BỘ TƯ PHÁP
TRƯỜNG ĐẠI HỌC LUẬT HÀ NỘI
BÀI TẬP NHÓM SỐ 1
MÔN
LỄ TÂN NGOẠI GIAO
Đề bài: Phân tích nội dung nguyên tắc bình đẳng trong lễ tân
ngoại giao. Lấy các tình huống lễ tân trong thực tiễn
quan hệ ngoại giao của các nước và của Việt Nam để
minh họa.

Hà Nội, 2012
I. NGUYÊN TẮC BÌNH ĐẲNG KHÔNG PHÂN BIỆT ĐỐI XỬ
TRONG LTNG.
1. Nguyên tắc bình đẳng không phân biệt đối xử trong LTNG.
Nguyên tắc bình đẳng về chủ quyền là một trong 7 nguyên tắc cơ bản của
luật quốc tế có tính chất jus cogen và đặt nền tảng cho nguyên tắc bình đẳng
không đối xử của LTNG, đã được ghi nhận chính thức tại Điều 2 Hiến
chương Liên Hợp Quốc và tại Công ước Viên năm 1961 về quan hệ ngoại
giao. Nội dung của nguyên tắc này là sự đối xử bình đẳng không phân biệt khi
có sự chênh lệch về độ lớn lãnh thổ, chế độ chính trị, khả năng kinh tế,… giữa
các nước trong khi tham gia các quan hệ quốc tế. Các nước có thể tự do tham
gia vào các mối quan hệ quốc tế cũng như những vấn đề có liên quan đến
quyền và lợi ích của quốc gia mình dựa trên ý chí chủ quan của chính mình
mà không thể bị ép buộc bởi bất cứ một nước nào khác.
Nguyên tắc này chỉ được ghi nhận một cách chung chung chứ không được
quy định một cách rõ ràng, chi tiết rằng nó được bảo đảm thực hiện như thế
nào trong quá trình LTNG trong Hiến chương LHQ cũng như trong CƯ Viên
1961 mà nó chỉ được quy định cụ thể tại các điều ước quốc tế và các văn bản
luật quốc gia của từng nước cụ thể. Điều này là vô cùng hợp lí bởi lẽ những
văn bản như Hiến chương LHQ hay CƯ Viên đều là những văn bản có phạm
vi áp dụng cho rất nhiều nước trên thế giới, trong khi giữa các nước lại luôn

+ 3), vị trí chỗ ngồi được bố trí xen kẽ giữa các nước thành viên ASEAN và
các nước đối thoại theo thứ tự chữ cái của tên nước trong khi tại hội đồng Bộ
Trưởng của liên minh châu Âu, chỗ ngồi được xác định căn cứ vào ngày họ
nhậm chức; tại Đại Hội đồng căn cứ vào tuổi; tại các cuộc họp chính thức của
Hội đồng căn cứ theo bảng chữ cái của tiếng Pháp;…
Tương tự như vậy, trong nghi thức ký một điều ước quốc tế đa phương, thứ
tự ký một điều ước được xác định căn cứ vào bảng chữ cái của ngôn ngữ
dùng để soạn thảo văn bản điều ước… Trong nghi thức ký kết một điều ước
song phương áp dụng theo quy tắc altenus, văn bản điều ước do quốc gia nào
giữ thì quốc gia đó sẽ ký trước ở bên phải (áp dụng cho những ngôn ngữ viết
từ bên phải), quốc gia còn lại sẽ ký về phía bên trái và thấp hơn một hàng. Tại
các cuộc hội đàm, đàm phán, hội nghị, các nước tham gia có vị trí ngang bằng
với nhau về chỗ ngồi cũng như số lượng thành viên mỗi bên, thậm chí các vấn
đề khác như kiểu bàn, kích thước bàn,… Trong khuôn khổ các tổ chức quốc
tế, nguyên tắc luân phiên làm chủ nhà của các hội nghị thường niên được áp
dụng rộng rãi.
3. Vị trí của nguyên tắc trong quan hệ LTNG.
Nguyên tắc này có vị trí vô cùng quan trọng trong LTNG bởi lẽ nó ghi
nhận sự công bằng trong việc đối xử giữa các quốc gia với nhau mà không
phụ thuộc vào nền tảng kinh tế, chính trị, văn hóa,… của từng nước. Trong
các hoạt động đối ngoại, tất cả các quốc gia đều là những thực thể độc lập, có
chủ quyền và bình đẳng với nhau về mặt pháp lý chứ không phân biệt địa vị
trên dưới, mạnh yếu giữa các quốc gia. Điều này cũng dế hiểu, bởi lẽ tất cả
những yếu tố dùng để phân chia địa vị giữa các quốc gia như chế độ chính trị,
tiềm lực kinh tế, khả năng quốc phòng,… đều không phải là những yếu tố bất
biến mà có thể thay đổi theo thời gian. Nếu như có sự phân biệt đối xử giữa
các nước dựa trên những yếu tố này thì khi chúng thay đổi, quy tắc đối xử đối
với nước đó cũng sẽ phải thay đổi theo. Hơn nữa, nó có thể gây nên những sự
rạn nứt trong quan hệ giữa các nước khi sự đối xử của một nước với các nước
khác nhau lại khác nhau, có thể gây ảnh hưởng tới tình hình thế giới nói

ích nào đó khác. Việc treo cờ của 2 nước ngang bằng nhau đã thể hiện đầy đủ
vị thế ngang nhau của 2 nước trong hoạt động ngoại giao cũng như thái độ tôn
trọng mà Việt Nam dành cho Bỉ cũng giống như dành cho các quốc gia khác.
Một ví dụ khác thể hiện nguyên tắc bình đẳng trong LTNG của nhà nước
Việt Nam ta là khi đón tiếp quốc vương Campuchia Sihamoni bắt đầu chuyến
thăm hữu nghị chính thức tại Việt Nam từ ngày 16/3,đến ngày 18/3. Nước ta
đã tiếp đón phái đoàn Campuchia rất nồng nhiệt, chu đáo không kém phần
long trọng với các nước khác, tuân thủ nguyên tắc bình đẳng không phân biệt
đối xử giữa các nước trong LTNG một cách nghiêm túc nhất như: các đoàn
đại biểu được sắp xếp chỗ ngồi một cách tương xứng bằng nhau, trưởng đoàn
của hai bên là quốc vương Campuchia Sihamoni và thủ tướng Phan Văn Khải
được sắp xếp ngồi ở vị trí cao nhất và ngang bằng nhau; bàn đàm phán được
chọn là bàn hình chữ nhật, ở phía dưới nền nhà được phủ một tấm thảm màu
xanh; đằng sau 2 trưởng đoàn là 2 lá cờ lớn đại diện cho 2 nước được treo
ngang bằng nhau, người phiên dịch được sắp xếp ở phía bên trái trưởng đoàn,
trước mặt mỗi thành viên đoàn đàm phán có một xấp giấy trắng và một cây
bút để ghi chép.
Như vậy, đối với nghi thức tiếp đoán các đoàn nước ngoài viếng thăm Việt
Nam thì Việt Nam chỉ căn cứ vào mục đích của cuộc viếng thăm và các thành
phần trong đoàn viếng thăm để lựa chọn nghi thức tiếp đón cho phù hợp chứ
hoàn toàn không dựa trên nền tảng kinh tế, chính trị… của quốc gia đó. Điều
đó thể hiện được thái độ bình đẳng trong các quan hệ ngoại giao không phân
biệt đối xử giữa các quốc gia của Việt Nam.
III. KẾT LUẬN.
Nguyên tắc bình đẳng giữa các quốc gia trong quan hệ ngoại giao có vị trí
quan trọng như đã nói ở trên, chính vì vậy, các quốc gia trong giao tiếp đối
ngoại cũng như các hoạt động đối ngoại của mình phải hết sức lưu ý để đảm
bảo sự bình đẳng giữa các quốc gia, bởi những hành động, xử sự không đúng
đắn sẽ được suy diễn là vi phạm nguyên tắc này.
Đối với Việt Nam, trong LTNG, những nghi thức tiếp đón các phái đoàn