Fulbright Economics Teaching Program Case Study Bankruptcy

Nguyễn Xuân Thành
1

Case Study

Về số phận của một công ty phần mềm Thành phố Antania
Antania là một thành phố ở miền trung của Cộng hòa Kandera, với 2 triệu dân và có
mức độ phát triển trung bình so với các địa phương khác. Cuối năm 1997, thành phố
bắt đầu khởi công xây dựng một khu công nghệ phần mềm mang tên Provia Park với
diện tích 50 hecta ở một quận ven thành phố. Trong tổng vốn đầu tư 250 triệu $ cho
khu công nghệ này, 30% là vốn ngân sách của thành phố và 70% là vốn của ngân sách
của trung ương hỗ trợ. Toàn bộ khu có khả năng chứa đến 150 doanh nghiệp phần
mềm.
Dự án là ý tưởng của một nhóm chuyên gia kinh tế và công nghệ thông tin của Thành
phố đồng thời được sự ủng hộ mạnh mẽ của Chính phủ Trung ương. Thị trưởng của
Antania, mặc dù ban đầu không tin tưởng lắm vào chiến lược phát triển công nghệ
thông tin trên cơ sở xây dựng các khu phần mềm tập trung, nhưng do có được khoản
tiền hỗ trợ của Trung ương nên đã quyết định tiến hành và dồn tâm huyết cho dự án
Provia Park. Thị trưởng biết rằng sự nghiệp của mình sẽ phụ thuộc một phần không
nhỏ vào thành công của dự án này.
Sau hai năm xây dựng, Provia Park được chính thức khai trương vào đầu năm 2000.
Do có ưu đãi về giá cho thuê (thấp hơn 50% so với giá thuê trên thị trường), trong
vòng một năm sau khi hoàn thành, khu phần mềm đã thu hút trên 10 doanh nghiệp
trong lĩnh vực IT. Trong số này có công ty SoftTech.

Công ty SoftTech

Dùng đất và trụ sở công ty làm tài sản thế chấp, SoftTech đã vay được của Ngân hàng
ExImBank 5,6 triệu $. Nhờ can thiệp của Thị trưởng Antania, SoftTech còn vay được
4,3 triệu $ của Ngân hàng AntaBank, trong đó 1,3 triệu $ được Quỹ hỗ trợ đầu tư
thành phố bảo lãnh và số còn lại là cho vay không có bảo đảm.
Sau 2 năm phát triển, SoftTech đã đưa ra thị trường sản phầm ST-GIS phiên bản 1.0,
cùng với hệ thống bản đồ số hóa được tích hợp. Tuy nhiên, SoftTech hầu như không
bán được ST-GIS 1.0 mặc dù Tạp chí PC-World đã đánh giá đây là sản phẩm hàng
đầu. Lý do là vấn để bảo vệ quyền sở hữu trí tuệ. Từ trước đến nay, Kandera được thế
giới biết đến như là một quốc gia có tỷ lệ sử dụng phần mềm vi phạm bản quyền cao
nhất.
Tình hình tài chính của SoftTech do vậy ngày càng trở nên tồi tệ. Dưới đây là một số
thông tin về SoftTech vào thời điểm cuối năm 2002 (tính theo triệu $):
Tài sản có Tài sản nợ
Tài sản cố định 6,9 Vốn cổ phần -1,0
Tài sản lưu động 3,8 Nợ gốc
Khoản phải thu 1,9 ExImBank (có bảo đảm) 5,6
AntaBank
Bảo lãnh 1,3
Không bảo đảm: 3,0
Nợ lãi vay 2,4
Nợ thuế 0,8
Nợ lương 0,1
Nợ khác trong thanh toán 0,4
Cộng: 12,6 Cộng 12,6

Để cứu vãn tình thế, SoftTech tập trung bán ST-GIS cho các tổ chức nhà nước (cơ
quan địa chính, giao thông, công an,…). Trong chiến lược tiếp thị của mình, SoftTech
đã cung cấp miễn phí phiên bản thử nghiệm của ST-GIS 1.0 cho Cục Địa chính. Điều
SoftTech mong đợi là bán được ST-GIS 1.0 cùng với hệ thống bản đồ số cho Cục Địa
chính với giá 1,5 triệu $ và dịch vụ đào tạo 0,2 triệu $.

Các cán bộ của Cục Địa chính lập luận rằng việc cập nhật và nâng cấp hệ thống thông
tin là một yếu tố quan trọng. Nếu mua luôn toàn bộ hệ thống ST-GIS của SoftTech thì
dự án sẽ gặp khó khăn rất lớn khi vì một lý do nào đó mà SoftTech không tiếp tục
nâng cấp phần mềm hay chấm dứt hoạt động. Do vậy, Cục Địa chính chỉ sử dụng ST-
GIS nếu SoftTech cung cấp miễn phí phiên bản 1.0 và sau đó Cục sẽ trả tiền cho các
bản nâng cấp.
Cục Địa chính biết rằng đề nghị này sẽ có nhiều khả năng bị SoftTech từ chối. Nhưng
trong trường hợp không đạt được thỏa thuận với SoftTech thì với ngân sách hiện có,
Cục hoàn toàn có thể tự nghiên cứu xây dựng phần mềm của riêng mình (có lẽ với sự
hợp tác của công ty MonoTrix).

Phá sản
Trước khả năng đổ vỡ của hợp đồng mua bán phần mềm ST-GIS cho Cục Địa chính,
Giám đốc SoftTech quyết định họp hội đồng quản trị công ty để bàn khả năng nộp
đơn xin phá sản. Đương nhiên, Giám đốc SoftTech biết rằng nếu tuyên bố phá sản và
thanh lý tài sản công ty thì bản thân và các cổ đông sẽ không còn gì. Tài sản lớn nhất
của SoftTech là nguồn vốn con người, còn những tài sản hữu hình thì giá trị không là
bao.
Nhưng theo luật phá sản của Kandera, thì chủ nợ và con nợ buộc phải tiến hành một
quá trình thương lượng để tái tổ chức công ty. Chỉ sau khi không đạt được một thỏa
thuận tái tổ chức, thì công ty mới bị thanh lý. Nếu như vậy, cũng có khả năng các chủ
nợ sẽ cùng chấp thuận cho hoãn hay thậm chí còn có thể giảm bớt một phần nợ.
Fulbright Economics Teaching Program Case Study Bankruptcy

Nguyễn Xuân Thành
4
Công ty cũng có thể sử dụng mối quan hệ với Thị trưởng Antania để thúc đẩy tiến
trình này và xin một số hỗ trợ về tài chính từ chính quyền thành phố. Thị trưởng
Antania chắc sẽ lo ngại về tương lai của SoftTech. Sự sụp đổ của công ty sẽ là một
tiêu điểm lớn để báo chí đưa tin và từ đó tạo hình ảnh không tốt cho kế hoạch phát