LƯU TRỮ TÀI LIỆU NGHE NHÌN
TS. Nguyễn Lệ Nhung

LƯU TRỮ TÀI LIỆU NGHE NHÌN
I. Khái niệm, ý nghĩa
II. Phân loại TL nghe nhìn
III. Xác định giá trị TLLT nghe nhìn
IV. Bảo quản TL nghe nhìn
V. Khai thác, sử dụng TL nghe nhìn
VI. Công cụ tra cứu

I. Khái niệm, ý nghĩa
1. Khái niệm
•
TL nghe nhìn là những hình ảnh, âm thanh có
giá trị khoa học, lịch sử và thực tiễn, không kể
thời gian, địa điểm sản sinh và vật mang tin,
được nộp lưu vào các kho LT theo một chế độ
nhất định thì người ta gọi nó là TL nghe nhìn.
•
TL nghe nhìn là loại hình đặc biệt cả hình thức
và nội dung mang tin, bao gồm: TL ảnh, phim
điện ảnh, ghi âm, ghi hình và kỹ thuật số (KTS).

•
TL ảnh: là một loại TL tượng hình (hay là hình
ảnh tĩnh), dùng ánh sáng, màu sắc và các
phương tiện kỹ thuật nhiếp ảnh để ghi và làm tái
hiện lại các sự kiện, hiện tượng xảy ra ở một
thời điểm trong XH và tự nhiên trên các bức ảnh

+ Dương bản (pô-di-típ): là những ảnh chụp trên đó màu
trắng, đen phản ánh đúng độ sáng, tối hoặc màu sắc
của vật.
•
+ Bản gốc: là những hình ảnh, âm bản thu nhận được
trong quá trình ghi hình hoặc ghi âm trực tiếp.
•
+ Bản sao: Là bản thu được do sao lại một hoặc nhiều
lần từ bản gốc với mục đích để b/quản bản gốc và phổ
biến rộng rãi thông tin.

2. Ý nghĩa tài liệu nghe nhìn
2. Ý nghĩa tài liệu nghe nhìn
•
là phương tiện thông tin, tuyên truyền nhanh
chóng, hiệu quả và rộng rãi nhất
•
được sử dụng nhiều trên mặt trận chính trị,
ngoại giao
•
Trong nghiên cứu khoa học (nhất là khoa học
lịch sử), được sử dụng như một công cụ,
phương tiện giúp các nhà khoa học nhận thức
được một cách tốt nhất (xây dựng lại lịch sử quá
khứ).

•
Trong lĩnh vực y học, được sử dụng nhiều để
giúp các bác sĩ phát hiện sớm một số bệnh hiểm
nghèo

- ảnh trên đá ,
•
Phân loại TL phim
- âm bản,
- dương bản

•
Đối với TL phim điện ảnh, sau khi phân loại
chúng theo chuyên đề, âm thanh, thời gian, thể
loại người ta cũng chủ yếu dựa vào các đặc
trưng kỹ thuật làm ra chúng để tiến hành phân
loại tiếp như phim nhựa, các băng từ tính, băng
VHS, băng cối, băng cassete, đĩa CD, ghi hình
kỹ thuật số

•
tài liệu ghi âm cũng được phân loại theo các vật
mang tin như các đĩa ghi âm cơ học, ghi âm
quang học, ghi âm từ tính, ghi âm trên đĩa laser

III. Xác định giá trị TLLT nghe nhìn
•
1. Nhóm tiêu chuẩn xuất xứ
•
2. Nhóm tiêu chuẩn nội dung
•
3. Nhóm tiêu chuẩn hình thức bên ngoài
•
4. Nhóm tiêu chuẩn nghệ thuật


•
T/chuẩn về chất lượng truyền đạt nội dung của
TL nghe nhìn
•
T/chuẩn về tình trạng kỹ thuật của TL nghe nhìn

4. Nhóm tiêu chuẩn nghệ thuật
•
tạo được những ấn tượng sâu sắc, tạo nên
những rung cảm mãnh liệt đối với người xem
•
phản ánh chân thực những h/động có ích của
con người

IV. Bảo quản TL nghe nhìn
•
Nguyên nhân dẫn đến hư hỏng, mất mát TL
nghe nhìn
- do các chất liệu và quá trình chế tác TL
- do điều kiện thiên nhiên
- do vi sinh vật và sinh vật
- do bảo quản và sử dụng TL.

Nguyên nhân do các chất liệu và quá trình chế
tác TL:
•
Nguyên liệu để sản xuất: giấy ảnh, kính, phim
nhựa và các hoá chất tạo nên hình ảnh.
•
Độ bền của các tấm ảnh và phim phụ thuộc rất

Gió

Nguyên nhân gây hư hỏng TL do vi sinh vật và
sinh vật:
•
Men
•
Nấm mốc
•
Côn trùng

Nguyên nhân hư hỏng TL do bảo quản và sử
dụng TL
•
Chế độ bảo quản không đúng cách
•
Thiếu phương tiện bảo quản
•
Thiếu nội quy bảo quản và sử dụng
•
Do sử dụng không đúng cách