Đ ề tài nghiên cứu:
Mối quan hệ biện chứng giữa vấn đề dân tộc và vấn đề giai cấp trong tư
tưởng Hồ Chí Minh.
Lớp : Tư tưởng Hồ Chí Minh 11
Họ tên : Trần Đức Cường
Mã SV : CQ503209
Khoa: Kinh tế phát triển 50B
Độc lập dân tộc gắn liền với chủ nghĩa xã hội là tư tưởng chính trị đặc sắc, là
sợi chỉ đỏ xuyên suốt và bao trùm trong di sản tư tưởng Hồ Chí Minh. Tư tưởng
đặc sắc ấy thể hiện nhất quán mục tiêu của con đường cách mạng mà Người đã lựa
chọn, nó vừa đáp ứng được yêu cầu bức xúc của dân tộc và khát vọng của quần
1
chúng nhân dân là giành lấy độc lập, tự do, ấm no và hạnh phúc, giải phóng cuộc
đời lầm than, đói khổ dưới ách thống trị tàn bạo của chủ nghĩa thực dân, đế quốc và
bè lũ tay sai.
Trước kia, Việt Nam vốn là một nước phong kiến và nông nghiệp. Từ khi bị
đế quốc Pháp xâm chiếm, Việt Nam trở thành một nước thuộc địa nửa phong kiến.
Với đặc trưng của một nước tư bản chủ nghĩa, Pháp trong cả hai lần khai thác thuộc
địa đã áp dụng chính sách độc quyền - chia để trị. Chúng chia nước ta làm ba xứ để
cai trị: Bắc kì - Trung kì và Nam kì. Giữa thực dân Pháp và phong kiến Việt Nam
có sự cấu kết chặt chẽ với nhau. Pháp dựa vào phong kiến để lấy cơ sở đàn áp nhân
dân, còn phong kiến Việt Nam lại nhờ vào Pháp để duy trì địa vị của mình. Những
hình thức áp bức, bóc lột tàn nhẫn, dã man của phong kiến chẳng những không
được xoá bỏ mà còn bị thực dân Pháp lợi dụng để bóc lột, áp bức nhân dân Việt
Nam nặng nề thêm. Nguyên nhân đó là dẫn đến sự mâu thuẫn gay gắt giữa nông
dân và phong kiến, vấn đề dân chủ được đặt ra.
Mặt khác, thực dân Pháp khi tiến hành đầu tư vào Việt Nam để kinh doanh
lấy lợi, chủ nghĩa tư bản đã phát sinh. Chúng ra sức bóc lột nhân dân Việt Nam, coi
đó là nguồn nhân công rẻ mạt để phục vụ cho quá trình khai thác thuộc địa của
chúng. Trong vô vàn hình thức bóc lột, phải kể đến thủ đoạn bóc lột nhân dân ta
bằng cách đánh thuế nặng (thuế ruộng đất, thuế thân, thuế rượu, thuế muối, thuế

Việt Nam. Chủ tịch Hồ Chí Minh là tiêu biểu cho ý chí đó, Người viết: “Trên đời
ngàn vạn điều cay đắng, cay đắng chi bằng mất tự do”. Trong bản “Tuyên ngôn độc
lập 1945” Người đã trịnh trọng tuyên bố “Nước Việt Nam có quyền hưởng tự do và
độc lập và sự thật đã trở thành một nước tự do và độc lập, toàn thể dân tộc Việt
Nam quyết đem hết tinh thần và lực lượng, tính mạng và của cải để giữ vừng quyền
3
độc lập tự do ấy”(1). Hay, khi giặc Pháp trở lại xâm lược Việt Nam, Người đã
khẳng khái kêu gọi “Chúng ta thà hi sinh tất cả chứ nhất định không chịu mất nước,
nhất định không chịu làm nô lệ”(2); Đến khi giặc Mỹ mở rộng chiến tranh ra miền
Bắc, hòng kéo nước ta trở về thời kỳ đồ đá, Người tuyên bố “Không có gì quý hơn
độc lập tự do”. Đó là sự khẳng định ý chí đấu tranh cho độc lập, tự do của nhân
dân.
Trước yêu cầu bức xúc của vấn đề giải phóng dân tộc, từ chủ nghĩa yêu
nước, người thanh niên yêu nước Nguyễn Tất Thành đã quyết định ra đi tìm đường
cứu nước. ''Công lao to lớn đầu tiên của Bác đối với sự nghiệp cách mạng Việt
Nam là đã tìm ra con đường cứu nước, khai phá con đường giải phóng dân tộc và
các dân tộc bị áp bức trên thế giới''.
Trong quá trình ra đi tìm đường cứu nước, qua khảo sát thực tế ở các nước trên các
châu lục Âu, Phi, Mỹ và ngay cả trên đất Pháp, Nguyễn Ái Quốc đã rút ra nhận xét:
chủ nghĩa tư bản, chủ nghĩa thực dân là nguồn gốc mọi sự đau khổ của công nhân,
nông dân lao động ở cả “chính quốc” cũng như ở thuộc địa. Nghiên cứu các cuộc
cách mạng dân chủ tư sản Mỹ (1776); Pháp (1789), Nguyễn Ái Quốc nhận thấy các
cuộc cách mạng này tuy nêu khẩu hiệu ''tự do'', ''bình đẳng'', nhưng không đưa lại
tự do, bình đẳng thực sự cho quần chúng lao động. Người viết: Tiếng là cộng hoà,
dân chủ kì thực trong thì nó bóc lột công nông, ngoài thì nó áp bức thuộc địa. Tuy
khâm phục các cuộc cách mạng ấy, nhưng Nguyên Ái Quốc cho rằng đó là cách
mạng chưa đến nơi. Vì thế, Nguyễn Ái Quốc đã tích cực tham gia hoạt động đấu
tranh trong phong trào giải phóng của các dân tộc bị áp bức, phong trào giải phóng
giai cấp công nhân ở các nước tư bản. Chính vì vậy mà Nguyễn Ái Quốc đã tìm
đến với cách mạng Tháng Mười Nga, đến với V.I. Lênin; như một tất yếu lịch sử.

giữa các dân tộc khác nhau đều phụ thuộc vào những trình độ phát triển của mỗi
5
dân tộc đó về mặt lực lượng sản xuất, sự phân công lao động và sự giao tiếp nội
bộ
1
. Nguyên lý đó được mọi người thừa nhận. Song không phải chỉ riêng quan hệ
của dân tộc này với dân tộc khác, mà cả toàn bộ kết cấu bên trong của bản thân dân
tộc cũng phụ thuộc vào trình độ phát triển của sản xuất và sự giao tiếp bên trong và
bên ngoài của dân tộc ấy. Trình độ phát triển của lực lượng sản xuất của một dân
tộc biểu lộ ra rõ nhất ở trình độ phát triển của sự phân công lao động”. Ngày nay,
đọc lại “Chính cương vắn tắt, Sách lược vắn tắt” của Đảng ta do Bác Hồ khởi thảo,
đã chỉ rõ quan điểm về dân tộc trên cơ sở phân tích sâu sắc mối quan hệ biện chứng
giữa dân tộc và giai cấp, dân tộc và quốc tế, dân tộc và thời đại. Người đã tìm ra
động lực cho cách mạng nước ta phù hợp với lý tưởng giải phóng dân tộc và giải
phóng xã hội. Với tư duy khoa học và cách mạng, thấm đượm sâu sắc văn hoá
phương Đông, Người đã chủ trương giải quyết vấn đề dân tộc ở nước ta với hai lĩnh
vực trên hai phương diện tổng quát là:
1Nước ta từ một nước thuộc địa nửa phong kiến, vấn đề dân tộc trước tiên đặt ra
là giành độc lập tự do cho toàn dân tộc; cho mọi người dân cả nước, cả dân tộc
đa số và các dân tộc thiểu số từ thân phận người nô lệ trở thành chủ nhân của
đất nước.
2Là một quốc gia đa dân tộc, giải quyết vấn đề dân tộc ở đây là xác định đường
lối, hoạch định chính sách để đưa các dân tộc thoát khỏi đói nghèo và lạc hậu,
xây dựng cuộc sống ấm no, hạnh phúc trong xã hội công bằng, dân chủ và văn
minh.
Vì vậy, con đường phát triển tất yếu của cách mạng giải phóng dân tộc phải
phát triển thành cách mạng XHCN. Người chỉ rõ: ''Cách mạng giải phóng dân tộc
phải phát triển thành cách mạng xã hội chủ nghĩa thì mới giành được thắng lợi hoàn
toàn''. Trong quá trình hoạt động thực tiễn cách mạng, Nguyễn Ái Quốc đã đấu
tranh và chỉ đạo giải quyết mối quan hệ giữa giải phóng dân tộc và giải phóng giai