Bài 5: Tính quy luật của
Quan hệ Quốc tế
Lý luận Quan hệ Quốc tế

Nội dung bài giảng

Khái niệm Quy luật trong Quan hệ Quốc tế:

Khái niệm chung.

Quy luật phát triển xã hội.

Quy luật trong QHQT.

Những quan niệm khác nhau về Quy luật trong QHQT:

Chủ nghĩa Mác-xít.

Chủ nghĩa Hiện thực.

Chủ nghĩa tự do.

Một số điểm chung của các lý thuyết về tính quy luật trong
Quan hệ quốc tế.

Quan điểm của Đảng và nhà nước Việt Nam về tính quy luật
của Quan hệ quốc tế.

1.Khái niệm Quy luật trong QHQT
1.1 Khái niệm chung

với con người
Tác dụng trong phạm vi hoạt động của
con người
3. Đều có tính tất yếu và khách quan, không phụ thuộc vào ý muốn
con người
4. Con người khó tác
động
Con người có thể làm chậm và hạn chế
các tác động của quy luật
5. Sự thay đổi rất ít
Dễ thay đổi nên mang tính chiều hướng,
xu hướng là chính (xác suất chính xác
thấp)

1.3 Quy luật trong QHQT

QHQT là một dạng đặc thù của quan hệ xã
hội, do vậy những quy luật trong quan hệ xã
hội cũng có tác dụng trong QHQT

2. Tranh luận về sự tồn tại của quy luật
trong quan hệ quốc tế.

Trường phái Mác-xít.

Trường phái hiện thực.

Trường phái tự do lý tưởng.

2.1 Trường phái Mác-xít


2.3 Trường phái tự do.

Tính khó dự báo của QHQT.

Sự tùy thuộc lẫn nhau và xuyên Quốc gia hoá
Quan hệ Quốc tế.

QG không còn vai trò “người làm luật”.

Sự suy giảm ý nghĩa của sức mạnh, cân bằng lực
lượng với tư cách là nhân tố điều tiết chính trong
Quan hệ Quốc tế.

Sự gia tăng số lượng chủ thể Phi quốc gia.

Ranh giới giữa CS Đối Nội & CS Đối Ngoại
ngày càng mờ nhạt.

1 2
3
4
5
1. 1 = 2 = 3 =…= n
2. 1 > (2,3,4,5)
 1>< (2+3+4+5)

3. Một số điểm chung về tính Quy luật
trong Quan hệ Quốc tế.
1. Sự tùy thuộc lẫn nhau giữa các chủ thể ngày

quốc tế.
3. “Hoà bình hợp tác và phát triển vẫn là xu thế lớn,
phản ánh đòi hỏi bức xúc của các quốc gia và dân
tộc” (Văn kiện ĐH IX, tr.14), tuy nhiên bên cạnh đó vẫn
tồn tại những nhân tố gây mất ổn định, trì trệ,
khủng hoảng, xung đột và chiến tranh qui mô nhỏ.

Quan điểm của Đảng và Nhà nước Việt
Nam về tính quy luật trong QHQT.
4. “Các dân tộc ngày càng nâng cao ý thức độc lập tự
chủ, tự lực tự cường, đấu tranh chống lại sự áp đặt
và can thiệp của nước ngoài, bảo vệ độc lập chủ
quyền và nền văn hoá dân tộc” (Văn kiện ĐH VIII, tr.78).
5. “Các nước có chế độ chính trị - xã hội khác nhau
vừa hợp tác vừa đấu tranh trong cùng tồn tại hòa
bình” (Văn kiện ĐH VIII, tr.78).
6. “Theo quy luật tiến hoá của lịch sử, loài người nhất
định sẽ tiến tới chủ nghĩa xã hội”.

Những luận điểm cơ bản của
3 trường phái lý thuyết lớn
Đối tượng
tranh luận
Chủ nghĩa
hiện thực
Chủ nghĩa tự
do (lý tưởng)
Chủ nghĩa
Mác
Xuất phát điểm

Chủ thể quan
hệ quốc tế
Quốc gia là
chủ thể chính
Quốc gia và
liên minh các
quốc gia
(IGOs)
Các giai cấp
xã hội – giai
cấp tư sản và
vô sản thế giới
Trung tâm -
ngoại vi, hệ
thống - thế
giới

Quốc gia,
IGOs,
NGOs,
TNC, các
nhóm xã
hội và các
cá nhân

Những luận điểm cơ bản của
3 trường phái lý thuyết lớn
Đối tượng
tranh luận
Chủ nghĩa

hiện thực
Chủ nghĩa tự
do (lý tưởng)
Chủ nghĩa
Mác
Phương tiện
để đạt được
mục tiêu
Sức mạnh và
cân bằng
quyền lực
Phổ biến các
giá trị chung
Đấu tranh giai
cấp; Cách
mạng xã hội
Hội nhập của
“ngoại vi” và
“bán ngoại vi”

Các tổ
chức quốc
tế; Hệ
thống luật
pháp quốc
tế; Hợp tác
quốc tế
Sức mạnh và
liên minh



Tuỳ thuộc
lẫn nhau;
Hợp tácNhững luận điểm cơ bản của
3 trường phái lý thuyết lớn
Đối tượng
tranh luận
Chủ nghĩa
hiện thực
Chủ nghĩa tự
do (lý tưởng)
Chủ nghĩa
Mác
Tương lai
của QHQT
Không có
tương
lai-”Ngày tận
thế”
Trật tự mới
Sự toàn thắng
của CNXH và
CNCS

Nền hoà
bình vĩnh
cửu