Tài liệu khóa học Luyn thi Đi hc đảm bảo môn Ng văn.
Phân tích, bình giảng đon:
“Nhng người vợ…
…. hoá núi sông ta”
Bài Làm
A. Mở Bài:
Hình ảnh đất nước đã khơi nguồn cảm hứng vô tận cho biết bao thi sĩ Cách mạng để sáng
tạo nên những vần thơ đẹp tuyệt vời. Chế Lan Viên nhìn suốt chiều dài lịch sử oanh liệt để khẳng
định: “Tổ quốc bao giờ đẹp thế này chăng?”. Lê Anh Xuân đã tạc vào thơ một dáng đứng Việt
Nam với hình ảnh: “Tổ quốc bay lên bát ngát mùa xuân”. Tố Hữu với hình ảnh đất nước sáng
ngời: “Ôi! Việt Nam từ trong biển máu; Người vươn lên như một thiên thần”. Với chương “Đất
nước” trong “Mặt đường khát vọng” (1974), Nguyễn Khoa điềm đã nói lên những cảm nhận sâu
sắc về đất nước, về nhân dân, về dân tộc và trách nhiệm lớn lao của tuổi trẻ Việt Nam trước non
sông đất nước.
B. Thân Bài:
1. Vài nét về tác giả và tác phẩm.
Nhà thơ Nguyễn Khoa Điềm sinh năm 1943 ở Thừa Thiên Huế, là con nhà phê bình văn
học Hải Triều, một nhà phê bình xuất sắc đã từng chủ trì lý thuyết “nghệ thuật vị nhân sinh”
trong cuộc tranh luận với Hoài Thanh năm 1936 – 1969. “Đất nước” được trích trong trường ca
“Mặt đường khát vọng” (1974). Bản trường ca viết về sự thức tỉnh của tuổi trẻ sinh viên các đô
thị tạm chiếm ở miền Nam trước năm 1975 trước vận mệnh hiểm nghèo của đất nước.; kêu gọi
họ hướng về nhân dân mà xuống đường đấu tranh hoà nhập với cuộc kháng chiến của toàn dân
tộc. Trong các nhà thơ trẻ thời chống Mỹ, Nguyễn Khoa Điềm giàu chất suy tưởng, xúc cảm dồn
nén, thể hiện một chiều sâu văn hoá, đặc trưng của thế hệ các nhà thơ thời kỳ chống Mỹ cứu
nước đã có một hành trang văn hóa chuẩn bị khá chu đáo trước khi bước vào chiến trường.
Chương “Đất nước” khai triển có vẻ phóng túng, tự do như một thứ tuỳ bút thơ, nhưng
thật ra tứ thơ vẫn tập trung thể hiện tư tưởng “đất nước của nhân dân” qua các bình diện chủ yếu
sâu đây:
+ Đất nước trong chiều dài thời gian lịch sử
+ Đất nước trong chiều rộng không gian lãnh thổ địa lý
+ Đất nước trong bề sâu truyền thống văn hoá, phong tục, lối sống tâm hồn, cốt

“Không hoá thạch kẻ ra đi mà hóa thạch kẻ đợi chờ
Đợi một dáng hình trở lại giữa đơn côi”
5. Tác giả không chỉ chiêm ngưỡng những hình ảnh núi Bút, non Nghiên mà còn nhìn ra
trong đó phẩm chất, truyền thống hiếu học và khát vọng trí tuệ của dân tộc ta từ bao đời nay.
Những núi Bút, non Nghiên phô bày vẻ đẹp mỹ lệ giữa đất trời nước Việt hay là hình tượng
những người học trò nghèo đã gửi gắm quyết tâm, ước vọng của mình vào đấy:
“Người học trò nghèo góp cho Đất nước mình núi Bút non
Nghiên”
Hocmai.vn – Ngôi trường chung của học trò Việt Trang 2
Tài liệu khóa học Luyn thi Đi hc đảm bảo môn Ng văn.
6. Nhà thơ đã tìm về cội nguồn để cảm nhận sâu sắc dáng hình đất nước. Những hình ảnh
thân quen của non sống đất nước gợi lên quá khứ hào hùng với truyền thống đánh giặc ngoại
xâm oanh liệt của nhân dân ta qua truyền thuyết Thánh Gióng nhổ tre đánh đuổi giặc Ân:
“Ta như thuở xưa thần Phù Đổng
Vụt lớn lên đánh đuổi giặc Ân
Sức nhân dân khoẻ như ngựa sắt
Chí căm thù ta rèn thép thành roi
Lửa chiến đấu ta phun vào mặt
Lũ sát nhân cướp nước hại nòi”
(Tố Hữu)
cùng với sự nghiệp dựng nước đầy gian lao của vua Hùng:
“Gót ngựa của Thánh Gióng đi qua còn trăm ao đầm để lại
Chín mươi chín con voi góp mình dựng đất Tổ Hùng Vương”
Cho đến “những con rồng nằm im” cũng góp phần làm nên “dòng sông xanh thẳm”,
“con cóc, con gà quê hương cũng góp cho Hạ Long thành thắng cảnh” và cả những địa danh thật
nôm na, bình dị “những ông Đốc, ông Trang, bà Đen, bà Điểm”. Nguyễn Khoa Điềm đã đặt cái
nhìn trân trọng của mình vào nhân dân không tên không tuổi “những người dân nào” không ai
biết cũng làm nên tên núi, tên sông và tất cả những cái bình thường trong cuộc sống hàng ngày
của nhân dân cũng hoá thân thành dáng hình xứ sở.
7. Tính khái quát của hình tượng thơ cứ được nâng dần lên. Đó là một hình dáng của tư