30/03/14 1
KỸ THUẬT SÀNG TUYỂN
PHÁT HIỆN SỚM BỆNH
Ths Nguy n T n Đ tễ ấ ạ
30/03/14 2
Mục tiêu
Trình bày được định nghĩa và mục đích
của sàng tuyển.
Nêu các tiêu chuẩn xây dựng chương
trình sàng tuyển.
Trình bày các chỉ số phân tích đánh giá
tính giá trị của kỹ thuật sàng tuyển .
Trình bày các chỉ số đánh giá một chương
trình sàng tuyển.
30/03/14 3
Định nghĩa
Sàng tuyển là quá trình phát hiện ra
bệnh chưa có biểu hiện lâm sàng hoặc
các dị tật thông qua xét nghiệm nhanh
và có thể áp dụng rộng rãi.
Sàng tuyển không thể là chẩn đoán
thông thường và nó cần sự theo dõi
mang tính điều tra, điều trị thích hợp
30/03/14 4
Mục đích của sàng tuyển
Mục đích chung: nhằm chẩn đoán sớm và điều trị
có hiệu quả căn bệnh.
Mục đích riêng:

Sàng tuyển số đông bao gồm khám sàng lọc cả một quần
thể

Có tính tin cậy cao, và độ ổn định cao
Tiêu chuẩn lựa chọn xây dựng cho
chương trình sàng tuyển (tt)
30/03/14 7
3. Chẩn đoán và điều trị
Có sẵn cơ sở vật chất đầy đủ cho chẩn đoán
và điều trị
Có phương pháp điều trị hiệu quả an toàn và
chấp nhận được
Có chính sách theo dõi chẩn đoán và điều trị
cho những người có kết quả xét nghiệm
dương tính
Việc phát bệnh là một quá trình liên tục
Tiêu chuẩn lựa chọn xây dựng cho
chương trình sàng tuyển (tt)
30/03/14 8
Các chương trình sàng tuyển tại Việt
Nam và trên thế giới
Chương trình sàng tuyển bệnh ung thư cổ tử cung
Chương trình sàng tuyển bệnh ung thư vú
Chương trình sàng tuyển người bị lao
Chương trình sàng tuyển những người bị bệnh tim
mạch
Chương trình sàng tuyển phát hiện bệnh bụi phổi
Chương trình sàng tuyển phát hiện bệnh loãng
xương giai sớm
30/03/14 9
Độ nhạy
Độ đặc hiệu
Giá trị dự đoán dương tính

30/03/14 13
Là xác suất của một người có bệnh khi
xét nghiệm sàng tuyển là (+)
Giá trị dự đoán (+) = a / (a + b) x 100%
Giá trị dự đoán dương tính (+)
30/03/14 14
: Là xác suất của một người có không
bệnh khi xét nghiệm sàng tuyển là (-)
Giá trị dự đoán (-) = d / (c + d) x 100%
Giá trị dự đoán dương tính (-)
30/03/14 15
Ví dụ: Có một chương trình sàng tuyển phát hiện bệnh ung thư cổ
tử cung bằng phương pháp xét nghiệm tế bào, kết quả sau:
Bệnh Không bệnh Tổng
Kết quả
XN (+)
80 10 90
Kết quả XN
(-)
20 150 170
Tổng
100 160 260
Anh/chị hãy đánh giá độ nhạy, độ đặc hiệu,
giá trị dự đoán (+), (-) của phương pháp sàng tuyển trên
30/03/14 16
Giải
Độ nhạy = a/(a + c) x 100% = 80/(100)x100
= 80 %
Độ đặc hiệu = d / (b + d) x 100% =
150/160x100 = 93,8 %

một phương pháp sàng tuyển (tt)
30/03/14 19
Tổ chức, thực hiện, theo dõi, giám sát,
đánh giá chương trình sàng tuyển
* Việc tổ chức thực hiện sàng tuyển đòi hỏi phải:
Lựa chọn đúng bệnh hay vấn đề sức khỏe
Lập kế hoạch chi tiết về con người, kỹ thuật, tài
chính, hậu cần, thời gian
Tổ chức thực hiện theo đúng kế hoạch
Tổ chức theo dõi tiến độ triển khai các hoạt động
theo kế hoạch đã định
Giám sát các tiêu chuẩn kỹ thuật áp dụng trong
sàng lọc bệnh xem có được thực hiện đúng tiêu
chuẩn yêu cầu không
30/03/14 20
* Sự tham gia của cộng đồng:
Để việc sàng tuyển bệnh đạt hiệu quả mong đợi, cần
phải có sự tham gia của cộng đồng.
Tiến hành giáo dục sức khỏe về tác hại của căn bệnh
Tư vấn và giải thích cho người dân biết về mục đích,
kỹ thuật và hiệu quả của biện pháp sàng tuyển đối
với sức khỏe của người dân.
Huy động sự đóng góp của tình nguyện viên sức
khỏe cộng đồng và các dịch vụ y tế có trong cộng
đồng.
Tổ chức, thực hiện, theo dõi, giám sát,
đánh giá chương trình sàng tuyển
30/03/14 21
Đánh giá hiệu quả của 1 chương trình
sàng tuyển