ĐỀ CƯƠNG ÔN TẬP THI TỐT NGHIỆP ĐẠI HỌC
NGÀNH NGỮ VĂN
A. PHẦN NGÔN NGỮ HỌC VÀ VIỆT NGỮ HỌC
• NGÔN NGỮ HỌC
I. Những vấn đề chung về ngôn ngữ và ngôn ngữ học
1. Bản chất của ngôn ngữ
1.1 Ngôn ngữ là một hiện tượng xã hội
1.2 Ngôn ngữ là một hệ thống ký hiệu đặc biệt: Khái niệm ký hiệu. Khái
niệm hệ thống và cấu trúc. Những đặc trưng cơ bản của hệ thống ký
hiệu ngôn ngữ.
2. Chức năng của ngôn ngữ
1.1 Ngôn ngữ là phương tiện giao tiếp quan trọng nhất của con người
1.2 Ngôn ngữ là công cụ tư duy
2. Ngôn ngữ học
2.1 Đối tượng của ngôn ngữ học. Phân biệt ngôn ngữ và lời nói.
2.2 Mục đích của việc nghiên cứu và giảng dạy ngôn ngữ ở nhà trường.
II. Ngữ âm học
1. Cơ sở của ngữ âm.
2. Các khái niệm ngữ âm học
3. Các đơn vị ngữ âm: Nguyên âm, phụ âm, thanh điệu, ngữ điệu
III. Từ vựng học
1. Khái niệm hình vị, từ và ngữ cố định. Phân biệt thành ngữ và tục ngữ
2. Nghĩa của từ. Phân biệt nghĩa của từ với vật quy chiếu (vật sở chỉ)
3. Sự phát triển của từ vựng
3.1. Sự phát triển về số lượng: Cấu tạo thêm những từ ngữ mới dựa
vào những yếu tố có sẳn, vay mượn từ ngữ của tiếng nước ngoài.
3.2. Sự phát triển về chất lượng (hiện tượng chuyển nghĩa của từ. Các
phương thức chuyển nghĩa cơ bản: Ẩn dụ từ vựng và hoán dụ từ
vựng.
4. Phân biệt đa nghĩa và đồng âm
5. Các quan hệ ngữ nghĩa cơ bản giữa các từ ngữ trong hệ thống từ vựng:

và từ phức (từ láy và từ ghép)
III. Ngữ pháp học tiếng Việt
1. Từ loại tiếng Việt: tiêu chí phân chia từ loại tiếng Việt. Hệ thống từ loại
tiếng Việt
2. Các đơn vị ngữ pháp và quan hệ ngữ pháp trong tiếng Việt
2.1 Các đơn vị ngữ pháp rong tiếng Việt: Tiếng (hình vị), từ , ngữ đoạn,
câu.
2.2 Các quan hệ ngữ pháp trong tiếng việt: quan hệ đẳng lập, quan hệ
chính phụ, quan hệ chủ - vị/đề thuyết.
3. Ngữ đoạn trong tiếng Việt: Ngữ đoạn danh từ. Ngữ đoạn vị từ (động từ,
tính từ)
4. Câu tiếng việt
4.1 Cấu trúc ngữ pháp
4.1.1 Các thành phần của câu: Các thành phần chính trong câu tiếng
việt: chủ ngữ, vị ngữ hay đề ngữ và thuyết ngữ. Các thành
phần của câu: Trạng ngữ, tình thái ngữ, thành phần, chêm,
xen…
4.1.2 Các thành phần của ngữ đoạn: định ngữ, bổ ngữ.
4.2 Phân loại câu tiếng việt: phân loại câu theo cấu trúc. Phân loại câu
theo “mục đích phát ngôn”
IV. Phong cách học tiếng việt
1. Các đặc điểm chủ yêu của những phong cách chức năng cơ bản: Phong
cách ngôn ngữ hằng ngày, phong cách ngôn ngữ nghệ thuật, phong
cách ngôn ngữ khoa học, phong cách ngôn ngữ hành chính – công vụ,
phong cách ngôn ngữ chính luận. Phân biệt ngôn ngữ nói và ngôn ngữ
viết.
2. Một số biện pháp tu từ phổ biến trong tiếng việt: Ẩn dụ, hoán dụ, tỉ dụ
(so sánh tu từ), nhân hóa, uyển ngữ, ngoa dụ, điệp ngữ.
B. PHƯƠNG PHÁP GIẢNG DẠY NGỮ VĂN.
I. Phương pháp giảng dạy tiếng Việt.