Gv: Đoàn Văn Doanh Trường Thpt Nam Trực –Nam Định
Gio n Vật Lý 12 Nng Cao

1

Bài 39.
M
M
Á
Á
Y
YQ
Q
U
U
A
A
N
N
G
GP
P
H
H
Ổ

GP
P
H
H
Ổ
Ổ
I. MỤC TIÊU:
1) Hiểu được cấu trúc của máy quang phổ, tác dụng của từng bộ phận và nguyên tắc hoạt động
của nó.
2) Nắm được khái niệm các loại quang phổ, cách tạo ra, tính chất và ứng dụng của nó.
3) Nắm được phương pháp phân tích quang phổ, các tiện lợi và ứng dụng của nĩ.
II. CHUẨN BỊ:
- GV: Vẽ trn giấy khổ lớn hình ảnh sơ đồ máy quang phổ lăng kính; quang phổ liên tục, quang
phổ vạch phát xạ và hấp thụ.
- HS: Ôn tập kiến thức về lăng kính, thấu kính.
III. TỒ CHỨC CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC:
Tiết 1
1) Kiểm tra Bài cũ:
Hoạt động 1. (10’) KIỂM TRA BÀI CŨ
Nội dung:
- Ánh sáng đơn sắc có bước sóng  trong TÁN I-ng về giao thoa ÁNH SÁNG, Bàiết khoảng vn i, bề
rộng vng giao thoa l L. Tìm số vn sng trn mn.
Gv: Đoàn Văn Doanh Trường Thpt Nam Trực –
Nam Định
Gio n Vật Lý 12 Nng Cao

2

2) Nguyên tắc hoạt động:
SGK.
Hoạt động 3. (15’)
- Cho HS quan st hình ảnh
quang phổ lin tục của một số
nguồn pht như: mặt trời; đèn
- Quan st, nu nhận xt:
+ Cĩ di sng, mu sắc khc nhau,
- Quang phổ gồm nhiều di mu từ
đỏ đến tím, nối liền nhau một cách
Gv: Đoàn Văn Doanh Trường Thpt Nam Trực –
Nam Định
Gio n Vật Lý 12 Nng Cao

3

dây tóc nóng sáng.
H. Nếu nguồn phát là nguồn
phát ánh sáng trắng, trên kính
ảnh quan sát được như thế nào?
- Hướng dẫn HS trả lời các câu
hỏi C
1
(trang 214) v C
2
.
H. Cc vật gì, ở điều kiện nào
cho quang phổ liên tục?
- Giới thiệu nguồn pht.
- Tính chất của quang phổ liên

mạnh v lan dần từ bức xạ cĩ bước
sóng dài đến bức xạ có bước sóng
ngắn.
Hoạt động 4. (10’) Tìm hiểu QUANG PHỔ VẠCH PHT XẠ
H. Trong điều kiện chất khí ở
áp suất thấp hoặc chất hơi nóng
sng thì cho quang phổ như thế
nào?
-Cho HS quan st hình ảnh một
số quang phổ khí. Nu Câu hỏi

- Quan st, thảo luận v Rút ra
nhận xt:

- Quang phổ gồm những vạch màu
riêng lẻ, ngăn cách nhau bằng
những vạch tối.

- Do chất khí, hơi ở áp suất thấp bị
Gv: Đoàn Văn Doanh Trường Thpt Nam Trực –
Nam Định
Gio n Vật Lý 12 Nng Cao

4

C3.
-Đưa ra khái niệm quang phổ
vạch phát xạ, cách tạo ra và
tính chất sau khi gợi ý để HS
trả lời câu hỏi.

1) Hy phn Bàiệt về hình dạng, nguồn pht v tính chất của hai loại quang phổ.
2) Ứng dụng được gì từ hai loại quang phổ trn?
Hoạt động 2. (20’) Tìm hiểu QUANG PHỔ VẠCH HẤP THỤ.
H. Hy nu nhận xt về hình ảnh
của hình 39.2.
-Giới thiệu cách tạo ra quang
Quan st, Rút ra cc nhận xt:
-Các vạch đen trên nền quang
phổ liên tục trùng với vị trí các
1-Quang phổ liên tục thiếu một số
vạch màu do bị chất khí hay hơi
hấp thụ là quang phổ vạch hấp thụ
Gv: Đoàn Văn Doanh Trường Thpt Nam Trực –
Nam Định
Gio n Vật Lý 12 Nng Cao

5

phổ vạch hấp thụ của Natri
(SGK). Đưa ra khái niệm về
quang phổ vạch hấp thụ. Nêu
câu hỏi:
H. So snh quang phổ vạch hấp
thụ với quang phổ vạch của
cng một nguyn tố?
- Nêu điều kiện để có quang
phổ vạch hấp thụ.
- Từ nhận xét của HS, đưa ra
hiện tượng đảo vạch trong
quang phổ hấp thụ. Đưa ra định

2-Chỉ thu được khi nhiệt độ đám
khí hay hơi hấp thụ thấp hơn nhiệt
độ nguồn sng pht quang phổ lin
tục.

3)Quang phổ hấp thụ của mỗi
nguyên tố có tính chất đặc trưng
cho nguyên tố đó. Có thể nhận
Bàiết sự có mặt của nguyên tố đó
trong một hỗn hợp hay hợp chất.
Hoạt động 3. (10’) Tìm hiểu PHP PHN TÍCH QUANG PHỔ
Gv: Đoàn Văn Doanh Trường Thpt Nam Trực –
Nam Định
Gio n Vật Lý 12 Nng Cao

6

-Nu cc Câu hỏi gợi ý:
H. Dùng máy quang phổ để
nghiên cứu các loại quang phổ
trên có tác dụng gì trong việc
tìm hiểu cấu tạo của cc chất?
-Giới thiệu định nghĩa về phân
tích quang phổ? (SGK)
H. So snh php phn tích quang
phổ với cc php phn tích khc?
Tìm những ưu điểm của phân