SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO KỲ THI CHỌN HỌC SINH GIỎI TỈNH
ĐẮK LẮK NĂM HỌC 2011 -2012
MÔN: LỊCH SỬ 12 – THPT
Thời gian: 180 phút (không kể phát đề)
ĐỀ CHÍNH THỨC Ngày thi: 10/11/2011
Đề thi có 01 trang Câu 1. (3,0 điểm)
Em hãy giải thích các thuật ngữ sau: Thuộc địa; thuộc địa – nửa phong kiến.
Những sự kiện lịch sử nào giai đoạn 1858-1884 thể hiện Việt Nam từng bước trở thành
nước thuộc địa – nửa phong kiến?

Câu 2. (3,0 điểm)
Do điều kiện cụ thể ở mỗi nước mà cách mạng tư sản nổ ra dưới các hình thức
khác nhau, nhưng về bản chất đều là những cuộc cách mạng tư sản. Qua các cuộc cách
mạng tư sản tiêu biểu đã học em hãy làm sáng tỏ nhận định trên.

Câu 3. (3,0 điểm)
Phong trào yêu nước chống thực dân Pháp ở Việt Nam từ 1858 – 1918 chia làm
mấy giai đoạn? Nội dung chính của những giai đoạn đó?

Câu 4. (4,0 điểm)
Trình bày phong trào đấu tranh của giai cấp công nhân Việt Nam 1919 –1930.
Tại sao giai cấp công nhân trở thành giai cấp lãnh đạo của cách mạng Việt Nam?

Câu 5. (4,0 điểm)
Em hãy chứng minh Đảng Cộng sản Việt Nam ra đời là kết quả của cuộc đấu
tranh dân tộc và giai cấp quyết liệt của nhân dân Việt Nam, là sự sàng lọc nghiêm khắc
của lịch sử trên con đường đấu tranh trong mấy thập kỉ đầu của thế kỉ XX.


Pháp nhiều quyền lợi (0,25 điểm)
Năm 1874, triều đình Huế kí với Pháp Hiệp ước Giáp Tuất đã làm mất một phần
quan trọng chủ quyền lãnh thổ, ngoại giao và thương mại của Việt Nam (0,25 điểm)
Năm 1883, triều đình Huế buộc phải kí với thực dân Pháp Hiệp ước Hác Măng
với nội dung của Hiệp ước này nước ta chính thức trở thành nước thuộc địa – nửa
phong kiến. (0,5 điểm)
Năm 1884, thực dân Pháp lại bắt triều đình Huế kí bản Hiệp ước mới Hiệp ước
Pa-tơ-nốt nhằm xoa dịu dư luận và lấy lòng vua quan phong kiến bù nhìn. (0,5 điểm)
Như vậy, với những sự kiện lịch sử nêu trên Việt Nam từ một nước độc lập đã trở
thành nước thuộc địa – nửa phong kiến. (0,25 điểm)

Câu 2. Do điều kiện cụ thể ở mỗi nước mà cách mạng tư sản nổ ra dưới các
hình thức khác nhau, nhưng về bản chất đều là những cuộc cách mạng tư sản. Qua
các cuộc cách mạng tư sản tiêu biểu đã học em hãy làm sáng tỏ nhận định trên.
(3,0 điểm)

Từ thế kỉ XVI đến thế kỉ XIX, cuộc đấu tranh của giai cấp tư sản đã diễn ra mạnh
mẽ để thiết lập một xã hội mới tiến bộ hơn.(0,5 điểm)
Tiêu biểu là các cuộc cách mạng: Cách mạng tư sản Nê - đéc - lan (1566 ). Cách
mạng tư sản Anh (1642). Cách mạng tư sản Mĩ (1776). Cách mạng tư sản Pháp (1789).
Thống nhất Đức (1871). Thống nhất Italia (1871). Cải cách nông nô Nga (1861). Cuộc
duy tân Minh Trị ở Nhật Bản (1868). (0,75 điểm)
Qua các cuộc cách mạng tư sản trên chúng ta thấy hình thức của các cuộc cách
mạng tư sản khác nhau đó là hình thức nội chiến như CMTS Anh; giải phóng dân tộc
như CMTS Nê-đéc-lan, CMTS Mĩ; vừa nội chiến vừa giải phóng dân tộc như CMTS
Pháp; thống nhất đất nước Đức, Italia; cải cách duy tân ở Nga, Nhật Bản. (1,0 điểm)
Tuy hình thức khác nhau nhưng các cuộc cách mạng đều có chung bản chất là
mở đường cho kinh tế tư bản chủ nghĩa phát triển. Xây dựng một xã hội mới tốt đẹp
hơn xã hội phong kiến. Vì vậy, mặc dù các hình thức khác nhau nhưng đều có chung
bản chất nên các cuộc cách mạng này đều được xem là cách mạng tư sản.(0,75 điểm)

thế kỉ XX. Tuy nhiên, trong khuôn khổ xã hội đầu thế kỉ XX, con đường cứu nước có
tính chất tư sản ở Việt Nam đã không thể đi tới đích. Một bộ phận của phong trào (ở các
vùng xa xôi, hẻo lánh, vùng đồng bào dân tộc ít người ) vẫn tiếp tục đi theo khuynh
hướng cũ: vũ trang bạo động chống Pháp. Chính trong bối cảnh lịch sử đó, Nguyễn Tất
Thành đã quyết tâm ra đi tìm đường cứu nước mới. (0,75 điểm)

Câu 4. Trình bày phong trào đấu tranh của giai cấp công nhân Việt Nam
1919-1930. Tại sao giai cấp công nhân trở thành giai cấp lãnh đạo của cách mạng
Việt Nam? (4,0 điểm)
Những năm đầu sau chiến tranh thế giới thứ nhất phong trào đấu tranh của giai
cấp công nhân diễn ra lẻ tẻ và tự phát nhưng làm cơ sở cho các tổ chức và phong trào
chính trị cao hơn về sau. Các cuộc đấu tranh của công nhân và thủy thủ Pháp và Trung
Quốc năm 1920,1921 đã cổ vũ động viên công nhân Việt Nam hăng hái đấu tranh. (1,0
điểm)
Năm 1922, công nhân ở Bắc Kì đòi nghỉ ngày chủ nhật có lương; công nhân các
nhà máy dệt, rượu, xay xát gạo ở Nam Định, Hà Nội, Hải Dương bãi công. Tháng 8
năm 1925, công nhân cảng Ba son bãi công không chịu sửa chiến hạm Misơlê của Pháp,
công nhân đòi tăng lương 20% sau 8 ngày bãi công nhà chức trách Pháp chấp nhận
tăng lương 10%. Cuộc bãi công thắng lợi, đánh dấu bước tiến mới của phong trào công
nhân Việt Nam.(1,0 điểm)
Trong hai năm 1926–1927, đã nổ ra 27 cuộc đấu tranh của công nhân. Cuối năm
1928, sau khi có chủ trương “vô sản hóa”, phong trào công nhân phát triển mạnh, trở
thành nòng cốt của phong trào dân tộc trên cả nước. trong hai năm 1928–1929 đã có tới
40 cuộc đấu tranh của công nhân tiêu biểu là cuộc bãi công của công nhân nhà máy cưa
Bến Thủy, nhà máy xi măng Hải Phòng, tơ Nam Định, xe lửa Trường Thi, AVIA Hà
Nội, đồn điền cao su Phú Riềng Các cuộc bãi công đó không chỉ giới hạn trong phạm
vi một nhà máy, một địa phương, một ngành mà đã bắt đầu có sự liên kết thành phong
trào chung.(1,0 điểm)
Giai cấp công nhân Việt Nam trở thành giai cấp lãnh đạo của cách mạng vì: Ngoài
đặc điểm chung của công nhân thế giới, giai cấp công nhân Việt Nam còn có đặc điểm

Song song với phong trào yêu nước của giai cấp tư sản, phong trào yêu nước theo
khuynh hướng vô sản đã thành lập được chính đảng vô sản “Đảng Cộng sản Việt Nam”
với đường lối cách mạng khoa học và sáng tạo, có tổ chức chặt chẽ đã lãnh đạo cách
mạng Việt Nam đi từ thăng lợi này đến thắng lợi khác. (0,5 điểm)
Như vậy, Đảng Cộng sản Việt Nam ra đời là kết quả của cuộc đấu tranh dân tộc
và giai cấp quyết liệt của nhân dân Việt Nam, là sự sàng lọc nghiêm khắc của lịch sử
trên con đường đấu tranh trong mấy thập kỉ đầu của thế kỉ XX. (0,5 điểm)

Câu 6. Có đúng hay không khi cho rằng, khu vực Mĩ Latinh sau chiến tranh
thế giới thứ hai là “Lục địa bùng cháy”? Vì sao? (4,0 điểm)

Khu vực Mĩ latinh sau chiến tranh thế giới thứ hai được cho là “Lục địa bùng
cháy” hoàn toàn đúng.(0,5 điểm)
Vì: Sau chiến tranh thế giới thứ II, với ưu thế về kinh tế và quân sự, Mĩ đã tìm
cách biến Mĩ Latinh thành “Sân sau” của mình và xây dựng các chế độ độc tài thân Mĩ.
Đồng thời các nước Mĩ Latinh bắt đầu giấy lên một cao trào dân chủ chống đế quốc,
chống thế lực độc tài trong nước và chống sự phụ thuộc vào các độc quyền Mĩ. (0,75
điểm)
Vào nửa sau những năm 50 của thế kỷ XX, cuộc đấu tranh của nhân dân Mĩ La-
tinh bước vào giai đoạn mới. Dưới sức ép của nhân dân, các chế độ quân sự ở Pê-ru
(1956), Cô-lôm-bi-a (1957), Vê-nê-xu-ê-na (1958) bị lật đổ. Tiêu biểu là cách mạng
Cuba giành thắng lợi (1959). (0,75 điểm)
Nhằm ngăn chặn ảnh hưởng của cách mạng Cuba, năm 1961 Mĩ đề xướng tổ
chức “Liên minh vì tiến bộ” để lôi kéo các nước Mĩ Latinh. Cũng vì thế, từ những thập
kỉ 60-70, phong trào đấu tranh chống Mĩ và chế độ độc tài thân Mĩ ở khu vực ngày càng
phát triển và thu nhiều thắng lợi. Trong những năm 60, các quốc đảo ở Caribê lần lượt
giành độc lập đến năm 1983 vùng Caribê đã có 13 quốc gia độc lập. (1,0 điểm)
Cùng với các hình thức bãi công của công nhân, nổi dậy của nông dân, đấu tranh
nghị trường để thành lập các chính phủ tiến bộ, cao trào đấu tranh vũ trang bùng nổ
mạnh mẽ ở khu vực Mĩ Latinh chính quyền độc tài ở nhiều nước đã bị lật đổ, các chính