Hãng «1C»
Moscow
, 2003 Kin trúc
«1C:DOANH NGHIP»
Kin trúc h thng chng trình «1C:DOANH NGHIP 8»

-2-
Mc lc
Kin trúc ca h thng chng trình «1C:DOANH NGHIP 8»................................ 4
Nhng nguyên tc c bn đ xây dng nn tng «1C:DOANH NGHIP»................ 5
Lp trình nhanh (RAD - Rapid Application Development) và tùy ng tip theo cho các
gii pháp .................................................................................................................6
Chun hóa đn mc ti đa các công vic thit k mô hình và các gii pháp ng dng
trong hot đng kinh t ............................................................................................6
Chun hóa vic đào to và h tr ..............................................................................6
Tách ngi thit k khi các công vic lp trình k thut  mc thp............................6
Tính m...................................................................................................................7
Tính tùy ng (tùy chnh) ca gii pháp ng dng ........................................................7
Lp các thut toán ch cn  mc đ lô-gíc.................................................................7
m bo tính quy mô ca các gii pháp ng dng ......................................................8
Kh nng phát trin liên tc và cp nht các phiên bn ca gii pháp ng dng mi......8
Các nguyên tc lp trình trong môi trng «1C:DOANH NGHIP» ........................ 9
Danh mc..............................................................................................................10
Chng t ...............................................................................................................11
Biu ghi tích ly......................................................................................................12
Biu ghi thông tin...................................................................................................12
H thng tài khon và các biu ghi k toán...............................................................13
H tr nhiu h thng k toán.................................................................................13

Lp trình theo nhóm ...............................................................................................26
Bn đa hóa ...........................................................................................................26
Web-Extension.......................................................................................................27
Tích hp ................................................................................................................27
«1C:DOANH NGHIP» T QUAN IM CA NGI S DNG .............................. 28
Các gii pháp ng dng mu do hãng «1C» phát hành ..............................................29
Các gii pháp chuyên ngành và các gii pháp dành cho cá nhân.................................29
T đng hóa theo các yêu cu ca doanh nghip......................................................31

Kin trúc h thng chng trình «1C:DOANH NGHIP 8»

-4-
Kin trúc ca h thng chng trình
«1C:DOANH NGHIP 8»
Nhim v t đng hóa công tác k toán và qun lý đc đt ra trc các doanh nghip hin
đi, v c bn, có th phân loi da vào dng hình hot đng ca doanh nghip, lnh vc, đc thù
sn xut sn phm hoc cung ng dch v, quy mô và cu trúc ca doanh nghip, mc đ yêu cu t
đng hóa các quy trình nghip v và rt nhiu yu t khác. Và tt nhiên,  mi doanh nghip, các yêu
cu đi vi h thng t đng hóa luôn thay đi theo mc đ phát trin kinh doanh.
Hin nay đã có trên 1.200.000 t chc và doanh nghip s dng các sn phm thuc h
thng gii pháp phn mm «1C:DOANH NGHIP» đ t đng hóa các hot đng ca mình. Các sn
phm thuc h thng «1C:DOANH NGHIP» đc s dng rng rãi cho cho các nhim v k toán
khác nhau nh: k toán doanh nghip, k toán kho, qun lý nhân s… Trong thi gian gn đây s
lng các sn phm đc s dng trong vic t đng hóa toàn b công tác k toán và qun lý doanh
nghip đc to dng trên nn tng «1C:DOANH NGHIP» đã phát trin nhanh chóng, trong đó có k
hoch hóa ngun vt t, làm vic vi khách hàng, qun lý ngân sách…

Có đc danh mc sn phm nh vy và trin khai đi trà thành công cho nhiu doanh
nghip là nh
trong h thng chng trình «1C:DOANH NGHIP» có nn tng công ngh mnh


i tác trin khai
Cài đt và trin khai cho ngi s
Cài đt và trin khai cho ngi s
Cài đt và trin khai cho ngi s
Các gii pháp, tùy chnh theo đn đt hàng
> 500 i tác phát trin
Cài đt và trin khai cho ngi s
Cài đt và trin khai cho ngi s
Các gii pháp ngành dc
Hãng «1C»
Platform «1C:DOANH NGHIP»
(Phng tin trin khai)
Nn tng
«1C:DOANH NGHIP» - S đ kinh doanh
Kin trúc h thng chng trình «1C:DOANH NGHIP 8»

-5-
Nhng nguyên tc c bn đ xây dng nn
tng «1C:DOANH NGHIP»
Nn tng công ngh «1C:DOANH NGHIP» gm các cu phn c bn sau:
• ht nhân ca nn tng bao gm môi
trng thc thi, tp hp các tính nng c
bn và các đi tng;
• th vin h thng có cha các đi tng
ng dng;
• th vin ngoài ca các đi tng chuyên

• Server ng dng trên c s COM+.
• Có khong 2.500.000 dòng mã lnh.
• c xây dng và phát trin sn phm bi
các lâp trình viên ca chính hãng «1C»,
nh vy, không b ph thuc vào ngi
phát trin khác và các cu phn vay
mn...
Kin trúc h thng chng trình «1C:DOANH NGHIP 8»

-6-
Lp trình nhanh (RAD - rapid application development) và tùy
ng tip theo cho các gii pháp
Nn tng công ngh có các công c cho phép rút ngn đn mc ti đa thi gian thit k gii
pháp, to dng nhanh và đa ra th trng các gii pháp ng dng mi, tùy ng nhanh các gii pháp
theo các yêu cu thay đi ca doanh nghip. Các tính nng ca nn tng không nhng ch đm bo
đc tc đ cao cho sn phm phn mm ngay t bc trin khai đu, mà còn đm bo đc đ tùy
ng nhanh c v sau này.
Chun hóa đn mc ti đa các công vic thit k mô hình và
các gii pháp ng dng trong hot đng kinh t
i vi chúng ta, vn đ quan trng không ch là vic cung cp các công c lp trình cho các
đi tác và ngi s dng, mà còn phi làm sao đ các công c lp trình này đc chun hóa theo
quan đim phng pháp lun lp trình.  sao cho các gii pháp có kh nng chuyn giao và đón
nhn, vic cung cp gii pháp ng dng di dng mã ngun m cng cha là điu kin đ. Phi làm
sao đ b
t k mt chuyên gia nào am hiu h thng đu có th nhanh chóng phân bit đc cu trúc
và gii pháp ng dng. iu này đt đc là do các nguyên tc thit k nn tng «1C:DOANH
NGHIP» đã đm bo và h tr đc mc chun hóa cht ch v mt công ngh lp trình.
Hãng «1C» cung cp các gii pháp mu, đng thi, hãng cng cung cp b phng pháp lun
chu
n đi kèm. Thông thng, nhng lp trình viên không phi là chuyên gia ca «1C» cng có th t

ích mà ngi lp trình ca hãng «1C» hoc là ca các công ty khác đã s dng đ phát trin các gii
pháp ng dng. H có th đc làm quen vi mi chi tit v cu trúc và lô-gíc nghip v ca gii
pháp ng dng nh: các danh mc đc t chc nh th nào, thu đc tính toán ra sao, gim giá
đc tính nh th nào, hàng trong kho
đc kim kê nh th nào…, khi cn thit có th can thip
hoc là thay đi.
Tính tùy ng (tùy chnh) ca gii pháp ng dng
Vì gii pháp ng dng có tính m và cho phép thay đi, cho nên tính nng tùy ng ca các
gii pháp ng dng đc trin khai là mt u đim quan trng ca h thng «1C:DOANH NGHIP».
Cn phi nhn mnh v tm quan trng ca vic đm bo «hiu chnh» gii pháp ng dng.
Trong thc t, hu nh tt c nhng ngi lp trình gii pháp phn mm qun lý đu nhn thc đc
điu đó rt rõ. Th nhng, luôn có mt khác bit ln gia kh nng thc t và mong mun sa đi.
Chng hn, bt k mt phn mm qun lý đc vit trên ngôn ng C++ hoc là bng ngôn ng 
trình đ cao hn, ví d, Delphi hoc là Visual Basic, đu có cha vài trm nghìn câu lnh. Thm chí
vic mua ch
ng trình cùng vi mã ngun cng không to ra kh nng sa đi gii pháp ng dng.
 hiu đc và đ đa các thay đi vào chng trình loi này, cn phi có mt nhóm chuyên gia, có
«s lng và k nng» không thua kém nhiu so vi các chuyên gia lp trình ca hãng.
Kh nng đc sc ca h thng «1C:DOANH NGHIP» là  ch, gii pháp ng dng không ch
đn thun đc cung ng di d
ng mã ngun m mà nó còn có kh nng thay đi, tùy ng cho phù
hp vi đc thù ca mt doanh nghip c th: bng n lc ca các cán b trong doanh nghip hoc
ca các chuyên gia ca các công ty khác.
Lp các thut toán ch cn  mc đ lô-gíc
 đm bo cho mt gii pháp ng dng đóng gói có đ phc tp thp nht trong h thng
«1C:DOANH NGHIP», tt c nhng gì không liên quan trc tip đn lô-gíc nghip v thng đc
gii quyt bng các phng pháp lp trình phi thut toán, ngha là đc thit k bng công c trc
quan. Các cu trúc d liu ng dng, biu mu, báo cáo… đu đc lp trình bng cách này. Theo
quan đim ca hãng «1C», gii pháp ng dng đc coi là «chun» ca h thng «1C:DOANH
NGHIP» là trong đó có khong 80% mã ngun dùng đ x lý các vn đ ca lô-gíc nghip v. Ví d,

tùy chnh h thng vi đc thù ca doanh nghip.
Kin trúc h thng chng trình «1C:DOANH NGHIP 8»

-9-
Các nguyên tc lp trình trong môi trng
«1C:DOANH NGHIP»
S khác bit rt quan trng ca vic lp trình gii pháp ng dng trong h thng «1C:DOANH
NGHIP» so vi các h thng tng hp khác là  ch, các ng dng trong h thng «1C:DOANH
NGHIP» đã đc lp trình bng các thut ng theo các lp có cha các đi tng ng dng (entity).
ây là mt trong s các đc tính quan trng nht ca h thng «1C:DOANH NGHIP».
Khi trin khai h thng t đng hóa đi vi bt k mt doanh nghip nào, mt đi tng nào
đó cn phi mô t mt lot các đi tng khác nhau – hàng hóa, nguyên vt liu, các ngun d tr
khác, khách hàng, nhà cung cp, các loi hóa đn và chng t khác – cùng vi tt c các phng
pháp nhp d liu và quan h tng tác ca chúng. Khi thit k nn tng ca h thng «1C:DOANH
NGHIP», t
t c các đi tng này đc phân loi và tp hp vào các lp đi tng (nguyên mu).
 phân loi các lp này có da vào các tiêu chí sau:
• Ý ngha tng đng v bn cht ca đi tng
• Vai trò tng đng v bn cht trong mô hình d liu
• Vai trò tng đng v bn cht trong phng pháp s dng
• Vic chia ra các lp cn phi to ra b
c tranh v cu trúc ca gii pháp ng dng
• Vic chia ra các lp cn đm bo s thng nht trong vic to dng gii pháp ng dng

Lúc này, cn c gng đ không tng thêm s lng các lp bn cht, sao cho vt quá mc
đ cn thit (nguyên lý Okama), s lng ca chúng không đc vt quá con s vài chc.

S đ nn tng công ngh «1C:DOANH NGHIP»
trình, mà là đc thit k. Khi thêm mi mt bn cht nào đó ca lnh vc ng dng vào mt dng
metadata đã xác đnh (to đi tng metadata), ngi lp trình đng thi cng nhn đc mt b
các tính nng mu đc thù cho tt c các bn cht thuc dng này, đng thi có kh nng thit lp
mt s đc đim c th mà bn cht này có th có.
Trong nn tng «1C:DOANH NGHIP» có nhng tính nng mnh cho phép không cn phi lp
trình và không thêm mi bt k mt tính nng mi nào (so vi các tính nng có sn trong nn tng),
cng có th h tr các kiu bn cht này  mc đ gii pháp ng dng mt cách nhanh chóng và
thun tin.
Chúng ta cùng xem xét mt s ví d phân loi các lp bn cht ca công tác qun lý và các
nguyên tc thit k gii pháp ng dng có áp dng các lp bn cht này.
Danh mc
Vic mô t các bn cht nh: hàng hóa, đi tác, ngoi t, kho bãi… đu có mt s các
thuc tính chung nh: tên (ID) ca đi tng trong h thng, s cn thit phân nhánh và gom
nhóm các phn t, s cn thit t chc các bng lng trong. Thông tin v các đi tng này cn
đc lu li, chúng s đc s dng trong các giao dch kinh t ca doanh nghip... Trong
«1C:DOANH NGHIP», tt c các bn cht này đc hp nht vào mt lp chung, gi là «
Danh
mc
», mà trong đó, các thuc tính và các tính nng nêu trên đc h tr  mc đ nn tng.
 to danh mc mi trong «1C:DOANH NGHIP», ch cn mô t b các tham s cn thit.
Vic này đc thc hin bng cách trc quan mà không cn vit mt dòng mã lnh nào c. Nh
T s đ minh ha cho thy, lp đi
tng xác đnh thông tin này ging
nh các dng bng ca c s d
liu đc to ra cho nó, nh biu
mu chun, các đi tng ngôn ng
mu, tp hp quyn, s đc s
dng trong h thng phân quyn
truy cp. Trên c s ca lp này hay
lp kia ngi lp trình có th

Kin trúc h thng chng trình «1C:DOANH NGHIP 8»

-11-
vy, đ to danh mc «HàngHóa», ch cn vào ch đ «B thit k» ca «1C:DOANH NGHIP» và
thc hin các thao tác sau:
• đt tên gi ca nó là «HàngHóa»
• đánh du đ xác đnh đây là danh mc phân nhánh (hàng hóa có th đc phân thành
các nhóm và các nhóm con nh hn)
• xác đnh các thuc tính khác mà h thng cn h tr cho danh mc này, ví d nh: cách
đánh s th t, đánh s t
đng…
• thit lp các trng ca phn t danh mc: đi vi hàng hóa, có th là giá mua, giá bán,
trng lng…
Công vic ti thiu cn thit đ to dng (mô t) bn cht ca lp «danh mc» đã đc thc
hin xong, tip theo ch cn bm nút nút lu li bn cht này và có th bt đu làm vic vi nó  ch
đ ng
i s dng «1C:DOANH NGHIP». Khi đó, h thng t to ra biu mu màn hình tng ng đ
làm vic vi danh mc này, ngi lp trình không cn làm gì thêm đ ngi s dng nhp các tên và
nhóm hàng hóa, đt giá và các tham s khác… D nhiên, ngi lp trình có th t mình thit k biu
mu màn hình bng b dng biu mu màn hình chuyên dng, nu h đã xác đnh đc đ chun
xác ca biu mu dng này và các thuc tính tng ng vi đc tính ca vn đ cn đc gii quyt.
Chng t
Chng t, đó là hóa đn, đn đt hàng, phiu nhp..., dùng đ ghi li nhng s kin khác
nhau xy ra trong đi sng kinh t ca các doanh nghip. Thuc tính quan trng ca chng t là s
rng buc v thi gian. Trong h thng «1C:DOANH NGHIP», đi vi các đi tng này luôn h tr
tính đng nht các s kin ca đi sng kinh t, đc đa vào các bng và sp xp theo trc thi
gian, đnh khon theo các c ch k toán, kim tra tính liên tc và phn ánh các s kin theo thi
gian thc t. Các chc nng này đc cài đt vào h thng và bo đm vic lp trình nhanh các loi
chng t đa dng.
Nh vy, đ mô t chng t «phiu nhp» dùng đ ghi li vic tip nhn hàng hóa vào doanh

kt chuyn
có ngha là m b x lý tng
ng, thc hin thut toán bng ngôn ng lp trình ca «1C:DOANH NGHIP», mô t vic phn ánh
các s kin vào các h thng k toán khác nhau.  mô t các
h thng k toán,
trong «1C:DOANH
NGHIP» có sn các lp bn cht, đó là các
biu ghi
.
Biu ghi tích ly
C ch biu ghi tích ly nhiu chiu «chu trách nhim» v vic theo dõi các bin đng v
ngun lc doanh nghip (tài chính, hàng hóa, nguyên vt liu…) và cho phép t đng hóa theo các
mng nh: k toán kho, qun lý công n, lp k hoch… Trong các biu ghi tích ly có lu li các
thông tin v vic tip nhp hoc xut ra các ngun lc, còn các tính nng ca biu ghi sn có trong
h thng «1C:DOANH NGHIP» cho phép bit đc s d vào thi đim xác đnh, tính tng kt, ghi
nh tng trung gian…
Ví d, đ thc hin công vic k toán đn gin v s lng hàng hóa theo tng kho, chúng ta
có th to biu ghi tng ng mà trong đó cha các thông tin v «hàng hóa» và «kho», đng thi
mô t mi quan h gia các bn cht «chng t» và «biu ghi».  làm vic này, bng b dng cu
hình tng ng chúng ta ch ra rng, các chng t «phiu xut» và «phiu nhp» s phn ánh các
bin đng v s lng hàng hóa vào biu ghi này.
Trong trng hp này, không nhng ch mô t cu trúc d liu và biu mu màn hình, mà
còn xác đnh lô-gíc nghip v ca ng dng.  mô t lô-gic nghip v này, nht thit cn phi lp
trình bng ngôn ng h thng ca «1C:DOANH NGHIP». Tính đa dng ca các phng án k toán
ph thuc rt nhiu vào tình hung, dng hình và đc đim hot đng tng mt doanh nghip c th,
và nh vy, hp lý nht là s dng vic mô t di dng các thut toán. Nguyên mu thut toán
(script) đc to ra bi b dng cu hình, và trong nhng trng hp đn gin, có th s dng
«nguyên nh vy», ví d nh khi nu chúng ta ch cn ghi li các thay đi v s lng hàng hóa theo
kt qu nhp kho hoc là xut kho mà đã đc ghi nhn bng các chng t tng ng. Trên thc t,
nhng thut toán này thng phc tp hn nhiu, ví d, khi cn t đng tính gim giá, h tr các