đề cơng chi tiết

A. Đặt vấn đề.
B. Nội dung:
1. Khái quát về học thuyết Nho giáo:
1.1 Sơ lợc về lịch sử học thuyết Nho giáo.
1.2 Vai trò của đạo đức Nho giáo.
1.3 T tởng tu thân của Nho giáo:
1.3.1 Tam cơng.
1.3.2 Ngũ thờng.
1.3.3 Tam tòng .
1.3.4 Tứ đức.
2. Giá trị của Nho giáo trong đời sống xã hội Việt Nam hiện
nay.
3. Một số biện pháp cơ bản để nâng cao giá trị đạo đức Nho
giáo.
C. Kết luận.
D. Danh mục tài liệu tham khảo.
Website: http://www.docs.vn Email : [email protected] Tel : 0918.775.368
1
A. Đặt vấn đề
Nho giáo là một trong những dòng triết học ra đời từ thời cổ đại ở Trung
Quốc, nhng ảnh hởng của nó đối với Trung Hoa thì vô cùng lớn. Thậm chí
chúng ta không thể nghiên cứu Trung Quốc tách rời Nho giáo. Triết học Nho
giáo chủ yếu bàn về các vấn đề chính trị, đạo đức, luân lý. T tởng đạo đức của
Nho giáo từng đợc chọn làm chuẩn mực để giáo dục đạo đức cho ngời Việt
Nam và đặt dấu ấn rất rõ ràng vào nhân cách ngời Việt. Ngợc lại qua thực tiễn
phát triển t tởng đạo đức xuất phát từ nhu cầu tự thân của ngời Việt, các phạm
trù đạo đức của Nho giáo đợc mở rộng nội hàm và trở nên phong phú, thể hiện
tính phù hợp trong nhiều thời đại.
Cốt lõi của Nho giáo chính là Nho gia. Nho gia đặt vấn đề xây dựng con

Đạo là cái huyền vi sâu kín, đúng đắn quy định vạn vật và con người. Đạo
có Thiên đạo và Nhân đạo. Người hiểu được Đạo là người hoàn thiện nhất.
Con đường thực hiện Đạo vô cùng gian truân đòi hỏi cần có người am hiểu
Đạo, gánh vác Đạo truyền cho thiên hạ, thay đổi thiên hạ đó là đại nghĩa
của Sĩ.
Nho giáo là sản phẩm của nền văn minh Trung Hoa- nền văn minh
vốn là sự tổng hợp văn hoá lưu vực sông Hoàng Hà (được cấu tạo từ văn hoá
du mục Tây Bắc và văn hoá nông nghiệp khô Trung Nguyên) với văn hoá
nông nghiệp Đông Nam Á. Vậy nên, Nho giáo thực chất là sản phẩm của
truyền thống văn hoá du mục Phương Bắc và truyền thống văn hoá nông
nghiệp Phương Nam. Hình thành từ những nguồn gốc như vậy nên đặc
điểm của Nho Giáo mang đậm nét của chất du mục Phương Bắc và chất
nông nghiệp Phương Nam
Chất du mục Phương Bắc được Nho giáo nguyên thuỷ tiếp thu thể
hiện ở các điểm: Tham vọng "bình thiên hạ", trọng sức mạnh, chính
danh. Còn chất nông nghiệp Phương Nam được Nho giáo nguyên thuỷ tiếp
thu thể hiện: Đề cao chữ "Nhân" và nguyên lý "Nhân Trị".Người nông
nghiệp Phương Nam có lối sống giản dị, hoà ái với thiên nhiên, cộng đồng.
Lối sống trọng tình khiến cho quan hệ gia đình của người Việt nông nghiệp
Website: http://www.docs.vn Email : [email protected] Tel : 0918.775.368
3
rất bền chặt. Nho giáo rất đề cao chữ Hiếu, Tam cương ngũ thường. Người
quân tử trị nước đề cao chữ Đức. Nho giáo chủ dùng Đức trị và Nhân trị.
Tư tưởng Kính đức bảo dân là quan niệm cơ bản để trị dân.
Các quan hệ trong đạo "ngũ luân" là quan hệ 2 chiều bình đẳng, tôn
trọng con người: Quân minh thần trung ( vua sáng, bề tôi trung thành); Phụ
từ tử hiếu (cha hiền từ, con hiếu thảo); Phu nghĩa phụ kính (chồng có nghĩa,
vợ kính trọng); Huynh lương đệ đễ( anh tốt, em nhường); Bằng hữu hữu tín
(bạn bè tin cậy nhau). Các bộ kinh điển của Nho giáo (Thi, Thư, Lễ, Xuân
thu, Dịch). Kinh thi bàn nhiều đến tình người, cái gốc của điều Nhân. Thấu

ngũ kinh. Bộ tứ thư (gồm 4 cuốn: Đại học, Trung dung, Mạnh Tử, Luận
Website: http://www.docs.vn Email : [email protected] Tel : 0918.775.368
4
ngữ. "Ngũ kinh" và "Tứ Thư" là hai bộ sách gối đầu giường của các nhà
Nho.
1.2 Vai trß cña ®¹o ®øc Nho gi¸o:
Quan điểm đạo đức của một trường phái triết học, của một tôn giáo nào
đó bảo vệ lợi ích, quyền lợi cho một chế độ, một hình thái kinh tế xã hội nào
đó. Vì vậy học thuyết đạo đức Nho giáo được sinh ra nhằm phục vụ cho chế
độ nhà nước phong kiến.
Học thuyết đạo đức Nho giáo một mặt phản ánh những hành vi ứng xử
giữa cá nhân và xã hội, mặt khác phản ánh quan hệ giai cấp trong xã hội.
Trong Nho giáo vấn đề cơ bản nhất, bao quát nhất là vấn đề đạo đức: “Trời
có đạo trời, đức trời, đất có đạo đất, đức đất, muôn vật cũng có đạo đức của
muôn vật.”(Quang Đạm, Nho Giáo xưa và nay)con người có đạo đức của
con người. Vì vậy con người phải đặt việc rèn luyện trau dồi đạo đức lên
hàng đầu.
Hơn nữa, Nho giáo còn được coi là một học thuyết đạo đức bởi vì nho giáo
đưa ra những quan điểm về thiện, ác, đạo làm người cùng những chuẩn mực,
những quy tắc, quy phạm đạo đức để điều chỉnh, đánh giá hành vi của con
người trong quan hệ giữa con người với con người, giữa cá nhân với gia
đình với quốc gia và thiên hạ. Trong xã hội, Nho giáo chú ý nhiều nhất đến
quan hệ vua- tôi. Vua được coi là thiên tử(con trời) có quyền lực tối cảôtng
thiên hạ, thay trời cai trị muôn dân. Còn kẻ bề tôi phải tận trung với vua,
đúng như Đổng Trọng Thư nói “ Vua xử thần tử thần bất tử bất
trung”(Nguyễn Hữu Vi, Giáo trình lịch sử triết học).
Trong gia đình, Nho giáo đề cao mối quan hệ cha-con và mối quan hệ
chồng vợ. Nhằm duy trì trật tự tôn ti trong gia đình góp phần củng cố trật tự
kỷ cương ổn định xã hội và ràng buộc trách nhiệm giữa con người với con
người. Trong quan hệ cha con, Nho giáo đặt vị trí người cha cao hơn, người

lch s trit hc).
Trong gia ỡnh, Nho giỏo cao mi quan h cha-con v mi quan h
chng v. Nhm duy trỡ trt t tụn ti trong gia ỡnh gúp phn cng c trt t
k cng n nh xó hi v rng buc trỏch nhim gia con ngi vi con
ngi. Trong quan h cha con, Nho giỏo t v trớ ngi cha cao hn, ngi
con cú ngió v phi kớnh trng v chm súc cha m. Phi coi vic phng s
cha m l gc ca mi vic trng i. y l ch Hiu. ng thi ngi
con phi phc tựng mnh lnh ca ngi cha. Trong quan h v chng, Nho
giỏo a ra nhng chun mc o c rng buc trỏch nhim v ngha v
gia v chng vi nhau. c bit Nho giỏo cao vai trũ ca ngi chng
trong gia ỡnh, ngi ph n thng phi chu nhiu thit thũi hn.
1.3.2 Ng thng:
Ng l nm; Thng l hng cú; Ng Thng l nm iu phi hng cú
trong khi i.Tam cng liờn kt vi Ng thng bng nm c Nhõn, l,
Ngha, Trớ, Tớn.
Website: http://www.docs.vn Email : [email protected] Tel : 0918.775.368
6