LUẬN VĂN:
Vấn đề gia đình và xây dựng
gia đình văn hóa ở tỉnh Hà Tĩnh
mở đầu 1. Tính cấp thiết của đề tài
Gia đình là tế bào của xã hội, trong tiến trình phát triển của lịch sử xã hội, gia
đình có một vị trí và vai trò đặc biệt. Từ gia đình con người được sinh ra và trưởng thành cả
Đảng ta trên cơ sở vận dụng sáng tạo lý luận của chủ nghĩa Mác - Lênin, đã đề ra
chủ trương xây dựng gia đình văn hóa. Chủ trương đó đã được triển khai thực hiện trên
phạm vi cả nước, trở thành một phong trào thi đua sôi nổi. Đây là phong trào có ý nghĩa
thực tiễn vô cùng to lớn đối với cách mạng nước ta.
Khi hiện thực hóa chủ trương xây dựng gia đình văn hóa ở các địa phương, đòi
hỏi sự nghiên cứu tổng kết quá trình vận dụng chủ trương của Đảng về xây dựng gia đình
văn hóa nhằm phổ biến cách làm mới với những quy trình hiệu quả tối ưu, tìm ra những
điểm chưa phù hợp với đòi hỏi của thực tiễn, từ đó đề xuất giải pháp hữu hiệu và những
kiến nghị kịp thời. Đó là việc làm cần thiết đối với các cấp, các ngành và các địa phương.
Hà Tĩnh là một tỉnh vừa mới tái lập (1991) trên cơ sở tách ra từ tỉnh Nghệ - Tĩnh.
Là một tỉnh miền Trung được mệnh danh là vùng đất "chảo lửa, túi mưa", thiên nhiên rất
khắc nghiệt, kinh tế - xã hội còn nhiều khó khăn, tàn dư của chiến tranh Điều đó cũng
ảnh hưởng không nhỏ đến đời sống vật chất và tinh thần của người dân nơi đây. Đặc biệt
trong quá trình mở cửa và hội nhập của nền kinh tế thị trường, văn hóa gia đình Hà Tĩnh
cũng nảy sinh nhiều vấn đề phức tạp như tệ nạn xã hội, trẻ em hư hỏng, làm ăn bất
chính Những biểu hiện về sự sa sút đạo đức, lối sống, sự đảo lộn về trật tự kỷ cương
trong gia đình , đó là những vấn đề cần được quan tâm và đánh giá một cách nghiêm
túc.
Thực hiện chủ trương, đường lối của Đảng, công cuộc vận động xây dựng gia
đình văn hóa ở Hà Tĩnh đã tiến hành trong suốt một thời gian dài. Bệnh cạnh những mặt
đã đạt được cũng rất cần được tiếp tục nghiên cứu, đánh giá để có những định hướng kịp
thời, góp phần tổ chức, triển khai cuộc vận động xây dựng gia đình văn hóa trên địa bàn
Hà Tĩnh thực sự có hiệu quả trong thời gian tới.
Xuất phát từ tầm quan trọng và sự cần thiết của vấn đề đã nêu trên, vấn đề xây
dựng gia đình văn hóa và công tác xây dựng gia đình văn hóa ở Hà Tĩnh hiện nay vừa có
ý nghĩa lý luận, vừa là vấn đề thực tiễn bức thiết. Vì vậy tôi chọn đề tài: "Vấn đề gia
đình và xây dựng gia đình văn hóa ở tỉnh Hà Tĩnh" làm luận văn tốt nghiệp chương
trình đào tạo thạc sĩ, chuyên ngành văn hóa học.
2. Tình hình nghiên cứu liên quan đến đề tài
và sự phát triển xã hội" của nhiều tác giả; cuốn "Người phụ nữ trong văn hóa gia đình đô
thị" của TS. Lê Quý Đức và ThS. Vũ Thị Huệ (2003); cuốn "Văn hóa gia đình với việc
hình thành và phát triển nhân cách trẻ em" của PGS.TS Lê Như Hoa; cuốn "Gia đình Việt
Nam trong bối cảnh đất nước đổi mới" của GS. Lê Thi. Trong các tác phẩm này, các tác
giả đã đề cập tới những vấn đề lý luận và thực tiễn về văn hóa gia đình, những vấn đề của
gia đình Việt Nam từ truyền thống đến hiện tại, cũng như ảnh hưởng của văn hóa gia đình
đối với sự phát triển của cá nhân nói riêng và xã hội nói chung.
Ngoài ra, còn có các công trình, các đề tài nghiên cứu gia đình, xây dựng gia đình
văn hóa dưới góc độ triết học, chủ nghĩa xã hội khoa học, tiêu biểu là: "Gia đình Việt Nam và
vai trò của người phụ nữ trong gia đình Việt Nam hiện nay" (2003), luận án tiến sĩ Triết học,
chuyên ngành chủ nghĩa xã hội khoa học của Dương Thị Minh; "Gia đình trong việc bảo vệ
chăm sóc trẻ em của nước ta hiện nay" (2004), Luận văn thạc sĩ Triết học, chuyên ngành chủ
nghĩa xã hội khoa học của Phạm Thị Xuân; "Vai trò của gia đình trong việc giáo dục thế
hệ trẻ ở nước ta hiện nay" (2001), Luận án tiến sĩ Triết học, chuyên ngành chủ nghĩa xã
hội khoa học của Nghiêm Sĩ Liêm; "Phát huy vai trò của người phụ nữ trong xây dựng
gia đình văn hóa ở tỉnh Bạc Liêu hiện nay", Luận văn thạc sĩ Triết học, chuyên ngành
chủ nghĩa xã hội khoa học của Lê Cẩm Lệ
Dưới những góc độ khác nhau, các đề tài nghiên cứu nói trên đã đề cập đến đặc
điểm, chức năng của gia đình Việt Nam, vai trò của phụ nữ trong gia đình, vai trò của
giáo dục gia đình và các đặc điểm, tiêu chí xây dựng gia đình văn hóa. Đồng thời, các đề
tài cũng đưa ra được những phương hướng, giải pháp thiết thực góp phần xây dựng gia
đình Việt Nam, phát huy vai trò to lớn của gia đình đối với xã hội.
ở góc độ chuyên ngành văn hóa, các công trình nghiên cứu cũng đã đi vào tìm
hiểu vấn đề văn hóa gia đình, đặc điểm, vai trò của văn hóa gia đình và ảnh hưởng của
văn hóa gia đình tới việc hình thành và phát triển nhân cách của trẻ em nói riêng và con
người nói chung, tiêu biểu là: "Gia đình văn hóa và sự hình thành nhân cách trẻ em
(trước tuổi đi học) ở nước ta" của Nguyễn Thị Phượng; đề tài: "Văn hóa gia đình với sự
hình thành và phát triển nhân cách con người Việt Nam" của Võ Thị Hồng Loan
ở nước ta, ngay từ những ngày đầu cách mạng, Chủ tịch Hồ Chí Minh và Đảng
hiệu quả của cuộc vận động này.
4. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu của luận văn
* Đối tượng nghiên cứu
Những vấn đề về văn hóa gia đình và cuộc vận động xây dựng gia đình văn hóa ở
Hà Tĩnh.
* Phạm vi nghiên cứu
Đề tài tập trung nghiên cứu về tình hình văn hóa gia đình và xây dựng gia đình
văn hóa ở Hà Tĩnh trong khoảng 10 năm trở lại đây.
5. Phương pháp nghiên cứu của luận văn
Luận văn sử dụng phương pháp luận của chủ nghĩa duy vật biện chứng, chủ
nghĩa duy vật lịch sử, tư tưởng Hồ Chí Minh kết hợp với các quan điểm của Đảng Cộng
sản Việt Nam về gia đình và xây dựng gia đình văn hóa.
Ngoài ra, luận văn cũng sử dụng các phương pháp khảo sát tư liệu thực tế; điều
tra xã hội học, thống kê, các phương pháp so sánh, lựa chọn, đối chiếu để tiến hành phân
tích, tổng hợp tài liệu, số liệu hiện có.
6. Đóng góp mới về mặt khoa học của luận văn
- Góp phần làm rõ về mặt lý luận và thực tiễn về văn hóa gia đình và vấn đề xây
dựng gia đình văn hóa ở Hà Tĩnh.
- Đề xuất những giải pháp nhằm đẩy mạnh phong trào xây dựng gia đình văn hóa
của Hà Tĩnh trong thời gian tới.
7. Kết cấu của luận văn
Ngoài phần mở đầu, kết luận, danh mục tài liệu tham khảo và phụ lục, nội dung
của luận văn gồm 3 chương, 7 tiết.
Chương 1
những vấn đề lý luận về văn hóa gia đình
và xây dựng gia đình văn hóa
1.1. Văn hóa và văn hóa gia đình
1.1.1. Quan niệm về văn hóa
trong thời gian qua
2.3.3. Những ưu điểm, tồn tại và hạn chế của cuộc vận động
Chương 3
phương hướng và giải pháp nâng cao chất lượng công tác xây dựng văn hóa gia đình
và cuộc vận động xây dựng gia đình văn hóa ở hà tĩnh hiện nay
3.1. Phương hướng và giải pháp xây dựng văn hóa gia đình ở Hà tĩnh
3.1.1. Phương hướng
3.1.2. Giải pháp và kiến nghị
3.2. Phương hướng và giải pháp nâng cao chất lượng và hiệu quả cuộc vận động
xây dựng gia đình văn hóa ở Hà Tĩnh
3.2.1. Phương hướng chung về xây dựng gia đình văn hóa ở Hà Tĩnh hiện nay
3.3.2. Những giải pháp nâng cao chất lượng và hiệu quả cuộc vận động xây dựng
gia đình văn hóa ở Hà Tĩnh
Kết luận
danh mục tài liệu tham khảo
phụ lục
danh mục tài liệu tham khảo
1. Thúy Ân (2003), "Người lớn cũng phải học làm cha mẹ", Báo Lao động, (123).
2. Ph.Ăngghen (1984), Nguồn gốc của gia đình, của sở hữu tư nhân và của nhà nước,
Nxb Sự thật, Hà Nội.
3. Trần Văn Bính (1999), "Toàn cầu và vấn đề gia đình", Tham luận tại hội thảo: Tác động
của quá trình toàn cầu hóa tới cơ cấu gia đình, Hà Nội.
4. Bùi Đình Châu (2002), Văn hóa gia đình, Nxb Văn hóa thông tin, Hà Nội.
Văn hóa dân tộc, Hà Nội.
21. Lê Như Hoa (2002), Lối sống trong xã hội hiện đại, Nxb Văn hóa thông tin, Hà Nội.
22. Trịnh Trung Hòa (1996), Hạnh phúc và bất hạnh, Nxb Thanh niên, Hà Nội.
23. Hội Liên hiệp văn học nghệ thuật Hà Tĩnh (1999), Văn Hà Tĩnh thế kỷ XX, Hà Tĩnh.
24. Nguyễn Khánh (1995), "Gia đình Việt Nam hiện nay", Trong sách: Gia đình Việt
Nam, các trách nhiệm, các nguồn lực trong sự đổi mới đất nước, Nxb Khoa học
xã hội, Hà Nội.
25. Vũ Ngọc Khánh (1998), Văn hóa gia đình Việt Nam, Nxb Văn hóa dân tộc, Hà Nội.
26. C. Mác - Ph. Ăngghen (1980), Tuyển tập, tập 1, Nxb Sự thật, Hà Nội.
27. C. Mác - Ph. Ăngghen (1984), Tuyển tập, tập 6, Nxb Sự thật, Hà Nội.
28. Hồ Chí Minh (1995), Toàn tập, tập 3, Nxb Chính trị quốc gia, Hà Nội.
29. Hồ Chí Minh (1995), Toàn tập, tập 6, Nxb Chính trị quốc gia, Hà Nội.
30. Hồ Chí Minh (1996), Toàn tập, tập 7, Nxb Chính trị quốc gia, Hà Nội.
31. Hồ Chí Minh (1996), Toàn tập, tập 9, Nxb Chính trị quốc gia, Hà Nội.
32. Hồ Chí Minh (1996), Toàn tập, tập 10, Nxb Chính trị quốc gia, Hà Nội.
33. Phan Văn Thắng - Thái Kim Đỉnh (2000), Du lịch Hà Tĩnh, Sở Thương mại - Du lịch
xuất bản.
34. Lê Thi (2003), Gia đình Việt Nam trong bối cảnh đất nước đổi mới, Nxb Khoa học
xã hội, Hà Nội.
35. Thị ủy - ủy ban nhân dân thành phố Hà Tĩnh (1991), Hà Tĩnh thành sen 160 năm, Sở
Văn hóa Hà Tĩnh xuất bản, Hà Tĩnh.
36. ủy ban nhân dân tỉnh Hà Tĩnh (2005), Báo cáo tổng kết cuộc vận động xây dựng nếp
sống văn minh, gia đình văn hóa từ 2001 - 2005, Hà Tĩnh.
37. ủy ban nhân dân tỉnh Hà Tĩnh (2006), Báo cáo tổng kết cuộc vận động toàn dân đoàn kết
xây dựng đời sống văn hóa năm 2006, Hà Tĩnh.
38. ủy ban nhân dân tỉnh Hà Tĩnh (2007), Báo cáo tổng kết cuộc vận động toàn dân đoàn kết
xây dựng đời sống văn hóa năm 2007, Hà Tĩnh.
39. ủy ban nhân dân tỉnh Hà Tĩnh (2008), Kế hoạch triển khai cuộc vận động toàn dân xây
dựng đời sống văn hóa, Hà Tĩnh.
Đầy đủ
Chưa đầy đủ
Bổ sung
7. Theo bạn, việc đánh giá xếp loại và công nhận gia đình văn hóa hiện nay đã chính xác
chưa?
Chính xác
Chưa chính xác
Bổ sung
8. Bạn có bổ sung gì vào hệ thống văn bản chính sách nhà nước về xây dựng gia đình văn
hóa?
Có:
Không
9. Gia đình bạn có được công nhận là gia đình văn hóa không?
Có Không