Bộ Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn
Dự án CARD: Phát triển bền vững và hiệu quả kinh tế cho rừng trồng
các loài Keo cung cấp gỗ xẻ
Mã số: 032/05 VIE
BO CO IM MC 8:
Các thí nghiệm tỉa tha và tỉa cành Keo
tha một thời gian ngắn

Bốn mô hình trình diễn về tỉa cành phục vụ cho khuyến lâm và các mục tiêu đào tạo của dự
án đã đợc xây dựng tại Thừa Thiên Huế nh sau:

Thí nghiệm 1: Tỉa giữ lại 1 thân
- Loài: Keo lai 1 năm tuổi
- Địa điểm: Thuỷ Phú, Hơng Thuỷ, cách Huế 20km về phía Nam
- Diện tích: 0.4ha (0.2 ha tác động, 0.2ha ô bên cạnh không tác động)
- Chủ rừng: Lâm trờng địa phơng
- Thời gian: tháng 9/2006

Thí nghiệm 2: Tỉa tạo dáng thân
- Loài: Keo lai 2 năm tuổi - Địa điểm: Hơng Thọ, Hơng Trà, cách Huế 20km về phía tây
- Diện tích: 0.4ha (0.2 ha tác động, 0.2ha ô bên cạnh không tác động)
- Chủ rừng: Lâm trờng địa phơng
- Thời gian: tháng 9/2006

Thí nghiệm 3: Tỉa tạo dáng thân
- Loài: Keo lai 2 năm tuổi
- Địa điểm: Phú Bài, Hơng Thuỷ, cách Huế 20km về phía nam
- Diện tích: 0.4ha (0.2 ha tác động, 0.2ha ô bên cạnh không tác động)
- Chủ rừng: Lâm trờng địa phơng
- Thời gian: tháng 10/2006

Thí nghiệm 4: Tỉa giữ lại 1 thân
- Loài: Keo lai 1 năm tuổi


Kiểm chứng: Báo cáo về xây dựng các khảo nghiệm và các bản hớng dẫn đợc gửi tới văn
phòng CARD

Thí nghiệm tại Đồng Hới
Thông tin chung
Thí nghiệm tại Đông Hới sẽ là thí nghiệm hạt nhân cho mục tiêu 3, các thí nghiệm khác
sẽ đợc tiến hành vào cuối năm đầu của dự án ở miền trung Việt Nam và cũng có thể muộn
hơn và ở một nơi khác tại Việt Nam nhng tất cả chúng chỉ là các mô hình trình diễn, những
yêu cầu về những thí nghiệm này đã đợc xác định. Tuy nhiên chúng nhỏ và chỉ bao gồm 2 ô,
một ô cho các tác động thông thờng và một ô kết hơpk giữa việc tỉa cành và tỉa tha. Những
mô hình thí nghiệm nhỏ này sẽ đợc xây dựng tại các hộ trồng rừng kết hợp với chủ đất.

Điểm để xây dựng thí nghiệm tại Đồng Hới đợc chọn ngày 3/4/006 và các ô đợc đánh
dấu và ngày hôm sau, rừng trồng này nằm ở phía tây thị xã Đồng Hới, diện tích khoảng 5ha
do công ty Long Đại quản lý. Đây là rừng trồng Keo lai đợc trồng vào tháng 12/2003,
khoảng cách trồng 4x2,5m các cây có hình thân và sinh khối tốt, khoẻ mạnh, chiều cao
khoảng 6-8m tán nhỏ. Có thể thấy rằng trong lần tỉa tha đầu tiên các cây trong lâm phần sẽ
có chiều cao phổ biến khỏang 8m và đợc quản lý cho mục đích gỗ xẻ. Tốc độ tăng trởng
ớc đạt trên 20m
3
/ha/năm cho cả luân kỳ. Số cây một thân chiếm tỉ lệ rất cao, vì tất cả những
lý do trên mà lâm phần này đã đạt đợc các tiêu chuẩn cho việc quản lý một lâm phần Keo
cho mục đích gỗ xẻ.

Sẽ tiến hành phát dọn thực bì trên toàn bộ diện tích sẽ bố trí thí nghiệm trớc khi tiến
hành tỉa tha. Không sử dụng thuốc diệt cỏ.
Mục tiêu
Mục tiêu chính của nghiên cứu này là đánh giá ảnh hởng của các mức độ tỉa tha khác nhau
tới sinh trởng chiều cao và đờng kính của Keo lai, mức độ tăng trởng trong các ô thí

Kích thớc các chiều (m ì m) 28 ì 22.5 20 ì 17.5
1
Số lợng cây cho mỗi ô là số lợng cây trong mỗi ô sau khi đã tỉa tha
Thiết kế ô thí nghiệm: có hai loại ô
Ô lõi là phần diện tích bao gồm 5 hàng cây và mỗi hàng có 7 cây , các cây trong phần ô này
sẽ đợc đo đếm số liệu (các cây có nền vàng trong hình 1). Vì vậy ô lõi trong công thức
không tỉa sẽ có 5x7=35 cây, giảm số lợng cây trong các ô khá theo yêu cầu ở bảng 1 để đạt
đợc số lợng cây theo các công thức tỉa tha. 6
7

31
30
29
28 m
20 m
22.5 m
17.5 m
Thinning Trial at Dong Hoi (1000 stems ha
-1
)
6
7
5
4
3
2
1
9
8
10
11
12
13
14
20
21
19
18
17
16

21
19
18
17
16
15
23
22
24
25
26
27
28
34
35
33
32
31
30
29
28 m
20 m
22.5 m
17.5 m
Thinning Trial at Dong Hoi (1000 stems ha
-1
)5

1
9
8
11
12
13
20
19
18
15
22
24
26
27
34
35
32
29
28 m
20 m
22.5 m
17.5 m
Thinning Trial at Dong Hoi (600 stems ha
-1
)

Hình 1: miêu tả các ô (a) trớc tỉa tha và (b) sau khi tỉa tha tới 600cây/ha. Lu ý Phần lõi ô
có nền màu vàng còn phần đệm có nền xanh. Các cây đợc loại bỏ trong ô tỉa tha là những
cây nhỏ. Biểu đồ cho thấy điều quan trọng là phân bố của các cây sau khi tỉa tha phải đều
nhất có thể trên diện tích ô. Những cây chọn để tỉa tha dựa vào các điểm sau

Hai điểm chú ý quan trọng:

Số cây của 1 hay 2 ô trong hai khối xa đờng nhất vào thời điểm xác định ít hơn 1000
cây/ha bởi một số cây bị mất (có thể chỉ khoảng 850 đến 900 cây/ha), chúng ta cần tránh
bố trí các công thức đối chứng (không tỉa) vào các ô đó. Nếu trong trờng hợp bố trí ngẫu
nhiên mà các ô đối chứng rơi vào các ô đó thì tiến hành bố trí ngẫu nhiên lại tới khi nào
không gặp phải vấn đề đó nữa.

Trong thực tế, sự chính xác đối với các cây đợc trồng đợc thấy khá cao ở khoảng cách
hàng cách hàng 4m và cây cách cây 2,5m. Tuy nhiên kích thớc ô (theo bảng 1) cần phải
đợc kiểm tra bằng thớc. Nếu sai số không nằm trong khoảng 10% diện tích (630m
2
cho
các ô

tổng) thì phải điều chỉnh góc của các ô cho phù hợp với điều kiện. Cuối cùng số cây
đa ra trong mỗi ô nh bảng 1 nhng chúng có thể nhiều hoặc ít hơn so với trong bảng đó.

Road
4 (300)
3 (450)
2 (1000)
1 (600)
1
24
3
Reference
point
Reference point
RoadRoad

21 cây/ô (bảng 1), nếu ô có đủ cây là 35 cây thì sẽ có 14 cây cần đợc tỉa đi. Để đáp ứng
đợc yêu cầu này 4 trong số 7 hàng cây sẽ tỉa bỏ 3 cây, và 1 hàng sẽ tỉa bỏ 2 cây. Nếu số cây
ít hơn 35 thì số cây tỉa bỏ sẽ ít hơn.

Tỉa ô lõi trớc hết phải dựa vào cơ sở các hàng

Đi theo hàng từ cây 1-7 và chọn 2 cây cho tỉa tha, lặp lại động tác này cho các cây 8-14, 15-
21, 22-28 và 29-35. Sau đó chọn thêm 1 để tỉa tha từ 4 trong số 5 hàng. Cây đợc chọn để tỉa
tha phải dựa vào các cơ sở sau:
Trớc hết là hình thân xấu
Loại bỏ những cây có hình thân xấu ở 4,5m cao đầu tiên của thân cây. Lý do là việc phân
cành lớn ở điểm phân cành trong đoạn này sẽ tạo thành cây có 2 ngọn. Các cây có hình
thân xấu cần phải đợc loại bỏ. Điều này không thành vấn đề ở khảo nghiệm này vì có rất
ít cây nh vậy.
Với cây có nhiều thân từ mặt đất, có thể giữ lại một thân có hình thân tốt trong đoạn 4,5m
đầu tiên, u tiên nếu nó có đờng kính lớn.
Đờng kính nhỏ
Loại bỏ những cây có đờng kính nhỏ nhất.

Điều cũng quan trọng để đạt đợc khoảng cách tối u giữa các cây còn lại là không tỉa bỏ
những cây đứng cạnh nhau trong hàng thậm chí chúng là những cây có đờng kính nhỏ nhất.
Mục đích chính là để đạt đợc sự phân bố đồng đều giữa các cây trong ô (theo Hình 1b để có
mô hình tỉa tha nh thế nào)

Sử dụng tiêu chuẩn nh vậy để tỉa tha các hàng đệm để có đợc số lợng cây theo yêu cầu.
Ví dụ trong công thức 600cây/ha sẽ có 63-35=28 cây trong vùng đệm nếu có đầy đủ số lợng
cây (theo bảng 1), sau tỉa tha sẽ có 28-11=17 cây trong diện tích vùng đệm. Điều này có
nghĩa là sẽ có 28-17=11 cây cần đợc tỉa bỏ trong các hàng đệm của công thức này.

Theo cùng cách thức nh vậy đối với các ô và công thức khác sử dụng số liệu nh bảng 1