Luận văn tốt nghiệp Đề tàiMột số giải pháp nhằm
nâng cao hiệu quả kinh doanh trong
hoạt động nhập khẩu tại Công ty
Vật tư kỹ thuật Ngân hàng
Nguyễn Cảnh Hiệp - Q8T1 Khoá luận tốt nghiệp

Khoa QTKD
1

Mục lục

lời mở đầu.
Chơng 1: Những vấn đề chung về hoạt động nhập khẩu tại các
doanh nghiệp.
1. Một số vấn đề cơ bản về nhập khẩu.
1.1. Khái niệm hoạt động kinh doanh nhập khẩu.
1.2. Đặc điểm của hoạt động kinh doanh nhập khẩu.

chơng 3: Những giải pháp và kiến nghị nhằm nâng cao hiệu quả
hoạt động kinh doanh nhập khẩu tại Công ty Vật t kỹ thuật
Ngân Hàng.
Generated by Foxit PDF Creator â Foxit Software
For evaluation only.
Nguyễn Cảnh Hiệp - Q8T1 Khoá luận tốt nghiệp

Khoa QTKD
2

1. Những quan điểm và định hớng kinh doanh của Công ty Vật t kỹ
thuật Ngân hàng.
2. Những giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả hoạt động kinh doanh nhập
khẩu của Công ty Vật t kỹ thuật Ngân hàng
3. Kiến nghị.
kết luận
dạng hoá quan hệ đối ngoại mà chủ yếu là các quan hệ thơng mại đặc biệt là
trong lĩnh vực xuất nhập khẩu. Việc phát triển quan hệ ngoại thơng đợc xem
là mũi nhọn chiến lợc chủ đạo trong chơng trình phát triển dài hạn và toàn
diện của đất nớc. Những định hớng cơ bản hoàn toàn phù hợp với xu hớng
phát triển chung trên bình diện quốc gia và quốc tế, nó đã nhanh chóng đa
nền kinh tế nớc ta hội nhập với các nớc trong khu vực và trên thế giới. Quan
hệ ngoại thơng giữa nớc ta với các nớc trên thế giới không ngừng tăng lên
cả về chất và lợng.
Trong bối cảnh toàn cầu hoá nền kinh tế trớc sự phát triển nh vũ bão
của khoa học kỹ thuật công nghệ thông tin. Việc đẩy mạnh hoạt động xuất
nhập khẩu là một hớng đi hoàn toàn đúng đắn để phát triển kinh tế đất nớc,
tránh đợc tụt hậu về kinh tế và tham gia hội nhập vào nền kinh tế quốc tế một
cách toàn diện và sâu sắc.
Cùng với sự phát triển của quá trình giao lu thơng mại, hoạt động xuất
nhập khẩu của nớc ta nhìn chung đã đạt đợc những thành tựu đáng kể, trong
đó Công ty Vật t kỹ thuật Ngân hàng đã và đang góp phần tạo nên thành
công đó. Công ty Vật t kỹ thuật Ngân hàng là một đơn vị đầu mối về nhập
khẩu các thiết bị chuyên dùng của ngành Ngân hàng phục vụ cho việc hiện đại
hoá hệ thống Ngân hàng ở Việt Nam. Trong những năm qua Công ty đã thực
hiện nhập khẩu một cách có hiệu quả để phục vụ cho quá trình phát triển kinh
tế, qua đó tạo đợc uy tín của Công ty đối với thị trờng trong nớc và quốc tế
Hội nhập kinh tế quốc tế hiện nay vừa mở ra những cơ hội mới cho
doanh nghiệp nhng cũng đồng thời nó cũng chứa đựng những rủi ro lớn. Vì
Generated by Foxit PDF Creator â Foxit Software
For evaluation only.
Nguyễn Cảnh Hiệp - Q8T1 Khoá luận tốt nghiệp

Khoa QTKD
4


XNK-Công ty Vật t kỹ thuật Ngân hàng đã tạo điều kiện thuận lợi và giúp đỡ
Generated by Foxit PDF Creator â Foxit Software
For evaluation only.
Nguyễn Cảnh Hiệp - Q8T1 Khoá luận tốt nghiệp

Khoa QTKD
5

tôi trong quá trình khảo sát, nghiên cứu thực tập đạt kết quả tốt. Xin chân
thành cảm ơn thầy giáo hớng dẫn - Tiến sỹ Vũ Quang Thọ đã tận tình giúp
đỡ tôi trong quá trình xây dựng và hoàn thiện chuyên đề này.
Mặc dù đã có nhiều cố gắng nhng do vấn đề đặt ra phức tạp trong khi
quỹ thời gian nghiên cứu hạn chế nên khó tránh khỏi thiếu sót. Rất mong sự
đóng góp ý kiến nhận xét của thầy, cô giáo.
Xin trân trọng cảm ơn !
Hà nội, tháng 5 năm 2004.
Sinh viên


30/7/1993 của Bộ Thơng mại định nghĩa: Kinh doanh nhập khẩu thiết bị là
toàn bộ quá trình giao dịch, ký kết và thực hiện hợp đồng mua bán thiết bị và
dịch vụ có liên quan đến thiết bị trong quan hệ bạn hàng với nớc ngoài .
Vậy thực chất kinh doanh nhập khẩu ở đây là nhập khẩu từ các tổ chức
kinh tế, các Công ty nớc ngoài, tiến hành tiêu thụ hàng hoá, vật t ở thị
trờng nội địa hoặc tái xuất với mục tiêu lợi nhuận và nối liền sản xuất giữa
các quốc gia với nhau.
Mục tiêu hoạt động kinh doanh nhập khẩu là sử dụng có hiệu quả
nguồn ngoại tệ để nhập khẩu vật t, thiết bị kỹ thuật và dịch vụ phục vụ cho
quá trình tái sản xuất mở rộng, nâng cao năng suất lao động, tăng giá trị ngày
công, và giải quyết sự khan hiếm hàng hoá, vật t trên thị trờng nội địa.
Mặt khác, kinh doanh nhập khẩu đảm bảo sự phát triển ổn định của các
ngành kinh tế mũi nhọn của mỗi nớc mà khả năng sản xuất trong nớc cha
đảm bảo vật t, thiết bị kỹ thuật đáp ứng nhu cầu phát triển, khai thác triệt để
lợi thế so sánh của quốc gia, góp phần thực hiện chuyên môn hoá trong phân
Generated by Foxit PDF Creator â Foxit Software
For evaluation only.
Nguyễn Cảnh Hiệp - Q8T1 Khoá luận tốt nghiệp

Khoa QTKD
7

công lao động quốc tế, kết hợp hài hoà và có hiệu quả giữa nhập khẩu và cải
thiện cán cân thanh toán.
thiện cán cân thanh toán quốc tế .
1.2. Đặc điểm của hoạt động kinh doanh nhập khẩu.
Hoạt động nhập khẩu là hoạt động phức tạp so với hoạt động kinh
doanh trong nớc. Hoạt động nhập khẩu có những đặc điểm sau:
- Hoạt động nhập khẩu chịu sự điều chỉnh của nhiều nguồn luật nh
điều ớc quốc tế và Ngoại thơng, luật quốc gia của các nớc hữu quan, tập

Theo cách thức này, bên mua và bên bán trực tiếp giao dịch với nhau,
việc mua và việc bán không ràng buộc nhau. Bên mua có thể chỉ mua mà
không bán, bên bán có thể chỉ bán mà không mua. Hoạt động chủ yếu là
doanh nghiệp trong nớc nhập khẩu hàng hoá, vật t ở thị trờng nớc ngoài
đem về tiêu thụ ở thị trờng trong nớc. Để tiến tới ký kết hợp đồng kinh
doanh nhập khẩu, doanh nghiệp phải nghiên cứu kỹ nhu cầu nhập khẩu vật t,
thiết bị trên thị trờng nội địa, tính toán đầy đủ các chi phí đảm bảo kinh
doanh nhập khẩu có hiệu quả, đàm phán kỹ lỡng về các điều kiện giao dịch
với bên xuất khẩu, thực hiện theo hành lang pháp lý quốc gia cũng nh thông
lệ quốc tế.
Đặc điểm
: Đợc tiến hành một cách đơn giản. Bên nhập khẩu phải
nghiên cứu thị trờng, tìm kiếm đối tác, ký kết hợp đồng và thực hiện theo
đúng hợp đồng, phải tự bỏ vốn, chịu mọi rủi ro và chi phí giao dịch, nghiên
cứu, giao nhận, kho bãi cùng các chi phí có liên quan đến tiêu thụ hàng háo,
thuế nhập khẩu
1.3.2. Nhập khẩu uỷ thác.
Theo quyết định số 1172/TM/XNK ngày 22/9/1994 của Bộ trởng Bộ
Thơng Mại về việc ban hành Quy chế XNK uỷ thác giữa các pháp nhân
trong nớc đã định nghĩa nh sau:
Nhập khẩu uỷ thác là hoạt động dịch vụ thơng mại dới hình thức
nhận làm dịch vụ nhập khẩu. Hoạt động này đợc làm trên cơ sở hợp đồng uỷ
thác giữa các doanh nghiệp phù hợp với những quy định của pháp lệnh hợp
đồng kinh tế.
Nh vậy, hợp đồng uỷ thác nhập khẩu đợc hình thành giữa các doanh
nghiệp trong nớc có vốn ngoại tệ riêng, có nhu cầu nhập khẩu một loại vật t,
Generated by Foxit PDF Creator â Foxit Software
For evaluation only.
Nguyễn Cảnh Hiệp - Q8T1 Khoá luận tốt nghiệp


hàng hoá nhập và hàng xuất.
1.3.4. Nhập khẩu tái xuất.
Generated by Foxit PDF Creator â Foxit Software
For evaluation only.
Nguyễn Cảnh Hiệp - Q8T1 Khoá luận tốt nghiệp

Khoa QTKD
10

Mỗi nớc có một định nghĩa riêng về tái xuất, nhng đều thống nhất
một quan điểm về tái xuất là xuất khẩu trở ra nớc ngoài những hàng hoá
trớc đây đã nhập khẩu, cha qua chế biến ở nớc tái xuất. Có nghĩa là tiến
hành nhập khẩu không phải để tiêu thụ trong nớc mà để xuất sang một nớc
thứ ba nhằm thu lợi nhuận. Giao dịch tái xuất bao gồm nhập khẩu và xuất
khẩu với mục đích thu về một lợng ngoại tệ lớn hơn vốn bỏ ra ban đầu. Giao
dịch này luôn thu hút ba nớc: nớc xuất khẩu, nớc tái xuất và nớc nhập
khẩu.
Đặc điểm
:
- Doanh nghiệp tái xuất phải tính toán toàn bộ chi phí nhập hàng và
xuất hàng sao cho thu hút đợc lợng ngoại tệ lớn hơn chi phí ban đầu bỏ ra.
- Doanh nghiệp tái xuất phải tiến hành hai loại hợp đồng: Một hợp đồng
nhập khẩu và một hợp đồng xuất khẩu nhng không phải nộp thuế XNK.
- Doanh nghiệp tái xuất đợc tính kim ngạch trên cả hàng tái xuất và
hàng nhập, doanh số tính trên giá trị hàng hoá tái xuất do đó vẫn chịu thuế.
- Hàng hoá không nhất thiết phải chuyển về nớc tái xuất mà có thể
chuyển thẳng từ nớc xuất khẩu đến nớc nhập khẩu theo hình thức chuyển
khẩu, nhng tiền phải do ngời tái xuất trả cho ngời nhập khẩu và thu từ
ngời nhập khẩu.
1.4. Những nhân tố ảnh hởng đến hoạt động kinh doanh nhập khẩu.

kinh doanh XNK.
* Nhân tố con ngời: Đội ngũ cán bộ công nhân viên là một nhân tố
quan trọng có tính chất quyết định đối với sự thành công hay thất bại trong
hoạt động kinh doanh nói chung và hoạt động nhập khẩu nói riêng. Nếu doanh
nghiệp có đội ngũ cán bộ công nhân viên năng động, có năng lực, trình độ
chuyên môn cao, nhiệt tình, tích cực trong công tác kết hợp với việc bố trí
nguồn nhân lực theo chiến lợc đúng ngời, đúng việc, đúng lúc của doanh
nghiệp thì nhất định sẽ có ảnh hởng tích cực tới hiệu quả kinh doanh.
* Vốn kinh doanh: Là nhân tố tối quan trọng, là thành phần không thể
thiếu trong kinh doanh, nó là cơ sở cho việc mở rộng hoạt động kinh doanh
của doanh nghiệp.
Generated by Foxit PDF Creator â Foxit Software
For evaluation only.
Nguyễn Cảnh Hiệp - Q8T1 Khoá luận tốt nghiệp

Khoa QTKD
12

* Cơ sở vật chất và uy tín kinh doanh của doanh nghiệp: Nếu công ty có
cơ sở vật chất kỹ thuật càng hiện đại bao nhiêu thì càng tạo điều kiện thuận lợi
cho công việc kinh doanh bấy nhiêu nh: việc giữ gìn bảo quản hàng hoá đợc
tốt hơn, tiết kiệm chi phí trong khâu vận chuyển , nâng cao chất lợng phục vụ
* Thị trờng - khách hàng: Thị trờng là một tấm gơng trung thực cho
các doanh nghiệp tự soi vào để đánh giá hiệu quả kinh doanh của mình. Hoạt
động kinh doanh của doanh nghiệp có đạt hiệu quả cao hay không phụ thuộc
vào mức độ đáp ứng các yêu cầu của thị trờng.
1.4.2. Những nhân tố ảnh hởng bên ngoài doanh nghiệp.
Đây là nhóm nhân tố có tầm ảnh hởng vĩ mô điều tiết hoạt động doanh
nghiệp, nó bao gồm:
* Quan hệ chính trị và kinh tế giữa nớc ta với nớc khác: Hoạt động

Tuy nhiên mỗi một thời kỳ đều có đặc điểm riêng, chiến lợc phát triển kinh
tế riêngvì vậy mà vai trò, nhiệm vụcủa hoạt động kinh doanh nhập khẩu cũng
đợc điều chỉnh cho phù hợp với mục tiêu nhà nớc đề ra.
Trên thực tế, một khi nền kinh tế quốc gia đã hoà nhập vào nền kinh tế
thế giới thì vai trò của hoạt động kinh doanh nhập khẩu ngày càng trở nên
quan trọng, có thể thấy cụ thể là:
- Nhập khẩu mở rộng khả năng tiêu dùng trong nớc, cho phép tiêu dùng
một lợng hàng hoá nhiều hơn khả năng sản xuất trong nớc, đáp ứng nhu cầu
tiêu dùng ngày càng cao cũng nh thị hiếu của ngời tiêu dùng, làm tăng mức
sống ngời dân, tăng thu nhập quốc dân.
- Nhập khẩu tạo sự chuyển giao công nghệ, do đó có thể tái xuất mở
rộng hàng hoá có hiệu quả, tiết kiệm thời gian và chi phí, tạo ra sự đồng đều
về phát triển trong nớc.
- Nhập khẩu tạo ra sự cạnh tranh tích cực giữa hàng nội và hàng nhập
khẩu tức là tạo ra động lực cho các nhà sản xuất trong nớc không ngừng
vơn lên, tạo đà cho xã hội ngày càng phát triển.
- Nhập khẩu xoá bỏ tình trạng độc quyền, phá vỡ triệt để cơ chế tự cung
tự cấp của nền kinh tế đóng.
Generated by Foxit PDF Creator â Foxit Software
For evaluation only.
Nguyễn Cảnh Hiệp - Q8T1 Khoá luận tốt nghiệp

Khoa QTKD
14

- Nhập khẩu giải quyết đợc các nhu cầu đặc biệt nh hàng hoá khan
hiếm, hàng hoá cao cấp, công nghệ hiện đại mà trong nớc không thể sản xuất
đợc hay khó khăn trong quá trình sản xuất vì nguồn lực khan hiếm.
- Nhập khẩu góp phần khai thác có hiệu quả lợi thế so sánh của một
quốc gia, tham gia sâu rộng và sự trao đổi quốc tế và sự phân công lao động

đóng vai trò quan trọng để giúp các nhà kinh doanh đạt hiệu quả cao trong
hoạt động nhập khẩu.
Để nắm vững các yếu tố thị trờng hiểu rõ quy luật vận động của thị
trờng nhăm ứng xử kịp thời, các nhà nhập khẩu nhất thiết phải tiến hành công
tác nghiên cứu thị trờng, bao gồm: Nghiên cứu mặt hàng nhập khẩu, nghiên
cứu dung lợng thị trờng, lựa chọn bạn hàng, nghiên cứu giá cả hàng hoá
trong nhập khẩu.
2.1.1. Nghiên cứu mặt hàng nhập khẩu.
Mục đích nghiên cứu mặt hàng nhập khẩu là để tiến hành nhập khẩu
đúng chủng loại mà thị trờng trong nớc cần kinh doanh có hiệu quả, đạt
đợc mục tiêu lợi nhuận của doanh nghiệp. Việc nhận biết mặt hàng nhập
khẩu trớc hết căn cứ vào nghiên cứu sản xuất và tiêu dùng trong nớc về số
lợng, chất lợng, tính thời vụ, thị hiếu cũng nh tập quán tiêu dùng của từng
vùng, từng lĩnh vực sản xuất. Từ đó tiến hành xem xét các khía cạnh của hàng
hoá cần nhập khẩu nh công dụng, đặc tính, quy cách, phẩm chất, mẫu mã,
giá cả, điều kiện mua bán, kỹ năng sản xuất và các dịch vụ kèm theo
2.1.2. Nghiên cứu dung lợng thị trờng.
Dung lợng thị trờng là khối lợng hàng hoá đợc giao dịch trên một
phạm vi thị trờng nhất định trong một thời gian nhất định, thờng là một
năm. Nghiên cứu dung lợng thị trờng phải xác định nhu cầu thật của khách
hàng và khả năng cung cấp của nhà sản xuất. Nghiên cứu dung lợng của thị
trờng nhằm hiểu rõ hơn về quy luật vận động của thị trờng.

2.1.3. Lựa chọn bạn hàng.
Trong thơng mại quốc tế, bạn hàng hay khách hàng là những ngời
hoặc những tổ chức có quan hệ với ta nhằm thực hiện các quan hệ hợp đồng
mua bán hàng hoá hay dịch vụ, các hoạt động hợp tác kinh tế hay khoa học kỹ
thuật liên quan đến việc cung cấp hàng hoá.
Generated by Foxit PDF Creator â Foxit Software
For evaluation only.

Dới đây là một số phơng thức giao dịch cơ bản trong buôn bán quốc
tế:
Generated by Foxit PDF Creator â Foxit Software
For evaluation only.
Nguyễn Cảnh Hiệp - Q8T1 Khoá luận tốt nghiệp

Khoa QTKD
17

* Giao dịch trực tiếp: Giao dịch trực tiếp trong kinh doanh thơng mại
quốc tế là giao dịch mà ngời mua (hoặc bán) thoả thuận, bàn bạc trực tiếp
(hoặc thông qua th từ, điện tín ) với ngời bán (ngời mua) về hàng hoá, giá
cả, giao dịch, phơng thức thanh toán. Trong phơng thức thanh toán này hai
bên tiếp cận thị trờng hỏi giá, báo giá, chào hàng và đi đến chấp thuận giá cả
của hàng hoá đó. Và từ đó đi đến ký kết hợp đồng nhập khẩu hàng hoá.
* Giao dịch qua trung gian: Giao dịch qua trung gian trong kinh doanh
Thơng mại quốc tế là giao dịch mà ngời mua (hoặc ngời bán) quy định về
điều kiện trong giao dịch mua bán về hàng hoá, giá cả, điều kiện giao dịch,
phơng thức thanh toán phải qua một ngời thứ ba là ngời trung gian buôn
bán(chủ yếu là các cửa hàng đại lý, các tổ chức môi giới). Việc sử dụng đại lý
và môi giới có nhiều u điểm: Những ngời trung gian hiểu rõ về tình hình thị
trờng, luật pháp, tập quán địa phơng, giảm đợc chi phí vận chuyển, hình
thành đợc đại lý buôn bán tiêu thụ rộng, tạo điều kiện cho việc chiếm lĩnh thị
trờng mới. Tuy nhiên giao dịch này cũng có những nhợc điểm là mất liên hệ
trực tiếp với khách hàng, thị trờng buôn bán, lợi nhuận bị chia sẻ
* Giao dịch tại hội chợ triển lãm: Hội chợ là thị trờng hoạt động định
kỳ tổ chức vào một thời gian nhất định. Tại đó ngời bán trng bày hàng hoá
của mình và tiếp xúc với ngời mua để ký kết hợp đồng mua bán.
* Giao dịch tại sở giao dịch hàng hoá: Sở giao dịch hàng hoá là thị
trờng đặc biệt, tại đó thông qua ngời môi giới do sở giao dịch chỉ định

- Khi thực hiện hợp đồng nhập khẩu, doanh nghiệp phải xin giấy chứng
nhận đăng ký kinh doanh và giấy chứng nhận đăng ký mã số doanh nghiệp
xuất nhập khẩu và xin giấy phép nhập khẩu đối với hàng chuyên ngành.
- Kiểm tra chất lợng hàng hoá nhập khẩu: Theo NĐ 200/CP ngày
31/12/1973 và Thông t liên Bộ GTVT- Ngoại thơng số 52/TTLB ngày
25/1/1975, hàng nhập khẩu khi đi qua cửa khẩu cần đợc kiểm tra kỹ càng.
Doanh nghiệp nhập khẩu, với t cách là một bên đứng tên trong vận đơn, phải
lập th dự kháng nếu nghi ngờ hoặc thực sự thấy hàng có tổn thất, sau đó phải
yêu cầu công ty bảo hiểm lập biên bản giám định nếu tổn thất xảy ra bởi
những rủi ro đã đợc mua bảo hiểm.
- Thuê tàu chở hoặc uỷ thác thuê tàu: Trong quá trình thực hiện hợp
đồng nhập khẩu việc thuê tàu chở hàng đợc tiến hành dựa vào: Những điều
Generated by Foxit PDF Creator â Foxit Software
For evaluation only.
Nguyễn Cảnh Hiệp - Q8T1 Khoá luận tốt nghiệp

Khoa QTKD
19

khoản của hợp đồng mua bán ngoại thơng, đặc điểm hàng mua bán và điều
kiện vận tải. Chủ hàng nhập khẩu phải căn cứ vào đặc điểm và khối lợng vận
chuyển của hàng hoá để lựa chọn thuê tàu cho phù hợp đảm bảo thuận lợi và
nhanh chóng.
- Mua bảo hiểm: Các chủ hàng nhập khẩu của ta, khi cần mua bảo
hiểm, đều mua tại các Công ty Việt nam để đề phòng rủi ro. Các đơn vị kinh
doanh khi mua bảo hiểm phải làm một hợp đồng với công ty bảo hiểm. Tuỳ
thuộc vào đặc điểm tính chất của hàng hoá, điều kiện vận chuyển mà mua bảo
hiểm chuyến hay mua bảo hiểm bao. Có ba điều kiện bảo hiểm chính: Bảo
hiểm rủi ro (Điều kiện A), Bảo hiểm có tổn thất riêng (Điều kiện B) và Bảo
hiểm miễn tổn thất riêng (Điều kiện C).


Khi đề cập đến vấn đề hiệu quả có thể đứng trên nhiều góc độ khác nhau
để xem xét.
Nếu xét theo hiệu quả cuối cùng thì: Hiệu quả kinh tế là mức độ chênh
lêch giữa doanh số thu đợc và chi phí bỏ ra để đạt đợc kết quả đó. Đứng
trên góc độ này thì phạm trù hiệu quả đông nhất với lợi nhuận. Hiệu quả kinh
doanh cao hay thấp là tuỳ thuộc vào trình độ tổ chức hoạt động sản xuất - kinh
doanh và tổ chức quản lý trong toàn doanh nghiệp.
Nếu đứng trên góc độ các yếu tố riêng lẻ để xem xét thì hiệu quả thể
hiện trình độ và khả năng sử dụng các yếu tố đó trong quá trình sản xuất-kinh
doanh. Nó phản ánh kết quả kinh tế thu đợc từ việc sử dụng các yếu tố tham
gia vào hoạt động sản xuất-kinh doanh. Chỉ tiêu hiệu quả là một chỉ tiêu chất
lợng tổng hợp phản ánh trình độ lợi dụng các yếu tố tham gia quá trình sản
xuất-kinh doanh. Đồng thời là phạm trù kinh tế gắn liền với sản xuất hàng
hoá, phản ánh trình độ của nền sản xuất hàng hoá, sản xuất hàng hoá có phát
triển hay không là do hiệu quả đạt đợc cao hay thấp, chỉ tiêu hiệu quả phản
ánh cả về mặt định lợng và cả về mặt định tính. Về mặt định lợng thì hiệu
quả kinh tế của hoạt động sản xuất-kinh doanh phản ánh mối tơng quan giữa
kết quả thu đợc và chi phí bỏ ra. Về mặt định tính nó phản ánh ảnh hởng
của hoạt động sản xuất - kinh doanh đối với việc giải quyết những yêu cầu và
mục tiêu kinh tế, những yêu cầu và mục tiêu chính trị - xã hội.
Khi đứng trên phạm vi khác nhau để xem xét vấn đề hiệu quả thì có thể
chia hiệu quả làm nhiều loaị khác nhau.
Generated by Foxit PDF Creator â Foxit Software
For evaluation only.
Nguyễn Cảnh Hiệp - Q8T1 Khoá luận tốt nghiệp

Khoa QTKD
21


Nguyễn Cảnh Hiệp - Q8T1 Khoá luận tốt nghiệp

Khoa QTKD
22

C
Trong đó: Q : Là kết quả đạt đợc.
C : Là chi phí bỏ ra.
Theo cách đánh giá hiệu quả kinh tế của quan điểm này thì số lần đạt
đợc kết quả so với chi phí ngày càng lớn thì hiệu quả kinh tế càng cao. Đại
diện cho quan điểm này là Colicop phát biểu: Hiệu quả sản xuất là tính hiệu
quả của một nền sản xuất nhất định. Chúng ta sẽ so sánh kết quả với chi phí
cần thiết để đạt kết quả đó. Khi lấy tổng sản phẩm chia cho vốn sản xuất
chúng ta đợc hiệu suất vật t, tổng sản phẩm chia cho số vật t ta đợc hiệu
suất lao động . Trong cuốn Những vấn đề cơ bản về nâng cao hiệu quả kinh
tế của nền sản xuất xã hội xuất bản năm 1982, PTS Trần Văn Đức cho rằng:
Hiệu quả kinh tế đợc xem xét trong mối tơng quan giữa một bên là kết quả
thu đợc và một bên là chi phí bỏ ra . Tác giả Lê Thụ cũng đã xác định:
Hiệu quả kinh tế là chỉ tiêu tổng hợp nhất về chất lợng của hoạt động
SX-KD. Nội dung của nó là so sánh kết quả thu đợc và chi phí bỏ ra.
* Hệ thống quan điểm thứ hai: Cho rằng hiệu quả kinh tế đợc đo bằng
hiệu số giữa giá trị sản xuất đạt đợc và chi phí bỏ ra đẻe đạt đợc kết quả đó.
Theo quan điểm này hiệu quả kinh tế đợc xác định bằng công thức:

H = Q - C
Trong đó: Q : Là giá trị sản xuất đạt đợc.
C : Là chi phí bỏ ra.
Có thể nói hiệu quả kinh tế đợc tính theo quan điểm này là phần tăng
thêm về giá trị từ kết quả thu đợc so với chi phí bỏ ra. Theo quan điểm này,
tác giả Đỗ Thịnh cho rằng: Thông thờng hiệu quả đợc biểu hiện nh một

trọng tới hệ thông quan điểm thứ nhất thì sẽ không đợc hiệu quả thực của các
mức đầu t tạ các giai đoạn khác của hoạt động kinh tế đó. Điều đó dẫn tới sai
sót trong việc hoạch định kết quả quản lý trong tơng lai. Thờng những
ngành đạt tỷ suất nguồn vốn lớn là ngành sản xuất có quy mô nhỏ, có chu kỳ
sống của sản phẩm ngắn, mức độ cạnh tranh và rủi ro cao nên việc so sánh
hiệu quả của các quy mô sản xuất khác nhau. Xét hiệu qủa kinh tế của hoạt
động kinh doanh theo tỷ số giữa gia tăng hiệu quả và gia tăng chi phí tơng
ứng theo thời kỳ là xét hiệu quả kinh tế của vốn đầu t ứng với nền tảng cơ sở
Generated by Foxit PDF Creator â Foxit Software
For evaluation only.
Nguyễn Cảnh Hiệp - Q8T1 Khoá luận tốt nghiệp

Khoa QTKD
24

vật chất hay nguồn lực đã có sẵn, ứng với các mức đầu t theo các giai đoạn
khác nhau của cùng một hoạt động kinh tế ta đã thu đợc các mức gia tăng
của kết quả là khác nhau.
Vậy, khái niệm hiệu quả kinh tế có thể đợc mở rộng theo ba hệ thống
quan điểm trên là: Hiệu quả kinh tế là một phạm trù kinh tế đánh giá một cách
tổng quát chất lợng các hoạt động kinh tế thông qua các chỉ tiêu hiệu số, chỉ
tiêu so sánh hay sự gia tăng giữa kết quả và chi phí để đạt kết quả đó theo
những lĩnh vực trong những điều kiện cụ thể.
Ngoài các công thức tổng quát trên thì hiệu quả kinh tế của một hoạt
động kinh doanh đợc đánh giá thông qua nhiều chỉ tiêu khác nhau, trong đó
chủ yếu là:
- Tỷ suất lợi nhuận trên vốn (TLN):

Q - C
TLN =