Bệnh thân đỏ đốm trắng ở tôm sú

Ở tôm sú, bệnh thường hay gặp nhất, khó ngăn ngừa và điều
trị là bệnh thân đỏ đốm trắng. Theo các công trình nghiên
cứu, tất cả các giai đoạn phát triển của tôm đều có thể nhiễm
bệnh này. Giai đoạn phát triển mạnh nhất là từ tháng nuôi
đầu tiên đến tháng nuôi thứ hai trong ao nuôi tôm thịt. Gây
bệnh đốm trắng ở tôm sú do một loại virus có tên khoa học
Systemic Ectodermal and Mesodorma Baculoviras
(SEMBV). Virus này nhiễm cảm ở một số mô của nhiều cơ
quan khác nhau có nguồn gốc trung bì và ngoại bì như:
mang, lớp biểu bì mô của vỏ, thần kinh, dạ dày và một số cơ
quan khác trên con tôm. Trên thực tế, dù có phương pháp
ngăn ngừa tốt như thế nào thì điều kiện tôm bị virus SEMBV
vẫn tồn tại, đôi lúc người nuôi điều trị bằng thuốc và hóa chất
cũng không ổn. Bởi vậy, việc có thể làm là ngăn chặn, tránh
lây lan từ ao nuôi này sang ao nuôi khác.
Các kết quả nghiên cứu cho biết, hiện nay bệnh đốm trắng ở
tôm sú có 3 nguyên nhân gây bệnh, đó là do nhiễm virus, do
môi trường và nhiễm khuẩn. Tôm bị nhiễm bệnh đốm trắng
do môi trường và nhiễm khuẩn có thể xử lý, khắc phục được,
còn tôm bị nhiễm bệnh do virus SEMBV thì chưa có biện
pháp hữu hiệu để điều trị. Tôm sú bị nhiễm bệnh đốm trắng
có những dấu hiệu như: tôm dạt vào bờ; trên thân tôm xuất
hiện nhiều các đốm trắng tròn to, nhỏ khác nhau; khả năng
tiêu thụ thức ăn bị giảm sút nghiêm trọng, đa phần tôm dạt
vào bờ đều có ruột rỗng, không có thức ăn; tôm chết hàng
loạt, có thể chết hết từ 5 - 7 ngày sau khi bị nhiễm bệnh.
Nhiều công trình nghiên cứu đã tìm ra các loại hóa chất để
diệt virus SEMBV gây bệnh thân đỏ đốm trắng ở con tôm sú
như: Formaline (70ppm), thuốc tím (10ppm), acid phoraccitic

giảm độ pH cho phù hợp từ 7,5 - 8,5 như: thay nước mới,
dùng Fomaline với nồng độ từ 3 - 4 (ppm), dùng vôi để ổn
định độ pH nước trong ao nuôi. Trong trường hợp tôm bị
nhiễm bệnh đốm trắng do cảm nhiễm vi khuẩn thì biện pháp
khắc phục duy nhất là thu gom tôm chết, tôm yếu dạt vào bờ;
cải thiện ao nuôi bằng cách làm sạch đáy bằng máy sục khí
và ổn định sự phát triển của tảo; dùng Fomaline có nồng độ
từ 10 - 15ml/m3 phun xuống ao để tiêu diệt vi khuẩn ngoài
môi trường, sau 12 giờ tiến hành thay nước sạch và cho tôm
ăn liên tục 5 ngày kết hợp với kháng sinh Furazolidon hoặc
Oxytetracylin với liều lượng 40 - 50mg/kg tôm/ngày.
Ngày nay, để phát hiện tôm bị nhiễm bệnh đốm trắng, người
ta thường dùng phương pháp kiểm tra bằng máy PCR theo
từng thời kỳ. Nếu máy cho kết quả (+) thì ao nuôi đã bị
nhiễm bệnh, kết quả (-) thì ao nuôi đang trong thời kỳ an
toàn. Khi phát hiện ra tôm bị nhiễm bệnh đốm trắng, điều vô
cùng quan trọng là phải có biện pháp ngăn chặn, không cho
lây sang các ao khác. Biện pháp này sẽ giảm được thiệt hại
rất nhiều đối với nghề nuôi tôm sú.