Báo cáo thực tập tốt nghiệp – Sinh viên Hồ Đình Thuận
Báo cáo thực tập
QUY TRÌNH CÔNG NGHỆ
SƠN XE
Khoa Cơ khí – Trường ĐH Giao Thông Vận Tải TPHCM
1
Báo cáo thực tập tốt nghiệp – Sinh viên Hồ Đình Thuận
GIỚI THIỆU ĐỊA ĐIỂM THỰC TẬP
Công ty Cổ phần Mai Linh, tiền thân là Công ty TNHH Mai Linh,
được thành lập vào ngày 12/07/1993, với 100% vốn trong nước.
Dưới sự điều hành của Ông Hồ Huy, Chủ tịch Hội đồng quản trị
kiêm Tổng Giám đốc và là người sáng lập, Công ty đã liên tục gặt
hái được nhiều thành quả tốt đẹp trong hoạt động sản xuất kinh
doanh.
Ông Hồ Huy
TGĐ kiêm Chủ
tịch HĐQT
Với số vốn khiêm tốn ban đầu là 300 triệu đồng và 25 cán bộ
nhân viên, sau gần 14 năm hoạt động, Mai Linh đã phát triển
không ngừng và đang phấn đấu trở thành một tập đoàn kinh tế
tư nhân đa ngành nghề tại Việt Nam. Hiện nay, Mai linh đã mở
rộng hoạt động kinh doanh tại 50 tỉnh thành trong cả nước với 75
công ty thành viên thuộc 8 khối ngành nghề, vốn điều lệ là 380
tỷ đồng. Mai Linh đã thu hút được trên 10 000 cán bộ nhân viên
làm việc tại 8 khu vực trong cả nước và nước ngoài.
LĨNH VỰC HOẠT ĐỘNG (08)
· Vận tải
· Du lịch
· Đào tạo
· Tài chính
· Xây dựng

( xây dựng các công trình dân dụng - công nghiệp , kinh doanh
bất động sản ), Mai Linh Công nghệ thông tin và Truyền
thông ( kinh doanh vật tư , thiết bị thông tin viễn thông và ứng
dụng CNTT vào quản lý ), Mai Linh tài chính ( phát triễn thẻ
thanh tóan thẻ đa năng , liên kết với các ngân hàng , kinh doanh
chứng khóan thu đổi ngọai tệ và các dịch vụ tài chính khác ); Mai
Linh Tư Vấn & Quản Lý ( tư vấn ,quản lý chất lượng thương
hiệu , thiết kế in ấn quảng cáo , dịch vụ bảo vệ an ninh , dịch vụ
y tế chăm sóc sức khỏe ) Mục tiêu sẽ mở rộng hoạt động sản
xuất kinh doanh của mình ở tất cả tỉnh thành trong cả nước,
vươn tới các thị trường trọng điểm của khu vực và quốc tế như
Singapore,Thái Lan, Lào, Campuchia, Trung Quốc, Nhật Bản, Hàn
Quốc, Úc, Châu Âu và Bắc Mỹ.
Khoa Cơ khí – Trường ĐH Giao Thông Vận Tải TPHCM
3
Báo cáo thực tập tốt nghiệp – Sinh viên Hồ Đình Thuận
VỀ CÔNG TY CỔ PHẦN SỬA CHỮA Ô TÔ MAI LINH:
(ĐỊA ĐIỂM THỰC TẬP)
Giấy CNĐKKD số: 4103003768 do Sở Kế hoạch & Đầu tư cấp ngày
25/08/2005.
Trụ sở: 64 Hai Bà Trưng , P. Bến Nghé, Q.1 , TP.HCM
MST: 0303971106 Điện thoại: (08) 8298888 Fax: (08) 8236555.
Đại diện Pháp Luật: Ông TRƯƠNG QUANG MẪN
Giám Đốc điều hành: Ông VŨ TRỌNG KHANG
Ngành nghề kinh doanh : Bảo dưỡng, sửa chữa xe ô tô, máy
kéo, phương tiện xây dựng, phương tiện vận tải ; Gia công cơ
khí, phụ tùng ô tô ; Mua bán xe có động cơ, phương tiện vận tải,
phụ tùng và bộ phận phụ trợ của xe có động cơ ; Đào tạo dạy
nghề ; Đại lý vận tải ; Cho thuê mặt bằng, nhà xưởng ; Đại lý
kinh doanh xăng dầu, nhớt ; Xây dựng công trình công nghiệp ;

Điện thoại: (08) 860 5021 Fax: (08) 973 5054.
Giám Đốc: Ông VÒNG A KHIỀNG
Khoa Cơ khí – Trường ĐH Giao Thông Vận Tải TPHCM
5
Báo cáo thực tập tốt nghiệp – Sinh viên Hồ Đình Thuận
MỤC LỤC
TRANG
GIỚI THIỆU ĐỊA ĐIỂM THỰC TẬP 01
CHƯƠNG I: KHÁI QUÁT VỀ Ô TÔ BÁO CÁO 06
CHƯƠNG II: NGUỒN GỐC VÀ LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI 08
CHƯƠNG III: ĐẶC ĐIỂM KẾT CẤU VỎ XE VIOS 09
VÀ CẤU TRÚC LỚP SƠN
CHƯƠNG IV: LẬP QUY TRÌNH CÔNG NGHỆ 12
SƠN MỚI XE VIOS
CHƯƠNG V: CÁC NGUYÊN CÔNG THỰC HIỆN 14
TRONG QUI TRÌNH CÔNG NGHỆ SƠN MỚI
VỎ XE Ô TÔ VIOS
- Các nguyên công trong qui trình sơn lót tĩnh điện 14
- Các nguyên công trong qui trình công nghệ sơn trang trí 23
CHƯƠNG VI: TÌM HIỂU DÂY CHUYỀN SỬA CHỮA NHANH
THÂN XE VÀ SƠN (EBP) CỦA TOYOTA 32
CHƯƠNG VII: QUY TRÌNH CÔNG NGHỆ SƠN SỬA CHỮA 36
VỎ Ô TÔ THÔNG THƯỜNG
CHƯƠNG VIII: MỘT SỐ LỖI GẶP PHẢI TRONG QUÁ TRÌNH SƠN
VÀ SAU KHI SẤY KHÔ 40
CHƯƠNG IX: PHỤ LỤC 1 CÁC THIẾT BỊ PHỤC VỤ QUÁ TRÌNH
SƠN VÀ SẤY XE 42
CHƯƠNG X: PHỤ LỤC 2 CÁCH RỬA XE CHUYÊN NGHIỆP 46
KẾT LUẬN 49
TÀI LIỆU THAM KHẢO 50

Thời gian tăng tốc từ 0 đến
100 km/h (giây)
- -
Hộp số truyền động

Vios 1.5E Vios 1.5G
Hộp số
5 số tay 4 số tự động
Kiểu dẫn động
- -
Tỷ số truyền
- -
Nhiên liệu

Vios 1.5E Vios 1.5G
Loại nhiên liệu
xăng không chì xăng không chì
Hệ thống nạp nhiên liệu
EFI (Phun nhiên liệu điện tử) EFI (Phun nhiên liệu điện tử)
Mức tiêu thụ nhiên liệu
- -
Kích thước - trọng lượng

Vios 1.5E Vios 1.5G
Dài x Rộng x Cao (mm)
4300 x 1700 x 1460 4300 x 1700 x 1460
Chiều dài cơ sở (mm)
2550 2550
Khoa Cơ khí – Trường ĐH Giao Thông Vận Tải TPHCM
7

Vành mâm xe
Mâm đúc Mâm đúc
Thông số khác

Vios 1.5E Vios 1.5G
Số cửa
4 4
Số chỗ ngồi
5 5
Khoa Cơ khí – Trường ĐH Giao Thông Vận Tải TPHCM
8
Báo cáo thực tập tốt nghiệp – Sinh viên Hồ Đình Thuận
CHƯƠNG II:
NGUỒN GỐC VÀ LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI
Do điều kiện giao thông chật chội tại Việt Nam, các xe ô tô
thường xảy ra các va chạm nhỏ gây lõm và xước sơn trên thân
xe. Theo Toyota, tỷ lệ va chạm (là số lần xảy ra va quệt, tại nạn
trung bình của một xe trong một năm) là 127% cho thấy nhu cầu
về sửa chữa thân xe và sơn là rất lớn. Tỷ lệ tăng trưởng hàng
năm về nhu cầu sửa chữa thân xe và sơn tại Việt Nam lên đến
135%.
Mặt khác sự gia tăng nhanh chóng về nhu cầu sử dụng xe
ô tô hiện nay đang đặt ngành công nghiệp ô tô trước nhiều thách
thức và khó khăn, trong đó cũng có yêu cầu về việc phải hoàn
thiện một quy trình công nghệ sơn mới cũng như sơn sửa chữa
cho các loại xe lắp ráp trong nước. Vì trên thực tế, quy trình công
nghệ sơn xe của chúng ta hiện nay cho chất lượng chưa thể bằng
với các nhà máy tương tự ở nước ngoài, gần nhất là các nước
trong khu vực.
Khi chuẩn bị đề tài này, sinh viên thực hiện cũng đã nghĩ

2. Cấu trúc lớp sơn:
- Do đặc điểm và kết cấu của từng khu vực trên xe là khác nhau
nên cấu trúc các lớp sơn phải khác nhau để đáp ứng được điều
kiện làm việc của chúng.
- Ta có bảng cấu trúc lớp sơn như sau :
Khoa Cơ khí – Trường ĐH Giao Thông Vận Tải TPHCM
10
Báo cáo thực tập tốt nghiệp – Sinh viên Hồ Đình Thuận
a) Về lớp sơn lót:
- Sơn lót vỏ xe để cải thiên tính bám dính của sơn lót bề mặt
của tấm kim loại và giúp cho thân xe khỏi bị phát sinh gỉ.
Thông thường, một lớp sơn nhựa epoxy và nhựa crylic hòa
tan trong nước được hòa trộn với nhau, đước áp dụng sơn
lên vỏ xe và được sấy khô ở nhiệt độ cao từ 170
o
C đến 180
o
C.
b) Sơn lót bề mặt:
- Sơn lót bề mặt có chức năng tăng tính bám dính của lớp sơn
lót và lớp sơn màu. San phẳng bề mặt nhấp nhô của tấm thép
và lớp sơn lót. Thông thường, người ta dùng sơn Amin-alkin
làm sơn lót bề mặt, nó được sấy khô ở nhiệt độ 175
o
C.
Khoa Cơ khí – Trường ĐH Giao Thông Vận Tải TPHCM
11
Báo cáo thực tập tốt nghiệp – Sinh viên Hồ Đình Thuận
c) Lớp sơn trên cùng:
- Lớp sơn trên cùng thường là các sơn màu solid được chế tạo

CHƯƠNG V:
CÁC NGUYÊN CÔNG THỰC HIỆN TRONG QUI TRÌNH
CÔNG NGHỆ SƠN MỚI VỎ XE Ô TÔ VIOS
I. Các nguyên công trong qui trình sơn lót tĩnh điện:
1. Tẩy rửa bề mặt bằng dung dịch hóa học :
- Nguyên lý tẩy rửa:
+ Ban đầu dùng nước nóng với nhiệt độ khoảng 40
o
C – 50
o
C
để rửa bụi ra khỏi vỏ và thân xe.
+ Chất làm sạch mỡ được dùng có một ít chất alkalin (alkalin
siliccate, alkalin carbonat, alkalin phosphat) dùng để làm sạch
dầu bám hoặc dầu chống gỉ.
+ Rửa sạch mỡ, dầu bằng phương pháp xà phòng hóa, ngâm
xe vào dd kiềm nóng các vết mỡ sẽ bị xà phòng hóa.
- Phương trình tẩy dầu:
C
3
H
3
(COOR)
3
+ 3 NaOH = 3 RCOONa + C
3
H
3
(OH)
3

Khoa Cơ khí – Trường ĐH Giao Thông Vận Tải TPHCM
16
Báo cáo thực tập tốt nghiệp – Sinh viên Hồ Đình Thuận
1. Ray
2. Giá treo
3. Bể chứa
4. Vỏ ô tô
- Thành phần dung dịch trong bể chứa :
- Ti (titan) có tác dụng làm cho lớp phủ bề ngoài có khối lượng
hơn 10ppm, sodium phospat và etc.
- Nồng độ PH thích hợp vào khỏang 9 +- 0.5.
- Thời gian ngâm: khỏang 20 phút.
- Yêu cầu kỹ thuật: Sau giai đoạn này bề mặt chi tiết phải có
tính hoạt hóa tốt.
4. Phốt phát hóa (phosphating)
* Sơ đồ nguyên công:
1. Ray
2. Giá treo
3. Bể chứa
4. Vỏ ô tô
* Mục đích:
- Tạo ra một lớp màng phosphat trên bề mặt chi tiết.
- Lớp phosphat làm tăng độ bám dính của sơn ngăn cản gỉ
(sơn chống gỉ) với lớp thép tấm bên trong và tăng tính chống
gỉ.
* Thành phần của bể chứa dung dịch phốt phát:
Khoa Cơ khí – Trường ĐH Giao Thông Vận Tải TPHCM
17
Báo cáo thực tập tốt nghiệp – Sinh viên Hồ Đình Thuận
Chất hóa học Thành phần Nhiệm vụ

Phản ứng chính tạo ra lớp phủ:
Fe + 2 H
3
PO
4
 Fe (H
2
PO
4
)
2
+ H
2
- Ta có thể tạo ra lớp phốt phát dày 20 micro- met , nặng
khỏang 1-2,5g/m
2
- Thời gian ngâm là 40-50 phút.
5. Rửa nước DI (DeIonlyte)
* Sơ đồ nguyên công:
1. Ray
2. Giá treo
3. Bể chứa
4. Vỏ ô tô
Khoa Cơ khí – Trường ĐH Giao Thông Vận Tải TPHCM
18
Báo cáo thực tập tốt nghiệp – Sinh viên Hồ Đình Thuận
*Mục đích:
- Sau quá trình phốt phát hóa, bề mặt chi tiết vẫn còn có các
tạp chất hóa học trong dung dịch phốt phát.
- Quá trình này có tác dụng làm sạch các chất hóa học trên bề

chuyển động về hướng vật thể.
Hình 3: sau khi sơn đã hấp thụ bởi bề mặt vật thể, điện tích
của nó đã được cân bằng và nó trở nên đọng lại qua quá trình
động đặc (quá trình này được gọi là tích tụ điện).
Hình 4: Hơi nước trong sơn đã đọng trên bề mặt sơn qua quá
trình tích điện tụ điện được tách ra khỏi sơn làm cho hơi nước
trong sơn giảm xuống. Qui trình này được gọi là sự thẩm thấu
bằng điện.
- Điện áp chênh lệch giữa thân xe và thành bể vào khỏang
200-300v, với dòng lúc đầu khỏang 7A/dm
2
, sau đó vài giây
tụt xuống khỏang 0.5A/dm
2
. Chiều dày lớp sơn vào khỏang
15-25 micro-mét.
*Thành phần có trong vật liệu sơn:
- Polyme có nhóm axít hay bazơ tan được trong nước thành
các mixen nếu cho vào môi trường một ít bazơ hay axít tương
ứng.
- Một số chất rắn như đồng cromat, titan dioxyt hay muội đèn.
- Một pigmen hữu cơ để có màu sắc mong muốn.
*Với xe Toyota Vios, người ta tính tóan được thời gian để sơn
tòan bộ kết cấu xe vào khỏang 48 phút.
7. Rửa nước UF (untra – Filter)
* Mục đích:
- Làm sạch các chất bẩn còn đọng lại sau nguyên công sơn
tĩnh điện, đặc biệt là các chất nhựa có thể còn đọng lại.
- Sơ đồ nguyên công:
Khoa Cơ khí – Trường ĐH Giao Thông Vận Tải TPHCM

đoạn sơn tĩnh điện làm cho lớp sơn bám chắc vào lớp sơn
sau.
- Quá trình sấy làm cho màng sơn ED đóng rắn lại để tiếp tục
thực hiện các nguyên công tiếp theo.
Sơ đồ nguyên công sấy
- Với lớp sơn ED ta chọn nhiệt độ sấy là 175
0
C, đây là nhiệt độ
thích hợp để sơn không bị cháy.
Khoa Cơ khí – Trường ĐH Giao Thông Vận Tải TPHCM
22
Báo cáo thực tập tốt nghiệp – Sinh viên Hồ Đình Thuận
- Thời gian sấy giữ trong 34 phút để cho phép sơn khô và biến
cứng.
10. Kiểm tra bề mặt ED.
• Sơ đồ nguyên công:
- Mục đích:
- Kiểm tra xem có vết xước, sạn sơn… hay không để có các
biện pháp khắc phục kịp thời.
- Các công việc kiểm tra:
+ Kiểm tra bề mặt ngoài lớp sơn ED:
- Dùng mắt thường để kiểm tra.
- Căn cứ vào yêu cầu của lớp sơn tĩnh điện để kiểm tra sơn có
đạt yêu cầu không.
+ Kiểm tra độ bám chắc của lớp sơn ED:
- Dùng phương pháp uốn cong để kiểm tra.
- Vật uốn cong thường được đi cùng với vỏ xe trong quá trình
sơn tĩnh điện.
- Vật dùng kiểm tra độ bóng là dây kim lọai.
+ Kiểm tra độ dày lớp sơn ED:

Báo cáo thực tập tốt nghiệp – Sinh viên Hồ Đình Thuận
• Lớp bên dưới của sàn xe để nó bảo vệ cho bề mặt sàn xe
không bị xước do đá văng, do đó cải thiện đặc tính chống gỉ
của xe.
• Sơ đồ nguyên công:
*Phương pháp:
- Để sơn ta dùng một lớp sơn có dạng như nhựa PVC.
- Thiết bị là súng phun chuyên dùng.
- Thời gian để sơn và để lớp sơn này khô là vào khỏang 25
phút.
3. Lớp chống rung:
• Mục đích:
- Giảm độ ồn khi xe chuyển động và tạo cảm giác thỏai mái
cho người ngồi.
- Sơ đồ nguyên công:
Khoa Cơ khí – Trường ĐH Giao Thông Vận Tải TPHCM
25

Trích đoạn Sơn lót bề mặt (Primer) Sơn tạo độ bóng TÌM HIỂU DÂY CHUYỀN SỬA CHỮA NHANH THÂN XE VÀ SƠN (EBP) CỦA TOYOTA

---