Tuyển tập Báo cáo Hội nghị Sinh viên Nghiên cứu Khoa học lần thứ 8 Đại học Đà Nẵng năm 2012
1

NGHIÊN CỨU TRÍCH LY HỢP CHẤT CURCUMIN TRONG CỦ NGHỆ
VÀNG Ở HUYỆN KRÔNG BÔNG, TỈNH ĐĂK LĂK
EXTRACTION OF RESEARCH IN YELLOW TURMERIC CURCUMIN IN KRONG
BONG, PROVINCE DAK LAK
SVTH: Trần Quang Huy
Lớp 08CHD, Khoa Hóa, Trường Đại học Sư phạm, Đại học Đà Nẵng
GVHD: GS.TS. Đào Hùng Cường
Khoa Hóa, Trường Đại học Sư phạm, Đại học Đà Nẵng

TÓM TẮT
Bài báo này trình bày kết quả nghiên cứu điều kiện trích ly, tinh chế và xác định hàm
lượng hợp chất curcumin bằng phương pháp phổ (UV-VIS, IR và HPLC) chiết từ củ nghệ vàng
(Curcuma longa L.) ở huyện Krông Bông, tỉnh Đăk Lăk. Kết quả nghiên cứu điều kiện trích ly là:
Dung môi chiết tối ưu là ethyl acetace, thời gian chiết tối ưu 10 giờ, tỉ lệ rắn/ lỏng 50g/200ml; Với
điều kiện chiết như trên hàm lượng curcumin I sau khi tinh chế là: 74,114%.
Từ khóa: trích ly, tinh chế, xác định hàm lượng curcumin, tỉ lệ rắn - lỏng, thời gian chiết,
dung môi chiết.
ABSTRACT
This paper presents research results onextraction conditions,purified anddeterminedtheamount of
curcumin by spectroscopic methods (UV-VIS, IR and HPLC) of goldextracted from turmeric
(Curcuma longa L.) in the district Krong Bong, province of DakLak. Research results on
extraction conditions were: Solvent extraction is ethyl acetaceoptimum, optimum extraction time is
10 hours, the rate of solid / liquid 50g/200ml; Theextraction conditions such as the concentration of
curcumin after I refined is 74.114%.

1. Mở đầu
Theo tổ chức Y tế thế giới (WHO) mỗi năm thế giới có 10 triệu người mắc bệnh
ung thư. Nguyên nhân gây ung thư vẫn còn là dấu hỏi lớn đối với các nhà khoa học, tuy

sấy khô và tán thành bột. Tiến hành chiết soxhlet với dung môi n-hexan để loại các
hidrocacbon và chất béo, bã được sấy khô và chiết soxhlet với dung môi etyl acetat, ở nhiệt
độ 80
0
C, trong thời gian 10h, thu được curcumin thô.
2.2.2. Tinh chế curcumin
Curcumin thô thu được còn lẫn nhiều tạp chất, đem đi tinh chế lại để thu được
curcumin tinh.
- Loại tạp chất: Chúng tôi dùng hỗn hợp acetone/ Ete dầu hỏa (tỉ lệ 1:9) hòa tan
curcumin thô, lọc và bỏ dịch lọc. Phần chất rắn đem sấy khô ở 60
0
C.
- Chất rắn sau khi sấy khô, hòa tan vào cồn tuyệt đối, để loại bỏ những tạp chất không
tan được trong hỗn hợp dung môi trên. Lọc, ta thu được curcumin. Sấy cắn, ở nhiệt độ
60
0
C trong 30 phút thu được tinh thể curcumin màu vàng, có ánh kim.

Tuyển tập Báo cáo Hội nghị Sinh viên Nghiên cứu Khoa học lần thứ 8 Đại học Đà Nẵng năm 2012
3
3. Kết quả nghiên cứu
3.1. Kết quả xác định một số chỉ tiêu hóa lý của củ nghệ
a. Độ ẩm:
Độ ẩm trung bình của củ nghệ tươi là 81,452%.
Độ ẩm trung bình của bột nghệ là: 7,067%.
b. Hàm lượng tro
Hàm lượng tro trung bình là 6,530%.
3.2. Khảo sát các điều kiện chiết
3.2.1. Dung môi chiết
Chọn các dung môi có độ phân cực thay đổi từ thấp đến cao: n-hexan, etyl acetate, cồn

Tuyển tập Báo cáo Hội nghị Sinh viên Nghiên cứu Khoa học lần thứ 8 Đại học Đà Nẵng năm 2012
4
3.2.2. Thời gian chiết: Kết quả khảo sát sự phụ thuộc của của curcumin thu được vào thời
gian được thể hiện ở hình 3.1
0
0,5
1
1,5
2
2,5
3
3,5
2h 3h 4h 5h 6h 7h 8h 9h 10h 11h
Series1

Hình 3.1. Đồ thị biểu diễn sự phụ thuộc thời gian chiết vào mật độ quang
Dựa vào đồ thị biểu diễn sự phụ thuộc vào mật độ quang. Ta thấy, thời gian chiết
10 giờ là phù hợp nhất.
3.2.3. Tỉ lệ rắn lỏng: Kết quả khảo sát sự phụ thuộc lượng curcumin thu được vào thể tích
dung môi được thể hiện ở hình 3.2

Hình 3.2. Đồ thị biểu diễn sự phụ thuộc giữa thể tích dung môi vào mật độ quang
Cùng một khối lượng nguyên liệu là 50g, ta tiến hành chưng ninh với lượng thể tích etyl
acetate thay đổi là 180ml, 190ml, 200ml, 210ml, 220ml thì ở thể tích etyl acetate là 200ml
có mật độ quang là lớn nhất. Vậy, tỉ lệ rắn - lỏng tối ưu chiết cho quá trình chiết
50g/200ml ethyl acetat.
3.3. Kiểm tra sản phẩm:
3.3.1. Định tính bằng phương pháp hóa học
Cân khoảng 0,1(g) curcumin và cho vào bình định mức 100ml, hòa tan trong cồn 96
0

Phổ hồng ngoại của chất màu curcumin được chiết trong etyl acetate sau khi tinh chế:

Hình 3.3. Phổ hồng ngoại của curcumin sau khi tinh chế
Dựa trên các hướng dẫn giải phổ đồ [3], chúng tôi xác định được các liên kết và
nhóm chức đặc trưng trong mẫu.
STT
Dao động
Nhóm chức
1
3485,87
Nhóm –OH
2
1634,12
Nhóm –C=O
3
1605,81; 1512,89
Nhóm -C=C-
Tuyển tập Báo cáo Hội nghị Sinh viên Nghiên cứu Khoa học lần thứ 8 Đại học Đà Nẵng năm 2012
6
4
1430,81
Nhóm –CH
3
, -CH
2
5
1283,84
Nhóm =C-O-C
Tham khảo các tài liệu đã nghiên cứu về curcumin, so sánh với phổ IR trên
nhận thấy các nhóm chức phù hợp với công thức của curmin đã nghiên cứu.


4. Kết luận và kiến nghị:
4.1. Kết luận:
- Xác định được các chỉ số hóa lý là: Độ ẩm của củ nghệ là 81,452%, của bột nghệ là
7,607%, hàm lượng tro là: 6,530%.
- Đã xác định được điều kiện tối ưu cho quá trình trích ly là:
Dung môi chiết
Thời gian chiết
Tỉ lệ rắn\lỏng
Ethyl acetac
10 giờ
50g/200 ml dung môi

- Đã chứng minh được cấu trúc của curcumin bằng phương pháp hóa học, bản mỏng, phổ
hồng ngoại, UV-VIS.
- Dùng phương pháp sắc ký lỏng hiệu cao năng: Xác định thời gian lưu là 10,87 phút và
hàm lượng của curcumin là: 71,114%.
- Kết quả thử hoạt tính sinh học: Curcumin thu được từ củ nghệ vàng trên địa bàn huyện
Krông Bông, tỉnh Đăk Lăk ,có hoạt tính gây độc tế bào trên dòng MCF7 với giá trị IC50
(μg/ml) là 64 μg/ml.
4.2. Kiến nghị:
- Tiếp tục nghiên cứu sâu hơn về tinh chế, thử nghiệm hoạt tính sinh học để ứng dụng rộng
rãi làm hoạt chất trong công nghệ hoá dược.
- Trên cơ sở lý thuyết trên, chúng tôi đề nghị thiết kế đưa ra phương pháp chiết đơn giản,
phù hợp cho việc triển khai quy mô pilot và công nghiệp.
Thử hoạt tính độc tế bào:
Curcumin thu được từ củ nghệ
vàng trên địa bàn huyện Krông
Bông, tỉnh Đăk Lăk ,có hoạt tính
gây độc tế bào trên dòng ung thư