1
SÁNG KIẾN “Một số biện pháp ứng dụng công nghệ thông tin trong việc xây dựng giáo
án diện tử dạy trẻ ở lứa tuổi mầm non”
Đề nghị công nhận danh hiệu Chiến sĩ thi đua cấp cơ sở
PHẦN I: PHẦN MỞ ĐẦU
I. LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI
Trong thời đại công nghệ thông tin hiện nay, việc vận dụng công nghệ vào các lĩnh vực
trong đời sống không còn xa lạ nữa. Và ngành giáo dục nói chung và giáo dục mầm non nói
riêng cũng đã từng bước tiếp cận với công nghệ hiện đại. Hiện nay, việc áp dụng công nghệ
thông tin vào giảng dạy thể hiện rõ nét nhất qua các “Giáo án điện tử”.
Tuy nhiên, đây là việc làm mới mẻ, chưa có sự thống nhất về mặt hình thức. Chính thế,
mà khi giáo viên thực hành việc ứng dụng công nghệ thông tin gặp không ít khó khăn.
Phần nhiều các giáo viên mầm non không nắm bắt được cách sắp xếp hệ thống một giáo
án điện tử ra sao cho hợp lý và dễ xử dụng. Một số giáo viên không biết lựa chọn đề tài hợp lý
cho một giáo án điện tử. Mặt khác, một số đề tài các cô lựa chọn ứng dụng công nghệ thông tin
chưa đạt hiệu quả. Đến nay, trong năm học 2013– 2014, tôi chịu trách nhiệm chăm sóc giáo dục
trẻ lứa tuổi 3 - 4 tuổi, tôi vẫn tiếp tục học tập, bồi dưỡng chuyên đề ứng dụng công nghệ thông
tin vào trong giảng dạy cho lứa tuổi này.
1. Cơ sở lý luận
Theo thông tư số: 55/2008/CT-BGDĐT chỉ thị của Bộ giáo dục và đào tạo Về
tăng cường giảng dạy, đào tạo và ứng dụng công nghệ thông tin trong ngành giáo dục. Về
việc triển khai áp dụng CNTT trong dạy và học, hỗ trợ đổi mới phương pháp giảng dạy,
tích hợp ứng dụng CNTT ngay trong mỗi môn học một cách hiệu quả và sáng tạo ở
những nơi có điều kiện thiết bị tin học; xây dựng nội dung thông tin số phục vụ giáo dục;
phát huy tính tích cực tự học, tự tìm tòi thông tin qua mạng Internet của người học; tạo
điều kiện để người học có thể học ở mọi nơi, mọi lúc, tìm được nội dung học phù hợp;
xoá bỏ sự lạc hậu về công nghệ và thông tin do khoảng cách địa lý đem lại. Cụ thể là:
- Khuyến khích giáo viên, giảng viên soạn bài trình chiếu, bài giảng điện tử và giáo án
trên máy tính. Khuyến khích giáo viên, giảng viên trao đổi kinh nghiệm giảng dạy qua
website của các cơ sở giáo dục và qua Diễn đàn giáo dục trên Website Bộ.
2

Ví dụ : Trẻ có thể xem hình vẽ, đoạn phim mô tả hiện tượng, hay có thể xem các
website nói về chủ đề đang học (Điều này một giáo án thông thường không thể có
được).
Tuy nhiên, soạn một giáo án điện tử cũng đòi hỏi những quy tắc nhất định nhằm
tạo nên hiệu quả khi soạn giáo án điện tử. Nên thận trọng trong việc sử dụng các kỹ xảo,
hiệu ứng. Vì nếu dùng không hợp lý sẽ gây phản tác dụng. Nên dùng kỹ xảo, hiệu ứng
vừa phải, phù hợp, làm nổi bật nội dung cần chuyển tải. Nếu dùng nhiều hiệu ứng, kỹ xảo
không cần thiết sẽ gây mất tập trung, trẻ sẽ chẳng quan tâm tới nội dung mà cô cần
chuyển tải nữa. Các phông nền cũng nên chọn đơn giản, phù hợp nội dung bài giảng .
Cho trẻ tiếp cận với công nghệ thông tin và ứng dụng công nghệ thông tin vào trong
giảng dạy ở trường Mầm Non được diễn ra rất linh hoạt theo hai hình thức chính: hình
thức trong giờ hoạt động chung và các hoạt động khác. Việc lựa chọn hình thức cho trẻ
làm quen và tiếp cận dựa trên đặc điểm tình hình của trẻ do đó buộc người giáo viên phải
lựa chọn hình thức cho phù hợp với trẻ làm sao để trẻ dễ dàng tiếp thu.
Qua đó ta thấy được sự cần thiết của việc cho trẻ tiếp cận với công nghệ thông tin
vào trong giảng dạy và lựa chọn hình thức cho trẻ làm quen với công nghệ thông tin là
yếu tố tạo tiền đề cho sự thành công sau này.
Trên thực tế, có những bài giảng nội dung kiến thức khó, đòi hỏi phải có hình ảnh
trực quan sinh động và chính xác, giáo viên lại không có điều kiện cho trẻ đi tham quan
thực tế thì việc khai thác các tư liệu, phim ảnh trên Internet là một thành tựu có tính đột
phá của nhân loại, là một công cụ vô cùng hiệu quả cho việc khai thác tư liệu hình ảnh,
nội dung, tư liệu bài giảng giới thiệu cho trẻ mang tính chân thực, phong phú. Trong bài
giảng điện tử trẻ có thể làm quen với những hiện tượng tự nhiên, xã hội mà trẻ khó có thể
tự bắt gặp trong thực tế. Thông qua những giờ học có áp dụng công nghệ thông tin và sử
dụng các bài giảng điện tử, những hình ảnh đẹp, sống động được chuyển tới trẻ một cách
nhẹ nhàng góp phần hình thành cho trẻ nhận thức về cái đẹp, biết yêu cái đẹp, mong
4
muốn tạo ra cái đẹp trong cuộc sống và những kỹ năng sống cần thiết đối với lứa tuổi
mầm non.
Để đáp ứng được những yêu cầu trên, đòi hỏi mỗi giáo viên không ngừng nâng cao

bổ ích nó sẽ giúp giáo viên rất nhiều trong việc giảng dạy đem lại hiệu quả cao trong việc
tiếp thu kiến thức của học sinh và giảm bớt thời gian của chúng ta trong việc làm đồ dùng
ngoài ra những tư liệu ấy còn được sử dụng lâu dài và nhân rộng.
II. NGHIÊN CỨU TÀI LIỆU
Qua thực trạng đó tôi bắt đầu thực hiện nghiên cứu một số hình thức ứng dụng
công nghệ thông tin trong việc soạn giáo án điện tử như sau:
- Tìm và khai thác các thông tin, hình ảnh, phim trên mạng Internet liên quan tới bài dạy
sao cho phù hợp
- Nghiên cứu các tài liệu, các phần mềm hỗ trợ trong việc xây dựng các giáo án điện tử.
- Ứng dụng các phần mềm Power Point, phần mềm Photoshop để xây dựng giáo án điện
tử. Những quyển truyện tranh của nhà xuất bản kim đồng, Bộ giáo dụcvà đào tạo - Trung
tâm đồ chơi thiết bị Mầm non để chụp các hình ảnh.
Sử dụng phầm mềm Photoshop, phần mềm Micorosoft Office Powerpoint
- Khi thiết kế bài dạy tôi khai thác các hình ảnh trên trang web :
+ http://www.google.com
+ http://www.download.com
+ http://www.boilsoft.com
+ http://www.mamnon.com
+ http://ww.đienantinhoc.com
+ http://baigiang.bachkim.vn
+ http://elearning.ioit-hcm.ac.vn
+ http://www.edu.net.vn
III. THỰC TRẠNG TRONG VIỆC ỨNG DỤNG CÔNG NGHỆ THÔNG TIN VÀO
TRONG GIẢNG DẠY
1. Khai thác các tư liệu hình ảnh trên internet
Một trong các điều kiện quan trọng nhất để tăng cường hiệu quả giáo dục và chất
lượng giảng dạy là tìm kiếm nguồn tư liệu phong phú, sống động, hấp dẫn hơn . Nếu
trước đây giáo viên mầm non phải rất vất vả để có thể tìm kiếm những hình ảnh, biểu
tượng, đồ dùng phục vụ bài giảng thì hiện nay với ứng dụng Công nghệ thông tin giáo
6

3. Cách sử dụng phần mềm để thiết kế bài giảng
Đây là một hoạt động đòi hỏi nhiều kỹ thuật sử dụng máy tính, đặc biệt là phần
mềm Power Point.
+ Chọn phần AutoContent Wizard cho một phiên trình diễn chuyên nghiệp, không dùng
các Slide rời vì mất nhiều thời gian.
+ Soạn một Slide nội dung thật hoàn chỉnh về mọi mặt: các Place holder, Textbox, các
Animation tùy ý (hiệu ứng), các Font chữ và cỡ chữ, màu nền, màu ……Sau đó copy
toàn bộ Slide này cho các trang sau, chỉ cần thay đổi phần Text nội dung, tất cả các tùy ý
chọn sẽ được giữ nguyên, không cần chọn lại.
+ Cài đặt các đường dẫn đặc biệt cho các câu hỏi để có thể linh hoạt khi đặt câu hỏi hoặc
trình bày minh hoạ cho bài giảng. Lúc cần, chúng ta có thể tự quyết định trình bày hay
không trình bày, đặt câu hỏi hay không đặt câu hỏi, tùy từng lưa tuổi.
+ Đặt các hình ảnh, âm thanh trên các chương trình song song, không cần cắt chèn vào
bài giảng, khi mở bài giảng ta có thể mở đồng thời các chương trình này. Thao tác chèn
thường mất nhiều thời gian và gây nhiều biến động cho bài giảng khi chép đi chép lại.
+ Lưu file giáo án dưới dạng Slide Show để tránh mất thời gian khi phải mở từ đầu và
chọn Slide Show cho từng bài giảng.
+ Một điều cần lưu ý nữa trong khi viết giáo án điện tử đó là nên hết sức thận trọng
trong việc chọn lựa Font chữ, màu chữ, cỡ chữ, màu nền của Slide và các hiệu ứng.
Chẳng hạn như sử dụng những Font chữ nghệ thuật với quá nhiều nét cong, Slide với nền
màu vàng mà màu chữ là xanh lá cây, sử dụng nhiều hiệu ứng trong đó các hình ảnh hay
chữ viết nhảy múa với nhiều kiểu bắt mắt, vv Sau đây tôi xin nêu một số cách để có thể
soạn thảo một giáo án điện tử nhanh và hiệu quả.
Soạn một Slide nội dung thật hoàn chỉnh về mọi mặt: các Place holder, Textbox,
các Animation tùy ý (hiệu ứng), các Font chữ và cỡ chữ, màu nền, màu ……Sau đó copy
toàn bộ Slide này cho các trang sau, chỉ cần thay đổi phần Text nội dung, tất cả các tùy ý
chọn sẽ được giữ nguyên, không cần chọn lại.
Vậy khi thiết kế các giáo án điện tử, tôi sử dụng phần mềm Photohop để sử lý
những ảnh (Ảnh vẽ hay sưu tầm) để chuyển từ ảnh tĩnh sang ảnh động cho phù hợp với
8

sưu tầm trên các băng để dạy trẻ. Như câu chuyện chú dê đen, Ai đáng khen nhiều hơn,
sự tích hoa hồng …
Ứng dụng phần mềm vào tiết toán
VD: Tiết toán: “ Đếm đến 4, nhận biết số 4”.
Lứa tuổi: 3 – 4 tuổi (Mẫu giáo nhỡ) - Chủ đề: Thế giới thực vật
Bước 1: Tôi sưu tầm tranh ảnh về ngày tết, lễ hội mùa xuân, tranh lẳng quả, hoa ở trên
trang: http://www.google.com
Bước 2: Sau khi tải về máy xong tôi bắt đầu thiết kế các slide để dạy trẻ cho trẻ đếm, 4
bông hoa, 4 quả cam phần chơi củng cố. Ở phần nhận biết số 4 tôi cho trẻ quan sát số 4,
sau đó phân tích cấu tạo của số 4 ( cho chạy hiệu ứng từng đặc điểm cấu tạo của số 4)
theo hiệu ứng xuất hiện kích chuột. ( tôi vào hiệu ứng slide Show -> Custom Animation
-> AddEffect -> Emphasis- > Spin > ok ). Ở phần trò chơi luyện tập tôi đặt hiệu ứng
vẽ đường đi cho các loại hoa, quả vào 2 lẵng (slide Show -> Custom Animation -> Mtion
Paths ->Draw Custom Paths -> Scribble - > ok ) tôi lồng các tiếng như “Bạn đúng rồi”,
“Bạn làm sai rồi” để cho giời học sinh động
Cách lồng tiếng vào Slieder: Ta kích chuột trái vào hình ảnh, hay chữ cần có tiếng sau đó
- > vào Insert - > Movies and Soued - > Souds from -> chọn phai tiếng theo ý của mình
-> ok- > hộp thoại Microsopt office Power Point xuất hiện -> Nếu chọn Automaticcally
(tiếng ra cùng một lúc), còn chọn When clieked (Kích chuột thì mới lên tiếng).
Bước 3: Làm hoàn chỉnh các slide tiết học.
Ứng dụng phầm mềm vào tiết học MTXQ , hay trò chơi âm nhạc…. Cũng làm các
bước tự như toán và tiết truyện.
Qua tiết dạy bằng phương pháp này tôi nhận thấy trẻ rất thích chăm chú nghe và
theo dõi từng cử động của các nhân vật trong truyện. Hay những đồ vật con vật nên kết
quả đạt rất cao, hầu hết các trẻ nhớ được cốt chuyện. Từ đó giáo viên có thể định hướng
giáo dục trẻ theo nội dung chuyện, trẻ dễ tiếp thu hơn so với phương phấp dạy theo truy
10
ền thống giáo viên tự vẽ truyện để dạy trẻ.(với giáo viên có khả năng vẽ thì hình ảnh
trong tranh rõ nét thể hiện được nội dung câu truyện, còn với giáo viên không có năng
khiếu thì hình ảnh trong tanh không rõ nét, không thể hiện được nội dung cốt truyện ) các

tiếng Anh. Nếu không có ngoại ngữ, giáo
viên bị hạn chế khá nhiều.
- Kiến thức về lĩnh vực tin học của cá nhân tôi còn nhiều hạn chế, mới học phần mềm
Power Point , phần mềm Photoshop, còn một số phầm mềm hộ trî cho việc soạn giáo án
điện tử như: phần mềm Window Movie Maker, phầm mềm Flash chưa được học do vậy
còn rất nhiều khó khăn trong quá trình ứng dụng các phần mềm vào việc xây dựng giáo
án
- Các thiết bị trình chiếu ứng dụng các phần mềm sử dụng cho tiết dạy luôn thay đổi ngày
càng hiện đại, trong điều kiện của cá nhân tôi có thể tiêp cận và cập nhật các thông tin
này còn nhiều khó khăn, do vậy còn lúng túng trong quá trình sử dụng.
PHẦN III: CÁC GIẢI PHÁP
Nhằm để khắc phục tình hình đó, Ban giám hiệu trường chúng tôi đã cho giáo viên mượn
dàn máy vi tính bao gồm cả loa, âm ly loa, màn hình LCD để hỗ trợ tối ưu trong việc đảm bảo
cho chất lượng hình ảnh rõ nét nhất, âm thanh tốt nhất.
- Bài giảng phải thể hiện được mục tiêu bài giảng và yêu cầu bài tập thế nên sau khi suy nghĩ tôi
quyết định thiết kế bài giảng theo một hệ thống như sau:
+ Tên đề tài (tên đề tài, người thiết kế bài giảng, lứa tuổi, nơi thực hiện)
+ Mục tiêu phát triển của đề tài
+ Chuẩn bị
+ Các hoạt động ( hoạt động, yêu cầu của hoạt động ( mỗi yêu cầu là một slide trình diễn liên
kết bởi hiệu ứng của Hyperline)
+ Kết luận chung về đề tài
- Với hệ thống này người sử dụng dùng không rành vi tính vẫn có thể sử dụng được bài giảng,
qua việc chỉ cần nhấp chuột vào bất cứ hoạt động nào hay hình ảnh nào là yêu cầu sẽ được thể
hiện ra, không cần theo thứ tự. Thêm vào đó các hình ảnh được nằm theo từng Slide riêng biệt
nên hình ảnh to rõ và thể hiện đa dạng không gây nhàm chán. Thêm vào đó cô có thể linh hoạt
12
sử lý các tình huống xảy ra ở trẻ mà không cần ngại việc phải thực hiện các thao tác quay lại ban
đầu, mà cỉ cần click chuột để thể hiện hình ảnh cần quay lại.VD:
+ Khi cô hỏi trẻ về các hình ảnh mà trẻ thấy được trong ngày tết trẻ sẽ kể ra và cô kiểm chứng

6. Không chọn các hoạt động mang tính chất minh họa hình ảnh mà không mang tính tích hợp
các họat động khác.
PHẦN VI : KẾT QUẢ
1. Đối với trẻ
Với một số hình thức ứng dụng phầm mềm tin học vào các hoạt động giảng dạy
trẻ, tôi thấy đã thu hút được 100% trẻ chăm chú vào tiết học. Bởi những hình ảnh, âm
thanh sống động, mô phỏng phỏng các hoạt động tương đối chính xác, tạo cho trẻ tham
gia các hoạt động một cách chủ động. Chất lượng, kiến thức ở mỗi tiết học truyền đạt đến
trẻ kết quả đạt hết sức khả quan.
2. Đối với giáo viên
- Để thiết kế các bài bài dạy ứng dụng phần mềm công nghệ thông tin vào các hoạt động
dạy trẻ đòi hỏi mỗi giáo viên không ngừng nâng cao kiến thức về tin học để có thể sáng
tạo ra tiết học sinh động hiểu quả phù hợp với từng môn học. Tuy nhiên, trong quá trình
đó tôi đã tham gia lớp học công nghệ thông tin do Sở giáo dục tổ chức: (Phần mềm
Micorosoft Office Powerpoint, phầm mềm Photoshop).
Tôi đã thiết kế được một số giáo án điện tử để phục vụ trong việc giảng dạy. Và
cũng thiết kế 1 số giáo án điện tử tham gia hội Thi cấp trường đạt giải nhì, và đạt giải
Khuyến khích hội thi cấp ngành.
- Khi thiết kế các giáo án điện tự tôi đã tham khảo ý kiến của ban giám hiệu, của các
đồng nghiệp, cùng trao đổi bàn bạcđể đưa ra được nhiều trò chơi vào các môn học dạy
trẻ. Các giáo án điện tử được ban giám hiệu nhà trường, cùng với các chị em trong tổ
chuyên môn đánh giá cao.
Qua đó tôi rút ra được một số bài học cho bản thân.
+ Giáo viên phải lắm vững phương pháp dạy tất cả các bộ môn.
+ Khi thiết kế các bài dạy phải căn cứ vào nhận thức thực tế của trẻ để đưa ra những trò
chơi phù hợp với từng độ tuổi
14
+ Luôn bồi dưỡng, không ngừng học tập kỹ năng thực hành vi tính để xử lý kỹ thuật tốt
hơn. Tham khảo các tài liệu, phầm mềm ứng dụng công nghệ thông tin để nâng cao trình
độ chuyên môn.

kỹ thuật, nội dung, tính thẩm mỹ và được tổ chức, sắp xếp, lưu trữ sao cho khoa học.
- Thứ tư, chọn phần mềm trình diễn, các ứng dụng hỗ trợ và các phần mềm chuyên dụng
theo từng lĩnh vực.
- Thứ năm, nên phân chia thời gian lên lớp sao cho ứng với mỗi thời gian là một hoạt
động cụ thể : hướng dẫn ghi chép, đặt vấn đề, giải quyết vấn đề, tổ chức hoạt động Từ
đó có thể xây dựng nội dung cho các trang (slide) trình chiếu thích hợp, đúng với yêu cầu
đặt ra.
- Thứ sáu, Chạy thử, kiểm tra và hiệu chỉnh các sai sót để hoàn thiện.
Ngoài các vấn đề đã nêu trên, trong thiết kế giáo án điện tử giáo viên cần tuân thủ các
nguyên tắc trình bày sau đây :
- Màu nền (Background), màu chữ (Font color) : theo nguyên tắc tương phản giữa màu
chữ và màu nền. Màu chữ không quá 3 màu tùy theo mục đích sử dụng khác nhau của
văn bản; màu nền nên thống nhất chung cho các trang.
- Văn bản (Text) : trình bày ngắn gọn, cô đọng.
- Phông chữ (Font) : dùng các phông chữ phổ biến ; không quá 3 cỡ chữ và cỡ chữ phải
từ 28 trở lên.
- Kiểu chữ (Font style) : nên tận dụng thuộc tính chữ in đậm, nghiêng, chữ in hoa;
- Hiệu ứng (Effect) : Không nên lạm dụng quá nhiều hiệu ứng.
- Hình ảnh (Image), âm thanh (audio), phim (video) : phải rõ ràng, độ nét trung thực.
Như vậy để giải quyết tốt các yêu cầu trên. Đối với giáo viên ngoài kiến thức chuyên
môn còn phải có niềm đam mê sáng tạo, sự nhạy bén, tính thẩm mỹ và có kiến thức nhất
định về tin học. Đó là điều kiện cần để thực hiện tốt ý tưởng sư phạm của mình thông qua
bài giảng có ứng dụng CNTT.
Trên đây là một số biện pháp ứng dụng công nghệ thông tin trong việc xây dựng
giáo án điện tử vào một số bộ môn để dạy trẻ trong năm học vừa qua. Tuy kinh nghiệm
không nhiều, nhưng được rút ra từ những thực tiễn giảng dạy và tôi cũng manh dạn xin
phép được đưa ra để cùng trao đổi với các bạn đồng nghiệp, các nhà quản lí xem xét tham
16
khảo. Rất mong các bạn đồng nghiệp, các nhà quản lí bổ xung, góp ý cho tôi để làm
phong phú thêm những kinh nghiệm trong công tác dạy.