BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
TRƯỜNG ĐẠI HỌC CẦN THƠ
¶·
HỘI NGHỊ
NÂNG CAO VAI TRÒ
CỐ VẤN HỌC TẬP
Cần Thơ, 06 -2011 1
LỜI NÓI ĐẦU Đà
o
l
ý đ
à
o
tạ
o
c
ó nh
iề
u
ư
u đ
iể
m
v
à
m
a
ng
lại
h
iệ
u qu
ả
ca
o. Điều này đã được thực tiễn của nhiều nước chứng minh và
hiện nay hầu hết các nước tiên tiến đều áp dụng quản lý đào tạo theo học chế tín chỉ.
T
r
ỉ
từ
n
ă
m 1995,
t
uy
nh
iê
n, họ
c
c
h
ế
tí
n
c
h
ỉ
đ
ược
b
ắt
đ
ầ
u
từ
c
h
ế
tí
n
c
h
ỉ
đ
ã
đ
i
v
à
o n
ề
n
ế
p:
c
h
ươ
ng
t
r
ì
nh đ
à
o
ng ph
á
p g
iả
ng d
ạ
y
c
ủ
a
giảng viên v
à
ph
ươ
ng ph
á
p họ
c
tậ
p
c
ủ
a
s
i
nh v
iê
n
c
chốt trong mối quan hệ nhà trường – sinh viên; là một chuyên gia tư vấn về học tập,
nghiên cứu khoa học, rèn luyện, định hướng nghề nghiệp và cả tâm tư tình cảm cho
sinh viên trong suốt quá trình học tập tại Trường.
Trong những năm qua, khi bắt đầu áp dụng phương thức đào tạo theo học chế
tín chỉ, Lãnh đạo nhà trường cũng đã có quá trình chuẩn bị lực lượng, đồng thời trang
bị cho giảng viên làm công tác CVHT những “Quy định về công tác CVHT”; “Hướng
dẫn thực hiện nhiệm vụ CVHT”; Sổ tay CVHT. Nhìn chung, đó chỉ là những nghiệp
vụ cơ bản; Trường cũng như các đơn vị chưa có những buổi tập huấn cụ thể; đa số các
CVHT tự học hỏi, tìm tòi, tích lũy kinh nghiệm dần dần trong quá trình thực hiện.
Bên cạnh những CVHT am hiểu tận tường, tận tình hướng dẫn sinh viên trong
suốt quá trình học tập, rèn luyện, giúp sinh viên đạt kết quả cao cũng còn một số
CVHT chưa thật sự quan tâm hết chức năng, nhiệm vụ của mình.
Hội nghị “Nâng cao vai trò của Cố vấn học tập” là cơ hội để CVHT và sinh
viên nêu được những ưu điểm, những khó khăn, vướng mắc và đề xuất những mong
đợi, hướng giải quyết trong công tác CVHT. Qua đó, Trường sẽ
tì
m những g
iải
ph
á
p
để ph
át
huy
ư
u đ
iể
m, kh
ắc
phụ
các
đ
ơ
n v
ị
v
à
s
i
nh v
iê
n
t
h
a
m g
ia
v
iết
b
ài
t
h
a
m
l
u
ậ
n
t
h
à
nh
cá
m
ơ
n s
ự
h
ợ
p
tác
tíc
h
cực
c
ủ
a
tất
cả giảng viên
,
cá
n
bộ v
t
ố
t
đ
ẹ
p./.
BAN TỔ CHỨC
2
MỤC LỤC
Trang
1. ĐỂ CÔNG TÁC CỐ VẤN HỌC TẬP NGÀY MỘT TỐT HƠN 1
Trương Chí Tiến; Khoa Kinh tế &QTKD
2. MỘT SỐ Ý KIẾN ĐÓNG GÓP XUNG QUANH HOẠT ĐỘNG
CỦA CỐ VẤN HỌC TẬP 5
Hồ Phương Thuỳ - Khoa Khoa học Xã hội và Nhân văn
4. CÔNG TÁC CỐ VẤN HỌC TẬP TẠI TRƯỜNG ĐẠI HỌC CẦN THƠ 9
Đoàn Nguyễn Minh Thuận - Khoa Luật
3. VAI TRÒ VÀ TRÁCH NHIỆM CỦA CỐ VẤN HỌ
C TẬP
ẢNH HƯỞNG ĐẾN SỰ THÀNH CÔNG CỦA SINH VIÊN 11
Trần Thị Xuân Mai - Viện NC&PT Công nghệ sinh học
7. CÔNG TÁC CỐ VẤN HỌC TẬP TẠI TRƯỜNG ĐẠI HỌC CẦN THƠ
QUY ĐỊNH – THỰC TRẠNG – ĐỀ XUẤT 17
Nguyễn Hải Quân -Khoa KHXH & NV
5. LÀM GÌ ĐỂ NÂNG CAO VAI TRÒ CỦA
CỐ VẤN HỌC TẬP TRONG ĐÀO TẠO TÍN CHỈ 23
Nhóm sinh viên Khoá 33- Khoa Công nghệ
6. BÁO CÁO MỘT SỐ NỘI DUNG VỀ CÔNG TÁC
CỐ VẤN HỌC TẬ
ĐỀ CẦN ĐẶT RA 63
Đặng Thị Kim Oanh - Khoa Khoa học Chính trị
17. VAI TRÒ CỦA CỐ VẤN HỌC TẬP 65
Trần Kim Định -Khoa Khoa học Tự nhiên
18. BÁO CÁO CỦA ĐẠI DIỆN CỐ VẤN HỌC TẬP
NHIỆM VỤ VÀ BIỆN PHÁP 69
Khoa Môi trường & Tài nguyên thiên nhiên
19. CÔNG TÁC CỐ VẤN HỌC TẬP TRONG ĐÀO TẠO TÍN CHỈ 71
SV: Huỳnh Phi Bảo - Lớp: SP GDCD K34, Khoa Khoa học Chính trị
20. BÀI THAM LUẬN VỀ CÔNG TÁC CỐ VẤN HỌC TẬP
TRONG MÔI TRƯỜ
NG HỌC CHẾ TÍN CHỈ 73
SV: Trần Nguyễn Quỳnh Châu - Lớp: Kinh tế Thủy sản, Khoa Thủy sản 4
ĐỂ CÔNG TÁC CỐ VẤN HỌC TẬP NGÀY MỘT TỐT HƠN
Trương Chí Tiến
BM. Quản trị kinh doanh - Khoa Kinh tế &QTKD
Trường Đại học Cần Thơ triển khai việc áp dụng phương thức đào tạo theo học
chế tín chỉ một cách triệt để từ học kỳ 2 năm học 2007-2008. Chuyển từ đào tạo theo
tín chỉ không triệt để (thực chất là niên chế) sang đào tạo theo tín chỉ hoàn toàn, thầy
cũng như trò nhà trường nói chung, khoa Kinh tế-QTKD nói riêng vấp phả
i những bở
ngỡ, khó khăn ban đầu không nhỏ.
Thầy thì đối mặt với việc số tiết dành cho từng học phần phải rút gọn lại, đáp
ứng yêu cầu đổi mới chương trình đào tạo cho phù hợp hơn với tình hình mới. Điều
nầy tất yếu kéo theo việc thay đổi phương pháp giảng dạy, nội dung cần truyền tải của
thầy cũng nh
trong học tập và rèn luyện của sinh viện. CVHT phải hướng dẫn sinh viên tìm hiểu
khung chương trình đào tạo, tư vấn, hướng dẫn sinh viên xây dựng kế hoạch học tập
toàn khóa phù hợp với năng lực học tập và hoàn cảnh của từng em.
CVHT còn tư vấn, hướng dẫn sinh viên đăng k ý học phần ở từng học kỳ để
hoàn thành KHHT, hướ
ng dẫn sinh viên về phương pháp học tập. Đặc biệt là làm sao
sử dụng 2 tiết tự học cho có hiệu quả nhất. Ngoài ra, CVHT còn thực hiện công tác
đánh giá kết quả rèn luyện từng học kỳ, tham gia xét tốt nghiệp khi sinh viên hoàn
thành đủ số lượng tín chỉ của chương trình đào tạo cũng như tư vấn cho các em trong
5
rất nhiều lĩnh vực khác, từ nội quy KTX, tạm trú tạm vắng đến hướng nghiệp, nắm bắt
tâm tư tình cảm nguyện vọng của các em…
Mặt khác, CVHT còn có trách nhiệm tham gia các cuộc họp có liên quan ở
Khoa và trường, cũng như phải thực hiện các qui đinh về gặp gỡ sinh viên, báo cáo
định kỳ…
Công tác CVHT muốn thành công đòi hỏi phải có những hỗ trợ cần thiết từ nhà
trường cũ
ng như sự thông hiểu lẫn nhau giữa sinh viên và CVHT. Nói thông hiểu bởi
vì cả hai đều bị nhiều áp lực. Giảng viên thì bị áp lực của công việc và thời gian còn
sinh viên thì nóng lòng muốn được việc một cách nhanh chóng. Thực tế này khiến
nhiều lúc thầy trò không thông cảm được nhau, từ đó dễ nảy sinh những mâu thuẫn
không đáng có.
Trong thực tế, công việc mà một CVHT tôi thường gặp phải là trả lời các thắc
m
ắc của sinh viên về các qui định từ bảo lưu học phần, miễn học phần, đóng học phí
trễ hạn…Có những câu hỏi liên quan đến qui định của trường, liên quan đến chuyên
môn, học tập nhưng cũng có các câu hỏi về thực tế cuộc sống, từ một sự kiện ngoài xã
hội, đến việc các em phải làm gì khi bị rủ rê bán hàng đa cấp Rất nhiều câu hỏi mà
các em mong muố
có…
- Trong qui định về công tác CVHT, trường yêu cầu các giảng viên CVHT chủ
động sắp xếp thờ
i gian, địa điểm thông báo cho sinh viên biết để tiếp xúc ít nhất
6
1 giờ/tuần và họp lớp ít nhất 3 lần trong mỗi học kỳ. Điều nầy đặc biệt khó
khăn đối với các CVHT có nhiều giờ lên lớp, kể cả khi sử dụng điện thoại để
liên lạc vì theo qui định của trường thì lúc dạy không được sử dụng điện thoại
và cũng không thể ràng buộc giảng viên phải trả lời điện thoạ
i ngoài giờ làm
việc, vì đó là giờ nghỉ của họ, chính vì thế việc liên lạc rất khó khăn giữa thầy
và trò. Trong rất nhiều trường hợp, sinh viên chọn cách gọi điện cho giảng viên
vào giờ nghỉ, thậm chí giữa trưa, trong khi giảng viên cần nghỉ ngơi để làm việc
vào buổi chiều… điều này cũng gây ức chế, khó chịu cho giảng viên trong công
việc cũng như làm xấu đ
i quan hệ thầy trò…
- Mặt khác, nhiều giảng viên không thể sắp xếp thời gian được để họp lớp mà
nếu có thì rất khó tập hợp được các em vì lớp học không còn được tổ chức theo
kiểu truyền thống mà tổ chức theo lớp học phần. Nhiều giảng viên không thể
mượn được phòng để họp lớp thậm chí nếu tận dụng kéo dài thời gian dạy để
họ
p lớp qua giờ học sẽ gặp những thái độ không hay của vài nhân viên quản lý
nhà học.
Tôi đề nghị nhà trường nên nghiên cứu các biện pháp để khắc phục như
sau:
- Xếp một giờ cố định trong tuần trên thời khóa biểu của tất cả giảng viên để sinh
hoạt lớp. Việc này hoàn toàn trong tầm tay của nhà trường khi đó vào giờ qui
định, phải mở cửa phòng học cho giảng viên sử
dụng sinh hoạt lớp là nghĩa vụ
7
- Nhà trường nên nghiên cứu biện pháp giảm tải cho giảng viên bằng cách tổ
chức mạng lưới CVHT chuyên trách ở mỗi Khoa, hoặc bộ môn quản lý ngành
học,
- Trong từng bộ môn nên quan tâm giúp đỡ nhau nhiều hơn trong công tác
CVHT: chia sẽ thông tin về các qui định, kinh nghiệm giải quyết các tình huống
khi tiếp xúc sinh viên, trao đổi chia sẽ các khó khăn gặp phải. Đây là việc làm
mà các giảng viên ở bộ môn QTKD thường xuyên thực hiện để giúp nhau hoàn
thành tố
t các công việc, trong đó có CVHT. Cũng cần nhấn mạnh thêm rằng
công tác CVHT không thể thực hiện tốt được nếu giảng viên thiếu nhiệt tình,
không có tâm huyết và thiếu sự hỗ trợ thỏa đáng.
Giáo dục đại học có tầm quan trọng đặc biệt, cần nâng cao chất lượng và hiệu
quả để có thể đào tạo được những người lao động có trình độ cao phục vụ các mục tiêu
phát tri
ển kinh tế và xã hội. Sinh viên có những nhu cầu, những vấn đề quan tâm của
họ phải được thông hiểu để có những biện pháp tốt nhất. CVHT là một mắc xích
không thể thiếu trong tiến trình giải quyết các vấn đề liên quan đến sinh viên. CVHT là
người am hiểu quá trình đào tạo, nắm các qui định của khoa, của trường sẽ là người
giúp đỡ sinh viên rất nhiều trong suốt thời gian ngồi trong trường đại học.
Trên đây là những cảm nhận thực tế từ công việc CVHT của tôi, một công việc
đầy khó khăn, đôi lúc cũng bực mình, chán nãn và không ít lần to tiếng với các em
sinh viên. Nhưng công việc CVHT cũng mang lại cho tôi những lúc thật vui khi chứng
kiến nụ cười rạng rỡ của các em khi tốt nghiệp, khi tôi góp phần giúp các em giải
quyết được những khó khăn bức xúc trong cuộc sống, góp một lời khuyên trong học
tập, khi nhận
được những lời cảm ơn chân tình của các em gửi đến tôi. Quả thật những
lúc đó tôi mong muốn mình luôn có đủ sức khỏe, đủ thời gian để có thể làm được cái
gì đó cho các em. Tận đáy lòng tôi xin nói cám ơn các em, cám ơn nhiều lắm về những
về những niềm vui các em mang đến cho tôi trong giảng dạy và công việc CVHT.
quy chế đào tạo của Bộ GD&ĐT và các quy định về đào tạo của trường;
- Tư vấn cho sinh viên về chương trình đào tạo: mục tiêu, nộ
i dung,…;đồng thời
tư vấn cho sinh viên chọn ngành nghề phụ;
- Tư vấn cho sinh viên cách thức xây dựng kế hoạch học tập cho toàn khóa học
và phương pháp học tập hợp lý đảm phù hợp với sức học và hoàn cảnh cá nhân;
- Hướng dẫn sinh viên đăng ký học phần ở từng học kỳ để hoàn thành kế hoạch
học tập đã lập;
- Hướng dẫn cho sinh viên tham gia các ho
ạt động học thuật, nghiên cứu khoa
học;
- Tư vấn hướng nghiệp và việc làm cho sinh viên;
- Giúp đỡ sinh viên giải quyết những khó khăn trong học tập, nghiên cứu khoa
học và cuộc sống.
- Tham mưu cho lãnh đạo trường, khoa và bộ môn các vấn đề liên quan đến công
tác quản lý đào tạo, nghiên cứu khoa học và đào tạo lực lượng lao động theo
nhu cầu xã hội.
- Làm công tác chủ nhiệ
m như đánh giá kết quả rèn luyện, khen thưởng, hoặc kỷ
luật.
9
2. CÁC VẤN ĐỀ THƯỜNG GẶP
Không thể phủ nhận những ưu điểm của hình thức đào tạo theo tín chỉ so với
hình thức đào tạo theo niên chế nhờ vào công tác đào tạo, tổ chức và quản lý hiện đại
hóa. Ví dụ, sinh viên có nhiều điều kiện để phấn đấu nhờ được học lại, học cải thiện
điểm, được chọn họ
c phần, học liên thông, học bằng hai. Nhờ giảm tải chương trình
nên tiết kiệm được chi phí đào tạo. Đổi mới phương pháp giảng dạy còn góp phần phát
triển tính tự học và năng động trong sinh viên.
học tạo điều kiện cho CVHT nắm vững tình trạng học tập của lớp, sức học
và tâm lý của sinh viên.
2. Nên có thêm các cuộc hội thảo bồi dưỡng kỹ năng cố vấn, giải quyết vấn đề
liên quan công tác chủ nhi
ệm cho lực lượng giảng viên trẻ, nòng cốt.
3. Phòng Đào tạo nên tổ chức buổi cập nhật hoá các qui chế, qui định mới bên
cạnh hình thức thông báo qua thư điện tử hoặc sổ tay hướng dẫn công tác cố
vấn để CVHT hiểu chính xác yêu cầu quản lý của nhà trường và có thêm cơ
hội giao lưu, chia sẻ thông tin giữa các cố vấn.
4. Phòng Khảo thí nếu có thể xây dựng bộ câu h
ỏi khảo sát ý kiến sinh viên về
công tác quản lý của CVHT.
5. Bên cạnh những danh hiệu và thành tích mà tập thể lớp đạt có không it
những đóng góp thầm lặng của CVHT, vì vậy việc bình xét, khen thưởng
CVHT sẽ tạo niềm tin là nhà trường đánh giá cao vai trò CVHT và khuyến
khích họ phát huy khả năng lãnh đạo sinh viên và hoàn thành nhiệm vụ.
10
6. Đôi khi giảng viên quá tải với việc giảng dạy và công tác chủ nhiệm nên bộ
môn cần căn cứ vào yêu cầu công tác của Nhà trường để bố trí thời gian, tạo
điều kiện cho hoạt động của CVHT đạt hiểu quả.
7. Phòng Tổ chức chính trị hoặc công tác sinh viên cũng cần phát huy vai trò
ban cán sự, ban chấp hành Đoàn qua những đợt tập huấn với nội dung sinh
hoạt cụ thể
phong phú để hỗ trợ cho CVHT trong những công tác quản lý.
Về phía các đồng nghiệp với vai trò CVHT:
1. CVHT nên có sổ tay sinh viên để lưu giữ sơ yếu lý lịch (thông tin quê quán,
gia đình, địa chỉ, điện thoại liên lạc) cùng các chi tiết đặc biệt của mỗi cá
nhân học sinh. Chẳng hạn, CVHT ngay từ ngày gặp lớp có thể yêu cầu sinh
viên “tự bạch” về tính cách bản thân, thành tích, sức học, ước mơ, định
thành tích trong các hoạt động để có cơ sở xét duyệt điểm rèn luyện cuối
học kỳ.
9. CVHT cùng ban cán sự thỉnh thoảng sẽ tổ chức các chuyến dã ngoại ở
những khu giải trí địa phương để gắn kết những thành viên.
Tài liệu tham khảo:
1. Vai trò của GV cố v
ấn học tập trong đào tạo theo học chế tín chỉ (Thạc sĩ
Trần Văn Hùng - Đại học Duy Tân)
/>khuyen-hoc/suy-ngam-trai-nghiem/vai-tro-cua-gv-co-van-hoc-tap-trong-dao-tao-
theo-hoc-che-tin-chi.html
.
2. Qui chế học vụ 2010-Đai học Cần Thơ
11
CÔNG TÁC CỐ VẤN HỌC TẬP TẠI TRƯỜNG ĐẠI HỌC CẦN THƠ
Đoàn Nguyễn Minh Thuận
BM. Luật Kinh doanh & Thương mại - Khoa Luật
Trong tham luận này, tôi muốn được trình bày những kinh nghiệm bản thân
trong vai trò là Cố vấn học tập (CVHT). Tôi là một giảng viên trẻ nhận công tác từ
tháng 10/2008, tuy nhiên tôi đã có ba năm kinh nghiệm giữ nhiệm vụ là CVHT, hai
năm học là CVHT của sinh viên năm cuối và đang là CVHT của sinh viên khóa 36 (áp
dụng chương trình đào tạo mới).
Đầu tiên, cần phải nhận thức được vai trò hết s
ức quan trọng của CVHT trong
chương trình đào tạo theo học chế tín chỉ. Mỗi CVHT là cầu nối trong mối quan hệ
nhà trường – sinh viên – thị trường lao động. CVHT giống như là một “chuyên gia tư
vấn” về học tập và việc làm cho sinh viên. Và cần khẳng định rằng, CVHT sẽ là bạn
đồng hành cùng sinh viên trong suốt quá trình học tập của sinh viên.
Bên cạnh đó CVHT còn hỗ trợ, giúp đỡ sinh viên vượt qua những khó khăn
nhiệm vụ được giao.
Vì bản thân tôi đang là CVHT của sinh viên Khóa 36, tôi đã thực hiện một số
công việc ban đầu rất cơ b
ản để tạo thuận lợi trong công tác:
12
- Để nắm được tình hình học tập của các bạn sinh viên, tôi giữ liên lạc thường
xuyên và tương đối chặt với Ban cán sự lớp và Ban chấp hành Chi đoàn. Vì
CVHT không thể theo dõi một cách sát tất cả sinh viên lớp mình.
- Sinh viên sẽ không quen với việc lập Kế hoạch học tập và sẽ có những hiểu biết
không chính xác cho quá trình này. Và như vậy, tôi dành nhiều thời gian hướng
dẫn chung cho tất cả các sinh viên một cách kỹ lưỡng tr
ước khi lập KHHT. Đến
giai đoạn sinh viên thực hiện lập KHHT toàn khóa, tôi chia từng nhóm sinh
viên để các em có thể trao đổi thông tin. Sau đó, tôi sẽ giải đáp các thắc mắc
cho sinh viên. Như vậy, các em sinh viên có được thuận lợi và không có nhiều
sai sót trong KHHT của mình. Mặc dù, tôi mất nhiều thời gian ban đầu nhưng
đạt được nhiều hiệu quả. Sinh viên hiểu và tự sinh viên có được sự độc lập về
sau.
Trong quá trình quản lý lớp, tôi không gặp khó khăn khi triệ
u tập sinh viên họp
lớp mặc dù sinh viên học theo quy chế tín chỉ. Điều này có được là do: Tôi và Ban cán
sự lớp, BCH Chi đoàn luôn dự trù thời gian họp trước 1 tuần, trong một số trường hợp
ít nhất 2 ngày; tiếp theo là luôn luôn thực hiện thông báo họp lớp qua mail cho tất cả
thành viên lớp. Thêm vào đó, xuất phát từ điều kiện khách quan sinh viên năm thứ
nhất nên lịch học của các em sinh viên cũng trùng nhau.
Theo nhận thức của tôi, CVHT ph
ải là người am hiểu quá trình đào tạo, giúp đỡ
sinh viên trong suốt quá trình học tập ở trường, xây dựng Kế hoạch học tập, đăng ký
học phần. Tuy nhiên, CVHT không được tham gia tập huấn. Một số CVHT thật sự
Viện NC&PT Công nghệ sinh học
Cùng với hình thức đào tạo theo tín chỉ ngày càng phổ biến ở các trường Đại
học và Cao đẳng trong cả nước thì vai trò làm công tác cố vấn học tập đã hình thành
và đang ngày một cải tiến hơn. Cố vấn học tập (CVHT) là người tư vấn và hỗ trợ sinh
viên (SV) phát huy tối đa khả năng học tập, lựa chọn học phần phù hợp để đáp ứng
mục tiêu t
ốt nghiệp và khả năng tìm được việc làm thích hợp; theo dõi thành tích học
tập của SV nhằm giúp SV điều chỉnh kịp thời hoặc đưa ra một lựa chọn đúng trong
quá trình học tập. Có thể nói rằng CVHT có vai trò then chốt trong mối quan hệ nhà
trường - SV giúp SV thành công trong học tập.
Qua bốn năm làm công tác CVHT, bản thân tôi vẫn chưa có đóng góp gì đáng
kể nhưng xin được phép chia sẻ những kinh nghiệm của mình với mong muốn ngày
một hoàn thiện hơn nữa vai trò của CVHT góp phần nâng cao chất lượng đào tạo.
1. Nhiệm vụ trọng tâm của CVHT đối với SV năm thứ nhất
Phân tích chung:
Với năm đầu tiên, các SV còn rất bỡ ngỡ với hình thức học tập khác hẳn với lúc
còn học phổ thông, bạn bè mới, thầy cô mới Phần lớn các SV vẫn còn rụt rè, thụ
động và chưa xác định rõ ràng phương hướng học t
ập. Đặc biệt là hoàn toàn xa lạ với
cách thức học chế tín chỉ.
1.1 Các nhiệm vụ CVHT cần thực hiện
1.1.1 Giới thiệu khung chương trình đào tạo
Đây là công việc quan trọng hàng đầu của CVHT hướng dẫn cho SV tìm hiểu
chương trình đào tạo của khoá - ngành và cách lựa chọn học phần.
)
Kế hoạch thực hiện:
- CVHT có thể giới thiệu một vài Kế hoạch học tập (KHHT) toàn khóa tiêu biểu
để các SV làm mẫu. Hướng dẫn cho SV về cách đăng ký học phần cho từng học
kỳ, tư vấn cho SV nên chọn học phần tự chọn nào là phù hợp với chuyên ngành
mà mình đang học.
- Các SV đã tự giác gửi email cho CVHT xin được tham gia vào BCS lớp và nêu
rõ những chức vụ có thể đảm trách. Ngoài ra các SV nào đã tự giác đăng ký vào
BCS lớp đều là những SV có năng khiếu và có trách nhiệm với công việc.
- Nhờ hiểu rõ sự quan trọng của ĐRL mà SV tích cực tham gia các hoạt động,
điều này đã góp phần giúp BCS lớp thuận lợi hơn trong việc phổ biến các
phong trào chung của lớp và vậ
n động SV tham gia.
1.1.3 Nắm rõ sơ yếu lý lịch của từng SV
Nắm rõ sơ yếu lý lịch của từng SV là điều rất quan trọng đối với CVHT. Tại
sao?
- Thông qua sơ yếu lý lịch để bước đầu CVHT có thể tìm hiểu và đánh giá sơ bộ
nhân cách của các SV vì phần lớn mỗi một cách ứng xử của một người đều bắt
nguồn từ hoàn cảnh
ấu thời, môi trường sống. Thí dụ: Một SV sống trong gia
đình có cha mẹ đều làm ruộng, là anh hay chị cả trong gia đình thì những SV
này thường trưởng thành sớm hơn, tháo vát hơn. Hoặc một SV nữ có mẹ mất
sớm, có thể do thiếu giáo dưỡng của mẹ sẽ làm ảnh hưởng đến “nữ tính” của
SV này Nói chung đây chỉ là đánh giá sơ bộ ban đầu nhưng nhờ vào sơ yếu
lý lịch sẽ
giúp cho CVHT linh hoạt hơn trong cách tiếp xúc với từng thành viên
của lớp.
)Kế hoạch thực hiện: Xây dựng một mẫu sơ yếu lý lịch ngắn gọn, thông tin
phù hợp. Thí dụ:
- Họ tên SV, ngày tháng năm sinh, số điện thoại liên hệ
- Sức khỏe của SV (bệnh tim, động kinh, hạ canxi máu )
- Địa chỉ hộ khẩu thường trú
- Địa chỉ nơi tạ
m trú (nếu là SV ở các tỉnh khác)
- Họ tên cha, mẹ, tuổi, nghề nghiệp, số điện thoại liên hệ
- Họ tên anh, chị, SV, tuổi, nghề nghiệp, số điện thoại liên hệ
ợp tác
tham gia các hoạt động
) Kế hoạch thực hiện: CVHT thường xuyên tham dự các buổi họp của lớp.
Liên hệ chặt chẽ với BCS lớp.
)
Hiệu quả: Các cuộc họp nào có sự hiện diện của CVHT thì đều đạt chất
lượng. Sự hiện diện của CVHT cũng động viên tinh thần làm việc của BCS lớp rất lớn.
2. Nhiệm vụ trọng tâm của CVHT đối với SV năm thứ hai và năm thứ ba
Phân tích chung:
Bước sang năm thứ hai & ba SV đã quen thuộc với các hoạt động của trường,
lớp, cách đăng ký các học ph
ần Phần lớn các vấn đề phát sinh có thể xãy ra đối với
SV là chọn lựa các học phần phù hợp, định hướng làm luận văn tốt nghiệp, định hướng
tương lai
2.1 Nhiệm vụ của CVHT cần thực hiện
2.1.1 Tư vấn học tập - nghiên cứu khoa học
SV vẫn còn chưa xác định rõ phương pháp học tập đúng đắn nhất là các SV bị
điểm yếu kém trong năm h
ọc thứ nhất thường cảm thấy mất tự tin. Mặt khác SV
thường có xu hướng đăng ký tối đa số tín chỉ cho phép của một học kỳ (20TC) mà
không nghĩ đến năng lực của mình và quan trọng hơn SV thường có xu hướng chạy
theo số TC đạt được chứ không quan tâm kiến thức mình học được bao nhiêu? Ích lợi
gì? Do đó phần lớn SV học theo kiểu đối phó, ít chú ý đến việc tự họ
c, ít chịu đọc
thêm tài liệu để nâng cao kiến thức.
16
)
Kế hoạch thực hiện:
- Dựa vào kết quả học tập của năm thứ nhất để đánh giá sơ bộ năng lực học tập
)
Hiệu quả: SV biết tự lập hơn, năng động hơn trong học tập nghiên cứu. Nhờ
có tổ chức các nhóm học tập để các SV khá giỏi đi học đều, giúp đỡ các SV yếu hơn
qua đó cũng phát hiện kịp thời những SV có hiện tượng học tập sa sút, bỏ học. Các SV
khi được học việc tại các phòng thí nghiệm sẽ học thêm kinh nghiệm trong NCKH, có
tác phong công nghiệp hơn và trở
nên tự tin hơn khi quyết định lựa chọn đề tài LVTN
cho mình.
2.1.2 Tư vấn kỹ năng giao tiếp
- Các SV vẫn chưa tỏ ra có ý thức cao về hành vi, nhân cách của mình, chẳng hạn
như SV thường gây mất trật tự nơi công cộng, vào lớp không chú ý nghe giảng
làm ảnh hưởng đến sự tiếp thu của người khác. Tinh thần giữ gìn vệ sinh nơi
công cộng kém, vi phạm luật an toàn giao thông.
- Một đ
iểm đáng chú ý nữa là phần lớn SV khi liên lạc với Thầy, Cô bằng email
thi hầu như ghi thiếu chủ từ của người nhận và người gửi, nội dung thư gần
giống như một tin nhắn qua điện thoại di động. Tuy việc làm này không gây
ảnh hưởng gì lớn nhưng nếu chúng ta cứ vô tâm bỏ qua không dạy bảo thì dần
dần trở thành thói quen không hay cho các SV sau này khi đã có việc làm cần
liên hệ giao tiế
p với đối tác.
17
) Kế hoạch thực hiện: CVHT có thể kết hợp với Đoàn Thanh Niên của Khoa -
Viện tổ chức những buổi sinh hoạt với các chủ đề mang tính giáo dục nhân cách nhiều
hơn. CVHT tổ chức họp lớp và hướng dẫn các SV cách thức viết một thông tin hay
một email sao cho rõ ràng, mạch lạc và lịch sự. Ngoài ra CVHT cũng có thể gợi ý với
BCS lớp khuyến khích các SV tích cực tham gia các hoạt động ngoại khóa như
đến
thăm các Viện trẻ mồ côi, Viện dưỡng lão, trường khuyến tật để giáo dục các em tinh
- Tư vấn hướng nghiệp và việc làm
Các SV chưa đầ
y đủ tố chất để tìm việc làm, thí dụ như: Khả năng nhạy bén để
liên hệ giữa kiến thức đã học với điều kiện thực tế còn hạn hẹp. Chưa trang bị những
kiến thức nếu được phỏng vấn. Khả năng thích nghi với các điều kiện công việc thực
tế chưa cao (Thí dụ như không thích làm những việc nặ
ng nhọc, điều kiện làm việc
không tiện nghi ).
)
Kế hoạch thực hiện:
- Nếu có điều kiện, CVHT có thể tổ chức các buổi giao lưu giữa SV năm cuối với
các cựu SV đã có việc làm ổn định, thành đạt để SV học hỏi kinh nghiệm.
18
- Tư vấn cho SV thấy được tính đa dạng của những công việc có thể tìm và các
điều kiện làm việc mà SV có thể gặp phải. Giáo dục các SV thấy rõ giá trị quan
trọng của một người làm việc có tinh thần trách nhiệm, kỷ luật cao có đạo đức
trong công việc. Tư vấn cho SV tác phong ăn mặc, trang bị kiến thức đầy đủ để
tự tin khi được phỏng vấn xin việc.
)
Hiệu quả: Một số SV có tính rụt rè, thiếu tự tin đã tìm được những việc làm
ổn định và rất tự tin trong công việc đang làm. Phần lớn SV đã tìm được việc làm ổn
định ngay khi vừa mới ra trường hoặc sau một năm đã tìm được việc làm thích hợp.
Trên đây là một số kinh nghiệm mà bản thân tôi từng trải qua trong những năm
làm CVHT. Tôi cũng nhận thấy rằng vai trò của CVHT sẽ
không hoàn thành tốt nếu
như thiếu sự phối hợp trợ giúp của các Phòng ban- Tổ chức như : Phòng Công tác sinh
viên, Phòng Đào tạo, Ban quản lý KTX, Đoàn thanh niên
Gần đây có một số quan điểm cho rằng vai trò của CVHT khác với vai trò của
Giáo viên chủ nhiệm (GVCN), vai trò của CVHT chủ yếu xoay quanh đến vấn đề tư
ập tại trường Đại học Cần Thơ được quy định rõ ràng
trong Hướng dẫn thực hiện nhiệm vụ cố vấn học tập được ban hành kèm theo Quyết
định số 2067/QĐ-ĐHCT ngày 04/12/2007. Hướng dẫn này quy định rõ 04 vấn đề chủ
đạo trong công tác làm cố vấn học tập bao gồm: (Những nội dung cụ thể trong từ vấn
đề sẽ được phân tích cụ thể và đối chiếu v
ới thực tế thực hiện ở phần B).
1. Nhiệm vụ cụ thể của cố vấn học tập trong việc tư vấn sinh viên trong lĩnh
vực học tập, đánh giá kết quả rèn luyện sinh viên từng học kỳ, tư vấn ở các
lĩnh vực khác
2. Thời gian làm việc và chế độ báo cáo
3. Nghiên cứu các tài liệu và văn bản có liên quan
4. Đi
ều kiện hỗ trợ và quyền lợi
Ngoài ra những qui định có liên quan đến công tác cố vấn học tập cũng được đề
cập trong các văn bản khác như Sổ tay Giảng viên ban hành vào tháng 06.2010, Qui
chế học vụ ban hành theo quyết định cố 1294/QĐ-ĐHCT, Một số văn bản về Công tác
sinh viên dành cho Cố vấn học tập ban hành vào tháng 01.2009.
2. Thực tế thực hiện công tác cố vấn học tập
2.1 Nh
ững điều làm được
Cho đến thời điểm hiện tại, công tác cố vấn học tập đã tương đối đi vào nề nếp,
đa phần giảng viên được phân công làm nhiệm vụ cố vấn học tập đã quen dần với việc
thực hiện những nhiệm vụ theo qui định và sinh viên cũng ý thức rõ hơn về vai trò của
cố vấn học tập ngay t
ừ khi vào trường cho đến lúc tốt nghiệp ra trường và những
vướng mắc ban đầu trong việc xử lý những tình huống nảy sinh đã được giải quyết
thông qua sự phối hợp giữa cố vấn học tập với các đơn vị phòng ban chức năng. Nhìn
chung, những công tác sau đây đã được thực hiện tốt.
1. Nắm danh sách lớp, thông tin cá nhân sinh viên, cử hoặc tổ chức bầu Ban
cán sự l
- Nhiều Giảng viên xin không
tham gia công tác này đặc biệt
là các giảng viên tương đối
lớn tuổi, có cấp bậc quản lý.
- Một số đơn vị không đủ
giảng viên cơ hữu để phân
công chỉ tiêu dựa trên số
lượng lớp mà đơn vị
quản lý.
- Công tác cố vấn
học tập không liên
tục và có nhiều thay
đổi.
- Giảng viên được cử đi đào
tạo, nghỉ việc, nghỉ hộ sản….
Quản
lý
cấp
Bộ
môn
và
Khoa
- Trường, Khoa và
Bộ môn không có cơ
chế theo dõi và xử lý
các trường hợp cố
vấn học tập không
nhanh nhất.
- Nắm năng lực học
tập và hoàn cảnh
từng sinh viên, tư
vấn hướng dẫn sinh
viên đăng ký học
phần ở từng học kỳ
để hoàn thành kế
hoạch học tập,
hướng dẫn sinh viên
- Điều này thật sự khó có thể
thực hiện được đặc biệt là đối
với những nhóm lớp đông và
cố vấn họ
c tập cần rất nhiều
thời gian để có thể theo dõi
tình hình đăng ký học, kết quả
học tập của từng sinh viên.
Việc nắm bắt thông tin những
sinh viên tự ý bỏ học là rất
- Có sự phối hợp chặt
ấn. Trên thực tế
đa phần khi sinh viên tự ý bỏ
học, đơn vị có thể nắm bắt
thông tin chính xác và nhanh
nhất là phòng Công tác sinh
viên và phòng Đào tạo.
Công tác sinh viên
nhằm xử lý kịp thời
những trường hợp này.
- Kết hợp với ban
cán sự lớp, chi đoàn
thanh niên, các tổ
chức đoàn thể khác
để theo dõi quá trình
rèn luyện của sinh
viên.
- Đa phần cố vấn học tập
không thể theo sát quá trình
tham gia hoạt động các phòng
trào của sinh viên và do đó
việc xét điểm rèn luyện chỉ
mang tính hình thức và chủ
yếu dựa trên báo cáo của bản
thân sinh viên và vai trò của
Ban chấp hành chi đoàn và
Ban cán sự lớp.
- Việc xét đi
ểm rèn cho
sinh viên nên giao cho
Ban chấp hành Đoàn
thao, văn hóa; tư vấn
và khuyến khích
sinh viên tham gia
các hoạt động ngoại
khóa, hoạt động xã
hội, hướng tới lợi
ích cộng đồng.
- Đa phần cố vấn học tập
không quan tâm và cũng
không được cập nhật thường
xuyên về những chương trình
và các hoạt động ngoại khóa
và do đó công tác tư vấn,
khuyế
n khích và theo dõi khó
có thể thực hiện được tốt.
- Phát huy vai trò của
Đoàn thanh niên, các tổ
chức đoàn thể trong
nhà trường như Hội
Sinh viên, Ban Chủ
nhiệm các Câu lạc bộ
trong đơn vị và cấp
trường.
Gốc
độ
Tồn tại cụ thể Nguyên nhân chính Đề xuất
nhà trường; Trao đổi
góp ý các vấn đề
nghề nghiệp như đặc
tính nghề nghiệp,
tình trạng mối
trường làm việc, thị
trường việc làm, kỹ
năng làm việc theo
nhóm.
- Đối với sinh viên
học năm cuối, tạo
điều kiện sinh viên
tiếp cận các thông
tin về thị trường lao
động, việc làm sau
khi tốt nghiệp.
viên tiếp cận với thị trường
lao động như trên qui định.
nhằm đầu tư đúng mức
và thực hiện công tác
tư vấn nghề nghiệp,
định hướng nghề
nghiệp và giúp sinh
viên tiếp cận với thị
trường lao động một
cách chuyên nghiệp và
về thời lượng cố vấn
học tập phải gặp gỡ
sinh viên sao cho mang
tính thực tế
và khả thi
hơn.
- Cố vấn học tập
chịu trách nhiệm
chính trong việc xét
tốt nghiệp cho sinh
viên.
- Việc xét tốt nghiệp được
thực hiện mang tính thủ công
và tốn nhiều thời gian và công
sức lại không chính xác.
- Cố vấn học tập
ngành 1 phải chịu
trách nhiệm phê
duyệt kế hoạch học
tập cho sinh viên đối
với ngành 2.
- Cố vấn học tập ngành 1
không am hiểu về ngành 2 nên
công tác này không được hiệu
quả chỉ mang tình hình thức
và CVHT cứ “nhắm mắt
duyệt” cho xong.
3. Kết luận và đề xuất
LÀM GÌ ĐỂ NÂNG CAO VAI TRÒ CỦA
CỐ VẤN HỌC TẬP TRONG ĐÀO TẠO TÍN CHỈ?
Nhóm sinh viên Khoá 33
Đại diện cho Đoàn Thanh niên và Chi bộ Sinh viên Khoa Công nghệ
1. Giới thiệu
Trong đào tạo theo học chế tín chỉ, cố vấn học tập (CVHT) là người có vai trò
quan trọng đến sự thành công trong học tập và lựa chọn nghề nghiệp của sinh viên.
Nhiệm vụ của CVHT là tư vấn về học tập, nghiên cứu khoa học và việc làm cho sinh
viên. Tuy nhiên, giảng viên đang “quá tải” về công tác giảng dạy, nghiên cứu khoa học
và ph
ải “gánh” thêm nhiệm vụ CVHT để hướng dẫn về thủ tục hành chính, về sinh
hoạt văn - thể - mĩ,… Do đó, chất lượng công tác CVHT còn chưa đạt được hiệu quả
như mong muốn. Như vậy, “cần làm gì để nâng cao vai trò của CVHT trong đào tạo
tín chỉ?” là việc làm rất cần thiết và cấp bách cho trường ta nói riêng và cho hệ thống
đào tạo tín chỉ nói chung.
2. Hiện Trạng
Cố vấn h
ọc tập là một khái niệm mới xuất hiện trong đào tạo theo học chế tín
chỉ, đây là một nhiệm vụ quan trọng nhằm đảm bảo chất lượng đào tạo - quản lý sinh
viên trong đào tạo tín chỉ. Với vai trò cố vấn, các CVHT là người định hướng, tư vấn,
giám sát hoạt động học tập của sinh viên, giúp cho sinh viên nhận thức được tầm quan
trọng của quy chế
đào tạo, nhận thức chính xác các khái niệm của quy chế, hiểu được
quy chế, chương trình đào tạo, phương pháp học tập từ đó lập được chương trình đào
tạo phù hợp với điều kiện về trình độ, vật chất, hoàn cảnh cá nhân và tự tìm ra biện
pháp khắc phục các khó khăn xuất hiện khi mới từ gia đình vào môi trường xã hội và
trường đại học.
Hi
ện có rất nhiều nguyên nhân dẫn đến thực trạng hiệu quả công tác CVHT