nghiên cứu - trao đổi
tạp chí luật học số 5/2009 3

ThS. Đỗ Thị Dung *
1. o to ngh Vit Nam cha thc
s ỏp ng c yờu cu ca s phỏt trin v
hi nhp hin nay. Nhn thc rừ vn ny,
ng ta ó khng nh trong Chin lc phỏt
trin giỏo dc v o to n nm 2010 l:
phi c bit nõng cao cht lng dy
ngh, gn o to vi nhu cu s dng, m
rng mng li o to ngh, y nhanh
cụng tỏc xó hi hoỏ v o to ngh.
(1)

Nh vy, ng v Nh nc ta hin nay
rt quan tõm ti cụng tỏc o to ngh, c
bit l cụng tỏc xó hi hoỏ v o to ngh
nhm vn ng s tham gia rng rói ca cỏc
tng lp nhõn dõn, cỏc c quan nh nc,
cỏc t chc kinh t, c bit l cỏc doanh
nghip trong vic a dng hoỏ cỏc hỡnh thc
hot ng v m rng cỏc ngun u t cho

doanh nghip Ngoi ra, doanh nghip cng
cn cung cp thờm cỏc thụng tin v s phự
hp ca cỏc chng trỡnh o to, nhng ni
dung cn ci tin, b sung hoc thay i theo
yờu cu ca doanh nghip. Nhng thụng tin
ny giỳp c quan qun lớ nh nc a
phng nm c nhu cu o to ngh ca
cỏc doanh nghip cng nh cỏc ngh mi,
xỏc nh v phỏt trin danh mc ngh cn
o to, cỏc cp trỡnh , c th v s lng,
* Ging viờn chớnh Khoa phỏp lut kinh t
Trng i hc Lut H Ni nghiªn cøu - trao ®æi
4 t¹p chÝ luËt häc sè
5/2009
chất lượng để báo cáo cơ quan có thẩm
quyền xây dựng kế hoạch, quy hoạch mạng
lưới đào tạo. Đồng thời xây dựng, sửa đổi,
bổ sung chương trình đào tạo cho phù hợp.
Từ đó, định hướng về chỉ tiêu tuyển sinh phù
hợp cho các cơ sở đào tạo nghề ở địa
phương, trong đó có doanh nghiệp.
Quy định như vậy không chỉ khắc phục
được tình trạng đào tạo tràn lan, không có
trọng điểm và người lao động được đào tạo
không có việc làm mà còn góp phần hạn chế
được tình trạng đào tạo thiên về lí thuyết,
không gắn với thực tiễn. Đào tạo nghề phải

sở dạy nghề là chủ trương đúng đắn của
Đảng và Nhà nước.
(2)
Việc khuyến khích này
được thể hiện thông qua các chế độ, chính
sách cụ thể. Ngoài các chính sách chung đối
với mọi cơ sở dạy nghề là được ưu tiên trong
giao hoặc cho thuê đất; ưu tiên về cơ sở vật
chất; ưu đãi về tín dụng; được miễn, giảm
thuế theo quy định của pháp luật; miễn thuế
đối với sản phẩm được tạo ra từ hoạt động
dạy nghề phục vụ cho cơ sở dạy nghề
(3)
thì
doanh nghiệp còn được trừ để tính thu nhập
chịu thuế theo quy định của pháp luật đối với
các khoản chi phí về đầu tư, các chi phí hợp
lí để duy trì hoạt động của cơ sở dạy nghề
nhằm mục đích trực tiếp phục vụ cho sản
xuất kinh doanh của doanh nghiệp; chi phí
dạy nghề cho người lao động được tuyển
dụng vào làm việc cho doanh nghiệp.
(4)

Trường hợp doanh nghiệp thành lập cơ
sở dạy nghề dành cho người tàn tật, khuyết
tật (cơ sở thường xuyên có ít nhất 70% người
học là người tàn tật, khuyết tật) thì ngoài những
ưu đãi trên, các doanh nghiệp còn được Nhà
nước hỗ trợ về tài chính để đầu tư cơ sở vật

nào và chưa bao giờ được các doanh nghiệp
quan tâm như hiện nay. Trong các diễn đàn
doanh nghiệp, trong nhiều cuộc hội nghị, hội
thảo… nhiều lần doanh nghiệp và cơ sở dạy
nghề cùng các cơ quan có thẩm quyền đã
trao đổi về nội dung này, bởi đây được coi là
giải pháp quan trọng để nâng cao chất lượng
và hiệu quả đào tạo nghề.
Việc doanh nghiệp liên kết đào tạo theo
phương thức dạy lí thuyết tại cơ sở dạy nghề,
dạy thực hành tại doanh nghiệp có nhiều ưu
điểm: Đối với người học nghề, củng cố
những kiến thức lí thuyết từ đó giúp nâng
cao kĩ năng nghề; được thực hành trên các
máy móc, thiết bị sản xuất mà sau khi ra
trường họ sẽ phải sử dụng; học hỏi được
nhiều kinh nghiệm từ các kĩ sư, thợ giỏi của
doanh nghiệp; được trực tiếp làm việc trong
điều kiện lao động sản xuất của doanh
nghiệp nên người học nghề sớm rèn luyện ý
thức kỉ luật lao động, hình thành tác phong
lao động công nghiệp; có nhiều cơ hội việc
làm sau khi tốt nghiệp. Đối với doanh
nghiệp, sử dụng các máy móc, thiết bị mà cơ
sở dạy nghề không có để người học nghề
thực hành; có cơ hội tuyển chọn được những
lao động giỏi, có tay nghề cao, ý thức kỉ luật
và tác phong công nghiệp phù hợp với yêu
cầu của từng vị trí sản xuất trong doanh
nghiệp; sử dụng được sức lao động của

nghiên cứu - trao đổi
6 tạp chí luật học số
5/2009
cú t cỏch phỏp nhõn v dy ngh u l
hnh vi vi phm phỏp lut.
(6)

Ba l doanh nghip tham gia xõy dng
tiờu chun k nng ngh v ỏnh giỏ k nng
ngh quc gia. Theo quy nh ca Lut dy
ngh, tiờu chun k nng ngh quy nh v
mc thc hin v yờu cu kin thc, k
nng, thỏi cn cú thc hin cỏc cụng
vic ca mt ngh. Tiờu chun k nng ngh
quc gia l c s ỏnh giỏ trỡnh ca
ngi lao ng, theo ú ngi s dng lao
ng b trớ cụng vic, tr lng hp lớ cho
ngi lao ng. Tiờu chun k nng ngh
quc gia cũn l cn c xõy dng chng
trỡnh dy ngh phự hp vi yờu cu ca sn
xut kinh doanh, t ú gúp phn nõng cao
kh nng cnh tranh ca doanh nghip v hi
nhp quc t trong lnh vc ngh nghip.
(7)

Vic thc hin xõy dng, ban hnh tiờu
chun k nng ngh quc gia v t chc thc
hin vic ỏnh giỏ, cp chng ch k nng
ngh quc gia c phỏp lut quy nh theo
nhng nguyờn tc, quy trỡnh cht ch v

nhõn lc cú cht lng cao, ó thc hin rt
hiu qu ni dung ny. ú l trng hp
doanh nghip trc tip dy ngh cho ngi
lao ng thỡ phi chu cỏc chi phớ v dy
ngh cho h. Trng hp doanh nghip
khụng cú iu kin dy ngh ti doanh
nghip thỡ phi np cho chớnh quyn mt
khon chi phớ phc v vic dy ngh.
Hoc Hn Quc, trng hp doanh nghip
tuyn dng lao ng ti cỏc c s o to thỡ
cn c vo s lng lao ng tuyn dng
c tr tin o to cho c s o to
ngh. V nguyờn tc, nh vy l rt hp lớ vỡ
doanh nghip l ni ch yu s dng ngi
lao ng ó c o to nờn phi cú trỏch
nhim gúp phn trang tri cỏc chi phớ o to
ngh. Hn na trong iu kin nc ta hin
nay, kinh phớ nh nc cũn eo hp, cn thit
cú s chung tay ca xó hi v cỏc doanh
nghip vo cụng cuc ny, to iu kin
ngi lao ng cú c hi hc ngh. nghiên cứu - trao đổi
tạp chí luật học số 5/2009 7

3. Sau õy l mt s kin ngh nhm
nõng cao hiu qu hot ng ca doanh
nghip trong hot ng phỏt trin dy ngh:
Th nht, cn phỏt trin h thng thụng

Gii phỏp hu hiu l thnh lp qu h tr
o to ngh cho cỏc doanh nghip. Qu ny
do Nh nc qun lớ v bo tr v ti chớnh,
trong ú quy nh cỏc doanh nghip cú ngha
v úng phớ di hỡnh thc h tr kinh phớ
cho hot ng o to ngh. Mc phớ úng
t 1,0% - 1,5% qu lng ca doanh nghip.
Vn ny ó c cỏc nc trờn th gii
thc hin t rt lõu. Chng hn Phỏp, s
tin doanh nghip phi úng l 1,1% qu
lng ca doanh nghip. Trung Quc quy
nh t l ny l 1,5% tng mc tin lng
ca doanh nghip. Nu doanh nghip t o
to s c Nh nc thanh toỏn cỏc chi phớ
t qu ny. Nu cỏc doanh nghip nhn lao
ng ó o to t cỏc c s o to ngh thỡ
qu h tr o to ngh s tr tin o to
cho cỏc c s o to ngh. Ngoi ra, qu h
tr o to ngh cng s tr cỏc chi phớ
o to ngh d phũng cho lao ng n ch
khụng trao trỏch nhim ny cho doanh
nghip nh hin nay.
(Xem tip trang 15)

(1). Chin lc phỏt trin giỏo dc v o to 2001 -
2010, Hi ngh Ban chp hnh trung ng ng ln
th 6 khoỏ IX.
(2). Trong Chin lc phỏt trin giỏo dc v o to
giai on 2008 - 2010, ng v Nh nc ta c bit
khuyn khớch cỏc doanh nghip m cỏc lp dy ngh.