Bạo hành gia đình: Thực trạng, nguyên nhân và giải pháp
LUẬN VĂN TỐT NGHIỆP
“Bạo hành gia đinh: Thực trạng -
Nguyên nhân và Giải pháp”
NguyÔn V¨n HuÕ - Líp CTXH K29 - §¹i häc Khoa häc - §¹i häc HuÕ 1
Bạo hành gia đình: Thực trạng, nguyên nhân và giải pháp
PHẦN MỞ ĐẦU
1. Lý do chọn đề tài:
Cùng với sự tăng trưởng kinh tế, cuộc sống tinh thần của con người cũng
ngày càng được cải thiện, đặc biệt sự bình đẳng về giới, quan hệ vợ chồng được
nhìn nhận trên nhiều khía cạnh tích cực. Tuy nhiên, vẫn còn nhiều vấn nạn,
trong đó có bạo hành gia đình, không chỉ làm đau đầu các cơ quan chức năng mà
còn làm tổ ấm gia đình mất đi nền tảng vốn có của nó.
Gia đình là tế bào của xã hội, là nơi chứa chan niềm vui, sự nồng ấm,
những giây phút thiêng liêng, nơi tìm về sau những ngày vất vả và xa cách. Thế
nhưng mấy năm trở lại đây một thực trạng đang được xã hội quan tâm và báo
chí liên tục đưa tin làm xôn xao dư luận đó là vấn đề bạo hành ngày một gia tăng
về số lượng và nghiêm trọng về mức độ đang xảy ra trong các gia đình. Lúc này
hơn ai hết chúng ta cần phải vào cuộc để tìm ra đâu là căn nguyên đang ăn mòn
tế bào xã hội, để rồi từ đó cùng với xã hội tìm ra các giải pháp để ngăn chặn và
đi đến xoá bỏ nạn bạo hành.
Vì vậy ngay từ đầu khi xuống địa bàn thực tế tôi đã hình thành ý tưởng là
phải tim hiểu về vấn đề này. Bởi Thị trấn Tứ Hạ - Hương Trà - Thừa Thiên Huế,
là vùng đất cố đô, chỉ cách Kinh thành Huế có 16 km, nhiều dấu tích của chế độ
phong kiến còn tồn tại trong cuộc sống của người dân nơi đây. Đặc biệt tàn dư
của nó là tư tuởng trọng nam khinh nữ vẫn còn ăn sâu trong tiềm thức của một
bộ phận dân chúng.
NguyÔn V¨n HuÕ - Líp CTXH K29 - §¹i häc Khoa häc - §¹i häc HuÕ 2
Bạo hành gia đình: Thực trạng, nguyên nhân và giải pháp
Măt khác trước khi xuống địa bàn thực tế tôi đã được trang bị những kiến
thức, hiểu biết và kỹ năng cơ bản về vấn đề bạo hành gia đình qua học phần “Xã
Bạo hành gia đình: Thực trạng, nguyên nhân và giải pháp
lý thuyết về xã hội hoc, các kiến thức về gia đình học…) vào thực tiễn cuộc sống.
Đồng thời qua quá trình thực hiện đề tài, tôi tiếp thu được nhiều kiến thức về
vấn đề gia đình và hiểu thêm về một cộng đồng dân cư với những bản sắc riêng.
Từ đó giúp em được kiểm nghiệm thực tế, qua đó rút ra và tích luỹ cho mình
được những kinh nghiệm quý báu cho bản thân để phục vụ cho công việc sau
nay.
3. Mục tiêu nghiên cứu:
3.1. Mục tiêu tổng quát:
Đề tài này được thực hiện với một nhận thức rõ ràng rằng bạo hành gia
đình là vấn đang rất được quan tâm ở Việt Nam hiện nay.Vì vậy trên cơ sở xem
xét các mối quan hệ trong gia đình, đề tài mong muốn đưa đến một cách nhìn
mới về vai trò của người phụ nữ và thực trạng bạo hành trong gia đình hiện nay.
Qua đó lắng nghe và cảm thông chia sẻ với những nạn nhân bị bạo hành. Từ đó
hướng tới các giải pháp nâng cao năng lực cho nữ giới và thực hiện bình đẳng
giới có hiệu quả.
3.2. Mục tiêu cụ thể:
- Tìm hiểu thực trạng bạo hành trong gia đình ở Tứ Hạ: những hoàn cảnh,
và những lý do.
- Tìm hiểu cách nhìn nhận, đánh giá về vấn đề bạo hành trong gia đình ở
địa phương .
- Tìm hiểu nguyên nhân và kiến nghị các giải pháp nhằm hạn chế nạn bạo
hành trong gia đình có hiệu quả.
- Nâng cao nhận thức cho cán bộ và người dân địa phương, làm thay đổi
lối tư duy cũ, lạc hậu, giúp họ có cách nhìn nhận đúng đắn về vấn đề bình đẳng
giới và bạo hành gia đình.
4. Đối tượng – Khách thể - Phạm vi và mẫu nghiên cứu.
4.1. Đối tuợng nghiên cứu:
Tình hình bạo hành trong gia đình ở Tứ Hạ: Những hiện tượng bất bình
đẳng còn tồn tại, nguyên nhân và giải pháp.
- Do say rượu, cờ bạc, trai gái
NguyÔn V¨n HuÕ - Líp CTXH K29 - §¹i häc Khoa häc - §¹i häc HuÕ 5
Bạo hành gia đình: Thực trạng, nguyên nhân và giải pháp
- Do bản tính
- Nguyên nhân khác…
* Sau mỗi lần bị bạo hành chị có suy nghĩ gì?
- Chán ghét không còn muốn nói chuyện và nghĩ đến ly hôn
- Tìm ra nguyên nhân dẫn đến bạo hành
* Thái độ của chồng chị khi dùng bạo hành lần đầu?
- Tỏ ra ăn năn hối lỗi
- Xin lỗi chị và làm mọi việc trong nhà
- Tìm kiếm chị khi chị bỏ đi
- Tỏ ra nghe lời chị và tôn trọng ý kiến của chị
- Không có thái độ gì cả
* Theo chị cách phòng chống bạo hành là gì?
- Tuyên truyền giáo dục về một gia đình văn hoá
- Cần có sự can thiệp của pháp luật
- Cả 2 ý kiến trên
* Theo chị dấu hiệu nhận biết bạo hành là gì?
- Dùng bạo lực
- Đe doạ dùng bạo lực
- Cư xử gây phiền nhiễu, hành hạ tình dục
- Cả 3 ý kiến trên
* Khi được các tổ chức tư vấn khuyên bảo thái độ của anh ra sao?
- Giảm dùng bạo hành với chị
- Không giảm mà tỏ ra hung hãn hơn
- Tỏ ra hối hận
- Không còn hành hạ vợ con
* Theo chị bạo hành gia đình có ảnh hưởng như thế nào đến con cái?
bạn bè hoặc xã hội và đề nghị họ ủng hộ, hoặc giúp đỡ chị chưa? Chị có thể làm
được việc này không và chị thấy khó khăn gì?
NguyÔn V¨n HuÕ - Líp CTXH K29 - §¹i häc Khoa häc - §¹i häc HuÕ 7
Bạo hành gia đình: Thực trạng, nguyên nhân và giải pháp
5. Phương pháp nghiên cứu.
5.1. Phương pháp thu thập số liệu thứ cấp:
Lựa chọn, phân tích, thu thập các số liệu, thông tin cơ bản từ địa phương
từ các dự án đã triển khai, các văn bản chính sách liên quan, báo cáo tình hình
hằng năm của hội phụ nữ về vai trò, nhiệm vụ của phụ nữ, tình hình bình đẳng
giới, chống bạo lực gia đình.
5.2. Phương pháp thu thập số liệu sơ cấp:
- Tiến hành điều tra, khảo sát, thu nhận thông tin thực tế về cá nhân, hộ
gia đình, cộng đồng, chính quyền địa phương liên quan đến vấn đề bình đẳng
giới thông qua các phương pháp sau:
- Phỏng vấn sâu cá nhân: Tiến hành phỏng vấn sâu 10 người,trong đó có 6
người dân (2 nam, 4 nữ), 1 trưởng thôn, 1 hội trưởng phu nữ khu vực, hội trưởng
hội phụ nữ Thị trấn, 1 đại diện chính quyền địa phương ,cán bộ y tế huyện
Hương Trà
- Phương pháp quan sát: Trong 10 ngày thực tế ở Tứ Hạ, sống với dân, tôi
có cơ hội quan sát những hoạt động trong cuộc sống sinh hoạt gia đình, trong lao
động sản xuất và 1 số hoạt động xã hội của bà con nhân dân.
- Lập phiếu điều tra: Tiến hành phát phiếu điều tra cho 60 đối tương ở 3
khu vực (mỗi khu vực 20 phiếu).
- Lập bảng hỏi.
5.3. Phương pháp xử lý dữ liệu:
- Phân tích thông tin, tài liệu: Đọc và phân tích những tài liệu về chính
sách, chủ trương phát triển giới, thực hiện bình đẳng giới; tài liệu bạo hành và
chống bạo hành gia đình, những báo cáo có liên quan đến sự phát triển của nữ
giới và vấn đề bình đẳng giới ở địa phương; một số bài báo,tạp chí có liên quan
đến vấn đề bạo hành gia đình.
Luật Gia Đình (Family Law Act) định nghĩa “bạo hành trong gia đinh”
bao gồm những hành vi hay các mối đe doạ của một người nhắm vào một thành
viên khác trong gia đình hoặc tài sản của họ. Bạo hành trong gia đình cũng bao
gồm việc chứng kiến những hành vi hay mối đe doạ như vừa kể (chẳng hạn như
trẻ em chứng kiến cảnh bạo hành). Trong những trường hợp có sự đe doạ bạo
hành hoặc chứng kiến cảnh bạo hành trong gia đình, một người phải có lý do lo
sợ chính đáng hoặc lo sợ trong tình trạng an sinh hoặc an toàn cá nhân của mình.
NguyÔn V¨n HuÕ - Líp CTXH K29 - §¹i häc Khoa häc - §¹i häc HuÕ 10
Bạo hành gia đình: Thực trạng, nguyên nhân và giải pháp
2.2. Các dạng bạo hành gia đình:
Bạo hành không chỉ là hành động bạo lực về thể chất mà còn diễn ra dưới
nhiều hình thức.
2.2.1. Bạo hành về thể chất:
Là kiểu hành hạ, đánh đập, ngược đãi phụ nữ. Dù người phụ nữ được
pháp luật bảo vệ khỏi các vụ ngược đãi nhưng hiện tượng đánh đập, ngược đãi ít
khi bị khởi tố trừ khi nạn nhân bị đánh trọng thương hoăc gây thương tích dẫn
đến tử vong. Thực tế cho thấy, bạo lực thể chất đối với phụ nữ trong gia đình là
một căn bệnh truyền nhiễm mà không được mọi người trong xã hội chú ý ngăn
chặn. Bạo lực thể chất ở Việt Nam chiếm 15% tổng số các hình thức bạo hành
gia đình.
Bạo hành thể chất được biểu hiện qua các hành vi thô bạo, như hành
hung, thượng cẳng chân hạ cẳng tay. Không vừa ý là cứ nện cho một trận là cạch
đến già. Hành động có mục đích gây thương tích cho nạn nhân như đánh, đạp,
xô, đẩy, tát, nắm tóc kéo lê, vặn cổ tay, đâm bằng dao. Giới hạn sử dụng phương
tiện duy trì sức khoẻ như dấu dược phẩm, thực phẩm, nước uống; phá rối không
cho ngủ hoặc ép dùng rượu, cần sa, ma tuý, bỏ rơi nơi đường vắng vẻ nguy
hiểm…
2.2.2. Bạo hành tinh thần:
Ở Việt Nam, bạo hành tinh thần chiếm tỷ lệ cao nhất (đến 80% trong số
nạn nhân bạo hành về giới). Bạo hành tinh thần không gây hậu quả nghiêm
hợp liên quan đến bạo hành gia đình, trong đó có1.870 trường hợp là bạo hành
tình dục.
2.2.4. Bạo hành kinh tế:
Ở Việt Nam loại bạo lực này chưa có thống kê đầy đủ, tuy nhiên thực tế
cho thấy đây là hình thức phổ biến rộng rãi. Bởi Việt Nam là một nước thuần
nông, người dân phần lớn sống ở môi trường thiếu kiến thức về bình đẳng giới;
Quan hệ hôn nhân gia đình, vai trò vợ chồng chỉ được nhìn nhận dưới góc độ
các quan niệm phong kiến, đặc biệt là tư tưởng Nho giáo như các quan niệm
“tam tòng”, “tứ đức”, “trọng nam khinh nữ” . Từ lâu, người phụ nữ chỉ biết đến
vai trò ở chốn “phòng the, bếp núc”. Mỗi ông chồng là một ông vua trong gia
đình, có quyền quyết định mọi việc mà ít khi quan tâm đến ý kiến của người vợ.
Đối với kinh tế, người đàn ông có nghĩa vụ làm ra tiền cùng người vợ
đảm bảo cuộc sống gia đình. Nhưng có những người làm ra tiền mà không đưa
NguyÔn V¨n HuÕ - Líp CTXH K29 - §¹i häc Khoa häc - §¹i häc HuÕ 12
Bạo hành gia đình: Thực trạng, nguyên nhân và giải pháp
cho vợ, hay người chồng bỏ bê việc nhà, không lao động sản xuất mà chỉ lo
hưởng thụ trên sức lao động của người vợ, hay kiểm soát tiền bạc, bắt bạn đời
phụ thuộc vào tiền nong, nhục mạ khi người bạn đời không có kinh tế, làm cho
gánh nặng kinh tế đè lên vai người phụ nữ.
2.2.5. Bạo hành xã hội:
Đối với xã hội, người phụ nữ sống trong tình trạng bị cô lập, tách biệt với
xã hội bên ngoài. Cắt đứt mối quan hệ với những người thân trong họ hàng nhà
vợ, bạn bè thân hữu. Cô lập người bạn đời trong nhà không cho giao tiếp với
bất cứ ai. Họ bị ngăn cản không được tham gia bất kỳ hoạt động nào của xã hội
như đi học, đi làm hoặc phải sống phụ thuộc một cách miễn cưỡng vào người
đàn ông, không tham gia các tổ chức xã hội, không được hưởng các quyền lợi
chính đáng của mình. Hiện nay, mặc dù người phụ nữ được tham gia vào nhiều
các hoạt động xã hội nhưng phần lớn họ không được chồng chia sẻ các việc gia
đình. Con số điều tra 150 gia đình ở Hà Nội mà cả hai vợ chồng đều đi làm, thì
phụ nữ phải làm thêm việc nhà trung bình 2 giờ 28 phút, trong khi nam giới chỉ
1.2.1. Hệ thống chính trị
Đảng bộ Thị trấn có 14 chi bộ trực thuộc trong đó:
Có 2 chi bộ quân sự công an
Có 2 chi bộ trường học
Có 10 chi bộ khu vực dân cư
NguyÔn V¨n HuÕ - Líp CTXH K29 - §¹i häc Khoa häc - §¹i häc HuÕ 14
Bạo hành gia đình: Thực trạng, nguyên nhân và giải pháp
Có 222 Đảng viên đang sinh hoạt nơi cư trú trên địa bàn thị trấn.
- Mặt trận và các đoàn thể quần chúng
Mặt trân Tứ Hạ bao gồm có 10 ban công tác mặt trận
Hội cựu chiến binh gồm có 9 chi hội với 203 hội viên
Hội phụ nữ gồm có 10 chi hội với 972 hội viên
Đoàn Thanh niên gồm có 13 chi đoàn với 218 đoàn viên
* Tình hình phát triển kinh tế
Trong những năm qua tình hình Thị trấn tiếp tục phát triển, cơ sở hạ tầng
đô thị từng bước được đầu tư xây dựng, tạo điều kiện thuận lợi cho việc phát
triển kinh doanh dịch vụ - tiểu thủ công nghiệp, giải quyết nhiều viêc làm cho
người lao động, đời sống của nhân dân Thị trấn từng bước được nâng cao.
- Về dịch vụ thương mại:
Được xác định là một trong những chương trình kinh tế trọng điểm
của Thị trấn năm 2008. Trong năm qua UBND đã tích cực vận động, khuyến
khích và tạo mọi điều kiện thuận lợi cho nhân dân mạnh dạn đầu tư và mở rộng
kinh doanh dịch vụ. Vì vậy kinh doanh dịch vụ tiếp tục được phát triển tốc độ
khá trên cả 3 vùng 9(vùng trung tâm, vùng nhà máy, vùng cua phú ốc), đặc biệt
sau khi cầu Tứ Phú được đưa vào sử dụng tình hình phát triển của thị trấn có khá
hơn, các tuyến đường nội thị ở khu vực trung tâm, đường bờ sông ở khu vực dân
cư 8, kinh doanh buôn bán ở chợ được phát triển hơn so với trước, các loại hình
như dịch vụ vận tải, dịch vụ nhà ở từng buớc phát triển mở rộng. Tổng giá trị
thương mại - dịch vụ ước đạt 34,6 tỷ đồng, đạt 100,2% so với kế hoạch, tăng
19,7% so với năm 2007
b. Chăn nuôi:
Động viên nhân dân tiếp tục đẩy mạnh phát triển chăn nuôi gia súc theo
hướng bán công nghiệp, đàn lợn, đàn dê, nuôi cá lồng, cá hồ tự nhiên từng bước
được đầu tư chăn nuôi hiệu quả. Đến nay tổng đàn lợn 4600 con, đàn bò có 54
con, tăng 19 con; đàn trâu có 167 con, tăng 9 con; đàn dê có 100 con, tăng 40
con; cá lồng có 25 lồng.
c. Về cải tạo và phát triển kinh tế vườn và trồng cây xanh lâm
nghiệp.
Công tác cải tạo kinh tế vườn có nhiều chuyển biến trong tư tưởng người
dân, trong năm cải tạo và trồng mới được 5,45ha các loại cây ăn quả, trong dó
có trồng mới 128 nhành thanh trà. Về trồng cây lâm nghiệp tiếp tục vận động
nhân dân chăm sóc rừng tái sinh. Tổng giá trị nông ngư nghiệp đạt 19,9 tỉ đồng.
NguyÔn V¨n HuÕ - Líp CTXH K29 - §¹i häc Khoa häc - §¹i häc HuÕ 16
Bạo hành gia đình: Thực trạng, nguyên nhân và giải pháp
Tình hinh chinh trị kinh tế xã hội, quốc phòng an ninh.
Thực hiện nghị quyết Đại hội Đảng các cấp nghị quyết của hội đồng nhân
dân thị trấn Tứ Hạ, tình hình chính trị, kinh tế xã hội tiếp tục ổn định là cơ sở tạo
điều kiện để phát triển nhanh trên các lĩnh vực kinh tế xã hội có những bước
chuyển biến tích cực. Đời sống của nhân dân từng bước được nâng cao.
d. Về tình đời sống và thu nhập của nhân dân:
Xuất phát từ nền kinh tế thị trường thị trấn Tứ Hạ được phát triển trong
những năm qua góp phần tăng thêm nguồn thu nhập cho người dân ngày càng
cao. Thu nhập bình quân đầu người từ 2.866.000 đồng/người/năm cuả năm 2000
lên 5000.000 đồng/người/năm của năm 2004, đến nay là 8000.000đồng/người
/năm. Thị trấn Tứ Hạ có 1921 hộ, qua khảo sát đánh giá có:
Hộ giàu 431 hộ, chiếm 22,5% so với tổng số hộ.
Hộ khá 769 hộ chiếm 40,17% so với tổng số hộ.
Hộ trung bình 625 hộ chiếm 32,68% so với tổng số hộ.
Hộ nghèo 63 hộ chiếm 3,27% so với tổng số hộ
Cùng với sự phát triển của kinh tế, bên cạnh đó tình hình xây dựng nhà ở
Bên cạnh dó các thế lực thù địch luôn tìm mọi cách phá ta trên mọi
lĩnh vực, phá hoại công cuộc đổi mới của Đảng, sự nghiệp cách mạng của nhân
dân, bằng âm “DBHB” thông qua hoạt động kinh tế, lợi dụng vào tôn giáo, tham
gia lập hội trái phép, mục đích tập hợp quần chúng đối trọng với Đảng, nhà
nước, gây chia rẽ nội bộ nhân dân để khi có điều kiện sẽ thực hiện âm mưu bạo
loạn, lật đổ, xáo bỏ vai trò lanh đạo cuả Đảng, xoá bỏ chế độ xã hội chủ nghĩa.
2. Tổng quan về bạo hành gia đình ở Việt Nam:
Cùng với sự tăng trưởng kinh tế, cuộc sống tinh thần của con người cũng
ngày càng được cải thiện, đặc biệt sự bình đẳng về giới, quan hệ vợ chồng được
nhìn nhận trên nhiều khía cạnh tích cực. Tuy nhiên, vẫn còn nhiều vấn nạn,
trong đó có bạo hành gia đình, không chỉ làm đau đầu các cơ quan chức năng mà
còn làm tổ ấm gia đình mất đi nền tảng vốn có của nó.
Trước hết xin giới hạn đối tượng của bạo hành gia đình là những người
phụ nữ, có thể nói như vậy bởi theo các con số thống kê của các tổ chức quốc tế
NguyÔn V¨n HuÕ - Líp CTXH K29 - §¹i häc Khoa häc - §¹i häc HuÕ 18
Bạo hành gia đình: Thực trạng, nguyên nhân và giải pháp
cũng như ở Việt Nam, những người phải chịu đựng các hành vi bạo lực trong
gia đình hầu hết là phụ nữ. Theo bà Susan Wood, phụ trách Chương trình Giới
của Ford Foundation, phụ nữ là những người hiểu rõ nhất hành vi bạo lực gia
đình, thống kê cho thấy 69% phụ nữ phải chịu đựng hành vi bạo lực từ người
chồng, 1/4 phụ nữ bị bạo lực khi mang thai.
Còn ở Việt Nam, theo kết quả khảo sát chọn mẫu của Ủy ban các vấn đề
xã hội ở 8 tỉnh, thành thì có đến 23% gia đình có hành vi bạo lực về thể chất,
25% có hành vi bạo lực về tinh thần, 30% cặp vợ chồng có hành vi bạo lực tình
dục và nạn nhân là phụ nữ. Trên thực tế, số liệu có thể còn cao hơn con số thống
kê bởi các vụ bạo hành gia đình thường chỉ xảy ra trong nhà và bởi lý do tế nhị
nên nhiều phụ nữ cam chịu, không dám nói ra.
Ở Việt Nam vấn đề bạo lực gia đình luôn là một vấn đề nhạy cảm, bởi xã
hội nước ta, tư tưởng gia trưởng và những chuẩn mực đạo đức của Nho giáo vẫn
áp đặt lên vai người phụ nữ hết sức nặng nề. Đặc biệt gia đình ít được nhắc tới
quan tâm.
Theo số liệu của Bộ công an, cứ 2 – 3 ngày thì có 1 người chết liên quan
đến bạo hành gia đình. Theo báo cáo của Bộ Y tế, năm 2005 ở đồng bằng Sông
Cửu Long có 1011 người tự tử, Tây Nguyên có 215 người tự tử vì bạo hành gia
đình. Toà án nhân dân tối cao chỉ rõ từ năm 2000 đến năm 2005, toà án các cấp
xử 186,954 vụ ly hôn do bạo hành gia đình (Nguồn: Uỷ ban các vấn đề xã hội
của Quốc Hội 2006). Theo số liệu từ các cuộc khảo sát được tiến hành trên một
vùng của Việt Nam những năm qua, có tới 60 – 75% phụ nữ đã từng các dạng
bạo lực gia đình, không ít trong số họ đã chịu cả bạo lực thân thể, bạo lực tinh
thần, bạo lưc tình dục. Hầu hết các câu chuyên về phụ nữ bị bạo hành vẫn còn
“ở sau cánh cửa” của mỗi gia đình Việt Nam mà chưa được sự quan tâm, chia sẻ
và hỗ trợ đúng mức của các ban ngành chức năng, của các nhà hoạt động xã
hội.
Trước tình trạng bạo hành gia tăng và để lại hậu quả nghiêm trọng. Quốc
Hội đã xây dựng dự thảo Luật phòng chống bạo hành gia đình. Trong thời gian
tới khi luật này được thông qua chúng ta hi vọng nó sẽ có tác động tích cực tới
việc ngăn chặn việc bạo hành gia đình, góp phần bảo vệ sức khoẻ và danh dự
cho người phụ nữ.
NguyÔn V¨n HuÕ - Líp CTXH K29 - §¹i häc Khoa häc - §¹i häc HuÕ 20
Bạo hành gia đình: Thực trạng, nguyên nhân và giải pháp
3. Kết quả nghiên cứu:
3.1. Thực trạng bạo hành gia đình ở Thị trấn Tứ Hạ:
Năm 2008, Thị trấn Tứ Hạ xảy ra 19 vụ bạo hành gia đình và có 2 vụ
nặng nhất phải đưa đi viện.
Từ trước tới nay, vấn đề bạo hành gia đình ở Thị trấn Tứ Hạ vẫn thường
bị coi nhẹ, là bởi nó vẫn được xem như “việc riêng của các gia đình” và ít được
phơi bày trước công luận. Người trong cuộc không nói ra thì người ngoài cuộc
cũng không ai biết.
Nạn nhân bị chồng ngược đãi cứ âm thầm chịu đựng, còn những nhân
chứng duy nhất trong gia đình là con cái cũng không dám nói ra.
thể chịu nổi chỉ muốn chết đi cho xong. Cũng làm người mà sao có người sướng
người khổ vậy hả chú ?”Quan sát gia đình anh chị thì thấy thuộc loại nghèo, nhà
cũng đã xây nhưng theo kiểu tạm bợ, ruộng vườn cũng ít. Chồng chị ngoài việc
chính là làm ruộng thì còn có nghề phụ là nghề thợ xây. Gia đình chị Hương có
3 đứa con, nhưng đều là con gái, trông 3 đứa con chị mà lòng tôi đầy trắc ẩn và
thương cảm. Bố mẹ đi làm quần quật suốt ngày nên ít có thời gian để ý chăm
sóc chúng. Mặt mày đứa nào đứa đấy lem luốc, quần áo xộc xệch, bẩn thỉu. Đứa
chị chỉ cách đứa em một năm. Nhìn cảnh nheo nhóc của mấy đứa con chị mà
lòng tôi không dấu nổi cảm xúc. Chị nhìn tôi và nói: “Chị chỉ mong muốn làm
sao cho gia đình khá giả hơn để có tiền chăm sóc con cái và có tiền cho chúng
ăn học, để chồng chị không pahỉ đi làm vất vả …”
Tiếp xúc với người chồng của chị, tôi nhận thấy anh có khuôn mặt và cặp
mắt khá hiền. Mạnh dạn tiếp xúc và bắt chuyện với anh mới biết anh vốn mang
bản tính hiền lành nhưng do điều kiện sống vất vả, sinh con một bề, bị bạn bè
khích bác, rồi nhiều yếu tố xung quanh tác động dẫn đến về nhà trút hết bực dọc
lên đầu người vợ yêu thương.
Chia tay với gia đình anh chị, tôi không quên hướng cho họ biết phải làm
thế nào để thoát nghèo. Phải mạnh dạn vay vốn để làm giàu, đầu tư vào phát
triển kinh tế gia đình. Tuyên truyền cho anh hiểu được sinh con trai hay con gái
thì vẫn thế, phải nuôi dạy con thật tốt để sau này để con cái có điều kiện phát
triển và phụng dưỡng cha mẹ. Thời đại ngày nay không còn phân biệt con trai
hay con gái bởi con nào mà chẳng phải con mình miễn sao sau này nó có hiếu
với cha mẹ là được. Còn vợ là người “đầu gối tay ấp”, là một phần của cuộc đời
anh sao lại mang ra hành hạ, đánh đập. Đừng nghe lời khích bác của bạn bè xấu
để rồi về hành hạ người vợ yêu thương. Tóm lại, điều trước mắt mà tôi đạt được
ở thân chủ này đó chính là sự cảm thông, động viên chia sẻ, lắng nghe chị giải
NguyÔn V¨n HuÕ - Líp CTXH K29 - §¹i häc Khoa häc - §¹i häc HuÕ 22
Bạo hành gia đình: Thực trạng, nguyên nhân và giải pháp
bày và hơn nữa là có được lời hứa của người chồng là sẽ cố gắng làm một người
chồng, người cha tốt.
NguyÔn V¨n HuÕ - Líp CTXH K29 - §¹i häc Khoa häc - §¹i häc HuÕ 23
Bạo hành gia đình: Thực trạng, nguyên nhân và giải pháp
trận đánh “Thượng cẳng chân, hạ cẳng tay” diễn ra thường xuyên hơn “cho chừa
cái thói mách lẻo” như lời chồng chị có lần nói…
Không thể thống kê một cách chính xác hiện nay ở Thị trấn Tứ Hạ có bao
nhiêu phụ nữ bị bạo hành gia đình. Thông thường, các nạn nhân luôn giấu kín,
chỉ đến khi vết thương quá nặng phải nhập viện thì họ mới thú nhận là bị chồng
đánh. Khi những vụ bạo hành bị “vỡ lở” nhiều người ngạc nhiên không hiểu tại
sao những người phụ nữ ấy lại có thể chịu đựng bị đánh đập trong một thời gian
dài như vậy mà không một lời kêu ca hoặc có ý định tự bảo vệ mình.
Tôi tìm đến Bệnh viện Huyện Hương Trà. Bác sỹ Nguyễn Thị Long
không khỏi bức xúc: “Bệnh viện chúng tôi gần khu dân cư nên thỉnh thoảng có
những ca cấp cứu… Ngoài chuyên môn: gãy xương, dập lá lách… vì bị chồng
đánh. Thông thường sau một thời gian điều trị thì người bệnh phục hồi sức khoẻ,
nhưng cũng có nhiều trường hợp bị thương tật vĩnh viễn, giảm khả năng lao
động đáng kể”. Đấy là những ảnh hưởng về mặt sức khoẻ có thể nhìn thấy được.
Nhưng những trận bạo hành còn để lại những ảnh hưởng “vô hình”, những căn
bệnh về tâm lý nhiều khi không thể chữa trị được như trầm cảm, hoang tưởng
thậm chí tâm thần phân liệt… Trong nhiều trường hợp, những người phụ nữ bị
bạo hành là thành phần lao động chính trong gia đình nên khi không thể lao
động được, họ lại càng rơi vào tình trạng khó khăn, cùng quẫn.
Tìm gặp công an Thị trấn Tứ Hạ, tôi được anh Lê Tiến Dũng - Trưởng
công an cho biết: “Đối với những vụ bạo hành gia đình trong địa bàn dân cư,
công an chỉ can thiệp khi có một trong hai người trình báo. Cảnh sát khu vực
cùng đại diện tổ dân cư, hội phụ nữ đến lập biên bản mời hai vợ chồng lên đồn
viết tường trình, rồi giải thích, giáo dục, bắt cam kết không tái phạm. Nếu người
vợ bị đánh thương tích thì cấp giấy cho đi khám chứng thương. Nếu muốn đưa
người chồng ra toà xử lý theo pháp luật thì trước hết người vợ phải làm đơn
kiện, có giấy chứng nhận thương tật mất 11% sức khoẻ, sau đó công an mới thu
thập tài liệu để truy cứu trách nhiệm hình sự… Nói tóm lại là quy trình rất phức
sẽ không bao giờ đụng tới chân lông của vợ. Vợ nhẹ dạ, cả tin, cho chồng cơ hội
để thay đổi để rồi ngựa quen đường cũ, đâu vẫn hoàn đó.
Cuối cùng thì đa số cũng vẫn phải ra đi vì sự an toàn của mình nhưng sau
những sửa soạn, quyết tâm, với nhiều nghị lực bản thân và hỗ trợ từ bên ngoài.
Họ phải tập trung vào việc làm sao để nếp sống riêng rẽ được ổn định: sẵn sàng
về sức khỏe thể xác, tinh thần, an toàn tài chánh, bảo hiểm sức khỏe, có nơi ăn
ở, trường học cho con cái.
NguyÔn V¨n HuÕ - Líp CTXH K29 - §¹i häc Khoa häc - §¹i häc HuÕ 25