Kỹ Thuật Nuôi Ốc
Hương Thương Phẩm
Hiện nay có bốn loại hình nuôi ốc hương thương phẩm: nuôi trong đăng, nuôi
lồng, nuôi trong ao đất, nuôi trong bể xi măng. Tùy thuộc vào điều kiện tự
nhiện, vì trí của từng vùng mà chọn loại hình nuôi cho thích hợp.
I. Nuôi Ốc Hương Trong Đăng, Lồng
1. Yêu cầu điều kiện nuôi
Phải chọn nơi có vùng nước trong sạch, không bị ô nhiễm để đặt lồng hoặc
cắm đăng nuôi ốc. Cần quan tâm đến các điều kiện sau:
- Chất đáy: chất đáy phải là chất cát hoặc cát san hô, ít bùn.
- Độ mặn: độ mặn của nước ổn định trong khoảng 25 – 30%.
- Nguồn nước: nước phải trong sạch và không bị ảnh hưởng của nước ngọt
do tác động của nước sông vào mùa mưa.
- Độ sâu: độ sâu đặt lồng hoặc cắm đăng từ 1,5m nước trở lên.
2. Cấu tạo đăng, lồng
- Diện tích lồng: tùy theo điều kiện nuôi mà có thể làm lồng có diện tích khác
nhau, thông thường là từ 1 – 4m2.
- Khung lồng làm bằng sắt, có lưới bảo vệ bên ngoài nhằm ngăn không cho cá
dữ, cua, ghẹ lọt vào ăn ốc. Lồng nuôi phải được chôn sâu dưới lớp cát đáy
khoảng 5cm để có nền cát cho ốc vùi mình.
- Đăng làm bằng tre, có bao lưới xung quanh nhằm ngăn không cho cá dữ,
cua ghẹ lọt vào ăn ốc. Độ cao lưới cắm đăng phải vượt trên mức nước thủy
triều cao nhất là 1m để ốc không bị sóng đánh ra ngoài. Đăng nuôi phải chôn
sâu xuống dưới cát ít nhất 10 cm để tránh ốc chui ra ngoài.
3. Thả giống
- Chọn giống: ốc giống có kích thước tối thiểu từ 8.000 – 1.000 con/kg trở
lên.
7. Thu hoạch
- Khi ốc nuôi đạt kích thước khoảng từ 90 – 150 con/kg thì có thể thu hoạch
để bán thương phẩm.
- Cách thu hoạch:
Ốc hương nuôi trong đăng, thu hoạch bằng cách đặt bẫy hoặc lặn bắt.
Ốc hương nuôi trong lồng, thu hoạch bằng cách nhấc lồng lên rồi nhặt ốc.
- Ốc hương sau khi thu hoạch cần nhốt trong giai hoặc trong bể từ 1 đến 2
ngày để làm sạch bùn đất và làm trắng vỏ trước khi xuất bán.
II. Nuôi Ốc Hương Trong Ao
1. Điều kiện ao nuôi
- Vị trí ao: nên chọn vị trí ao nuôi gần biển để có thể lấy nước và tháo nước
dễ dàng.
- Nguồn nước: Ao nuôi phải có nguồn nước trong sạch, không bị ảnh hưởng
nước ngọt do tác động của nước sông vào mùa mưa.
- Ao có bờ chắc chắn, có lưới chắn xung quanh mép nước để ngăn không cho
ốc bò lên bờ. Ở cống cấp nước phải có lưới chắn để ngăn không cho cá dữ,
cua, ghẹ vào ăn ốc con.
- Trước khi cho ốc giống vào nuôi, phải tẩy dọn ao sạch sẽ và diệt trừ dịch
hại.
2. Môi trường nước ao
- Độ mặn: độ mặn duy trì ổn định từ 25 – 30%.
- pH: độ pH thích hợp từ 7,5 – 8,5
- Độ sâu của ao: ao nuôi nên có độ sâu từ 1 đến 1,2m để đảm bảo nhiệt độ
nước từ 26 – 30độ C.
3. Thả giống
- Chọn ốc giống: chọn ốc giống có kích cỡ khoảng từ 5000 – 6000 con/kg.
- Mật độ thả: có thể thả nuôi từ 50 đến 100 con/m2.
Trước khi thả ốc vào ao nuôi, phải để ốc thích nghi dần với nhiệt độ không
khí và nhiệt độ nước, không được thả ngay, để tránh hiện tượng gây sốc nhiệt
cho ốc.
Thời gian nuôi ốc hương khoảng từ 5 đến 6 tháng, tùy theo điều kiện chăm
sóc và điều kiện môi trường ao nuôi.
6. Thu hoạch
- Khi ốc nuôi đạt kích thước cỡ 90 – 150 con/kg thì có thể thu hoạch để bán
thương phẩm.
- Cách thu hoạch:
+ Tháo cạn nước trong ao, nhặt ốc bằng tay hoặc dùng cào sắt để gom ốc.
+ Khi rút cạn nước, ốc thường chui sâu trong lớp đáy ao, vì vậy nhặt bắt kỹ để
tránh bỏ sót ốc trong ao.
- Sau khi thu hoạch, cần nhốt ốc trong giai hoặc trong bể từ 1 đến 2 ngày để
làm sạch bùn đất và làm trắng vỏ.
III. Kỹ Thuật Nuôi Ốc Hương Trong Ao
Nuôi ốc hương trong bể xi măng có nhiều ưu điểm như dễ quản lý về môi
trường nuôi, dễ quản lý dịch hại, dễ chăm sóc, chi phí đầu tư thấp.
1. Thiết kế và xây dựng trại nuôi
a) Chọn địa điểm xây dựng trại nuôi
- Trại nuôi phải xây dựng tại nơi có nguồn nước trong sạch, độ mặn ổn định
trên 30%, không bị nhiễm bẩn bởi chất thải công nghiệp, nông nghiệp hay
chất thải sinh hoạt.
- Trại nuôi nên xa khu dân cư, có điều kiện thuận lợi về điện, nước, phương
tiện giao thông và các dịch vụ sinh hoạt khác.
- Nếu có thể thì nên xây trại ở gần điểm sản xuất con giống, nơi tiêu thụ sản
phẩm là tốt nhất.
b) Quy trình trại nuôi
Tùy vào từng điều kiện, căn cứ vào vị trí, diện tích hiện có mà xây dựng trại
cho phù hợp.
- Các công trình trong trại phải liên hoàn và thuận tiện cho việc sản xuất.
- Các hạn mục: khu vực chứa cát dự trữ, nguồn nước dự trữ, hệ thống nước,
hệ thống sục khí, hệ thống điện phải được chủ động và quản lý chắt chẽ.
- Trại cũng cần xây dựng thêm bể xử lý nước thải để đảm bảo môi trường.
chuyển. Chỉ nên vận chuyển khoảng 10kg ốc giống/thùng.
Khi vận chuyển ốc hương về đền trại cần mở nắp thùng ra để ốc thích nghi
dần với nhiệt độ không khí, nhiệt độ nước. Không được thả ốc ngay vào để để
tránh hiện tượng gây sốc nhiệt.
d) Cách thả giống
- Căn cứ vào số lượng ốc của từng bể, sau đó cân để định số lượng ốc rồi thả
vào bể.
- Chỉ thả ốc vào bể khi đã hồi phục và thích ứng với điều kiện môi trường.
Cần thả đều ở tất cả các vị trí của bể nuôi.
3. Thức ăn
Thức ăn của ốc hương là tôm, cá, thịt nghêu băm nhỏ (đã bỏ xương, vỏ)…Đối
với thức ăn có kích cỡ lớn, phải băm nhỏ và rửa sạch trước khi cho ăn nhằm
hạn chế ô nhiễm nước.
Thức ăn được rải đều khắp bể nuôi vì ốc hương giai đoạn nhỏ chỉ vận động
được trong một bản kính nhất định.
Mỗi ngày cho ốc hương ăn hai lần ở 3 tháng đầu và một lần ở tháng th71 4 trở
đi. Thời điểm cho ốc ăn là vào buổi chiều tối. Lượng thức ăn tùy theo tháng
tuổi:
+ Tháng thứ nhất: lượng thức ăn chiếm 15 – 20% trọng lượng ốc nuôi.
+ Tháng thứ hai: lượng thức ăn chiếm 10 – 15% trọng lượng ốc nuôi.
+ Tháng thứ ba: lượng thức ăn chiếm 8 – 10% trọng lượng ốc nuôi.
+ Tháng thứ tư về sau: lượng thức ăn chiếm 5 – 7% trọng lượng thân ốc
nuôi.
4. Chăm sóc
- Phải đảm bảo thức ăn cho ốc cả về số lượng và chất lượng. Vào mỗi buổi
sáng nên vớt tất cả thức ăn thừa ra khỏi bể trước khi thay nước và cho ăn
nhằm giảm thiểu tối đa ô nhiễm nước.
- Ngoài việc cho ăn hàng ngày, nên trộn thêm vitamine C, B1…vào trong
thức ăn để giúp ốc sinh trưởng nhanh và tăng khả năng đề kháng của cơ thể.
- Hằng ngày nên thay từ 50 – 70% nước trong bể. Định kỳ vệ sinh bể và thay