, Uzbekistan, và Việt Nam), ngoài ra Thái lan, Iran, và Nepal hiện đang dịch nó.

Trong quá trình áp dụng ở một số nước, người ta mới thấy rõ rằng những người chủ chốt trong cuộc –
khi đa số đều hiểu sự cần thiết phải củng cố quyết tâm của các cấp quản lý cao của ngành giáo dục –
đồng thời cũng muốn có một bộ công cụ dành cho các hiệu trưởng, cấp lãnh đạo nhà trường và các
giáo viên. Trong nhiều trường hợp “người góp ý ngang hàng” ở cấp quốc gia đề nghị có sự chỉnh sửa

ngành giáo dục, bộ công cụ mới dành cho các hiệu trưởng, lãnh đạo nhà trường và giáo viên còn là một
phần không thể thiếu trong đối sách toàn diện của ngành giáo dục hiện đang được phát triển trong
khuôn khổ Sáng kiến Toàn cầu về Giáo dục và HIV/AIDS (EDUAIDS), đã được UNESCO và UNAIDS
khởi xướng năm 2004.

2

HIV/AIDS & Giáo d
ục

Tại sao Tập trung vào Hiệu trưởng Nhà trường?

Tạm cho rằng ở nhiều nước đã có những tài liệu ấn bản dành cho lớp trẻ. Trong một trong những dự án
của mình Cơ quan UNESCO khu vực Châu Á Thái bình dương đang tập trung cải thiện và mở rộng khả
năng truy cập thông tin cần thiết cho giáo viên để giảng dạy về HIV/AIDS, sức khỏe tái tạo và sinh hoạt
t
ình dục. Tuy nhiên theo chúng tôi biết hiện không có tài liệu nào dành riêng cho hiệu trưởng các
trường. Ngoài xu hướng tăng cường tính tự trị của các trường ở đa số các nước nói trên còn có bảy lý
do chính đáng để tập trung vào hiệu trưởng các trường:

1. Hiệu trưởng thường là người có ảnh hưởng trong cộng đồng và có thể là gương mẫu về hành vi

miễn sao đã thực hiện các biện pháp an toàn cơ bản.
T
i
ềm năn
g

C
hưa đư
ợ
c
K
hai thác
c
ủa H
i
ệ
u trưởn
g6. Các hiệu trưởng thường có trách nhiệm làm theo đúng các chính sách và hướng dẫn từ trung
ương hoặc tỉnh. Ở nhiều nước (trong đó có Cămpuchia, Việt Nam, Thái lan, và Philippines), có
các luật và chính sách rất tốt, chẳng hạn về chống kỳ thị đối với các giáo viên và nhà quản lý
trường bị nhiễm hoặc ảnh hưởng bởi HIV/AIDS, về bảo vệ quyền được đi học của trẻ em, về
việc giữ lại con em những gia đình bị ảnh hưởng bởi AIDS, hoặc về quyền của giáo viên được
xin trợ cấp hoặc cứu chữa khi ốm. Tuy nhiên đa số các luật và quy định này không xuống được
đến cấp trường, và do đó giáo viên và hiệu trưởng không biết là có các quy định đó. Bộ Công
cụ này sẽ “dịch” các quy định và luật hiện hành ở cấp quốc gia sang cấp nhà trường và đính
kèm để tham khảo.



Cơ quan UNESCO về Giáo dục Khu vực Châu Á Thái bình dương. HIV/AIDS và Giáo dục: Bộ công cụ
cho các Bộ Giáo dục. Bangkok: UNESCO, 2003.

Shaeffer, S. Tác động của AIDS đối với Giáo dục: Điểm lại Sách báo và Kinh nghiệm. Paris: Ban Giáo
dục Phòng ngừa của UNESCO, 1994
.
Nhóm Công tác Liên ngành về Giáo dục của UNAIDS. HIV/AIDS và Giáo dục: Một Cách Tiếp cận Chiến
lược. Paris: Viện Hoạch định Giáo dục Quốc tế/UNESCO, 2002
.Wijngaarden, J. and Shaeffer, S. “Ảnh hưởng của HIV/AIDS đối với Trẻ em và Lớp trẻ Châu Á: Điểm lại
các Nghiên cứu và Chắt lọc các Hậu quả đối với Ngành Giáo dục.” Bài báo viết cho hội thảo về Dự báo
Tác động của AIDS đối với Ngành Giáo dục Đông Nam Á, 12-14 tháng 12 năm 2002, Bangkok,
Thailand
.Ngân hàng Thế giới. Giáo dục và HIV/AIDS: Cửa số Hy vọng. Washington: Ngân hàng Thế giới, 2002
.