Nguồn gen song mây và tre
Từ năm 1993, Viện Nguồn Gen Thực vật Quốc tế (IPGRI) đã phân tích và đưa ra
những thông tin quan trọng về nguồn gen song mây và tre và việc bảo tồn chúng.
Kết quả của những hoạt động nghiên cứu song mây và tre đã mang lại lợi nhuận
cho một số nước có liên quan và cũng thúc đẩy những quốc gia này quan tâm
nhiều hơn để bảo vệ nguồn gen này (Sastrapradja et al. 2000 và xu et al.2000).
Công việc này cho đến nay đã được hoàn thành ở một số nước với sự hỗ trợ về
vốn của chính phủ Nhật Bản, cũng như hỗ trợ để việc sử dụng loài cây này có ích
hơn, nâng cao việc bảo vệ cũng như quản lý bền vững. Những thông tin về các
lĩnh vực như phân bố, tình trạng quần thể, phát triển rộng đa dạng sinh học vẫn
còn rất ít, ví dụ như những cản trở đối với bảo vệ có hiệu quả nguồn tài nguyên
này ở các nước. Bởi vậy, những thành viên của tổ chức IPGRI ở các nước Châu á
vẫn đang tiếp tục nghiên cứu về những lĩnh vực đa dạng nguồn gen song mây và
tre.
Những lĩnh vực này đã được tập hợp thành 4 chủ đề chính với những cuộc thảo
luận và hội thảo được tổ chức ở các nước trong khu vực Châu á Thái Bình Dương
và đã đạt được những kết quả rất lớn, như nêu ra sự thiếu hiểu biết, những vấn đề
còn tồn tại, và nghiên cứu là công việc rất cấp thiết đối với việc bảo vệ tốt nguồn
gen. Bốn chủ đề chính đó bao gồm như sau:
1. Đánh giá và kiểm kê
Chiến lược bảo tồn đã đưa ra những hoạt động bảo tồn in situ và những hoạt động
này sẽ được ưu tiên nhằm phát triển nguồn tài nguyên song mây và tre. Vì vậy,
đánh giá hiện trạng về nguồn tài nguyên song mây và tre là một công việc thiết
yếu dẫn đến sự thành công trong những cố gắng bảo tồn in situ (và ex situ). Những
hoạt động ở những khu vực này sẽ bao gồm: đánh giá, kiểm soát những mô hình
phân bố và quy mô của các quần thể, tỷ lệ khai thác,v.v
2. Phát triển và thực hiện những phương pháp bảo tồn
Cần thiết phải có những phương pháp bảo tồn khác nhau nhằm bảo đảm quản lý
bền vững việc sử dụng nguồn gen song mây và tre. Vấn đề này sẽ bao gồm phát
triển những kế hoạch bảo tồn in situ và ex situ, đánh giá khả năng nảy mầm của
hạt giống, lưu trữ hạt giống và bảo tồn in vitro, thiết lập và quản lý những ngân

Hiện nay, có 10 dự án đang được thực hiện với mạng lưới cộng tác viên ở 8 nước
trong khu vực Châu á- Thái Bình Dương (Một báo cáo tóm tắt về đầu ra của sản
phẩm được tóm tắt ở bảng dưới đây). Tiến trình của những dự án này sẽ được báo
cáo sớm và số phát hành tới của FGR sẽ cung cấp chi tiết về vấn đề này sẽ được
thực hiện như thế nào. Thêm vào đó, 20 dự án đã được hoàn thành sớm hơn dự
kiến. Kết quả của các dự án đã hoàn tất được phổ biến qua những cuộc hội thảo và
giá trị của những ấn phẩm đã được xuất bản là rất lớn.
Bảng 1 Những dự án về tre và song mây đang thực hiện
Dự án Nước/Tổ chức cộng tác viên

Sản phẩm
Tre
Khái quát mật độ và phân tích gen của
2 loài Phyllostachys pubescens và
Viện Nghiên cứu Lâm nghiệp
bán Nhiệt đới, CAF, Fuyang,
Phân bố và hiện trạng của 2
loài và đa d
ạng gen của chúng
Dendrocalamus latiflorus (1998-2001)

Trung Quốc
Lựa chọn 2 loài tre bản địa để tạo
nguồn gen cộng đồng ở Trung tâm
Yunnan, Trung Quốc (1999-2001)
Viện Kunming Thực vật học,
CAS, Kunming, Trung Quốc
Thiết kế một bộ tập hợp về
bảo tồn ex situ về những loài
tre bản địa có giá cho bảo tồn

Đa dạng gen của 2 loài tre được ưu tiên
Bambusa bambos và Bambusa nutans
ở
Việt Nam (2001-2001)
Viện Tài nguyên Sinh vật học
và Sinh thái học, Hà Nội, Việt
Nam và Cục Lâm nghiệp
Hoàng gia, Bangkok, Thái Lan

Thông tin về đa dạng gen của
2 loài
Song mây
Phân bố, hiện trạng quần thể và đa d
ạng
gen của loài Calamus manan
ở Sumatra
(2001)
Viện Nghiên cứu Khoa học
Indonesia và Trung tâm Phát
triển Công nghệ Sinh học,
Bogor, Indonesia
Dữ liệu về hiện trạng quần
thể, đa dạng gen và tính đồng
nhất trong phân loại của loài
song mây có giá trị kinh tế
Phân bố và hiện trạng của song mây ở
vùng Bardiya của Nepal (2001)
Nhóm bảo tồn Himalayan,
Pokhara, Nepal
Thông tin về phân bố của