Kinh nghim tham gia mng sn xut toàn cu
ngành ô tô ca Trung Quc và gi ý cho Vit Nam
Nguyn Hin Thu
i hc Kinh t
Lu Kinh t th gii và quan h KT quc t ; Mã s: 60 31 07
ng dn: TS. Nguyn Th Kim Anh
o v: 2012 Abstract: ng sn xut trong ngành công nghip ô tô toàn cu và bn
cha mng sn xut toàn cu cc các li ích khi tham
gia vào mng sn xut toàn cu ci vn. Ch ra
c thành công trong phát trin ca ngành công nghip ô tô Trung Quc thông qua tham
gia mng sn xut toàn cu. Ch c thành công và tn ti trong quá trình phát trin
ngành công nghip ô tô V xuc các giy s tham gia vào
mng sn xut toàn c phát trin ca ngành công nghip ô tô Vit Nam da vào
nhng bài hc thành công trên.
Keywords: Kinh t quc t; Ô tô; Mng sn xut toàn cu; Trung quc; Vit Nam Content
MỞ ĐẦU
1. Tính cấp thiết của đề tài
Bt c quu mong có ngành CN ô tô phát trin tm cao, bi s phát trin
ca ngành này s ng lc cho rt nhiu ngành CN v n kim, hóa hc,
công nghip nhn t trin theo. Ngành CN a Vit Nam bu t nh
ngành CN ô tô ch thc s c chú trng phát trin t nhng thp niên cui ca th
gii pháp chính sách vì vng tip cn này. Vì vy vic b sung và phát trin
nhng v liên quan ti MSX ca ngành CN ô tô hii và kinh nghim thành công ca
c ngoài, mà c th là Trung Qu rút ra nhng bài hng cho Vit Nam chính là
mc tiêu ca lu
3. Mục đích, nhiệm vụ nghiên cứu
- M tài: Nghiên cu thc trng tham gia ca ngành ô tô Trung Quc vào
MSX toàn cu nh xut giy tham gia MSX toàn c phát trin ca ngành
ô tô Vit Nam trong so sánh vi lch s và thc trng ngành CN ô tô Vit Nam.
- Nhim v c tài:
+ Nghiên c lý lun v MSX toàn cu ca ngành CN ô tô và vai trò tham gia ca
n
+ Phân tích thc trng phát trin và tham gia MSX toàn cu ca ngành ô tô Trung Quc,
c thành công
+ Phân tích thc trng ngành CN ô tô Vit Nam và da trên bài hc kinh nghim ca ngành
ô tô Trung Qu xut các giy s tham gia vào MSX toàn c phát trin
ca ngành CN ô tô Vit Nam.
4. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
- ng nghiên cu: Quá trình phát trin và s tham gia vào MSX toàn cu ca ngành ô
tô Trung Quc
- Phm vi nghiên cu: Lup trung nghiên cng tham gia vào MSX
toàn cu ca ngành ô tô Trung Quc t khi ban hành Chính sách công nghip ngành ô tô (1994)
n nay.
5. Phương pháp nghiên cứu và nguồn dữ liệu
Lu vào mt s lý thuyt v MSX toàn cu và chui giá tr toàn cu, áp dng
nh tính và s dng s liu th c minh chng. Lu yu s
du ti bàn (desk study) và chuyên gia.
D liu th cp c thu thp t các ngun chính thc và quc t p
hi Các nhà sn xut Ô tô Th gii OICA, Vin Nghiên cu Cambridge MIT, T chc phát
trin công nghip Liên hp quc UNIDO, Tng Cc thng kê, B p hi Ô tô
Vi
Chương 1. Một số vấn đề lý luận và thực tiễn về việc tham gia vào mạng sản xuất toàn cầu
của ngành ô tô các nước đang phát triển
1.1. Những vấn đề lý luận chung về mạng sản xuất toàn cầu của ngành công nghiệp ô tô
1.1.1. Khái niệm, đặc trưng mạng sản xuất toàn cầu
1.1.1.1. Tổng quát khái niệm và đặc trưng mạng sản xuất toàn cầu
MSX là s th hin các liên kt bên trong hoc gia các nhóm công ty trong mt chui giá tr
toàn c sn xut, phân phi và h tr tiêu dùng các sn phm c th. Nhìn t biên gii
quc gia hay la, MSX có th bao gm các loMSX toàn cu, MSX khu vc và
MSX quc t, song nu nhìn t biên gii công ty mt MSX có th mang hình thái MSX
ni b công ty và MSX liên công ty.
1.1.1.2. Mạng sản xuất toàn cầu trong so sánh với chuỗi giá trị toàn cầu và chuỗi cung ứng toàn cầu
i và h tr tiêu dùng mt sn phm hay dch v, nu nhìn t các
mi liên kt sn xut MSX, song nu nhìn t to ra giá tr s là mt chui
giá tr, trom các hong to giá tr n thi n phm chuyn t
khái nin thit k, tìm kim và s dng các nguyên liu vào trung gian,
sn xut, marketing, phân phi và h tr i tiêu dùng cui cùng. Mt chui giá tr có th
tri dài theo mt hay nhiu doanh nghip trong mt vùng, mt nn kinh t hay mt nhóm các nn
kinh t theo tiu khu vc, khu vc hoc toàn cu. Khi chui giá tr có các hong cu thành
c phân tích v ma lý trên nhic khác nhau s tr thành mt chui giá tr toàn cu.
Khi mu chui tp trung vào các hong có giá tr t và quyt
nh sc cnh tranh ca chui còn các hong có giá tr c chuyn sang
thuê các công ty bên ngoài s to ra mt chui cung ng. Và khi các công ty nm trong chui
cung c phân b nhiu v a lý khác nhau c gi là chui
cung ng toàn cu.
1.1.2. Phân loại các kiểu mạng sản xuất toàn cầu
Xét v mi quan h giu và các công ty tham gia chui giá tr có
th phân thành ba loi MSX toàn cng do nhà sn xut dn dt, mng do nhà bán l
chi phi và mc.
Mng do nhà sn xut dn dt là loi chui giá tr toàn cu xut hin t
Nhà cung cấp cấp 3. Nhng công ty cung cp sn phn. Trong hu hng hp
ch yêu cu k thu
Thị trường theo sau. Mt b phn quan trng na ca chui giá tr ô tô là th ng cho
nhng phn thay thc mà nhiu công ty n tip cn u
tiên, ngay c c khi ngành ln.
1.2. Vai trò của việc tham gia vào mạng sản xuất và cung ứng toàn cầu đối với phát triển
ngành công nghiệp ô tô trong nước
MSX c l nhm mi trên c i ca chúng ta. Vì th ng ca
nó c nhc ti trong các cuc tho lun v toàn cu hóa và khu vc hóa. Ngoài các li ích
c n i có th nhn thy rõ, vic tham gia vào MSX toàn cu ngành
CN ô tô có li vi n bao gm vic c sn xut nh
vic n sn xu bn và kh c hi, chuyn giao công ngh vng tràn,
s
1.2.1. Nâng cao năng lực sản xuất và lợi thế địa điểm ngách (niche)
Xem xét vic tn dng có hiu qu nhng li th v i tài sn
c sn xut, kh n lý và mi quan h vi các công ty khác, mt
công ty s thit k và t chc MSX vi mt m t do nh có s
linh ho công ty có th u chnh các li th v m.
1.2.2. Xây dựng mối quan hệ lâu dài và ổn định với nhà sản xuất và đối phó tốt hơn với
khủng hoảng toàn cầu
Giao dch trong phm vi các MSXc bii quc t v ph tùng và
các b phn máy móc là u ln nhng di khác. Lý do là vì bn cht
các giao dch trong các MSX là gn vi mi quan h c th ng giao dch mt ln
u th to ra hoc tái cu trúc mi sn xut, mt công ty phi mt rt
nhi i th m cng
nhng mi quan h y. Vì vy, mt khi mi sn xuc thit lp, các giao
dch tr nên gn cht vi các mi quan h và rt nh.
1.2.3. Tác động tràn, chuyển giao công nghệ, và thúc đẩy xuất khẩu
M ca nhng mi liên kt dc gi
tích t công nghic s ti s tham gia vào các MSX. Các SME
Trong nh, các nhà sn xuu m rng hoc
n. M u m rng sn xun:
s li lp ráp xe hng nh thuc s hu cu c
trin chính. Vào nhu thp niên 1990, 10 nhà lp ráp xe ln nh lp ráp
xe hng nh ti các th ng mi nu. Các nhà sn xut ti Bc M và Châu Âu rt
mnh ti M Latinh, trong khi hu ht nhng nhà máy thuc s hu ca Nht Bt ti
u s ht t
có nhà máy nào ti . Do vn FDI chy mnh vào các nn nh s
ng ca các th vào nhi thp niên 1990.
1.3.4. Hội nhập vùng trong ngành ô tô tạo điều kiện gia nhập mạng sản xuất cho các nước
đang phát triển
Nh tính cht khu vc hóa n mt s khu vc có
i tham gia vào MSX cn hình là ti các khu vc Bc M, Châu Âu và
Châu M Latinh.
Tại Bắc Mỹ, Mêhicô ngày càng tham gia sâu thng sn xut ca Bc M. T
nhng ng các nhà máy sn xut sn phm xut
khu ti Mêhicô, sn xut c xe và các b phn cho th ng Bc Mu này to
ra hai h thng sn xut tn ti song song ti Mêhicô, mng ti th tc
c bo h, và mt cho h thng sn xut ca M-Canada. Hii t do Bc
M t cho hi nh
Tại Châu Âu, khi các ngành CN ô tô ca Trung Âu thay i và tham gia vào các h thng
sn xut Tây Âu trong nh to ra mt h thng sn xut khu vi
mt m hi nhp và ph thuc ln nhau trong khu vc cao. S tham gia kt hp gia các
ngành CN ô tô ca Tây và Trung Âu có hai dng. Dạng thứ nhất i hai chiu v
xe a có th ng và vm sn xut
chi phí thp cho các nhà lp ráp Tây Âu (bao gm c các công ty t Nht Bn và Bc M có hot
ng ti Tây Âu). Thứ hai, nhiu nhà máy sn xung xut khu
c xây dng Trung Âu vào nh
Tại Châu Mỹ Latinh, hinh Mercosur dn vi ng trong
sn xut ô tô gia Áchentina và Braxin trong nhi thp niên 1990. Các nhà lp ráp
trong ngành CN linh kin ô tô toàn cu:
(a) nhà sn xut linh kin cp 2 hong trong chui giá tr cung cp cho các nhà lp ráp ti
th c;
(b) liên minh vi các công ty xuyên quc gia và cung cp sn phm chuyên bit cho th
ng toàn cu;
(c) là nhà cung cp cho c th c và quc t. Kh nh tranh
các công ty thuc s hu ci mi th ng có th chu ng ca h
tr ca các t ch quc gia.
Vai trò ca các chc c trong viy s tip cn ca
các nhà sn xuc ti chui giá tr ngành CN c th hin trong bc h
tr c các ti:
- H tr u tiên n tiêu chui vi các công ty tham gia vào chui cung cp
sn xut thit b gt hàng cung cp tt c các chi tit k thut cho các
nhà thu (cung cp cho các nhà lp ráp và các b phn thay th c chng nhn), vic s hu
mt chng nhn chng h thng u cn thit.
- c chính th hai h tr n giáo dc và h
tho. Càng ngày t hàng trong các ngành CN có hong trên toàn cu
càng t tiêu chun kh li không mun tham gia vào vi các nhà
cung cp ca h ng các tiêu chun .
- Th ba, th nghit cn thit. Các mu thit k cho
các sn phm cn phc th nghim theo tiêu chun kht khe, và s kim soát tip ti
vi sn xut ca h yêu cu thit b ng cn phc hiu chun.
- Cui cùng, s tn ti lâu dài ca các doanh nghip nh trong ngành CN ô tô toàn cu s
ph thuc vào chi c th ng ch ng, tìm kim khách hàng mi và th ng mi.
Chúng ta t rng hong này là tn kém cho các doanh nghip va và nh, và có th
cung cp tng hp v thông tin và xúc tin th ng ca hin din ngành ti các hi ch
mi. Nhng honc bit quan trng cho các công ty bán hàng cho các th ng thay
th. h tr các doanh nghip va và nh tham gia
vào chui cung cp cho các nhà lp ráp và các nhà cung cp cp 1.
Chương 2. Thực tiễn tham gia của ngành ô tô Trung Quốc trong mạng sản xuất toàn cầu
Trung Quc hiu v sn ng xe và th ng tiêu th
toàn th gii. Nhìn chung, hong sn xut và bán ô tô ca Trung Qu
khong 15% mn 1994-2002, v a khi Trung Quc gia
nhng sn xung 38,8% và 36,7%, và sn xut
xe ch nhi
chm lng sn
vng sn
ng ôtô ca Trung Qut 8,88 tri
c du trong ngành CN ôtô th gii, Trung Qu trí th ba, ch sau Nht và
M. Hip hi các nhà sn xut ôtô Trung Quc cho bit, tng doanh s tiêu th
lên 8,79 triu chic tr thành là
th ng ôtô ln th hai th gii, sau M. Xe sn xuc chim 95% th ng xe
i và 40% th ng xe du lch Trung Quc. Trung Quo nên nhng thành
tc phát tric lp.
Trong khi cuc suy thoái kinh t toàn cng nng n ti ngành CN ô tô các
c phát trin trên toàn th gii thì ngành ô tô Trung Quc li tr thành mc bit
i vi các doanh nghic ngoài có hin din t
sn xut s ng xe gp gn 8 ln so vi s c này sn xut vào gia thp niên 1990. Vi
sng c c lt M và tr thành
c sn xut xe ln th hai th gii ch sau Nht Bn v tng sng.
V xut khu, nc xut khu 70.240 xe ô tô ch khách, ch yu là các
mt khu ô tô ca
Trung Qu i 80,01% so vi cùng k
theo s liu ca Hip hi các nhà sn xut ô tô Trung Quc (CAAM). Mt s u xe có
doanh thu xut khu ln bao gm Chery c xut khu sang các th ng Nam M
Âu và Ngoài u ng
xut kh và th ng châu Úc.
2.2. Các chính sách phát triển ngành công nghiệp ô tô từ 2004
2.2.1. Bối cảnh hình thành chính sách
Trung Quc gia nhng c m ca th ng, bao gm ct
chính sách công nghip ô tô và ni lng kii vi ngành CN này. Th hai, chính ph
khuyn khích và h tr tiêu dùng ô tô cá nhân - rng th ng xe du lch.
Th và s tham gia ca ngun vngành
CN c sn xut tng th (và li th kinh t v n nhanh
chóng. Vi vic gim giá xe, s h (mc dù mt s i mua s trì
hoãn vic mua hàng ca h vì d gi
ng ch yu; ngành CN linh kin cùng vi các dch v
dng mua ô tô, sa cha, bo trì, và bo hing xây d h
t h tr cho s ng ca vic s hu ô tô.
2.3. Tham gia của các thành phần trong ngành ô tô Trung Quốc vào mạng sản xuất toàn cầu
Ngành CN ô tô Trung Qun t mt th
1980, thành th ng vi mt s liên doanh tiêu biu -t s
n sn xut xe khách ch o ti Trung Quc, mt trong nhng th ng ln nht toàn
cu - vi s hin din ca tt c các nhà sn xut lt s ng ln các nhà sn
xuc.
a, cùng vi s phát trin trong vic cung cp linh kin và các hng lp ráp xe,
các kênh phân ph. Các kênh phân phc xây dng t u, và phn
ln da vào các doanh nghi bán xe và cung cp dch v. Tuy nhiên s phân phi
u. Vì s phát trin công nghip tp trung vào mt vài khu vc kinh t riêng bit
d ng b bi c Kinh, vic s hc tp trung khu v
ng kinh t cao nht.
2.3.1. Các nhà sản xuất xe
Ch khi có nhng ci cách kinh t i thng Tiu Bình và sau gia nhp ca
làn sóng các nhà sn xut ô tô quc t u tiên
và Peugeot-Citroen thì nhng kin thc v sn xut ô tô tiên tin mc áp dng ti Trung
Quc. Trong nh phát trin ca ngành CN bc trong cùng vi xu
ng kinh t chung, thu nhp kh di các khu v, và s xut hin ca tng
lMc dù nhiu nhà sn xung gia nhp th c
gng con h tri nhà sn xut xe ph bin vu tiên, liên
doanh gia các nhà sn xuc gia, mà
có du hiu cho thy ngành CN cung cn li th kinh t theo quy mô
u li và hp nht, và các liên doanh quc t sn xut ph tùng và linh kin s
ng chuyn giao công ngh c thiu hin nay.
S phân b a lý ca các nhà cung cp Trung Quc là mt trong nhm quan
trng nht ca ngành CN linh kin và ph tùng ô tô t m chui cung ng. S phân tán
ca các cung cp b gii hn bi chi phí và thi gian vn chuyn. Do hn ch vn chuyn hàng
ng st, và h thng cao tc nghèo nàn mn ti Trung Quc,
các nhà cung cp phi gi các nhà sn xuc bo h (thc hin bi chính
quyt lý do khác gây sc ép vi các nhà cung ct v trí
gn vi nhng nhà sn xut xe.
2.3.3. Mạng lưới phân phối và bán hàng
2.3.3.1. Cấu trúc thị trường
Yu t kéo chính ca t ng ca nhu cu là th
chóng m r doanh s bán là c khu vc thành th). Trong th
ng xe du lu, trong khi ch có hai nhà sn
xut ô tô c lc - Geely (th 8) và Chery (10) - có mt trong top 10. Khi xét hn hp
các mô hình, các th ng Trung Quc b chi phi bi nhng chic xe nh. Theo Fourin (2005),
ng Trung Quc bao gm 41% xe ô tô nh n, 21% n
ca kích c trung bình, và ch UV. Cc so
sánh vi các th ng mi ni khác chng h i Vit Nam s i
chng kin mt m rng dn dn cn l phân mnh thành các
n khác nhau khi th ng chuyn sang gin chín mui.
2.3.3.2. Xuất khẩu xe và linh kiện ô tô
Xét v linh kin, m y tham vng. Trung Qut mc tiêu xut
khu ô tô và các linh kin t 15-20 t USD i là không thc t, và thm
chí là 70 -100 t USD ng quan Công nghip Ph tùng ô tô M-Trung, 2003).
Các nhà cung cp Trung Quc vn còn lc hu v công ngh sn xu
có mt li th li vi ph tùng s dng nhi sn xut.
2.4. Bài học tham gia mạng sản xuất toàn cầu thành công của ngành ô tô Trung Quốc
Trong quá trình công nghip hóa ca Trung Quc, không có s phát trin nào có th quan
v công ngh, v a ngành trong khi nn kinh t cn nhiu chng lo phc
v công cuc công nghip hoá, hic. Có th nói, s phát trin thc s ca ngành
CN ô tô bu t
phát trin ngành CN ô tô, cn có ngun vn ln, trang thit b, công ngh hii, có
có th s dng tt h thng trang thit b i
thm này, vic t trang thit b, công ngh hoàn ch sn xuu
không th. Mt khác, Vit Nam rt thiu kinh nghim qun lío cán b cho ngành CN này.
Song song vi vic kêu gi Vit Nam, c
t lot các chính sách v c
n Vi tìm hiêu th ng, nghiên cng
i nht.
Có th thy, nm xây dng công nghip ô tô Vit Nam th sn
xut ph n ri nâng dn lên sn xuc tin thì nay c thay
th b lp ráp ô tô ri tin hành tc na hoá sn xut ph t
c ASEAN và Châu Á i qua.
3.1.1. Quy mô ngành
Hin nay, hu ht các nhà sn xuu ca ba trung tâm sn xut ô tô trên th gii
là M, Châu Âu và Nht Bt Vit Nam vi tng s v1 t USD và
công sut lp ráp lên t tính ti 2007
ngành CN này còn phi k n các doanh nghiTng cng lc và
Máy nông nghip Vit Nam (VEAM), Tng công ty Công nghip ô tô VN (VINAMOTOR),
T n ti Sài Gòn SAMCO. Hin nay, mi ch có 2 doanh
nghip ô tô 100% vng Hi và Nhà máy Ô tô Xuân Kiên.
3.1.2. Năng lực sản xuất
Hin ti sng xe sn xut và lp ráp ti Vit Nam là rt khiêm tn
thm mc bi-2009 ch lp ráp
do ng mnh m t cuc suy thoái kinh t toàn cun t
các chuyên gia d ng lp ráp s m dn. Hic sn xut xe mi
ch chim khong 34% so vi kh xe mc dù quy mô th ng hin nay còn khá
nh bé.
ci vi s phát tric khu này s c th hin rõ trong
các chính sách qun lý ngành.
3.2.1. Chính sách thuế quan
m nht quán bo h ngành CN c Chính ph Vit Nam tri duy trì
và áp du này th hin rõ nht trong chính sách thu Chính ph ra trong sut thi gian
qua. V n, chính sách thu c xây dng vi các bin pháp thu quan và phi thu
nht mc thu i vi xe nhp khu và hn ch tp khu min thu. Hàng
rào thu quan và phi thu này thc phát huy ht hiu qu bo v ngành CN ô
c còn non tr này tránh khi nhng sóng gió ca th ng ô tô th gii cnh tranh
y khc lit và thc s c s n gia xe nhp khu và xe lp ráp trong
c. T l bo h áp dng cho nhp khu xe nguyên chic (CBU) và linh kin lp ráp dng
Tuy nhiên, ch khi các doanh nghip lc t l na hoá cao, Vit Nam
mi có th c mt ngành CN ng thi li ích ci tiêu dùng
mm bo. Chính sách bo h n dn bc l nhng hn ch. Hu ht các doanh
nghip lc ngoài do li vic bo h tuyi nên
rt chm chp trong vic na hoá và nâng cao tính cnh tranh. Thc t cho thy kt qu sau
n ngành CN ô tô Vit Nam vng chng loi xe hiu qu
thc s phù hp vng và hoàn cnh ca riêng Vit Nami sn xut cho xut
khu.
3.2.2. Chính sách thu hút đầu tư nước ngoài
Trong nhu c và phát trin ngành CN ô tô Vit Nam, Chính ph
to nhiu u kin thun li hp dn lôi cun các tc ngoài vào
n xut lp ráp ô tô ti Vic ngoài
n Vit Nam thành lp các liên doanh lp ráp sn xungành CN ô tô
Vit Nam chính thu này cho thy tm quan trng ci
vi s hình thành và phát trin ca ngành CN ô tô Vit Nam.
K t i nhng su ch
càng hp dc rt nhii
tiu trên th giToyota, Mercedes, Ch i 14 liên
chim 2,39% vc ngoài thc hin trên toàn qung vi tng s vn ca
t t l ru khnh vai
trò ca ngành CN sn xui vi s phát trin kinh t Vit Nam.
c
Các liên doanh l c (Bng 3.3).
i xp x 500 t ng. ng Hi là doanh
nghip ô tô 100% vn Vit Nam duy nht thuc 1000 doanh nghip np thu thu nhp doanh
nghip ln nht, tuy thnhiu so vi các liên doanh.
V ng
Bên cnh kt qu
trong vic tc làm do li th khu là ngun nhân lc di dào giá r.
Bên cnh các liên doanh ln, các doanh nghip ô tô Ving doanh
nghiu ti Vit Nam và góp phn gim t l tht nghip trong c c vi nhng cái
tên ni b
V thc hin chuyn giao công ngh
Hu ht các dây chuyn sn xuu sn xut
trong nhu thp k 90 và cc công nghiu th gii nên chng
còn tt, công sut cao và cho phép sn xut các sn phm hii. Tuy nhiên 100% các dây
chuyn công ngh này mi ch dng dng CKD2 (mt s linh ki c lp ráp vào
khung sn phm), IKD1 (t l ni 10%) s không kích thích nhiu vic sn xut các
chi tit, ph c phát trin mà ch yu là phát trin công ngh lp ráp. Thêm và
toàn b c tin hành tc ngoài, không thc hin ti Vit Nam,
nên các k t Nam h dp khuôn làm theo mi s ch dn t c ngoài,
không có nhiu ki phát tric cá nhân.
Nu so vi mc phi ch cho các nhà
c ngoài (trung bình 500 tri chuy công
ngh mà chúng ta nhng. Vit Nam v
ch c công ngh sn xut ô tô hin có và b ph thuc vào quynh sn xut cc
ngoài.
3.3.2. Tồn tại và nguyên nhân
tn t , ngành CN hoá ch, vic phát trin ngành CN ô tô không ch
i m chuyên môn hoá cao trong ni b i s chuyên môn hoá
và hp tác hoá gia các ngành liên quan k trên.
Tuy nhiên, do s liên kt gia các ngành sn xut còn lng l kt hp cht ch
nên xy ra tình trng rt nhiu loi sn phm chúng ta có th xut khu rt nhi i
không có sn phng phc v ngành CN ô tô. Mi v chng loi
Mc dù có nhiu nhãn mác khác nha ng ô tô ca chúng ta li mi v
chng loi, ch yu thiên v các loi xe du lt tic).
Các lot tin và sang trt s phù hp vu ki h tng
và c túi tin c i dân Vit Nam hin nay.
ng li vi loi xe nh, tiên dng, d i trong
thành ph, giá t thành công ca nhãn hiu xe Matiz ca Deawoo là
mn hình rng) hoc các loi xe ti nh chuyên ch nông sn, các loi xe
buýt hng trung và ln chy liên tnh thay th các lo dng t n
ng, và nht là các loi xe chuyên dùng
chúng ta phi nhp khu hu ht.
c thing b i
Theo phn hi t các nhà sn xut ô tô nng sn xut kinh doanh ca Vit
Nam vn còn thiu nhu ki h tp trung cho nhng k hoch dài n
xut linh kin, ph n xut các loi xe có ti trng ln, xe buýt nhiu
ch ng cho rng, các chính sách ci, thiu tính hp lí,
chng chéo gây rt nhiu phic bit là chính sách thu.
3.3.2.2. Tồn tại trong tiêu thụ
Vic tiêu th ô tô c Vit Nam vn luôn gt phn do ch
tt, giá thành cao; mt phn do công nghip ô tô còn thiu nhu kin thun lt
cht xúc tác cho hong tiêu th sn phm cao cp này.
Quy mô th ng nh
Là mt quc gia có nn kinh t n, chúng ta phi mt vi
rt nhip ci dân vn còn rt khiêm tn so vc trong khu
vc và trên th gii. Vì vy, hu hu s di ít t
làm cn thit. Nu các d y ca bn quy ho b gim
sút.
Thu có ng ln tng th ng ô tô n báo nhu cu cn phi
n các yu t chính sách thu. Trong quá trình chun b cho nhng si ca bn quy hoch,
các vin cnh v cu na cc thc hin da trên nhng la chn khác nhau v chính sách
thu nhp khu và thu tiêu th c bit.
Mt v ca chính ph Vii vi vi
ng nhu cu nng thi, Viu vi các v v giao thông
do via ô tô và xe máy. Vit Nam d nh phát trin hay hn ch th
ng ô tô?
3.4.3. Xác định rõ vai trò mũi nhọn của ngành công nghiệp ô tô
Vit Nam la chn ngành CN ô tô là mt ngành rt quan trng song hin ti có mt s yu
t ng tiêu cn vic mc ht, Vic hin chính
sách hn ch s lng xe bán ra trên th ng. Chính ph cn phng rõ ràng cho
vic phát trin ngành CN ô tô dài hn và công b rng rãi cho các nhà sn xut ô tô trong và
c. Vic công khai nhng cam kng phát trin ngành không ch giúp cho
Chính ph tc có mong mun góp sc vào
vic phát trin ngành mà còn giúp cho bn c và các doanh nghip hin ti trong
ngành có nhng quyng thi
gim thiu tính thiu ng b, thiu thng nht trong qun lý phát trin ngành.
3.4.4. Tổ chức sắp xếp lại ngành công nghiệp ô tô
3.4.4.1. Lựa chọn kỹ đối tác đầu tư
- i tác phi là công ty có tên tui trong làng ô tô th gin xut các loi xe phù
hp vu kin khí hng xá Vit Nam, có kh p các liên doanh lp ráp ô tô
c ngu ki Vit Nam.
- i tác phi cam ki h thng hàn vt b, lp ráp hoàn
cht Vi t t l na
hoá t 30% tr lên.
- Liên doanh mi phi có t l xut khu cao. T l xut khu th hin chng sn
phm, kh nh tranh vi các sn phm cùng loi c ngoài.
c và vin nghiên c sn xut th mt s chi tit, b phn cho các loi
xe ô tô.
i vi các doanh nghic lp ráp ô tô áp dng na hoá
u kin pháp khuyn
m thu u thc hin na hoá dù t l na hoá còn rt nh.
Tin tc ban hành và thc thi chính sách thu nhp khu theo t l na hoá ngành sn
xut lp ráp ô tô.
3.4.4.4. Tăng cường phát triển ngành sản xuất linh kiện, phụ tùng ô tô
c phng phát trin ngành CN ô tô ph tr ngay t bây gi thông qua
các bin pháp khuy c ngoài vào ngành CN ph tùng, bt buc các doanh
nghip lp ráp sn xut ô tô phi s dng ph tùng na. Hit s doanh nghi
n xut mt s ph n. Chính ph nên khuyn khích phát trin các loi
hình doanh nghic này.
3.4.5. Cơ chế chính sách đồng bộ nhất quán
3.4.5.1. Chính sách bảo hộ về thuế quan và phi thuế quan.
c phi có k hoch gim dn m bo h i v
vi c các doanh nghic bo h thu ra, tip tc thc hin
t gim thu i vi mt hàng ô tô theo l trình cam kt AFTA/CEPT cho
i mc thu sut thu nhp khu ô tô nguyên chic các loi là 5%.
3.4.5.2. Chính sách về vốn và các ưu đãi đầu tư
- Chính sách gim giá thu t cho các doanh nghip sn xut ô tô, thm chí có th min
tin thu t trong 2-u cho các d án trm.
- c h tr gii phóng mt bng t vt cht k thuu cho
các nhà máy sn xut ô tô.
- c qu h tr phát trii vg trình sn
xuc khuyn khích sn xuc.
3.4.5.3. Hợp lý hoá các quy định về lắp ráp
Cn xây dng li danh mc dng ri cho thc t nhp khu ca các liên doanh và có th
u. Các liên doanh ca Vit Nam n xut dng IKD song cn hoàn thin
tc t bây gi nh cho loi này. Cn nghiên c chi ti
KẾT LUẬN
T nhMSX ngành CN ô tô toàn cu có nhng thay t qu
ca ng t i, toàn cu hóa trong ngành CN u li mi quan h ca
các nhà cung cp và lp ráp vi s a các quc gia mi ni. Cùng v
ngun vn FDI ln vào ngành CN lp ráp ti các th ng này u hút nhiu công ty linh
kin mi theo sau. Mi toàn c các mi liên kt cung cu này
n vic cng c và chuyn du mnh m ca ngành CN ô tô ti c mi ni.
Các nhà máy lp ráp ô tô và sn xut linh kin t tham gia
vào mi cung cp quc t. Các chui giá tr mi có th liên kt các nhà máy này vi các th
ng ln (Bc M, Nht Bn và Châu Âu) hoc th c phát trin khác.
Mt trong các quc gia mi ni sm tn dc xu th quc t tham gia vào
mi sn xut toàn cu và phát trin ngành CN ô tô ca riêng mình là Trung Quc. Trong
quá trình công nghip hóa ca Trung Quc, không có s phát trin nào có th quan tr
ln mnh ca ngành CN ô tô bi vì ngành này chính là cht xúc tác cho rt nhiu ngành khác có
liên quan trong nn kinh t. Trong bn k ho
Chính ph c này t mc tiêu dài hn tr thành nhà xut khu xe ln trên toàn ci vi
các nhà lp ráp xe na.
Sau hai thp k ng kinh t nhanh chóng, ngành CN ô tô na Trung Qut
c tin b . Nhiu nhà sn xun mnh và có tham vng sn xut
c n. Mc dù pht qua nhng tr ngphi to ra các
thit k ng các tiêu chun ca th gii v chng sn phm, an toàn và các
ng, các nhà sn xut c này rng th phn ca h và di chuyn lên
nhng phân khúc trong chui giá tr. Hin ti, Trung Qut khu xe ti nh và xe
ch khách sang th n. Linh kin và ph tùng ô tô do Trung Quc
sn xut p vào th ng M và các th ng phát trin khác vi các sn
phm tiêu chu phn phanh, các b phn t, gh và ni tht trang trí.
ng thi, Trung Quu ngun lc nghiên cu xe chy bng nhiên liu thay th
nhc M và châu Âu vn mi hiu qu n
vng.
Vic Chính ph Trung Quc tp trung phát trin cho h tng h tr
3. Booz&Company, (2009), China’s Next Revolution Transforming the Global Auto
Industry.
4. Matthias, H. , Jianxi, L., and Nick, O. (2005), The Past, Present and Future of China’s
Automotive Industry: Value Chain Perspective.
5. John H., and Olga, M. (2003), The Global Automotive Industry Value Chain: What
Prospects For Upgrading By Developing Countries.
6. John, H. (2004), Upgrading in global value chains.
7. Eric, J. (2006), “Supply Chain Management: Technology, Globalization, and Policy at a
Crossroads”.
8. Raphael K., and Mike M., A Handbook for Value Chain Research.
9. Sanjaya, L. (2004), Reinventing Industrial Strategy: The Role of Government Policy in
Building Industrial Competitiveness.
10. Kenichi, O. (2006), Vietnam’s Industrial Policy Formulation To Become a Reliable
Partner in Integral Manufacturing.
11. Liu, P., Sui, H., and Gu, Q. (2008), The Global Value Chain and China Automotive
Industry Upgrading Strategy.
12. Xavier, R. and Joel, R., The Chinese and Indian Automobile Industry in Perspective:
Technology Appropriation Catching-up and Development.
13. Stefan, S., and Philipp, G. (2008), Managing the International Value Chain in the
Automotive Industry: Strategy, Structure, and Culture.
14. Timothy, J. S. (1998), The Automotive Industry in Vietnam: Prospects For Development
In a Globalizing Economy.
15. Timothy, J. S. (2001), How Do We Define Value Chains and Production Networks.
16. Timothy, S., Johannes, V. B., Gary, G. (2008), Value Chains, Networks, and Clusters:
Reframing the Global Automotive Industry.
17. Rachel, T. (2009), The Rise of China’s Auto Industry and Its Impact on the U.S. Motor
Vehicle Industry.
18. National Economics University and Japan International Cooperation Agency (JICA),
(2003), Vietnam’s Industrialization Strategy in the Age of Globalization.
19. United Nations Conference on Trade and Development, 2010, Integrating Developing