Thuốc trị tăng huyết áp
gây ho: Vì sao và cách
xử lý?
Người bị bệnh tăng huyết áp (THA) cần đi khám bệnh để được bác sĩ
chẩn đoán và giúp lựa chọn thuốc thích hợp (hiện nay có đến 7 nhóm
thuốc được dùng). Đặc biệt, nếu người bệnh được bác sĩ chỉ định cho
dùng một trong 3 nhóm thuốc sau đây có thể bị tác dụng phụ (TDP) gọi
là ho khan. Thuốc thứ nhất là thuộc nhóm ức chế men chuyển, gồm có: captopril,
enalapril, benazepril, lisinopril… Cơ chế của thuốc là ức chế một enzym có
tên là men chuyển angiotensin (angiotensin converting enzyme, viết tắt
ACE). Chính ACE xúc tác mà chất sinh học có trong cơ thể là angiotensin I
biến thành angiotesin II và chính chất sau này gây co thắt mạch làm tăng
huyết áp. Nếu ACE bị thuốc ức chế, tức làm cho không hoạt động được, sẽ
không sinh ra angiotensin II, sẽ có hiện tượng giãn mạch và làm hạ huyết áp.
Thuốc ức chế men chuyển gây ho khan vì ACE không chỉ xúc tác biến
angiotensin I thành angiotensin II mà còn có vai trò trong sự phân hủy chất
sinh học khác có tên bradykinin, nếu thuốc ức chế ACE, bradykinin không
được phân hủy ở mức cần thiết sẽ thừa gây kích thích ho ở đường hô hấp.
Thuốc ức chế men chuyển có thể gây ho khan và kéo dài ở 5 - 35% số bệnh
nhân dùng thuốc này. Đây là thuốc trị THA gây ho đáng kể, không tùy thuộc
liều lượng (tức uống liều thấp vẫn bị) và thường làm cho người bệnh bỏ
thuốc.
Thuốc thứ hai có thể gây ho khan thuộc nhóm thuốc chẹn bêta, gồm có:
propranolol, pindolol, nadolol, timolol, metoprolol, atenolol… Cơ chế của
thuốc là ức chế thụ thể bêta giao cảm ở tim mạch, do đó làm chậm nhịp tim

thuốc nhóm khác thích hợp. Ngoài việc thay thế thuốc, bác sĩ còn thực hiện
các biện pháp làm giảm các yếu tố tiềm tàng kích thích phản xạ ho ở đường
hô hấp.