Kiến trúc thành cổ Avignon
Dưới cái nắng nhẹ của một ngày trời đẹp, thành phố cổ Avignon đẹp hơn nhiều
trong hình dung của tôi trước khi về vùng thánh địa một thời mà nhiều đời giáo
hoàng của đạo Thiên Chúa từng trú ngụ.
Vẻ đồ sộ, nguy nga, đan xen với những nét chạm trổ đầy tinh tế ở các toà kiến trúc của
thành cổ Avignon chính là những thành tố lịch sử, như đang muốn đưa tôi ngược quá khứ
trở về với thời gian từ hơn bảy thế kỷ trước.
Kiến trúc Gothic trong trang trí chi tiết các thánh đường ở Agvinon.

Cách đây hơn 700 năm, Avignon – toà thành cổ nằm ven dòng sông Rhone này là một
trung tâm quyền lực, một thánh địa của Thiên Chúa giáo trên toàn thế giới bởi là nơi sống
và làm việc, cai quản giáo hội của chín đời giáo hoàng trong gần một thế kỷ. Vẻ đẹp, sức
hấp dẫn của những kiến trúc cổ được bảo tồn cho đến ngày nay, cùng những câu chuyện
lịch sử hình thành đầy thăng trầm đã khiến toà thành này được UNESCO công nhận là di
sản văn hoá thế giới từ 1995.
Đường về Avignon
Thành cổ Avignon, thủ phủ của tỉnh Vaucluse vùng Provence, miền nam nước Pháp, cách
Lyon gần một giờ tàu cao tốc TGV và cách Paris hơn 600 cây số. Rời nhà ga tàu cao tốc
TGV chưa đầy 15 phút đi xe buýt công cộng, tôi đến được trạm dừng cuối là ga tàu điện
ngay đối diện với thành cổ Avignon. Hành khách lục tục xuống xe, với những khách du
lịch thật dễ nhận diện bởi trong tay ai cũng sẵn sàng với đủ thể loại máy ảnh. Thành cổ
Avignon với tường cao vút, ước chừng phải trên 5m, phủ một màu xám xịt trải dài thật bề
thế, ở ngay đối diện ga tàu điện. Từ trạm xe buýt, mất vài bước sang bên kia đường, qua
cổng chính của tường thành, tôi đã đặt chân vào thành cổ Avignon và đang đứng trên con
đường Cộng Hoà (Rue de la Republique) dẫn lối vào trung tâm thành cổ. Không có
những ồn ào, xô bồ, xe cộ tấp nập, chỉ có con đường rợp bóng mát, với những quán nhỏ
góc phố dễ thương là những cảm nhận đầu tiên khi đến với Avignon.

Toà thành cổ với rất nhiều kiến trúc cổ đã qua hơn hai thế kỷ tồn tại, nhưng hầu hết được
bảo tồn kỹ lưỡng theo thời gian, ngay từ những chi tiết điêu khắc, chạm trổ trên nền đá
hoa cương vẫn còn nguyên vẹn. Có lẽ, ở một nơi xa với đô thành ánh sáng Paris, không

câu chuyện về lịch sử giáo hội Công giáo theo những thăng trầm của các đời giáo hoàng.
Avignon có bảy đời giáo hoàng cai quản giáo hội, bắt đầu từ Giáo hoàng Clement thứ
năm năm 1305 đến Giáo hoàng Gregoire thứ 11 năm 1378. Kể từ năm 1378, giáo hội
Công giáo ở Roma có Giáo hoàng thứ sáu là Urban, sau đó do biến cố ly giáo, Agvinon
bầu ra Giáo hoàng là Clemente thứ bảy, giáo hội lúc này có đến hai giáo hoàng, đưa đến
cuộc ly giáo kéo dài 40 năm. Sau đức Clemente thứ bảy, Avignon còn một giáo hoàng kế
vị nữa là đức Benedict 13, như vậy tổng cộng thành cổ Avignon từng có chín đời giáo
hoàng sống và làm việc trong đó.

Len lỏi trong phố cổ Avignon, có cảm nhận rằng từng góc phố vắng vẻ, từng viên gạch
lót đường, từng khối kiến trúc lại là một chuyện kể đầy thú vị về toà thành thời trung cổ
của các đời giáo hoàng. Phố cổ có nhiều nhà thờ hầu hết được xây dựng với kiến trúc
Gothic đặc trưng quen thuộc trong lối xây dựng các thánh đường thời trung cổ. Với các
nét chạm trên gỗ, đá, rất tỉ mỉ, công phu, thể hiện một tài nghệ điêu khắc đạt đến độ toàn
mỹ mà hầu hết các nghệ nhân của nghệ thuật trang trí trong kiến trúc Gothic đều là người
Ý. Tôi được biết thêm ở Agvinon, cung điện Giáo hoàng là kiến trúc Gothic đồ sộ nhất
trên thế giới, và các thánh đường trong thành cổ Agvinon như một nét chấm phá, góp
phần tôn lên vẻ đẹp của những kiến trúc Gothic độc đáo bên dòng sông Rhone.

Mỗi thánh đường cổ ở Avignon đều có điểm chung là kiến trúc Gothic, nhưng trong chi
tiết trang trí nội thất, mỗi thánh đường lại mang một nét đẹp khác biệt, dễ thấy từ các bức
hoạ về đề tài Công giáo, về các vị thánh trong phúc âm, cả những hiện vật gắn liền với
đời sống các vị thánh khi xưa như trang phục, vật dụng, được trưng bày tựa như một bảo
tàng giúp cho người xem có thêm những thông tin thú vị về lịch sử Công giáo ở thành cổ
Avignon.
Biểu tượng Avignon
Rời những phố xá bình yên ở thành cổ, tôi theo chân khách bộ hành vào con đường bên
cạnh cung điện Giáo hoàng và Vương cung thánh đường dẫn lối lên khu vườn nhỏ trên
đỉnh đồi cao, tách biệt hẳn với phố xá cổ kính. Khu vườn là nơi tập hợp nhiều loại hoa lá,
chim muông cũng tụ về các ao hồ để đùa vui, đem lại một không khí bình yên, như góp