Trẻ thừa cân béo phì gia tăng:
“Phanh” thế nào?
Hiện nay ở nước ta, đặc biệt ở các thành phố lớn, đô thị
trung tâm, tỷ lệ trẻ em thừa cân béo phì đang gia tăng một
cách đáng kể. Nếu không có biện pháp can thiệp sớm, trong
tương lai không xa, chúng ta sẽ phải đối mặt với nhiều hệ lụy
từ thực trạng này gây ra như giảm năng suất lao động, thiệt
hại về kinh tế, thay đổi cơ cấu của mô hình bệnh tật
Những con số báo động
Thừa cân và béo phì (TCBP) ở trẻ em đã trở thành đại dịch ở
một số nước và đang gia tăng nhanh chóng ở nhiều nơi khác trên
toàn cầu. Theo số liệu của Tổ chức Y tế Thế giới, hiện nay có
khoảng 17,6 triệu trẻ em dưới 5 tuổi bị thừa cân. Trong số trẻ
lớn hơn (6 - 17 tuổi) cũng có 155 triệu trẻ (chiếm khoảng 10%)
bị thừa cân và trong số đó có khoảng 30 - 45 triệu (chiếm 2 -3%)
trẻ em lứa tuổi này bị béo phì. TCBP không chỉ xảy ra ở các
nước phát triển mà đang tăng nhanh ở các nước đang phát triển.
Tại Thái Lan, tỷ lệ béo phì ở trẻ 5 - 12 tuổi tăng từ 12,2% lên
15,6% chỉ trong 2 năm.
Nhiều trẻ mầm non
bị thừa cân (ảnh
minh họa).
Tại Việt Nam trong những năm gần đây, TCBP cũng đã xuất
hiện và có xu hướng tăng lên. Năm 2000, tỷ lệ trẻ dưới 5 tuổi bị
thừa cân chỉ là 2,5% thì đến nay đã tăng lên 8,6%. Tại các thành
phố lớn, tỷ lệ này còn cao hơn, ước tính khoảng trên 10 - 15%.
Với tốc độ tăng như vậy thì đến năm 2015, nếu không có các
can thiệp kịp thời, tỷ lệ ước tính chung trên toàn quốc sẽ đạt tới
gần 15%, và tại các thành phố lớn, con số này còn có thể tăng
hơn nhiều. Theo điều tra mới nhất hiện nay tỷ lệ TCBP ở nhóm
trẻ 6 - 10 tuổi tại Hà Nội là 12% và TP. Hồ Chí Minh là 17%.
- Xây dựng các quy định về tổ chức ăn bán trú cho trẻ khi đến
trường.
- Các chế độ ăn và quy định tổ chức ăn bán trú này được Bộ Y tế
và Bộ Giáo dục&Đào tạo thông qua và phổ biến cho các trường
thực hiện.
- Tập huấn cho Sở giáo dục, Phòng giáo dục quận và các trường
học, trung tâm y tế dự phòng, trung tâm bà mẹ trẻ em và trạm y
tế xã/phường.
Đối với các trường
- Đưa nội dung phòng chống TCBP vào chương trình học.
- Xây dựng bếp ăn và tập huấn người phụ trách bữa ăn tại
trường.
- Tổ chức tăng cường hoạt động thể lực cho học sinh trong các
giờ nghỉ giải lao giữa các tiết học, trong các giờ giáo dục thể
chất, trong các buổi hoạt động ngoại khóa.
- Tổ chức cân và đo chiều cao và chấm biểu đồ tăng trưởng/biểu
đồ BMI để phát hiện và theo dõi các trường hợp TCBP. Phối hợp
cùng gia đình và cán bộ y tế để quản lý và thực hiện các biện
pháp phòng chống cho các học sinh bị TCBP.
Việt Anh
Hậu quả và những hệ lụy
Trẻ TCBP có nguy cơ cao về các vấn đề sức
khỏe cả khi còn nhỏ cũng như trong giai
đoạn trưởng thành sau này như rối loạn
chuyển hóa, tăng huyết áp, bệnh tim mạch,
đái tháo đường, một số bệnh ung thư, bệnh
gan, ngừng thở khi ngủ làm tăng các rối
loạn về tim mạch, bệnh về xương khớp và
cả các rối loạn về tâm lý.
Nghiên cứu trên học sinh TCBP tại Hà Nội