Biện pháp phòng trừ tổng hợp bệnh xoăn lá
cà chua
Triệu chứng bệnh xoăn lá trên cây cà chua đều do virus
gây hại. Trong đó chủ yếu là 3 loài virus TMV, TYLCV
và CMV. Tỷ lệ gây hại phổ biến từ 5-25% cây; tuy nhiên
cũng có vườn bị hại nặng do cả 3 loài virus gây hại. Các
giống không ghép bị hại nặng hơn giống ghép. Virus
gây hại trong giai đoạn vườn ươm, rất khó phân biệt cây
con bị nhiễm.
Côn trùng môi giới lây lan virus (vectơ) gồm: bọ phấn, ruồi hại lá, rệp, bọ trĩ đều xuất
hiện trên vườn ươm và vườn trồng cà chua, trong đó bọ phấn là tác nhân chính.
Bệnh xoăn lá virus gây hại trên cà chua làm thiệt hại lớn đến năng suất (giảm trung bình
3-5 tấn/ha), gây hiện tượng sượng trái (15-30%) và trái nhỏ, dị dạng.
Ngoài ra, việc nông dân nhận biết muộn triệu chứng xoăn lá trên vườn trồng cũng làm
ảnh hưởng đến năng suất cây trồng. Tuy nông dân thực hiện tốt chế độ luân canh, nhận
thức tốt việc lây lan sang vụ sau nhưng việc thu gom tiêu hủy tàn dư còn rất hạn chế.
Từ việc xác định nguyên nhân xoăn lá cà chua, nhóm thực hiện đề tài đã tiến hành xây
dựng quy trình phòng trừ tổng hợp bệnh như sau:
1. Biện pháp canh tác
+ Giống: chọn giống cà chua ít nhiễm bệnh xoăn lá virus: Kim cương đỏ, Ana…khả
năng chống chịu được sâu bệnh, thích nghi với điều kiện địa phương và có năng suất cao.
Số ngày gieo ươm: 35-45 ngày; Chiều cao cây: 12-15cm; Đường kính thân: 2-3mm; 5-6
lá thật.
Cây khỏe mạnh, không dị hình, không bị dập nát, rễ trắng, ngọn phát triển tốt, vết ghép
liền da (đối với cà chua ghép). Cây hoàn toàn sạch sâu, bệnh.
+ Vườn ươm: Cao ráo, thông thoáng, sau mỗi lần xuất vườn phải xử lý dụng cụ vườn
ươm. Vật liệu ươm giống phải phơi khô, hoai mục.
Dùng lưới côn trùng để bảo vệ cây con. Hạt giống trước khi ươm phải được xử lý bằng
nước nóng (3 sôi, 2 lạnh) hoặc ngâm hạt giống cà chua trong dung dịch Na2PO4 (100%)
trong 2 giờ. Sau đó xả lại trong nước sạch 40 phút, trải hạt trên giấy hút ẩm để làm khô.
- Sử dụng các loại thuốc phòng trừ côn trùng chích: Oshin 20WP, Sokupi 0,36AS, Actara

gốc, theo tán cây.
Thúc lần 3: sau thu hoạch lần 1: 100kg ure + 150kg sulphat kali + 10kg NPK.
Sau đó, cứ 7-10 ngày bón lần 1 lần 50kg ure + 50kg sulphat kali.
Trong quá trình sinh trưởng có thể phun kết hợp lên lá các loại nguyên tố vi lượng theo
nồng độ: CuSO¬4 0,1%, ZnSO4 0,1%, MnSO4 0,3-0,4% phun một vài lần cho cây. Có
thể sử dụng các loại phân bón lá như Bayfolan (20-30 cc/8 lít), komic BFCVG: 40-50
cc/8 lít, hay các loại phân bón NPK tinh, các loại thuốc kích thích sinh trưởng như
Dekamon, Agritonic, Atonic: 5-10 cc/8 lít. Đối với giống cà, thời gian ra hoa đậu trái kéo
dài, đợt bón thúc lần 3 có thể chia làm 2-3 đợt phụ, cách nhau 5-7 ngày.
+ Tưới nước: Sử dụng nước giếng khoan, nước máy, nước suối đầu nguồn để tưới. Tuyệt
đối không sử dụng nước ao tù, nước thải, nguồn nước nhiễm các loại vi sinh vật gây hại,
nhiễm độc hóa học để tưới rau.

Tưới đủ độ ẩm bằng nước sạch: từ khi trồng đến khi hồi xanh tưới 2-3 lần/ngày, sau đó 1
lần/ngày. Sau các trận mưa to cần phải tưới để rửa đất cho cây phòng ngừa bệnh nấm,
đảm bảo độ ẩm cho đất: 60-70%. Khi cây cà chua ra hoa cần lượng nước nhiều hơn, độ
ẩm 70-80%. Nếu đất khô hạn, quả bị nứt, dễ rụng trái.
+ Biện pháp canh tác:
- Vun xới: sau trồng 7-10 ngày xới phá váng. Sau trồng 20-25 ngày kết hợp bón phân,
vun cao luống để tránh nước đọng, rễ kém phát triển. Loại bỏ cây bệnh, trái bệnh,
sâu,…Trong mùa mưa tỉa bớt lá, chân lá già đã chuyển vàng để vườn được thông thoáng.
Tỉa các nhánh phía dưới chùm hoa thứ nhất và để 1-2 nhánh (trên chùm hoa thứ nhất).
Gom lá bệnh, trái thối, trái sâu tiêu hủy cách xa vườn.
- Làm giàn: Khi cây cao 40-60cm cần làm giàn giúp cây phân bó đều trên luống, thuận
tiện chăm sóc.
- Vệ sinh ray, công cụ bằng xà phòng trước và sau lần cắt, tỉa lá, cành.
Trình tự: cắt tỉa cây khỏe trước, cây bệnh sau.
2. Biện pháp vật lý
- Dùng bẫy dính màu vàng (20cm x 30cm, đặt so le 3m/cái khi cắm choái) để thu hút con
trưởng thành.