PHÁC ĐỒ HƯỚNG DẪN ĐIỀU TRỊ
VIÊM PHỔI CỘNG ĐỒNG
TRONG KỶ NGUYÊN KHÁNG
THUỐC
PGS.TS .PHAN HỮU NGUYỆT DIỄM
DỊCH TỄ
• Viêm phổi nguyên nhân tử vong hàng
đầu trẻ <5 tuổi
• WHO : khoảng 9 triệu trẻ tử vong, 20% do
VP (2007)
• 98% trẻ tử vong do VP sống ở các nước
đang phát triển
Global Action Plan for Prevention and Control of Pneumonia (GAPP). Geneva:
World Health Organization (WHO)/United Nations Children’s Fund (UNICEF), 2009
Global Coalition Against Child Pneumonia. Baltimore, MD: International Vaccine Access Center (IVAC)
at Johns Hopkins Bloomberg School of Public Health, 2011.
MỤC TIÊU CỦA WHO
• Giảm tử vong do VP ở trẻ dưới 5 tuổi còn
2/3 vào 2015 ( so với 1990)
GAPP. Geneva: WHO/UNICEF, 2009.
CÂU HỎI ĐẶT RA
• Làm sao giảm tử vong trong tình hình
kháng thuốc ?
• Sự đề kháng của phế cầu với β lactam có
ảnh hưởng đến việc điều trị VPCĐ hay
không ?
• Phác đồ điều trị nào là thích hợp cho bn
ngoại trú, nội trú ?
PHÂN LOẠI VIÊM PHỔI
2 – 59 th (WHO)
PHÂN LOẠI TC LÂM SÀNG

(WHO – AAP)
ĐIỀU TRỊ THEO KINH NGHIỆM
TÁC NHÂN VI SINH
SS 1-3 TH 1-12 TH
1-5 T
> 5 T
Strepto
B
ENTERIC
GR(-)
Chlamydia
trachomatis
Virus
Bordetella
pertussis
Virus
Strep.
pneumonia
H. Influenzae
Stap. aureus
Moraxella
catarrhalis
Virus
Strep.
pneumonia
H. Influenza
Staph.aureus
M.Pneumonia
C. Pneumonia
Strep.

Decreased Streptococcus pneumoniae
susceptibility to oral antibiotics among
children in rural Vietnam: a community study
Nguyen Quynh Hoa, Nguyen V Trung, Mattias Larsson, Bo
Eriksson, Ho D Phuc, Nguyen TK Chuc and Cecilia Stalsby
Lundborg
BMC Infectious Diseases 2010, 10:85 doi:10.1186/1471-2334-10-85
421 phân lập được S. pneumoniae.
95% (401/421) đề kháng tối thiểu 1 loại kháng sinh
Mức đề kháng cao :
• co-trimoxazole (khuyến cáo của WHO !)
• tetracycline
• penicillin V
• erythromycin (70-78%; đề kháng chéo với macrolides khác).
BMC Infectious Diseases 2010, 10:85 doi:10.1186/1471-2334-10-85
ĐỀ KHÁNG KHÁNG SINH
TẠI QUẬN BA VÌ, VIỆT NAM
class="bi x6 y6d wa h2a"
Đề kháng và việc xử dụng kháng sinh ở
VIỆT NAM
Conclusions: Resistance to commonly used antibiotics and multidrug-resistance of S.
pneumoniae is markedly high. High dose of amoxicillin is the only oral antibiotic that
can possibly be used when treatment is required for community-acquired
pneumococcal infections. Most of children had used antibiotics unnecessarily during
their most recent illness and in the 28-day period during the study. There is a serious
lack of knowledge on appropriate antibiotic use among the HCPs as well as the
caregivers. Antibiotics are often prescribed or dispensed for common colds.
High antibiotic use and resistance among children under five
Acute respiratory infections: knowledge and behaviour
of caregivers and health-care providers in Vietnam

•
Phân lập VT bằng phương pháp hút dịch khí quản
qua đường mũi : 30 trường hợp cấydương tính Strep.
pneumoniae là vi trùng chiếm 23,3%, còn nhạy 100%
Ceftriaxone, kháng 100% Penicilline
• Sự đề kháng của phế cầu với β lactam có
ảnh hưởng đến việc điều trị VPCĐ hay
không ?
CƠ CHẾ ĐỀ KHÁNG THUÔC
CƠ CHẾ ĐỀ KHÁNG VÀ CÁCH XỬ TRÍ
VI TRÙNG CƠ CHẾ LÀM GÌ ? THÀNH CÔNG ?
Streptococcus
pneumoniae
Thay đổi target
PBP2x gắn kết
penicillin
Tăng liều β-lactams
Môt phần
(MIC 4 mg/L)
Thay đổi target
đvoi macrolides,
lincosamides
Không (high-level
resistance )
không
Bơm thuốc ngược
lại (efflux for
macrolides)
Tăng liều ,
Dùng ketolides hay

β-lactamase
Thêm ức chế β-
lactamase Có
Staphylococcus
aureus
methicillin-
resistance
dùng vancomycin,
linezolid, or
daptomycin
Có nhưng hạn
chế (vancomycin;
daptomycin) và
độc toxicities
Mycoplasma
pneumoniae
Thay đổiTarget for
macrolides
Không (high level
resistance)
không
Pneumococcal Penicillin Resistance
• MIC < 0.06 µg/mL: very susceptible
– Amoxicillin uống liềuthông thường có hiệu quả
• MIC 0.12-1 µg/mL: susceptible
– Amoxicillin uống liều cao có hiệu quả
•
MIC 1-2: somewhat resistant
– Amoxicillin uống liều cao có hiệu quả >90%
• MIC 2-4: resistant