TRƯỜNG ĐẠI HỌC LẠC HỒNG
KHOA CÔNG NGHỆ SINH HỌC – MÔI TRƯỜNG
MÔN: 
GVGD: 
SVTH:
NGUYỄN TĂNG CƯỜNG
NGUYỄN ĐỨC ĐÔ
LỚP: 09MT112 – Nhóm 2
ĐỀ TÀI 1: CHẾ BIẾN THỦY SẢN + XI MẠ
NỘI DUNG
I.
I.
QUY TRÌNH SẢN XUẤT TỔNG QUÁT
QUY TRÌNH SẢN XUẤT TỔNG QUÁT
II.
II.
CÁC CÔNG ĐOẠN SẢN XUẤT VÀ CHẤT
CÁC CÔNG ĐOẠN SẢN XUẤT VÀ CHẤT
THẢI PHÁT SINH
THẢI PHÁT SINH
III.
III.
CÁC THÀNH PHẦN Ô NHIỄM ĐẶC TRƯNG
CÁC THÀNH PHẦN Ô NHIỄM ĐẶC TRƯNG
IV.
IV.
ĐỀ XUẤT CÁC BIỆN PHÁP KIỂM SOÁT
ĐỀ XUẤT CÁC BIỆN PHÁP KIỂM SOÁT
CHẤT THẢI
CHẤT THẢI
V. KẾT LUẬN

(t
o
= 05
o
C)
Nước
Nước đá
Hình 1.1 Sơ đồ quy trình công nghệ CBTSĐL dạng tươi
Hình 1.2 Sơ đồ quy trình công nghệ CBTSĐL dạng chín
Nước sạch
Nguyên liệu
(Tôm, cá, mực…)
Hoá chất khử trùng
(Clorin, Javen)
Tiếp nhận nguyên liệu (kiểm tra chất lượng,
loại tạp chất, rửa sơ bộ)
Xử lý, rửa sạch nguyên liệu
(chặt, cắt, mổ, bóc, tách, đánh vẩy…)
Phân loại, rửa sạch
(phân hạng, phân cỡ, cân đo)
Luộc hoặc nhúng theo mẻ
Tách khuôn, bao gói
(Vào túi PE, đóng hộp cacton)
Bảo quản sản phẩm
( t
o
-20
o
C)
Sản xuất nước đá

&,%và điện hoá
Làm sạch cơ học
$% $/0) $/1 $2")$34)
&56" 
'7)
89
:

;
<9
;
=)>?
@
=)6
@
=)9
A
A9

;
<9
;

@
89
:
A
89
:
>?

Chế biến thủy sản
Chế biến thủy sản+
+
Chất thải rắn
Chất thải rắn- Nguồn phát sinh chất thải rắn sản xuất tập
- Nguồn phát sinh chất thải rắn sản xuất tập
trung chủ yếu ở
trung chủ yếu ở
công đoạn xử lý nguyên liệu và chế biến
công đoạn xử lý nguyên liệu và chế biến
sản phẩm.
sản phẩm.
Tùy thuộc vào chủng loại, giá trị sử dụng
Tùy thuộc vào chủng loại, giá trị sử dụng
nguyên liệu và mục đích chế biến mà các phế liệu thủy
nguyên liệu và mục đích chế biến mà các phế liệu thủy
sản có thể là các loại:
sản có thể là các loại:
đầu, vỏ, xương, da, nội tạng…
đầu, vỏ, xương, da, nội tạng…- Ngoài phế liệu thủy sản, còn có thể có các thành
- Ngoài phế liệu thủy sản, còn có thể có các thành

phẩm
- Nước vệ sinh nhà xưởng, trang thiết bị, dụng cụ
- Nước vệ sinh nhà xưởng, trang thiết bị, dụng cụ
- Từ các thiết bị công nghệ như: nước giải nhiệt, nước
- Từ các thiết bị công nghệ như: nước giải nhiệt, nước
ngưng.
ngưng.
-
-
Nước thải sinh hoạt
Nước thải sinh hoạt
tại các cơ sở CBTS thường chiếm từ
tại các cơ sở CBTS thường chiếm từ
10 – 15% tổng lượng nước thải, được phát sinh ra từ quá
10 – 15% tổng lượng nước thải, được phát sinh ra từ quá
trình phục vụ cho nhu cầu ăn, uống, tắm, rửa, vệ sinh…
trình phục vụ cho nhu cầu ăn, uống, tắm, rửa, vệ sinh…
của người lao động.
của người lao động.
1. Chế biến thủy sản+ Khí thải
+ Khí thải
-
-
Mùi hôi tanh:
Mùi hôi tanh:
Được tạo ra từ quá trình phân giải,
Được tạo ra từ quá trình phân giải,

: Phát sinh từ thiết bị động lực như máy
: Phát sinh từ thiết bị động lực như máy
phát điện, máy lạnh. Mức độ ô nhiễm nói chung không
phát điện, máy lạnh. Mức độ ô nhiễm nói chung không
lớn, mang tính chất cục bộ.
lớn, mang tính chất cục bộ.
2. Xi mạ
STT
Vấn đề Ô
nhiễm môi
Trường
Mô Tả
(1)
Công đoạn
(2)
Tác động
(3)
1
Bụi, khí thải,
mùi hôi
Gỉ, bụi kim loại
SiO
2,
Cr
2
O
3

hơi HCN, hơi
axit…

tố xianua đồng gây ô
nhiễm nguồn nước
4
Chứa Crôm ( Cr
6+
,
Fe
2+
, Cu
2+
…
Mạ crôm và rữa sau khi mạ rất độc cho người và
động vật. Cromat là
chất gây ung thư da,
ung thư phổi
5
Dầu mỡ Tẩy dầu mỡ xử lý bề mặt
vật liệu mạ
2. Xi mạ
6
Chất thải rắn &
CTNH
Bùn thải xi
mạ
(Tồn tại dưới
dạng kết tủa
hydroxit kim
loại)
HTXLNT Gây ô nhiễm
môi trường

3
Gây bệnh về mắt, phổi, ngoài da
Quay bóng
khô
Bụi mùn cưa, dầu hôi, oxit kim loại Bụi công nghiệp ảnh hưởng đến môi trường
Quay bóng
ướt
Bột kim loại, axit sunfuric, các
chất hoạt động bề mặt
Nước thải axit, cặn thải kim loại gây ô nhiễm môi trường,
hơi axit, khí hydro dễ gây các bệnh đường hô hấp
Tẩy dầu mỡ
bằng dung
môi hữu cơ
Các chất dầu mỡ, dung môi, hơi
dung môi,cặn kim loại
Là các chất dễ cháy, nổ, bay hơi gây độc đối với công
nhân
Tẩy rỉ hóa
học
Dung dịch axit, muối kim loại nặng Nước thải có PH thấp, gây ăn mòn, các kim loại nặng gây
độc
Mạ kẽm Nước có PH cao, chứa nhiều kẽm,
muối kẽm, muối xianua,
Nước thải có chứa nhiều kẽm, xianua gây ô nhiễm môi
trường
Mạ Niken Muối Niken, muối florua, axit
boric, axit sunfuric, khí độc thoát
ra từ bể mạ
Nước thải chứa kim loại nặng gây ô nhiễm môi trường
-
-
Nước thải:
Nước thải:
Nước rửa nguyên liệu, nước từ quy trình chế biến.
Nước rửa nguyên liệu, nước từ quy trình chế biến.Trong nước thải từ quy trình chế biến thủy sản chứa các chất
Trong nước thải từ quy trình chế biến thủy sản chứa các chất
như: Cacbonhydrat, protein, chất béo, các chất này khi xả vào
như: Cacbonhydrat, protein, chất béo, các chất này khi xả vào
nguồn nước sẽ làm giảm sự tiếp xúc của nước thải với không khí
nguồn nước sẽ làm giảm sự tiếp xúc của nước thải với không khí
từ đó làm giảm nồng độ oxi hòa tan trong nước. Hàm lượng chất
từ đó làm giảm nồng độ oxi hòa tan trong nước. Hàm lượng chất
rắn lơ lửng cao làm cho nước đục và có màu.
rắn lơ lửng cao làm cho nước đục và có màu.
Cùng với đó, nước thải ngành chế biến thủy sản chứa phần
Cùng với đó, nước thải ngành chế biến thủy sản chứa phần
lớn là các chất hữu cơ có nguồn gốc từ động vật và có thành phần
lớn là các chất hữu cơ có nguồn gốc từ động vật và có thành phần
chủ yếu là protein và các chất béo.
chủ yếu là protein và các chất béo.
Tác động của nước thải chế biến thủy sản đến
môi trường
+ Ô nhiễm nguồn nước ngầm và nước mặt
+ Ô nhiễm nguồn nước ngầm và nước mặt

5 Amoni (tính theo N) mg/l 20
6 Tổng Nito mg/l 120-160 60
7 Tổng dầu, mỡ động
thực vật
mg/l 150-250 20
8 Clo dư mg/l 2
9 Tổng Coliforms MPN/
100 ml
5000
Đặc trưng của nước thải ngành mạ:
Đặc trưng của nước thải ngành mạ:
-
Độ pH thay đổi rộng (từ 2-3 đến 10-11)
Độ pH thay đổi rộng (từ 2-3 đến 10-11)
-Nồng độ BOD,COD rất thấp
Nồng độ BOD,COD rất thấp
-
Đối tượng xử lý chính là các muối kim loại nặng (Ni, Zn, CN
Đối tượng xử lý chính là các muối kim loại nặng (Ni, Zn, CN
-
-
,
,
Cr
Cr
6+
6+

gói, túi PE, vỏ hộp cacton

-> Tái chế
-> Tái chế
1. Chế biến thủy sản
+ Nước thải:
+ Nước thải:
Đây chính là giải pháp sản xuất sạch hơn trong chế biến thuỷ
Đây chính là giải pháp sản xuất sạch hơn trong chế biến thuỷ
sản nhằm giảm căn bản việc sử dụng nước và phát sinh nước
sản nhằm giảm căn bản việc sử dụng nước và phát sinh nước
thải.
thải.
Kế hoạch thực hiện theo tuần tự các bước như sau:
Kế hoạch thực hiện theo tuần tự các bước như sau:


-
-
Thiết lập sự cam kết của cấp quản lý:
Thiết lập sự cam kết của cấp quản lý:
-
Lập kế hoạch hành động:
Lập kế hoạch hành động:
-
Định rõ trách nhiệm và phân bổ nguồn lực:
Định rõ trách nhiệm và phân bổ nguồn lực:

-
Không ngâm chất thải trong nước hoặc cho nước máy chảy
Không ngâm chất thải trong nước hoặc cho nước máy chảy
qua chất thải. Không để chất thải rơi vãi xuống sàn ở những
qua chất thải. Không để chất thải rơi vãi xuống sàn ở những
nơi có thể.
nơi có thể.
- Loại bỏ chất thải khỏi khu vực chế biến
- Loại bỏ chất thải khỏi khu vực chế biến
1. Chế biến thủy sản
+ Nước thải:
Giảm chất thải
tại nguồn
Tuần hoàn
Cải tiến
sản phẩm
Quản lý nội vi
Kiểm soát tốt
quá trình
Cải tiến thiết bị
Thay đổi
nguyên liệu
Công nghệ
sản xuất mới
Thu hồi tái chế
Thay đổi
sản phẩm
Thay đổi bao bì
Tận thu
tái sử dụng

+ Chất thải rắn:
+ Chất thải rắn:- Nhà máy đã ký hợp đồng với đơn vị có chức năng đến thu
- Nhà máy đã ký hợp đồng với đơn vị có chức năng đến thu
gôm và xử lý rác thải từng loại rác thải khác nhau.
gôm và xử lý rác thải từng loại rác thải khác nhau.
+ Nước thải:
+ Nước thải:
- Hiện nay tại công ty đã có hệ thống xử lý nước thải
- Hiện nay tại công ty đã có hệ thống xử lý nước thải
nhưng nước thải đầu ra chưa đạt tiêu chuẩn thải gây ô
nhưng nước thải đầu ra chưa đạt tiêu chuẩn thải gây ô
nhiễm môi trường. Trong nước vẫn còn hàm lượng lớn kim
nhiễm môi trường. Trong nước vẫn còn hàm lượng lớn kim
loại nặng như crom, sắt, đồng, PH thấp.
loại nặng như crom, sắt, đồng, PH thấp. Xử lý nước thải cho từng công đoạn:
Xử lý nước thải cho từng công đoạn:- Tùy từng công đoạn mà nước thải có thành phần và tính
- Tùy từng công đoạn mà nước thải có thành phần và tính
chất khác nhau. Vì vậy sẽ có quy trình xử lý khác nhau cho
chất khác nhau. Vì vậy sẽ có quy trình xử lý khác nhau cho
từng công đoạn để giảm chi phí xử lý.
từng công đoạn để giảm chi phí xử lý.

kiểm tra đường ống, tránh hiện tượng rò rĩ hóa chất. Đồng
kiểm tra đường ống, tránh hiện tượng rò rĩ hóa chất. Đồng
thời nâng cao nhận thức của cán bộ, công nhân viên nhà
thời nâng cao nhận thức của cán bộ, công nhân viên nhà
máy.
máy.
8JKLLMNO
PQRNRS
+ Khí thải:
Xây dựng hệ thống xử lý khí thải:
Xây dựng hệ thống xử lý khí thải:
•
Trong nhà máy xi mạ có chứa nhiều hóa chất xi
Trong nhà máy xi mạ có chứa nhiều hóa chất xi
mạ độc hại có mùi như CuCN, các axit H
mạ độc hại có mùi như CuCN, các axit H
2
2
SO
SO
4
4
,
,
HCl,…Vì vậy cần thiết phải xây dựng hệ thống xử
HCl,…Vì vậy cần thiết phải xây dựng hệ thống xử
lý khí thải để bảo vệ sức khoẻ cho người lao động.
lý khí thải để bảo vệ sức khoẻ cho người lao động.
•
Các tác nhân gây ô nhiễm không khí ở nhà máy