Một biện pháp giảm tỷ lệ tử vong do sốt rét:
Đưa thuốc tiêm artesunate về xã Trong hướng dẫn bổ sung chẩn đoán và điều trị bệnh sốt rét do Bộ Y tế ban
hành năm 2007 và năm 2009, loại thuốc artesunate đã được chỉ định dùng ở cơ sở
tuyến đầu để chủ động khống chế sốt rét nặng và ác tính, góp phần đáng kể hạ tỷ
lệ tử vong do sốt rét.
Vài nét về thuốc tiêm artesunate
Artesunate có hoạt chất là Dihydro-artemisinine-12 -succinate được sản
xuất dưới nhiều tên thương hiệu khác nhau như qinghaoshuzhi (Trung Quốc),
roteria (Canana), arinate (của hãng Traphaco) Artesunate là muối natri của ester
hemisuccinate của artemisinine. Artesunate tan trong nước nhưng độ ổn định kém
khi ở môi trường nước, có độ pH trung tính hay acid. Artesunate có thể dùng theo
đường uống, đường trực tràng hoặc tiêm bắp, tiêm tĩnh mạch. Hiện nay, đã có
dạng viên thuốc kết hợp Dihydro-artemisinine với Piperaquine dưới các tên
thương hiệu như arterakine, CV artecan, artekin Theo khuyến cáo của Tổ chức Y
tế Thế giới (WHO), thuốc artesunate đơn thuần không nên sử dụng mà nên sử
dụng liệu pháp phối hợp thuốc điều trị có artemisinine gọi là ACT (Artemisinine
base Combination Therapy); không dùng artesunate đơn thuần để hạn chế tình
trạng kháng thuốc sớm của ký sinh trùng sốt rét. Riêng loại thuốc tiêm, chưa sản
xuất được thuốc dạng phối hợp mà chỉ có artesunate đơn thuần.
Khi dùng artesunate ở dạng tiêm, acide artesunic kết hợp với natri
bicarbonate tạo thành natri artesunate ngay trước khi tiêm. Thuốc artesunate tiêm
hiện nay đã được Việt Nam sản xuất thành công để góp phần giải quyết sốt rét
nặng và sốt rét ác tính có hiệu quả, hạ thấp tỷ lệ tử vong. Thuốc sản xuất được
đóng hộp gồm: 1 lọ thuốc bột artesunate 60mg kèm theo 1 ống 1ml dung dịch 5%
natri bicarbonate (NaCO3H); 10 hộp thuốc được đóng vào trong một hộp lớn.

Lạm dụng thuốc, rất nguy hiểm



Cần nhớ rằng, sốt rét ác tính chỉ được chỉ định điều
trị tại tuyến từ bệnh viện huyện trở lên. Y tế xã, phường, thị
trấn, thôn bản, các cơ sở hành nghề y tế tư nhân không được
điều trị sốt rét ác tính; khi gặp các trường hợp bệnh nhân có

dấu hiệu dự báo sốt rét ác tính hoặc sốt rét ác tính đã xảy ra,
chỉ được xử trí ban đầu và tìm cách chuyển người bệnh lên
tuyến trên.