Tiết 37
Đọc hiểu văn bản:
CẢM NGHĨ TRONG ĐÊM THANH TĨNH
- LÝ BẠCH-
A.Kết quả cần đạt:
Giúp HS: - Thấy được tình cảm quê hương sâu nặng của nhà thơ.
- Thấy được một số đặc điểm nghệ thuật của bài thơ: hình ảnh gần gũi, ngôn
ngữ tự nhiên, bình dị, tình cảnh giao hoà tuyệt cú.
- Bước đầu nhận biết bố cục thường gặp trong một bài thơ tuyệt cú, thủ pháp
đối và tác dụng của nó.
B Chuẩn bị.
- Thầy soạn bài và có một số tình huống có vấn đề.
- Trò soạn bài và trả lời theo yêu cầu SGK.
C. Các hoạt động dạy và học
1. Ổn định
2. Kiểm tra:
Nêu hiểu biết của em vê tác giả Lý Bạch. Đọc thuộc lòng bài thơ "Xa ngắm
thác núi Lư"- Nội dung.
*Giới thiệu: "Vong nguyệt hoài hương" (Trông trăng nhớ quê" là một chủ đề
phổ biến trong thơ cổ. Đỗ Phủ, Bạch Cư Dị cũng đã có nhiều bài thơ rất hay viết về
chủ đề này.
Song bài thơ hay nhất, ngắn nhất viết về chủ đề này.
Hoạt động 1: HD HS đọc và
chú thích văn bản ? Bài thơ được làm theo thể
thơ ngũ ngôn tứ tuyệt thuộc
thơ cổ thể.
văn bản
II/Tìm hiểu văn
bản
1. 2 câu đầu
- So sánh bản phiên âm và
dịch thơ?
?Em có thích từ "Rọi" trong
bản dịch thơ không ? tại sao?
Học sinh đọc 2 câu đầu
- Quang có nghĩa là sáng, bản
dịch đổi thành "rọi"
- Sáng, chiếu là trạng thái tự
nhiên của trăng.
Rọi: ánh trăng tìm đến thi nhân
như là tri âm, tri kỉ giản dị bất
ngờ. Gv: Cả 1 không gian tràn
ngập ánh răng. Hình như trăng
đã đánh thức nhà thơ dậy.
Trăng đã khơi gợi 1 nguồn thơ
và đã trở thành chất liệu tạo
nên vần tơi dào dạt.
Tả ánh trăng trong
đêm thanh tĩnh với
tâm trạng ngỡ
ngàng và bồi hồi.
2. 2 câu cuối
? Tìm biện pháp nghệ thuật
được sử dụng ở hai câu cuối
- Đối đ nhịp nhành cho câu thơ,
khắc sâu tâm trạng nhớ quê của
nhà thơ.
? Tác dụng.
? Cặp từ trái nghĩa "ngẩng”
“cúi”, thể hiện cảm xúc gì của
nhà thơ?
Hướng ra ngoại cảnh, hoà nhập
vào thiên nhiên tươi đẹp
"cúi": hướng vào lòng mình trĩu
nặng tâm tư.
? Có 1 hình ảnh đi sóng đôi
với nhau. Đó là hình ảnh gì ?
Tìm sự liên tưởng cảm xúc
giữa hai hình ảnh này?
- Trăng sáng - cố hương
đ Cảnh sinh tình ánh trăng gợi
nhớ, gợi sầu vấn vương bao hoài
niệm, làm sống dậy bao buâng
khuâng trong bài thơ.
=>Tình cảm nhớ
quê hương thiết tha
sâu nặng.
? Từ ngữ nào biểu hiện trực
ngôn từ đơn giản, tinh khiết nhất là"tĩnh dạ tứ" của Lý Bạch. Song bài có ma lực lớn nhất
được truyền tụng rộng rãi nhất cũng là bài ấy.
Hoạt động 3:
III/ Luyện t ập
1 - Hai câu thơ dịch đã nêu được tường đối ý, tình cảm của bài thơ
- Lý Bạch không dùng phép so sánh "sương” chỉ xuất hiện trong cảm nghĩ
- Bài thơ ảnh chủ ngữ.
2. Viết 1 đoạn văn nêu cảm nhận của em sau khi học xong bài thơ.
* Hướng dẫn về nhà:
1. Học thuộc lòng
2. Thử dịch bài thơ
3. Chuẩn bị bài "Ngẫu nhiên viết nhân buổi mới về quê"
- Tìm hiểu nghĩa của các yếu tố Hán Việt.
- Chú ý tình huống bài thơ.
- Phương thức miêu tả .