Mô hình trồng nấm bào ngư
Nấm bào ngư có tên khoa học là Pleurotus, gồm nhiều loại khác nhau về màu sắc
và hình dạng, ít bị bệnh, dễ trồng. Nấm có dạng hình phễu lệch, thân có 3 phần mũ,
phiến và cuống nấm. Ở Việt Nam, nấm bào ngư thường mọc hoang dại và có
những tên gọi khác nhau như nấm sò, nấm dai. Đây cũng là loại nấm có giá trị dinh
dưỡng rất cao, có lợi cho sức khỏe.
Tại xã Tam Phước (huyện Châu Thành), anh Mai Thanh Nhân – hội viên Hội nông
dân của huyện, trước đây sống bằng nghề thu mua nấm rơm, sau nhiều năm nghiên
cứu tìm thị trường tiêu thụ nấm, cuối năm 2006 anh trồng thử 1.000 bịch nguyên
liệu tạo nấm bào ngư với tổng kinh phí đầu tư 2,2 triệu đồng. Sau 4 tháng, anh
Nhân thu hoạch được 300kg nấm, trừ chi phí còn lời 1 triệu đồng. Từ đó, đến tháng
1-2007 anh Nhân đầu tư nâng lên 10.000 bịch trên diện tích 120m2, với lợi nhuận
được 4 triệu đồng hiện nay anh đã lấy lại vốn đầu tư ban đầu và đang thu hoạch
tiếp 3 tháng.
Tại xã Tam Phước, mô hình trồng nấm bào ngư của anh Nhân là mô hình đầu tiên,
đến nay đã nhân rộng ra 22 hộ, mỗi hộ trồng từ 2.000 đến 15.000 bịch, hiện có 16
hộ đang đi vào thu hoạch. Mỗi ngày anh Nhân xuất đi TP Hồ Chí Minh khoảng
130kg nấm bào ngư (mua lại của 15 hộ trong xã) với giá từ 10.000 đến
12.000đồng/kg.
Nói về việc làm thế nào để trồng nấm bào ngư đạt năng suất và lợi nhuận cao, anh
Mai Thanh Nhân cho biết, qua tìm hiểu các tài liệu về trồng nấm bào ngư kết hợp
kinh nghiệm trong quá trình đã trồng, anh thường chọn nguyên liệu là mạc cưa, bã
mía, rơm rạ để trồng nấm.
Nguyên liệu khô được làm ướt bằng nước vôi theo tỉ lệ 3,5kg vôi hòa với 1.000 lít
nước. Nguyên liệu ủ 7-8 ngày, độ ẩm phải đạt 65% (vắt chặt, nước rịn ra vừa ướt
tay là đạt yêu cầu). Sau khi ủ, nguyên liệu phải có mùi dễ chịu, màu sáng. Đống
nguyên liệu cần có khối lượng từ 300kg trở lên mới đảm bảo nhiệt độ. Chọn meo
nấm có màu trắng đục đồng nhất, không bị nhiễm các nấm mốc xanh, cam hay đen.
Sợi tơ ăn mạnh, sự phát triển của meo buông xuống, không bị co cụm lại. Meo tốt,
khi cấy sẽ cho nấm có năng suất cao. Cấy meo vào bịch, chọn bao xốp trắng có sức
chứa 2,5kg nguyên liệu (dài 30-45cm), nên cấy meo trong nhà kín, mái lợp lá, nền
* Lưu ý:
- Nguyên liệu phải làm sạch, phơi khô, ẩm độ còn khoảng 15 - 20%, sau đó làm ấm,
xử lý vôi, bổ sung urê, cấy xạ khuẩn, trộn lại ủ đống, tùy loại nguyên liệu sẽ có
hàm lượng thời gian xử lý thích hợp; đối với rơm rạ bã mía ta phải cắt ngắn.
- Meo giống phải chọn chủng nhiệt đới pleurotus cystidiosus hay pleutotus tuber
regium, sống hoại sinh; nhiệt độ vươn tơ 27 – 320C - vô nụ 26 - 300C; ẩm độ vươn
tơ 40 - 60% - vào nụ 70 -90%; vươn tơ cần ánh sáng yếu - vô nụ cần ánh sáng vừa;
pH thích hợp 5 - 6, ghi nhớ khi vào nụ phải có thời gian sốc lạnh (xử lý vô nụ).
- Dinh dưỡng cơ chất trên trộn thêm cám ngô 2 - 5%, hoặc phân hữu cơ đã hoai với
tỷ lệ 1 - 5%, ngoài ra còn thêm urê 5‰ ,KCl 1 - 3‰, có thể thêm một số chất như
NaCl 1‰, MgCl2 1‰ cơ chất nghèo dinh dưỡng như mụn dừa pha thêm 50gr
DAP + 1/2 gói AtoniK/bình 8 lít phun cho 100 kg cơ chất, khi trộn nguyên liệu
xong ta cần ẩm độ xác định khoảng 60 - 68%.
Chất nấm khi có cơ chất ta đem vào nhà để nơi khô ráo thoáng mát, phương pháp
chất có thể “cho vào túi poly-etylen (20 x 27) hay đống khối dưới đất (30 - 40 x 30
- 40cm) hoặc làm khai chất trên kệ (30 x 50 x 15cm)”. Làm túi phải khử trùng
bằng hấp nồi hơi, chất đống làm kệ thì phun nước sôi đậy nylon lại, xong để
trong 12 giờ cho nhiệt độ hạ còn 25 - 300C. Cấy meo làm túi thì cấy meo vào
miệng bao, với chất khai hoặc làm mô thì cấy từng cục độ sâu 3cm x rộng 10cm,
rồi đậy nylon lại, để từ 15 - 30 ngày (tùy loại nguyên liệu, thời gian vô nụ sẽ khác
nhau). Khi tơ mọc đầy, tạo khối đồng nhất, màu trắng; nếu trồng bịch lúc này mở
miệng bao, bằng cách dùng lưỡi lam rạch đều dài 3 - 5cm x khoảng cách 5 x 5cm
rồi tưới nước, nếu trồng nấm chất và kệ thì gỡ bao ra tưới đón nấm, thời gian này
nên tạo ẩm độ không khí 80 - 90%, tạo quả thể 3 - 5 ngày sau nấm ra quả thể,
thường hiệu xuất ra quả thể cao gấp 2 - 2,5 lần làm nấm rơm.
Lưu ý khi trồng bào ngư (nấm dai)
Tính nhạy cảm với môi trường nấm bào ngư rất nhạy cảm với môi trường như
“nhiệt độ, ánh sáng, ẩm độ, nồng độ CO2, sự ô nhiễm hóa chất”; do đó cần chú ý
điều kiện nuôi trồng hoặc nguồn nguyên liệu, nếu thấy biểu hiện không bình
thường thì tùy nguyên nhân thì xử lý ngay. Bệnh cho người có một số người bị dị
Tạo quả thể Thu hái Thu hái
Thu hái