TRƯỜNG ĐẠI HỌC NGOẠI THƯƠNG
TIỂU LUẬN KỸ NĂNG LÃNH ĐẠO
TẤM GƯƠNG NHÀ LÃNH ĐẠO TÀI BA
SAM WALTON
Học viên: Nguyễn Thị Nga
Lớp: Cao học QTKD K6.2
STT: 66
Giảng viên: TS. Lê Thị Thu Thủy
Nhìn lại toàn bộ quá trình trưởng thành của Sam, chúng ta có thể thấy rõ tại sao
ông có thể thành công như vậy, và theo thời gian từ một cậu bé Sam nghèo khổ trong thị
trấn nhỏ trở thành một trong những người giàu nhất thế giới.
Những bài học từ thành công của Sam Walton thực sự là kinh nghiệm quý giá, là
tấm gương sáng về nghị lực, lòng đam mê của một doanh nhân thực thụ. Sam Walton hội
đủ tố chất của một nhà lãnh đạo tài ba, bởi ông luôn sống thực với cái tâm và tài của
mình. Những nguyên tắc sống và kinh doanh đã làm nên một Sam Walton được vị nể:
không chỉ là một nhà kinh doanh có đầu óc chiến lược, mà hơn hết, ông tồn tại được và
gây dựng cơ nghiệp lớn mạnh như vậy là dựa vào một trí tuệ minh mẫn, phong cách giản
dị và sự lạc quan – sức sống một nhà lãnh đạo tài ba.
3
TẤM GƯƠNG NHÀ LÃNH ĐẠO TÀI BA SAM WALTON
Chương I: Sam Walton – ông vua ngành bán lẻ thế giới
1. Đôi nét về cuộc đời Sam Walton
Sam Walton sinh năm 1918 tại Kingfisher, Oklahoma trong một gia đình nông dân.
Nhận thấy nghề nông không thể đáp ứng được nhu cầu sinh sống của gia đình nên năm
1923, Thomas Gibson, cha của Walton quyết định chuyển nhà đến Misouri và mở cửa
hàng buôn bán.
Ngay từ nhỏ, Sam Walton đã sớm chứng tỏ khả năng tài giỏi hơn người. Năm lớp 8
tại Shelbina, ông là ứng cử viên nhỏ tuổi nhất đoạt giải Eagle Scout trong lịch sử Mỹ.
Không chỉ xuất sắc ở môn học vật lý, Sam Walton còn thể hiện được tài năng và
bản lĩnh của mình ở việc chơi bóng rổ, bóng đá… Năm 1935, ông đoạt giải quán quân ở
trường Columbia’s Hickman. Sam Walton luôn đạt điểm xuất sắc trong tất cả các môn
học. Ông được phong danh hiệu “anh hùng” trong giới học sinh.
Lớn lên trong suốt cuộc khủng hoảng những năm 1930 - 1950, Walton có một tuổi
thơ rất cơ cực. Ông phải làm đủ mọi việc để phụ giúp gia đình thoát cơn “bĩ cực”: vắt sữa
bò, đóng chai và phân phối đến tận tay khách hàng từng chai sữa; sau đó ông đi phát
báo… Cho đến khi tốt nghiệp, ông được chọn là “chàng trai năng nổ - hoạt bát nhất”.
Cũng trong thời gian này, Walton cùng người anh rể của mình mở nhiều cửa hàng ở
Kansas, trong đó có một trung tâm mua sắm ở Ruskin Heights, Kansas. Sam Walton
quyết định tập trung mọi nguồn lực vào ngành kinh doanh bán lẻ này. Ông mở rộng các
trung tâm mua sắm, các cửa hàng dưới tên gọi “Đại gia đình Walton”.
Walton luôn tạo cơ hội thăng tiến cho những giám đốc, những chủ cửa hàng dưới
ông, cho họ góp vốn cổ đông để họ trở thành những ông chủ và có trách nhiệm hơn với
sự sống còn của cửa hàng mình.
5
Năm 1962, Walton cùng người anh trai của mình đã làm chủ 16 cửa hàng các loại,
kể cả trung tâm mua sắm ở Arkansas, Missouri và Kansas.
2.
Wal-Mart – Niềm tự hào của Sam Walton
Năm 1962, siêu thị Wal-Mart đầu tiên được thành lập ở Arkansas với diện tích
18.000m
2
. Để mở siêu thị này, hai vợ chồng Walton đã phải bán hết mọi thứ, kể cả ngôi
nhà họ đang ở để có tiền đầu tư. Đến năm 1970, Wal-Mart đã có đến 18 chi nhánh, đem
về 44 triệu Đô-la tiền lợi nhuận cho ông chủ của nó. Wal-Mart nhanh chóng trở thành
“hiện tượng” của những năm 70 với các trung tâm phân phối tự động hóa, điện toán hóa
cao. Năm 1980, Wal-Mart mở rộng quy mô lên 276 siêu thị, cửa hàng với số lợi nhuận
thu về là 1,2 tỷ Đô-la.
Hiện nay, Wal-Mart có hơn 700.000 nhân viên với hơn 3.000 siêu thị, cửa hàng tại
50 quốc gia trên thế giới. Doanh thu của nó lên đến 104 tỷ Đô-la. Với bản lĩnh khiêm tốn,
siêng năng cần mẫn, Sam Walton đã đưa Tập đoàn Wal-Mart lên vị trí nhà phân phối bán
lẻ quy mô nhất, phát triển nhanh nhất và có lợi nhuận cao nhất thế giới.
Trung bình mỗi tuần, có khoảng 50.000.000 lượt khách mua sắm ở các Wal-Mart
trên khắp thế giới. “Mỗi cửa hàng, siêu thị Wal-Mart là kết quả phản ánh thị hiếu khách
hàng. Đây là nơi đáp ứng nhu cầu của cộng đồng trong mọi sinh hoạt. Wal-Mart đang cố
gắng trở thành ngôi nhà thân thiết của mọi gia đình. Nếu bạn tin vào những ước mơ của
Sam sống kín đáo và tiết kiệm đến mức khi tạp chí Forbes bầu ông là người giàu nhất
nước Mỹ vào năm 1985, các tờ báo và truyền hình khắp nước mới bắt đầu đặt câu hỏi:
“Đó là ai?”, “Ông ta sống ở đâu?”
Tất cả tờ báo khắp nước Mỹ lúc đó đều đăng tải hình ảnh chụp lén người giàu nhất
nước Mỹ ngồi cắt tóc tại một cửa hiệu nhỏ nhoi, trông có vẻ tồi tàn tại quảng trường
thành phố. Đây là một tiệm cắt tóc quen thuộc của ông vì nó cắt đẹp và giá cả phải chăng.
Nhìn tấm ảnh đăng trên báo, ông ngửa mặt kêu trời: “Tại sao tin tôi cắt tóc lại là tin
nóng? Vậy tôi phải cắt tóc ở đâu đây ngoài tiệm cắt tóc?”.
7
Có lẽ lý do quan trọng nhất khiến tính cách này của Sam cũng như những người
trong gia đình bắt nguồn từ chính cuộc sống đầy khó khăn lúc nhỏ. Tuổi thơ của Sam rơi
vào giai đoạn đại khủng hoảng của nước Mỹ, gia đình Sam cũng như nhiều gia đình khác
đều chịu ảnh hưởng nặng nề. Cha của Sam - ông Thomas Gibson Walton - bị thất nghiệp
trong giai đoạn đầu của cuộc khủng hoảng, ông phải vào làm việc tại công ty của anh trai
- công ty cầm cố Walton. Vào thời kỳ 1929-1931, ông phải lấy lại hàng trăm trang trại từ
những người chủ sở hữu lâu đời nhưng vì khó khăn phải đem cầm cố.
Có mặt cùng cha trong những chuyến đi khó khăn này, Sam đã chứng kiến một hình
ảnh đầy đau đớn: những giọt nước mắt của người từng là chủ một nông trang nay không
còn “mảnh đất cắm dùi”. Ấn tượng này in đậm mãi mãi vào tâm trí của cậu bé Sam và
nung nấu cho Sam quyết tâm không bao giờ phải đối mặt với tình cảnh này trong cuộc
đời.
Đối với Sam, bài học để đánh giá giá trị 1 đồng Đô-la luôn ám ảnh trong cả đời
kiếm tiền của ông. Ông nói: “Chỉ khi biết đánh giá đúng giá trị của 1 đồng Đô-la, lúc
ấy mới có thể thu về những đồng Đô-la khác”.
Đúng như thế, 1 đồng Đô-la chi phí tiết kiệm được của 1 người làm việc tại Wal-
Mart là 1 đồng Đô-la làm lợi cho khách hàng. Chính nhờ khả năng giảm chi phí không
ngừng mà Wal-Mart luôn dẫn đầu trong ngành bán lẻ giảm giá và cung ứng cho khách
hàng các sản phẩm chất lượng tốt với mức giá thấp hơn tới mức có thể (Always low
price), đánh bại các đối thủ cạnh tranh. Đó chính là cách ”Tiết kiệm tiền bạc cho khách
xung quanh luôn luôn thay đổi. Để thành công, anh phải là người đi đầu trong những thay
đổi đó”, Walton nói. Hẳn bất cứ ai ngồi thống kê lại chặng đường phát triển của Wal-
Mart đều cảm thấy giật mình bởi tốc độ tiến xa quá nhanh của nó.
3. Luôn tranh đấu và không bao giờ nói không thể
Sam Walton nói: “Nếu phải chọn ra một đặc điểm nào đó tạo ra sự khác biệt của tôi
đối với người khác, đó chính là sự đam mê cạnh tranh. Nó giữ cho tôi luôn bận rộn, luôn
mong chờ những chuyến thăm các cửa hàng sắp mở, cửa hàng kế tiếp hay những hàng
9
hóa sắp đến… Và tôi không hiểu điều gì sẽ xảy ra với Wal-Mart nếu chúng tôi làm chậm
lại và không khuấy động sự cạnh tranh với nhiều công ty khác”.
Cuộc đời Sam Walton giống như cuộc đời của một võ sĩ quyền anh. Muốn trở thành
người vô địch, võ sĩ quyền anh phải liên tục thách đấu với những người giỏi và nổi tiếng
hơn mình. Chỉ khi thắng trận, họ mới giành được chiếc đai vô địch và đăng quang, thay
thế vị trí đứng đầu của kẻ vừa bị đánh bại. Sam Walton cũng như thế. Ông liên tục thách
đấu với các hãng khác, có thể lớn hơn Wal-Mart, để công ty mình có điều kiện phát triển
cao hơn. Không những thế, ông còn thách đấu với cả những tư duy kinh doanh cũ kỹ, lạc
hậu tồn tại bao đời, cũng như thách đấu với chính bản thân để tìm ra lối đi đúng đắn nhất
cho Wal-Mart.
Sau hàng loạt nỗ lực không mệt mỏi, mở được hàng loạt cửa hàng trong những thị
trấn ít dân tại nước Mỹ mới là lúc Wal-Mart phải bắt đầu cuộc cạnh tranh lớn nhất đời.
Những công ty bán lẻ bằng cách chiết khấu khác như Target, Woolco, Woolworth,
Kmart… đã bắt đầu chú ý đến Wal-Mart và tìm mọi cách ngăn chặn sự bành trướng của
nó. Sam Walton chỉ còn một con đường: thách đấu. Và ông đã thành công.
4. Sáng tạo không ngừng và có óc khôi hài
Thư ký của Sam Walton cho biết, ngày nào ông cũng nảy ra những ý tưởng mới. Và
mỗi khi nghĩ ra ý tưởng mới nào, ông nỗ lực không mệt mỏi cho việc thuyết phục các
cộng sự ứng dụng ngay nó vào thực tế. Walton là người đầu tiên đưa ra sáng kiến "Hãy
tiết kiệm tối đa tiền bạc cho khách hàng", ông cũng là người đề xướng hoạt động "giảm
giá hàng ngày" được thực hiện trong các ngày lễ lớn ở Mỹ và châu Âu. Do đó, số lượng
với nhau để tiếp tục được thử thách. Hãy “bắt” mọi người phải đoán xem sắp tới bạn sẽ
có “trò” gì nữa. Đừng để họ đoán được quá dễ dàng!
- Nguyên tắc 4: Hãy chia sẻ mọi điều bạn có thể với cộng sự. Với nhiều thông tin,
họ sẽ hiểu nhiều hơn và chú tâm vào công việc hơn. Một khi họ đã chú tâm, không có gì
có thể ngăn cản họ được. Nếu bạn không tin tưởng các đồng sự đủ để cho biết tình hình,
họ sẽ biết ngay bạn không thật sự xem họ là cộng sự. Thông tin là sức mạnh, và việc giao
11
quyền cho đồng sự sẽ có lợi trong việc xử lý rủi ro nếu không may những thông tin đó lọt
vào tay đối thủ cạnh tranh của bạn.
- Nguyên tắc 5: Hãy trân trọng mọi đóng góp của đồng sự. Trong một số trường
hợp, lương bổng và quyền mua cổ phần sẽ khiến nhân viên trung thành với bạn. Tuy
nhiên, đừng quên là tất cả chúng ta đều thích nghe người khác bày tỏ sự trân trọng với
những gì chúng ta đã làm cho họ. Chúng ta luôn thích nghe những lời này, đặc biệt khi
chúng ta đã làm được những việc mà bản thân thật sự cảm thấy tự hào. Không gì có thể
thay thế được một vài lời ngợi khen chân thành, đúng thời điểm và khéo léo. Chúng hoàn
toàn miễn phí và lại rất đáng giá.
- Nguyên tắc 6: Hãy đón mừng những thành công của bạn. Cố gắng biến thất bại
của bạn thành một câu chuyện hài hước. Đừng gây áp lực quá mức cho bản thân. Hãy thư
giãn, và mọi người xung quanh bạn cũng sẽ thư giãn theo. Hãy vui vẻ và luôn thể hiện sự
nhiệt tình. Hãy nghĩ ra những trò giải trí của riêng bạn. Tất cả những việc này quan trọng
và vui hơn bạn nghĩ, và nó thật sự làm giảm bớt sự căng thẳng của áp lực công việc.
- Nguyên tắc 7: Hãy lắng nghe mọi người trong công ty và tạo điều kiện để họ có
thể nói lên tiếng nói của mình. Những nhân viên làm việc trực tiếp với khách hàng – họ là
những người biết rõ tình hình. Bạn nên tìm hiểu họ nắm được điều gì. Đây chính là điều
mà người ta gọi là chất lượng toàn diện (total quality). Để phân bổ trách nhiệm trong tổ
chức và giúp những ý tưởng hay có điều kiện phát triển, bạn phải lắng nghe những gì
đồng sự của bạn muốn trình bày.
- Nguyên tắc 8: Hãy phục vụ khách hàng tốt hơn cả sự mong đợi của họ. Nếu bạn
làm được như vậy, họ sẽ luôn quay lại. Hãy cho họ nhiều hơn cái họ muốn, cho họ biết
tâm lý khách hàng để đảm bảo các nhà quản lý dưới quyền ông đã nắm vững kỹ năng
này.
Nhìn chung, các nhà lãnh đạo giỏi là phải biết trực tiếp tìm hiểu suy nghĩ của khách
hàng bằng nhiều công cụ khác nhau như thăm dò thị trường qua các cuộc khảo sát khách
hàng để biết họ cần và muốn gì.
13
- Trực tiếp tham gia vào hoạt động của các dự án
Khi tham gia hoạt động của bất kỳ dự án nào, nhà lãnh đạo cần một định hướng cụ
thể, một nguồn thông tin đa dạng để dự án có thể hoạt động suôn sẻ. Ngoài ra, việc trực
tiếp tham gia vào hoạt động các dự án sẽ giúp họ tích lũy kiến thức và kinh nghiệm ở
nhiều mảng khác nhau.
Một lý do quan trọng khác đó là nhà lãnh đạo có thể xem xét mối quan hệ giữa các
phòng ban trong công ty liệu họ có hợp tác chặt chẽ với nhau không hay họ thường xuyên
gây cản trở nhau? Từ đó, tùy thuộc tình hình mà bạn sẽ có những giải pháp cần thiết và
kịp thời.
- Khả năng tập trung cao
Những nhà lãnh đạo giỏi là người biết tận dụng thời gian và nguồn lực một cách
hiệu quả. Họ biết tập trung vào những mục tiêu khả thi và hiệu quả để đem lại tăng
trưởng cho công ty.
- Luôn bình tĩnh trước mọi tình huống
Những nhà lãnh đạo giỏi luôn phải lường trước mọi nguy cơ có thể xảy ra. Ví dụ,
khi tung ra thị trường một sản phẩm mới, họ sẽ dự đoán trước tất cả những tình huống
xấu có thể như: khách hàng không thích sản phẩm mới này, công ty đối thủ cũng tung ra
sản phẩm mới của họ cùng thời điểm hoặc có thể hoạt động tiếp thị sản phẩm đến khách
hàng chưa đạt hiệu quả như mong muốn. Tuy nhiên, dù với lý do gì họ vẫn luôn bình tĩnh
và đảm bảo dự án vẫn hoạt động.
- Rõ ràng
Những nhà lãnh đạo giỏi là người phải biết lên kế hoạch chi tiết và cụ thế cho từng
dự án. Như để tung ra thị trường một sản phẩm mới, họ phải có sẵn trong đầu từng bước
15
KẾT LUẬN
Sam Walton từng nói: “Nếu những người khác đang cố gắng làm theo cách này, thì
tại sao chúng ta lại không thử cách khác.” Ông luôn cố gắng tìm tòi những con đường
riêng cho mình và tránh không đi theo những lối mòn. Là người học rộng, Sam Walton
luôn hăm hở tìm kiếm những ý tưởng mới và cách thức để đưa những ý tưởng ấy vào
thực tiễn cuộc sống. Thực hiện nguyên tắc cốt lõi của công ty là không ngừng học hỏi,
không ngừng cải tiến, các lãnh đạo Wal-Mart luôn vận động, thử thách chính thực trạng
của công ty mình, coi sự thay đổi là người bạn đồng hành quan trọng. Là đối thủ của
Wal-Mart, nếu bạn cảm thấy mình đang chơi trong một trận đấu không cân tài cân sức,
thì đó là do bạn.
Sam Walton - cha đẻ của "chuỗi cung huyền thoại" Wal Mart - kẻ thù đáng sợ đối
với bất cứ doanh nghiệp bán lẻ nào, nỗi đe dọa thường trực đối với các nhà cung cấp địa
phương, cái tên quen thuộc với người tiêu dùng, và chắc chắn - một ẩn số thú vị đối với
những người muốn giải mã thành công của đế chế nhà Walton.
16
TÀI LIỆU THAM KHẢO
Các website:
http://kynangmem.com/showthread.php?t=1600
http://vnexpress.net/GL/Kinh-doanh/Kinh-nghiem/2009/12/3BA16668/
http://tuvanonline.com/tintuc/hoc-tap-viec-lam/bi-quyet-thanh-
cong/6794/4.tuvanonline
http://tamnhintrithuc.summerhost.info/index.php?option=com_content&task=blogse
ction&id=94&Itemid=292