Cấu trúc bài thi và giới hạn nội dung đề thi ĐH, CĐ môn văn năm nay
Để xác định rõ hơn hướng ôn tập môn văn của mình, học sinh cần phải nắm được
những chủ đề cơ bản trong phần nội dung, dạng đề thi cho từng loại câu, dung
lượng cần thiết cho mỗi câu hỏi đề thi, làm cách nào để xử lí các dạng câu hỏi tốt
nhất
Tóm lại, để vượt qua những khó khăn, đạt được kết quả như mong muốn, mỗi học
sinh cần phải nắm được những bí quyết nào? Đây là phần dành riêng trả lời những
câu hỏi đó.
Khác với kì thi tốt nghiệp, nội dung hạn chế thi đại học và cao đẳng không yêu cầu
thí sinh phải học phần văn học Việt Nam từ thời điểm 1930 trở về trước và phần văn
học nước ngoài. Thí sinh sẽ chỉ chủ yếu tập trung vào phần văn học Việt Nam từ
1930 trở đi.
Cụ thể hơn, chỉ những phần đã được giới hạn trong nội dung như chúng tôi đã
thống kê ở bài 1. Trong phần này, yêu cầu đề thi cũng rất cụ thể: học sinh phải nắm
vững các kiến thức về giai đoạn văn học, trào lưu văn học, tác giả, tác phẩm và
hoàn cảnh sáng tác để trả lời các câu hỏi dạng câu 2 điểm.
Với câu hỏi đề thi đại học, cao đẳng môn văn thuộc dạng này, thí sinh chỉ cần viết
trong khoảng từ 30 đến 50 dòng (hoặc từ 500 đến 600 chữ), tuỳ thuộc vào yêu cầu
cụ thể của đề và khả năng nhớ và hiểu kiến thức của học sinh. Những bài viết dài
dòng cho dạng câu hỏi này hoàn toàn không cần thiết, vì dù thế nào, bài thi cũng
không vượt điểm 2, là khung điểm tối đa cho câu hỏi loại này.
Cấu trúc bài thi và giới hạn nội dung đề thi ĐH, CĐ môn văn
Về mảng kiến thức giai đoạn văn học, trong nội dung hạn chế, chỉ có duy nhất một
bài học (Khái quát văn học Việt Nam từ Cách mạng tháng Tám năm 1945 đến hết
thế kỉ XX), nhưng do đây là một giai đoạn dài, có nhiều biến cố và cũng có những
đặc điểm riêng, đề thi cũng có thể chia nhỏ chứ không hỏi toàn bộ giai đoạn.
Chẳng hạn, đề thi chỉ kiểm tra sự hiểu biết của học sinh riêng về giai đoạn văn học
chống Pháp (từ 1946 đến 1954); hoặc giai đoạn từ 1955 đến 1964; hoặc nữa, đề thi
đại học khối D năm 2009, hỏi thẳng vào một đặc điểm quan trọng của giai đoạn văn
học 1945-1975:
“Một trong những đặc điểm cơ bản của nền văn học Việt Nam từ năm 1945 đến

Đó là Xuân Diệu, Nguyễn Tuân, Nam Cao, Tố Hữu và Hồ Chí Minh. Vì đây cũng là
dạng câu 2 điểm, nên khi viết, học sinh cũng phải tự hạn chế dung lượng bài làm
của mình.
Nên cố gắng viết ngắn, thậm chí bài viết có thể gạch đầu dòng các ý chính mà
không bị coi là phạm quy. Tuy nhiên, xung quanh khối kiến thức này, cần phân biệt
được hai dạng câu hỏi: hoặc đề chỉ yêu cầu tóm tắt sự nghiệp chính của nhà văn,
hoặc hỏi về phong cách nghệ thuật của nhà văn.
Trong cả hai trường hợp, ta có thể tận dụng các ý của nhau, chẳng hạn, với dạng
thứ nhất, nên tập trung kĩ hơn vào các sự kiện ngày tháng, tên tác phẩm, rồi tóm tắt
đặc điểm sáng tác; ở dạng thứ hai, nên tập trung nêu đặc điểm phong cách sáng tác
của nhà văn, nhưng cũng vẫn cần nhắc qua sự kiện.
Ngoài ra, còn có thể có cả dạng câu hỏi yêu cầu nêu quan điểm nghệ thuật của nhà
văn (Quan niệm nghệ thuật của Hồ Chí Minh, Quan niệm nghệ thuật Nam Cao trước
cách mạng…); hoặc thông qua một đoạn văn, nhân vật, để phát biểu quan điểm
nghệ thuật của nhà văn. Những câu hỏi thuộc dạng này, sách giáo khoa trình bày
khá đầy đủ. Học sinh có thể tham khảo trong đó.
Về mảng kiến thức tác phẩm, có ba dạng chính học sinh cần phải nắm được để
viết bài: một là với một số tác phẩm, đề thi có thể yêu cầu tóm tắt cốt truyện (Vợ
chồng A phủ, Rừng xà nu, Chiếc thuyền ngoài xa, Vợ nhặt…), những chi tiết quan
trọng trong tác phẩm (Chi tiết đoạn sông Hương ở thượng nguồn được Hoàng Phủ
Ngọc Tường so sánh với hai người phụ nữ, đó là những hình ảnh nào?
Nhân vật Huấn Cao dặn dò viên quản ngục điều gì sau khi cho chữ ở tác phẩm Chữ
người tử tù? Hoàn cảnh nhân vật Mị nhìn thấy giọt nước mắt của A Phủ trong Vợ
chồng A Phủ…), giải thích nhan đề tác phẩm (nhan đề Vợ nhặt, Rừng xà nu, Chiếc
thuyền ngoài xa…); hai là nêu hoàn cảnh ra đời và mục đích sáng tác của nhà văn
(Hoàn cảnh ra đời và đặc sắc nghệ thuật của bài thơ Việt Bắc, Hoàn cảnh ra đời và
mục đích sáng tác của Tuyên ngôn Độc lập…);
Ba là nêu một hoặc một vài đặc điểm cơ bản nào đó của tác phẩm đã học (Nét đặc
sắc nghệ thuật của Hai đứa trẻ, Chữ người tử tù, Việt Bắc…). Phần vận dụng kiến
thức viết bài cho dạng câu 2 điểm, thực ra không đòi hỏi kĩ năng nhiều. Chỉ cần học