1
CHƯƠNG II
CHƯƠNG II
QUY LUẬT VÀ NGUYÊN TẮC
QUY LUẬT VÀ NGUYÊN TẮC
QLNN VỀ KINH TẾ
QLNN VỀ KINH TẾ
I.
I.
QUY LUẬT
QUY LUẬT
1.
1.
Khái niệm:
Khái niệm:
Quy luật là mối liên hệ bản chất, tất
Quy luật là mối liên hệ bản chất, tất
nhiên, phổ biến của các sự vật và hiện tượng
nhiên, phổ biến của các sự vật và hiện tượng
trong những điều kiện nhất định
trong những điều kiện nhất định
2.
2.
Đặc điểm:
Đặc điểm:

Con người không thể tạo ra quy luật nếu điều
Con người không thể tạo ra quy luật nếu điều
kiện của nó chưa có và ngược lại
kiện của nó chưa có và ngược lại


a)
Khái niệm: Quy luật kinh tế là mối liên hệ bản
Khái niệm: Quy luật kinh tế là mối liên hệ bản
chất, tất nhiên, phổ biến của các hiện tượng
chất, tất nhiên, phổ biến của các hiện tượng
kinh tế trong những điều kiện nhất định
kinh tế trong những điều kiện nhất định
b)
b)
Đặc điểm của các quy luật kinh tế
Đặc điểm của các quy luật kinh tế

Các quy luật kinh tế tồn tại và hoạt động thông
Các quy luật kinh tế tồn tại và hoạt động thông
qua hoạt động của con người
qua hoạt động của con người

Độ bền vững của các quy luật kinh tế kém các
Độ bền vững của các quy luật kinh tế kém các
quy luật khác
quy luật khác
4.
4.
Cơ chế vận dụng quy luật:
Cơ chế vận dụng quy luật:

Khái niệm
Khái niệm

Đặc điểm

có liên quan đến các hoạt động kinh tế
có liên quan đến các hoạt động kinh tế

Nội dung:
Nội dung:
-
Xây dựng thể chế kinh tế (chế độ chính trị, kinh tế, quan điểm
Xây dựng thể chế kinh tế (chế độ chính trị, kinh tế, quan điểm
hình thành bộ máy quản lý, nguyên tắc vận hành bộ máy)
hình thành bộ máy quản lý, nguyên tắc vận hành bộ máy)
-
Xây dựng bộ máy QLKT
Xây dựng bộ máy QLKT
-
Xác định đường lối, chủ trương, chiến lược và kế hoạch phát
Xác định đường lối, chủ trương, chiến lược và kế hoạch phát
triển kinh tế
triển kinh tế
-
Xác định phương thức trao đổi giữa sản xuất và tiêu thụ
Xác định phương thức trao đổi giữa sản xuất và tiêu thụ
-
tổ chức bộ máy sản xuất
tổ chức bộ máy sản xuất
-
sử dụng các đòn bẩy và lợi ích kinh tế
sử dụng các đòn bẩy và lợi ích kinh tế
-
Hạch toán, kiểm toán, kiểm tra, kiểm soát kinh tế
Hạch toán, kiểm toán, kiểm tra, kiểm soát kinh tế

- Tập trung dân chủ
- Kết hợp hài hòa các loại lợi ích
- Kết hợp hài hòa các loại lợi ích
-
-
HiÖu lùc, hiÖu qu¶ vµ
HiÖu lùc, hiÖu qu¶ vµ
tiết kiệm,
tiết kiệm,

- Nguyên tắc pháp chế
- Nguyên tắc pháp chế- Phân định và kết hợp tốt chức năng quản lý vĩ mô kinh tế và chức
- Phân định và kết hợp tốt chức năng quản lý vĩ mô kinh tế và chức
năng vi mô của các doanh nghiệp
năng vi mô của các doanh nghiệp- Gắn phát triển kinh tế với vấn đề phát triển văn hoá xã hội và an
- Gắn phát triển kinh tế với vấn đề phát triển văn hoá xã hội và an
ninh quốc phòng
ninh quốc phòng
a) Nguyên tắc thống nhất chính trị và kinh tế
a) Nguyên tắc thống nhất chính trị và kinh tế


không tốt, bế tắc
không tốt, bế tắc


Kìm hãm sự pt KT, mất chế độ XH
Kìm hãm sự pt KT, mất chế độ XH

Làm thế nào kết hợp tốt giữa KT và CT?
Làm thế nào kết hợp tốt giữa KT và CT?

Q:
Q:
HiÖn nay ë ViÖt Nam cã nh÷ng vÊn ®Ò nµo ( m©u thuÉn ) võa
HiÖn nay ë ViÖt Nam cã nh÷ng vÊn ®Ò nµo ( m©u thuÉn ) võa
mang tÝnh chÝnh trÞ vµ kinh tÕ?
mang tÝnh chÝnh trÞ vµ kinh tÕ?
a) Nguyên tắc thống nhất chính trị và kinh tế
a) Nguyên tắc thống nhất chính trị và kinh tế

Nội dung của nguyên tắc
Nội dung của nguyên tắc
–
Bảo đảm sự lãnh đạo của Đảng
Bảo đảm sự lãnh đạo của Đảng

Đảng vạch đường lối, chiến lược phát triển
Đảng vạch đường lối, chiến lược phát triển

Đảng phải năm chắc công tác bố trí nhân sự
Đảng phải năm chắc công tác bố trí nhân sự

Yêu cầu : kết hợp tối ưu giữa TT và DC
Yêu cầu : kết hợp tối ưu giữa TT và DC

Khó thực hiện trên thực tế! Vì sao?
Khó thực hiện trên thực tế! Vì sao?

Biểu hiện của quản lý tập trung:
Biểu hiện của quản lý tập trung:
–
Có kế hoạch chung phát triển đất nước
Có kế hoạch chung phát triển đất nước
–
Thống nhất ban hành luật pháp
Thống nhất ban hành luật pháp
–
Thực hiện chế độ một thủ trưởng trong quản lý kinh tế
Thực hiện chế độ một thủ trưởng trong quản lý kinh tế

Biểu hiện của quản lý dân chủ:
Biểu hiện của quản lý dân chủ:- Xoá bỏ cơ chế xin - cho
- Xoá bỏ cơ chế xin - cho- Cạnh tranh bình đẳng
- Cạnh tranh bình đẳng
Phân cấp quản lý Nhà n ớc về kinh tế là sự phân công
chuyển giao thẩm quyền (quyền hạn và trách nhiệm) giữa
các cấp khác nhau của hệ thống các cơ quan quản lý nhà n
ớc về kinh tế.
2. Các hình thức phân cấp quản lý
2.1. Tản quyền: Là hình thức phân công lại quyền ra
quyết định cùng trách nhiệm quản lý v tài chính giữa các
cấp khác nhau của bộ máy Chính phủ Trung ơng. Thực
chất là sự chuyển giao quyền ra những quyết định cụ thể,
những chức năng tài chính và quản lý cụ thể cho các cấp
khác nhau song quyền lực pháp lý vẫn thuộc về Chính phủ
Trung ơng.
2. Các hình thức phân cấp quản lý
2. Các hình thức phân cấp quản lý2.2.
2.2.
ủ
ủ
y quyền
y quyền
:
:Là việc các cơ quan nhà n ớc đ ợc Chính phủ chuyển giao
Là việc các cơ quan nhà n ớc đ ợc Chính phủ chuyển giao
Nhà n ớc.
Nhà n ớc.
Trao quyền có thể là:
Trao quyền có thể là:
Trao quyền không toàn bộ
Trao quyền không toàn bộ
Trao quyền toàn bộ ( đ ợc gọi là phân quyền)
Trao quyền toàn bộ ( đ ợc gọi là phân quyền)
2.4.
2.4.Đ ợc tham gia
Đ ợc tham gia
: đ ợc phép cung cấp các ĐV (thông tin) và những gợi
: đ ợc phép cung cấp các ĐV (thông tin) và những gợi
ý cho việc ra QĐ (Dân biết, dân bàn, dân làm, dân kiểm tra là cơ chế
ý cho việc ra QĐ (Dân biết, dân bàn, dân làm, dân kiểm tra là cơ chế
tham gia của ng ời dân vào quá trình quản lý nhà n ớc tại nơi dân sinh
tham gia của ng ời dân vào quá trình quản lý nhà n ớc tại nơi dân sinh
sống; Sử dụng chuyên gia trong hoạch định và phân tích chính sách
sống; Sử dụng chuyên gia trong hoạch định và phân tích chính sách
v.v )
v.v )

( nguồn lực)
( nguồn lực)
*
*
*
*
*
*
3.Có trách nhiệm báo cáo không?
3.Có trách nhiệm báo cáo không?
Báo cáo giải trinh
Báo cáo giải trinh
( quá trinh thực hiện)
( quá trinh thực hiện)
*
*
Báo cáo kết qu
Báo cáo kết qu


cuối cùng
cuối cùng
( trách nhiệm pháp lý)
( trách nhiệm pháp lý)
*
*
*
*
*
*


- Chủ thể giám sát phân cấp là ai?
- Chủ thể giám sát phân cấp là ai?- Các hình thức giám sát
- Các hình thức giám sát- Đảm bảo các điều kiện giám sát
- Đảm bảo các điều kiện giám sát- Xử lý kết quả giám sát
- Xử lý kết quả giám sát
134. Các lĩnh vực trọng tâm của phân cấp
4. Các lĩnh vực trọng tâm của phân cấp

Phân cấp QLNN về đầu t
Phân cấp QLNN về đầu t

Phân cấp QLNN đối với DNNN
Phân cấp QLNN đối với DNNN

Phân cấp về quản lý tài sản công
Phân cấp về quản lý tài sản công


- Kết hợp các hệ thống hạ tầng xã hội
Q: Đối với DN, có những chủ thể bên trong và bên ngoài
Q: Đối với DN, có những chủ thể bên trong và bên ngoài
nào có liên quan với DN về lợi ích? Họ muốn gì? Có xung
nào có liên quan với DN về lợi ích? Họ muốn gì? Có xung
đột về lợi ích hay không giữa các chủ thể đó? Biện pháp
đột về lợi ích hay không giữa các chủ thể đó? Biện pháp
kết hợp?
kết hợp?
d) Nguyờn tc
d) Nguyờn tc
hiệu lực, hiệu quả và
hiệu lực, hiệu quả và
tit kim
tit kim
Quan h gia
Quan h gia
hiệu lực,
hiệu lực,
hiu qu
hiu qu
và tiết kiệm
và tiết kiệm

Bin phỏp tit kim:
Bin phỏp tit kim:


kim?- Tham nhng? Nguyờn nhõn v cỏch phũng chng tham
- Tham nhng? Nguyờn nhõn v cỏch phũng chng tham
nhng?
nhng?
e) Nguyên tắc pháp chế
e) Nguyên tắc pháp chế
g) Phân định và kết hợp tốt chức
g) Phân định và kết hợp tốt chức
năng quản lý vĩ mô kinh tế và chức
năng quản lý vĩ mô kinh tế và chức
năng vi mô của các doanh nghiệp
năng vi mô của các doanh nghiệp
h) Gắn phát triển kinh tế với vấn đề
h) Gắn phát triển kinh tế với vấn đề
phát triển văn hoá xã hội và an ninh
phát triển văn hoá xã hội và an ninh
quốc phòng
quốc phòng