CÁC CHƯƠNG TRÌNH VÀ DỊCH VỤ TRỢ GIÚP XÃ HỘI Ở
VIỆT NAM
A-Phần mở đầu
Trong chính sách phát triển của mỗi quốc gia, chính sách an sinh xã hội
đóng một vai trò hết sức quan trọng. Nó là nhân tố bảo đảm công bằng xã hội,
vừa là nhân tố ổn định vừa là nhân tố động lực cho sự phát triển kinh tế xã hội.
Bên cạnh đó, chính sách an sinh xã hội còn khơi dậy tinh thần đoàn kết, iups
đỡ lẫn nhau trong cộng đồng xã hội. Trên lĩnh vực đối ngoại thì nó là “chất
xúc tác” giúp các nước, các dân tộc hiểu biết và xích lại gần nhau hơn, không
phân biệt thể chế chính trị, văn hóa và màu da. Chính vì vai trò quan trọng của
an sinh xã hội mà bất kì quốc gia nào cũng đều quan tâm tới vấn đề này.
Trong các chính sách an sinh xã hội, ngoài các chế độ bảo hiểm xã hội, cứu
trợ xã hội, ưu đãi xã hội, các quỹ dự phòng và bảo hiểm thương mại thì những
chương trình dịch vụ trợ giúp xã hội đóng một vai trò tích cực đối với ASXH.
Các dịch vụ này đều được Nhà nước đứng ra cung cấp
Trên thế giới, các dịch vụ trợ giúp xã hội đều được các chính phủ quan tâm,
nó là một phần trong chương trình hoạt động của các quốc gia. Có thể các dịch
vụ hỗ trợ này không được thể hiện trực tiếp nhưng lại có một ý nghĩa quan
trọng trong việc đảm bảo công bằng xã hội, giảm bớt những chênh lệch về
mức sống giữa các tầng lớp dân cư.
Ở Việt Nam, các chương trình hỗ trợ xã hội ngày càng được mở rộng về
hình thức cũng như nội dung hỗ trợ. Nhà nước ngày càng quan tâm đến vấn đề
này. Chúng ta sẽ tìm hiểu thêm về các chương trình hỗ trợ xã hội ở Việt Nam
trong các phần sau.

1
B- Dịch vụ trợ giúp xã hội ở Việt Nam
I- Tổng quan về dịch vụ hỗ trợ xã hội
1. Khái niệm dịch vụ hỗ trợ xã hội
Để hạn chế những mặt trái của nền kinh tế thị trường, đảm bảo công
bằng xã hội, Nhà nước thường thực hiện phân phối lại thu nhập của các

Bảo đảm các phương tiện hỗ trợ cho người khuyết tật
Đối tượng những người khuyết tật là những người chịu nhiều thiệt
thòi trong xã hội, vì ậy ngoài những khoản trợ cấp trực tiếp thì xã hội còn
cung cấp những dịch vụ giúp họ hòa nhập cuộc sống như: xây dựng lối đi
riêng cho người đi xe lăn, các chương trình truyền hình dành cho người
câm điếc...
Hỗ trợ người di cư
Đây là một chương trình phổ biến ở những nước phát triển. Hằng
năm, ở những nước này có một lượng lớn người di cư bất hợp pháp gây
ra tình trạng bất ổn xã hội. Do vậy, việc chính phủ những nước này đưa
ra các chương trình hỗ trợ về chỗ ở, tìm việc làm hoặc hồi hương là rất
cần thiết.
Các dịch vụ tư vấn và giới thiệu việc làm
Trong nền kinh tế hiện đại, tình trạng thất nghiệp hay thuyên chuyển
để tìm được công việc phù hợp hơn là điều tất yếu. Vì vậy, các trung tâm
dịch vụ tư vấn việc làm ra đời giúp cho cung và cầu lao đọng diễn ra
nhanh hơn. Các dịch vụ này đã giúp người lao động nhanh chóng tìm
được việc làm, ổn định cuộc sống. Còn những người chủ sở hữu lao động
cũng nhanh chóng thuê được nhân công để ổn định và phát triển sản xuất.

II- Các dịch vụ hỗ trợ xã hội ở Việt Nam
1. Trợ giúp pháp lý
Ở Việt Nam , hệ thống các cơ quan trợ giúp pháp lý được thành lập từ
năm 1997 theo quyết định số 734/QĐ-TTg ngày 06 tháng 9 năm 1997
của Thủ tướng Chính phủ Việt Nam. Luật trợ giúp pháp lý đã được Quốc
hội nước CHXHCN Việt Nam khóa XI kỳ họp thứ 9 thông qua ngày 29
tháng 06 năm 2006. Người được trợ giúp pháp lý theo Luật này bao
gồm:1. người nghèo. 2. người có công với cách mạng. 3. người già cô
đơn, người tàn tật, trẻ em không nơi nương tựa. 4. người dân tộc thiểu số
thường trú ở những nơi có điều kiện kinh tế-xã hội đặc biệt khó khăn.

Các hình thức trợ giúp pháp lý khác là trợ giúp viên pháp lý, luật sư
thực hiện các hình thức trợ giúp pháp lý khác cho người được trợ giúp
pháp lý bằng việc giúp đỡ họ hoà giải, thực hiện những công việc liên
quan đến thủ tục hành chính, khiếu nại và các hoạt động khác theo quy
định của pháp luật.
Tính đến hết tháng 10-2007, Cục Trợ giúp pháp lý và trung tâm trợ
giúp pháp lý các tỉnh, thành phố đã thực hiện trợ giúp pháp lý cho hơn 1
triệu lượt người nghèo, người trong diện chính sách, dân tộc thiểu số, trẻ
em và các đối tượng khác.
Như vậy, qua hơn 10 năm thực hiện, chương trình trợ giúp pháp lý
đã đạt được những kết qua khả quan. Tuy nhiên, chương trình này vẫn
còn gặp những hạn chế cần phải khắc phục trong thời gian tới. Trong đó
cần mở rộng hơn nữa đối tượng được trợ giúp, phổ biến chương trình tới
các đối tượng của nó; nâng cao chất lượng quản lý của Nhà nước; thực
hiện xã hội hóa công tác này. Do đây là hoạt động không có thu, phi lợi
4
nhuận nên Nhà nước phải đứng ra quản lý. Trong những năm gần đây,
chương trình này nhận được nhiều sự quan tâm của các tổ chức phi chính
phủ nước ngoài. Đây vừa là điều kiện thuận lợi vừa là thách thức đối với
công tác quản lý của Nhà nước để những hoạt động này đi đúng hướng.
2. Trợ giúp giá
Đây là một chương trình phổ biến ở tất cả các quốc gia trên thế giới.
Nó giúp phân phối lại thu nhập, giúp cho những người thu nhập thấp có
thể tiếp cận những hàng hóa, dịch vụ với giá thấp hơn. Tuy nhiên, vấn đề
này cũng là một vấn đề gây tranh cãi giữa các quốc gia, đặc biệt trong
lĩnh vực trợ cấp nông nghiệp tại hội nghị Doha.
Ở Việt Nam, trợ cấp giá đã được chính phủ thực hiện từ sớm. Các mặt
hàng được trợ giá chủ yếu là đầu vào các sản phẩm nông nghiệp, nhiên
liệu, cước phí vận chuyển, sách giáo khoa...
Nông nghiệp là lĩnh vực nhận được nhiều sự hỗ trợ nhất. Do thu nhập