KINH TẾ
KINH TẾ PHÁT
TRIỂN
TRIỂN
Giảng viên: Vũ Hồng Nhung
Bộ môn Kinh tế phát triển
NỘI DUNG CHƯƠNG TRÌNH
NỘI DUNG CHƯƠNG TRÌNH
Mở đầu: Đối tượng và nội dung nghiên
cứu của môn học
Phần thứ nhất: Lý luận chung về phát
triển kinh tế
Phần thứ hai: Các lý thuyết phát triển
kinh tế ngành
Tài liệu tham khảo
Tài liệu tham khảo
1. Giáo trình Kinh tế phát triển, Học viện tài chính,
NXB Tài chính Hà Nội, 2008
2. Giáo trình Kinh tế phát triển, ĐH KTQD, NXB
Lao động – Xã hội, 2008.
3. M.D. Todaro, Kinh tế học cho thế giới thứ ba,
NXB Giáo dục, 1998
4. Báo cáo phát triển thế giới và báo cáo phát triển
Việt Nam(những năm gần đây)
5. Văn kiện Đại hội ĐảngMỞ ĐẦU
đi theo con đường TBCN, còn gọi là các nước
“phương Tây”
“Thế giới thứ 2”: các nước có nền kinh tế tương đối
phát triển, đi theo con đường XHCN, còn gọi là các
nước “phía Đông”
“Thế giới thứ 3”: các nước thuộc địa mới giành độc
lập sau thế chiến 2, nền kinh tế nghèo nàn, lạc hậu.
Sự phân chia các nước theo mức thu nhập
Sự phân chia các nước theo mức thu nhập
Hệ thống phân loại của Ngân hàng thế giới (WB): Dựa vào
GNI bình quân đầu người (USD/người – WDR 2010)
- Các nước có thu nhập cao: > $ 11906
- Các nước có thu nhập TBình: $976 – $11 905
+ thu nhập trung bình cao: $3.856 - $11 905
+ thu nhập trung bình thấp: $976 -$3 855
- Các nước có thu nhập thấp: <= $975
Sự phân chia các nước theo mức thu
Sự phân chia các nước theo mức thu
nhập (tiếp)
nhập (tiếp)
Hệ thống phân loại của Liên hiệp quốc (UN): Dựa vào GDP
bình quân đầu người (USD/người)
- Các nước có thu nhập cao: > $ 10 000
- Các nước có thu nhập TBình: $736 – $10 000
+ thu nhập trung bình cao: $3 000 - $10 000
+ thu nhập trung bình thấp: $736 - $3 000
- Các nước có thu nhập thấp: <= $736
Mức sống thấp
Tỷ lệ tích lũy thấp
Trình độ kỹ thuật của sản xuất thấp
Năng suất lao động thấp
Tỷ lệ tăng dân số và số người sống phụ thuộc cao
Sự cần thiết lựa chọn con đường
Sự cần thiết lựa chọn con đường
phát triển
phát triển
Vòng luẩn quẩn của sự nghèo khổ
Mức sống thấp
Tích lũy thấp
Trình độ kỹ
thuật thấp
Năng suất thấp
Sự phân chia các nước theo trình độ
Sự phân chia các nước theo trình độ
phát triển kinh tế
phát triển kinh tế
Các nước công nghiệp phát triển (developed countries -
DCs)
Kinh tế phát triển nghiên cứu gì? (
Kinh tế phát triển nghiên cứu gì? (
tiếp)
tiếp)
Q
f
≈ Q
r
Q
f
>>
Q
r
Mục tiêu: Q
r
Q
f
r
Các nước phát triển Các nước đang phát triển
r
f
f
Kinh tế học phát triển: là một môn trong hệ thống các
môn kinh tế học, nghiên cứu nguyên lý phát triển kinh tế
và vận dụng trong điều kiện kém phát triển (áp dụng cho
các nước đang phát triển):
- Nghiên cứu các vấn đề kinh tế : Làm thế nào để chuyển
nền kinh tế từ tình trạng trì trệ, lạc hậu, tăng trưởng thấp
I.
I.
1
1
Tăng trưởng kinh tế
Tăng trưởng kinh tế
: cách đánh giá
: cách đánh giá
Mức tăng trưởng GDP kỳ n so với kỳ gốc 0:
∆GDP
n
= GDP
n
– GDP
0
Tốc độ tăng trưởng GDP:
g = (GDP
n
- GDP
0
)/GDP
0
× 100%
Tốc độ tăng trưởng bình quân năm:
Ví dụ: GDP
2008
GDP hay GNP per capita là phổ biến hơn cả
◦
Có thể tính toán bằng nhiều loại giá
Đo lường tăng trưởng:
◦
So sánh tuyệt đối: Mức tăng trưởng
◦
So sánh tương đối: Tốc độ tăng trưởng
Các loại giá được sử dụng
Các loại giá được sử dụng
Giá hiện hành:
Giá cố định: Nhằm loại bỏ yếu tố lạm phát
Quy đổi ra đồng tiền quốc tế (phổ biến nhất là USD) để
so sánh giữa các quốc gia
Tính theo sức mua ngang giá (PPP - purchasing power
parity): Để so sánh quốc tế có xét đến mặt bằng giá giữa
các quốc gia
Tăng trưởng kinh tế: liệu đã đủ ?
Tăng trưởng kinh tế: liệu đã đủ ?
Vấn đề về tăng sản lượng và tăng dân số?