9
NHỮNG CHỈ DẪN THIẾT LẬP
MỘT ĐƠN VỊ THẦN KINH MẠCH MÁU
CỦA HỘI THẦN KINH – MẠCH MÁU PHÁP
(dòch từ Rev Neurol 2001; 157 (11): 1447-1456)
Lê Văn Thành
1
Không một nghiên cứu nào hiện thời cho phép nêu lên một cách lý tưởng về tổ chức một
đơn vò thần kinh – mạch máu (ĐVTK-MM). Tuy nhiên, nghiên cứu y văn cho phép nêu ra
một số phác thảo về ĐVTK-MM của một số tác giả, liên tiếp đề cập đến diện mạo về tổ
chức của những đơn vò săn sóc tích cực thần kinh mạch máu (ĐVSSTCTK-MM) và đơn vò
thần kinh mạch (ĐVTK-MM)
ĐỊNH NGHĨA NHỮNG ĐVSSTCTK-MM VÀ ĐVTK-MM
* Những ĐVSSTCTK-MM là cơ sở có đủ khả năng :
- Có nhiệm vụ săn sóc 24/24 những trường hợp TBMMN mới.
- Chẩn đoán xác đònh nhờ có sự tiếp cận với khu kỹ thuật.
- Đảm bảo sự săn sóc tình trạng thần kinh, những tham số sinh hiệu và máu.
- Bắt đầu liệt kê các căn nguyên, nắm bắt những ý kiến của những nhà tim
mạch, hồi sức, phẫu thuật thần kinh, phẫu thuật tim mạch, XQ can thiệp trên
24/24.
- Tổ chức việc vận chuyển bệnh nhân cấp cứu nếu trò liệu không thể thực hiện
được trong ĐVSSTCTK-MM đến khoa hồi sức, khoa PTTK, XQ thần kinh can
thiệp và phẫu thuật mạch máu.
- Đảm bảo phục hồi chức năng ngay ở giai đoạn cấp.
- Sắp đặt chuyển bệnh nhân sang ĐVTK-MM khi cho phép
* Những ĐVTK-MM là những cơ sở có khả năng :
- Tiếp nhận những bệnh nhân TBMMN từ ĐVSSTCTK-MM chuyển tới.
- Tiếp nhận những bệnh nhân TBMMN không mới để tìm nguyên nhân và điều
trò.
phục hồi chức năng.
- Là nơi đào tạo các BS, ĐD, nghiên cứu khoa học, đặc biệt là nơi đánh giá
những kỹ thuật và cách điều trò mới.
* Trường hợp đặc biệt của ĐVSSTCTK-MM :
- Một vài đơn vò SSTCTK-MM có thể tổ chức để nhận những bệnh nhân cần
chụp mạch não qui ước và điều trò bằng đường nội mạch do các nhà thần kinh
mạch máu can thiệp thực hiện.
- Những ĐVSSTCTK-MM mở cửa 24/24 và có khả năng dưới 60 phút triển khai
việc chụp mạch (có tiêm chất cản quang) do các Bác só chuyên khoa Thần kinh
XQ được đào tạo về chụp mạch chẩn đoán và điều trò can thiệp.
Nhóm này trực tại chỗ hoặc bắt buộc
* Vò trí :
11
- Đơn vò được chuyên biệt hóa, bố trí gần hoặc ở ngay trong khoa TK hoặc một
khu trong khoa đó.
- Đơn vò tối thiểu có 04 giường tùy khả năng số giường của ĐVTK-MM
Bố trí giường bệnh ra phía trước để dễ quan sát.
* Trang thiết bò :
- Một module săn sóc theo dõi tim mạch tại giường, ghi tự động và lưu giữ 24 giờ,
nối về trung tâm bằng giây hoặc vô tuyến.
- Module đo lường áp lực mạch bằng cách không xâm phạm.
- Một saturomètre cho 2 giường
- Giường xoay trở được
- Dòch truyền, oxy
- 1 ECG
- Bơm tiêm tự động và bơm dòch truyền.
- Bơm thức ăn
- Một máy Doppler liên tục, và 01 echo doppler xuyên sọ.
- Một xe kéo với dụng cụ hồi sức cấp cứu và một máy phá rung.
* Môi trường :
trí, một kíp BS, điều dưỡng, y công và những nhân viên khác được đào tạo về
TK-MM.
- Tiếp nhận bệnh nhân đã được điều trò 3 ngày tại ĐVSSTCTK-MM chuyển
sang, ngoài đối tượng này nhận trực tiếp những ca thiếu máu não thoáng qua và
nhưng bệnh nhân TBMMN không mới cần thiết tìm nguyên nhân.
- Theo thống kê của Hội TKMM của Pháp 1999 ngày điều trò trung bình là 12 và
65. Nếu ta hình dung ngày điều trò trung bình : 3 ngày tại ĐVSSTCTK-MM và
9 ngày tại ĐVTK-MM thì 01 giường của ĐVSSTCTK-MM cần 3-4 giường của
ĐVTK-MM.
- Kíp công tác của đơn vò phải thông báo với bệnh nhân và gia đình họ về
chương trình tái thích nghi.
- Theo thống kế của Hội TK-MM Pháp 20% bệnh nhân sau điều trò tại ĐVTK-
MM sẽ tiếp tục điều trò tại các cơ sở phục hồi với số ngày trung bình 60 (chỉ
điều trò nửa ngày).
01 giường ĐVSSTCTK-MM cần 4 giường của ĐVTK-MM để điều trò tiếp.
* Vò trí :
- ĐV được chuyên biệt hóa, bố trí gần ĐVSSTCTK-MM số giường tùy theo số
giường đơn vò trên, tối thiểu là 12 giường.
* Trang thiết bò :
- Giường thay đổi chiều cao.
- Dòch truyền, ôxy
13
- 1 máy ghi điện tâm đồ 3 cực.
- 1 xe với trang bò hồi sức khẩn và máy phá rung
- Bơm tiêm tự động và những bơm truyền.
- Bơm thức ăn.
LỘ TRÌNH ĐIỀU TRỊ – VỊ TRÍ CỦA HAI ĐƠN VỊ
KHUÔN VIÊN KHOA
KHU KỸ THUẬT KHOA THẦN KINH CÁC KHOA KHÁC
ĐV SSTC TK – MM TIM MẠCH …
14
NHÂN LỰC CỦA CÁC ĐƠN VỊ SSTCTK-MM VÀ ĐVTK-MM
Những đơn vò này hoạt động với một kíp nhiều chuyên khoa : Bác só chuyên khoa TK,
điều dưỡng, y công, người phục hồi vận động, phục hồi phát âm, nhà tâm tý, những trợ lý
xã hội. Cũng vậy, nhân sự được xác đònh bởi trách nhiệm chăm sóc trong ĐVSSTCK-MM
và trong ĐVTK-MM.
* Bác só :
- Những BSCKTK chuyên sâu về bệnh lý mạch máu đủ để có mặt thực hiện
24/24 trong toàn năm cho 30 giường.
ĐVSSTCTK – MM : 6 giường
ĐVTK-MM : 24 giường
Tối thiểu cần thiết 3 BS TK làm toàn thời gian.
* Trong ĐVSSTCTK-MM :
- Ban ngày : Các Bác só đảm bảo làm việc tại chỗ
- Ban đêm : Đảm bảo trực chiến, Bác só đảm bảo đáp ứng với mọi yêu cầu của
đơn vò cũng như ở nơi khác, nhưng dù thế nào cũng phải quay trở về đơn vò dưới
60 phút.
- Chất lượng của các Bác só làm ngày và làm đêm :
+ BSCK có đủ tư cách về lý thuyết, thực hành về bệnh lý thần kinh mạch máu.
+ Với các Bác só học chuyên khoa (DES hoặc DIS) được giới thiệu để tiếp nhận
đào tạo về lý thuyết bệnh lý thần kinh mạch máu. Họ phải được hợp thức hóa ba năm nội
trú có 2 học kỳ tại Khoa thần kinh, gồm một học kỳ tại ĐVTK-MM.
- ĐVSSTCTK-MM và ĐVTK-MM là cơ sở thực tập và đào tạo những nội trú DES
hoặc DIS thần kinh học hoặc trong các chuyên khoa khác (tim mạch học, phẫu thuật thần
kinh hồi sức, X-quang v.v ) và cho các nội trú đa khoa tổng quát.
- Những nhân viên khác :
+ ĐVSSTCTK-MM :
Số lượng ĐD và Y công không thấp hơn so với con số của ĐV SS tim mạch.
- Truyền hình ảnh chẩn đoán.