Giống bồ câu Pháp có ký hiệu là VN1, là giống chuyên thịt nổi tiếng, mỗi
năm một cặp có thể đẻ 8-9 lứa, khối lượng chim ra giàng (28 ngày tuổi) đạt
530-580g/con. Giống chim này có khả năng thích ứng cao với điều kiện khí
hậu ở nước ta, tỷ lệ nuôi sống đạt 94-99%.
Chọn giống chim bồ câu
http://www.diendanchannuoi.com/forumdisplay.php?11-Ky-thuat-
chan-nuoi-bo-cau
Chim bồ câu được chọn làm giống phải đảm bảo các yêu cầu: khỏe mạnh,
lông mượt, không có bệnh tật, dị tật, lanh lợi: con trống to hơn, đầu thô, có
phản xạ gù mái (lúc thành thục), khoảng cách giữa 2 xơng chậu hẹp; con mái
thường có khối lượng nhỏ hơn, đầu nhỏ và thanh, khoảng cách giữa 2 xương
chậu rộng.
Chuồng nuôi và thiết bị nuôi chim
a. Chuồng nuôi cá thể (dùng nuôi chim sinh sản từ 6 tháng tuổi trở đi)
Mỗi cặp chim sinh sản cần một ô chuồng riêng. Ô chuồng là một đơn vị sản
xuất, trên đó được đặt các ổ đẻ, máng ăn, máng uống, máng đựng thức ăn bổ
sung và 1 đôi trống mái sinh sản. Kích thước của một ô chuồng: Chiều cao:
40 cm; Chiều sâu: 60 cm; Chiều rộng: 50 cm;
b. Chuồng nuôi quần thể (nuôi chim hậu bị sinh sản từ 2-6 tháng tuổi)
Kích thước của 1 gian: Chiều dài: 6m; Chiều rộng: 3,5m; Chiều cao: 5,5m
(cả mái); Máng ăn, máng uống, ổ đẻ, máng đựng thức ăn bổ sung được thiết
kế riêng cho kiểu chuồng này.
Chuồng nuôi dưỡng chim thịt (nuôi vỗ béo chim thương phẩm từ 21-30 ngày
tuổi) mật độ dày hơn 45-50 con/m2, không có ổ đẻ, không có máng ăn
(chúng ta phải nhồi trực tiếp cho chim ăn), ánh sáng tối thiểu.
ổ đẻ: khô ráo, sạch sẽ, tiện cho việc vệ sinh thay rửa thường xuyên. Kích
thước của ổ: Đường kính: 20-25cm; chiều cao: 7-8cm;
Máng ăn: Kích thước máng ăn cho một đôi chim bố mẹ: Chiều dài: 15cm;
Chiều rộng: 5cm; Chiều sâu: 5cm x 10 cm
Máng uống: Có thể vỏ dùng đồ hộp, cốc nhựa với kích thước dùng cho một
đôi chim bố mẹ: Đường kính: 5-6 cm; chiều cao: 8 -10 cm;

ăn khác nhau, thông thường lượng thức ăn= 1/10 trọng lượng cơ thể:
- Chim dò (2-5 tháng tuổi): 40-50g thức ăn/con/ngày:
- Chim sinh sản: (6 tháng tuổi trở đi)
+ Khi nuôi con: 125-130g thức ăn/đôi/ngày
+Không nuôi con: 90-100g thức ăn/đôi/ngày
- Lượng thức ăn/đôi sinh sản/năm: 45-50kg
Nước uống
Nhu cầu nước uống của chim bồ câu không lớn, nhưng cần có đủ nước để
chim uống tự do. Nước phải sạch sẽ, không màu, không mùi và phải thay
hằng ngày.
Có thể bổ sung vào trong nước Vitamin và kháng sinh để phòng bệnh khi
cần thiết, trung bình mỗi chim bồ câu cần 50-90ml/ngày.
Chăm sóc và nuôi dưỡng chim bồ câu
Khi ghép đôi xong, quen với chuồng và ổ, chim sẽ đẻ. Trước khi chim đẻ,
chuẩn bị ổ (chỉ dùng 1 ổ). Dùng rơm khô, sạch sẽ và dài để lót ổ. ở những
lứa đầu tiên chim thường có hiện tượng làm vãi rơm gây vỡ trứng, do đó nên
bện 1 vòng rơm lót vừa khít đường kính của ổ. Nơi ấp trứng phải yên tĩnh,
đặc biệt với chim ấp lần đầu nên giảm bớt tầm nhìn, âm thanh, ánh sáng để
chim chuyên tâm ấp trứng.
Khi chim ấp được 18 -20 ngày sẽ nở, nếu quả trứng nào mổ vỏ lâu mà chim
không đạp vỏ trứng chui ra thì ngời nuôi cần trợ giúp bằng cách bóc vỏ
trứng để chim non không chết ngạt trong trứng.
Trong thời kỳ nuôi con (từ khi nở đến 28 ngày tuổi), cần thay lót ổ thường
xuyên (2-3 ngày/lần), để tránh sự tích tụ phân trong ổ vì đó là nơi lý tưởng
cho ký sinh trùng, vi khuẩn và virus.
Khi chim non được 7-10 ngày mới tiến hành cho ổ đẻ thứ hai vào. Sau khi
tách mẹ, ổ đẻ tương ứng được bỏ ra rửa sạch, phơi khô để bố trí lứa đẻ tiếp
theo.
Sau khi được 28-30 ngày tuổi chúng ta tiến hành tách chim non khỏi mẹ.
Chim dò được nuôi thả ở chuồng quần thể với lứa tuổi tương đương nhau.

đẻ, khả năng sinh sản có chiều hướng giảm, do vậy cần phải thay chim bố
mẹ mới.
2. Chuồng nuôi và thiết bị nuôi chim
Thông thường chim bồ câu được nuôi thả tự do trong nhân dân, chim tự
kiếm mồi, tự xây tổ. Sự can thiệp của con người là rất ít. Hiện
nay, Trung tâm Nghiên cứu Gia cầm Thụy Phương khuyến cáo một phương
pháp nuôi mới đã cho kết quả khả quan: phương pháp nuôi nhốt bán công
nghiệp.
2.1. Chuồng nuôi
Môi trường là một trong những yếu tố quan trọng quyết định sự thành công
trong chăn nuôi, do vậy chuồng nuôi chim phải có ánh sáng mặt trời, khô
ráo, thoáng mát, sạch sẽ, yên tĩnh, tránh được gió lùa, mưa, ồn ào quá mức,
tránh phiền nhiễu của mèo, chuột, có độ cao vừa phải Đặc biệt chuồng
nuôi chim ấp trứng và chim sữa càng cần được yên tĩnh. Chuồng nuôi được
chia làm 2 loại: chuồng nuôi cá thể và quần thể.
2.1.1. Chuồng nuôi cá thể (dùng nuôi chim sinh sản từ 6 tháng tuổi trở
đi)
Mỗi cặp chim sinh sản cần một ô chuồng riêng, tùy theo điều kiện cụ thể mà
có thể làm bằng tre, gỗ, hay lưới sắt Trong chăn nuôi công nghiệp dùng
lồng 2 tầng bằng lưới sắt, cũng có thể đóng bằng gỗ, tre
Ô chuồng là một đơn vị sản xuất, trên đó được đặt các ổ đẻ, máng ăn, máng
uống, máng đựng thức ăn bổ sung và một đôi trống mái sinh sản. Kích thước
của một ô chuồng:
Chiều cao: 40cm.
Chiều sâu: 60cm.
Chiều rộng: 50cm.
2.1.2. Chuồng nuôi quần thể (nuôi chim hậu bị sinh sản từ 2-6 tháng
tuổi).
Kích thước của một gian:
Chiều dài: 6m.

Đường kính: 5-6cm.
Chiều cao: 8-10cm.
2.5. Máng đựng thức ăn bổ sung
Do chim bồ câu được nuôi nhốt theo phương pháp công nghiệp nên chúng
rất cần chất khoáng, sỏi, muối ăn. Kích thước của máng đựng thức ăn bổ
sung như máng uống, nên dùng gỗ hoặc chất dẻo, không nên làm bằng kim
loại.
2.6. Mật độ nuôi chim
Nếu nuôi nhốt theo kiểu ô chuồng thì mỗi ô chuồng là một đôi chim sinh
sản. Nếu nuôi thả trong chuồng thì mật độ là 6-8 con/m2 chuồng. Khi được
28 ngày tuổi, chim non tách mẹ (giai đoạn về sau này được gọi là chim dò).
Nuôi chim dò với mật độ gấp đôi nuôi chim sinh sản (10-14 con/m2).
2.7. Chế độ chiếu sáng
Chim bồ câu rất nhạy cảm với ánh sáng. Sự đẻ trứng chỉ phụ thuộc vào một
phần ánh sáng nhưng sự ấp trứng lại phụ thuộc chặt chẽ vào yếu tố ánh sáng.
Bản năng ấp trứng của bồ câu phụ thuộc vào thời gian chiếu sáng ban ngày
tối thiểu là 13 giờ. Do đó chuồng trại thiết kế thoáng đảm bảo cung cấp đủ
ánh sáng cho chim. Tuy nhiên, ở miền Bắc, ban ngày mùa đông ánh sáng
ngắn, có thể lắp bóng đèn 40W chiếu sáng thêm vào ban đêm (nếu nuôi theo
quy mô lớn) với cường độ 4-5W/m2 nền chuồng với thời gian 3-4h ngày.
Trước kia chim bồ câu được nuôi lác đác trong các hộ gia đình và hầu như
chỉ là nuôi "văn nghệ" cho vui cửa vui nhà Thế nhưng thời gian gần đây ở
một số địa phương đã bắt đầu nổi lên nghề nuôi chim bồ câu với quy mô lớn
và đang có rất nhiều triển vọng. Chúng tôi tìm đến nhà anh Lê Văn Lắm ở
ấp Thọ Lâm 3, xã Phú Xuân, huyện Tân Phú (Đồng Nai), là một trong
những hộ khá thành công với nghề nuôi chim bồ câu "siêu thịt". Dẫn chúng
tôi ra thăm mô hình chuồng nuôi chim câu sau nhà, anh Lắm vui vẻ cho biết:
Gia đình tôi nuôi chim bồ câu đã lâu rồi nhưng trước kia chỉ là nuôi "văn
nghệ" vài ba cặp cho vui chứ không nuôi nhiều như bây giờ. Nhưng vào thời
điểm năm 2000, khi tình cờ anh gặp lại người bạn ở Lái Thiêu trên thành

đẻ trong khoảng thời gian từ 3 đến 5 giờ chiều do vậy cần hạn chế vào
chuồng chim và cấm xua đuổi, đặc biệt chim câu kỵ nhất là gặp chuột, mèo
hay rắn bởi vì rất dễ gây hoảng loạn cho chim và có thể sẽ làm chim không
hoặc ngưng đẻ ngay lập tức.
Từ chỗ chỉ là nuôi "văn nghệ" nhưng đến nay mô hình nuôi chim bồ câu của
gia đình anh Lê Văn Lắm đã trở thành một "nghề chính", giúp cho gia đình
anh có được nguồn thu nhập cao. Giờ đây, với kinh nghiệm và kỹ thuật nuôi
chim bồ câu của mình, anh Lắm đã tạo được uy tín không chỉ trong vùng mà
từ khắp các nơi mọi người đều biết anh như một "ông chùm" chim câu. Liên
tục trong những ngày qua rất nhiều người tìm đến đặt mua giống chim câu
với số lượng nhiều và học hỏi kinh nghiệm nuôi chim của anh. Hơn thế nữa,
hiện anh Lắm đang chuẩn bị mở rộng quy mô chuồng trại nuôi để kịp thời
cung cấp đủ lượng chim thịt cho các cơ sở làm cháo dinh dưỡng trẻ em và
các nhà hàng khắp nơi đang nô nức tìm đến đặt hàng.
Kỹ thuật nuôi chim bồ câu
Nuôi chim bồ câu lấy thịt giờ đây đã không còn xa lạ với nhiều người. Chim
bồ câu ra ràng thường được dung làm thực phẩm như nấu cháo, hầm thuốc
bắc để tẩm bổ sức khoẻ. Người nuôi chim bồ câu không phải đầu tư nhiều,
nhanh thu hồi vốn nên nó đã trở thành một trong những nghề mang lại thu
nhập cao.
1. Chuồng nuôi chim bồ câu
Theo kinh nghiệm, chuồng nuôi chim bồ câu phải thoáng mát thì chim
mới mau lớn. Nếu là nuôi thả tự do thì chuồng nuôi yêu cầu không
được trống trải, có mái che nắng, mưa, có ổ cho chim mái đẻ trứng.
Nếu nuôi chim để sinh sản và khai thác thịt thì cần có chuồng nuôi
khác nhau.
Làm chuồng nên lấy tre chẻ ra thành nan, sau đó làm thành phên ghép
lại. Chuồng nuôi phải có ánh sáng mặt trời, khô ráo, thoáng mát, sạch
sẽ, tránh gió lùa, tránh ồn ào. Nên chia chuồng thành các ô nhỏ cho
mỗi cặp chim: Chiều cao 40cm, chiều sâu 40cm, chiều rộng 50cm.

nóng và ít nhất 150ml vào lúc lạnh. Chim bồ câu thường nhúng mỏ
vào nước trong suốt thời gian chúng uống nước. Đặc biệt, chim bồ câu
rất thích tắm, nhất là trong thời gian thay lông, chim non thích tắm
quanh năm.
4. Phòng và trị bệnh cho chim bồ câu
Chim bồ câu có sức đề kháng với bệnh dịch khá tốt, nhưng nếu nuôi
theo đàn trong một không gian hẹp thì nguy cơ mắc bệnh rất lớn.
Muốn cho chim bồ câu khoẻ mạnh, có sức đề kháng tốt thì trước hết
chim phải được nuôi dưỡng trong môi trường tốt, thức ăn được cung
cấp đầy đủ
- Một năm nên tiêm vắc xin phòng bệnh 3 lần cho chim
- Vệ sinh chuồng trại cho chim bồ câu sạch sẽ. Nên định kỳ 2-3 tháng
dọn dẹp làm vệ sinh chuồng, sửa chữa và làm mới chỗ hư hỏng, cạo
sạch phân, thay ổ đẻ, phun thuốc sát trùng chuồng.
- Vệ sinh máng ăn, máng uống: Hàng ngày nên rửa máng uống để
tránh cho chim uống nước bẩn, đã lên men do cặn thức ăn đọng lại
trong máng
Lồng vận chuyển chim bồ câu cũng là nguồn lây nhiễm bệnh cho
chim, vì ở chuồng có chim bị bệnh và chết thì dễ dàng lây nhiễm bệnh
sang chuồng khác. Vì thế lồng khi dùng để vận chuyển chim mới cần
phải được lau rửa sát trùng cẩn thận.
- Hạn chế cho chim lạ vào chuồng. Tránh để phân chim vương vãi ra
mọi nơi. Phòng tránh chuột, mèo, chó tấn công chim.
- Một số bệnh thường gặp ở chim bồ câu như: Bệnh kẹt trứng, trứng
vỏ mềm, bệnh cầu trùng, bệnh đậu mùa, bệnh herpes virus đường hô
hấp Cần phải theo dõi kỹ nếu chim bị mắc các bệnh đó thì nên đến
các cơ sở hỗ trợ chăn nuôi để được tư vấn loại thuốc chữa cho phù
hợp.
1. Kỹ thuật nuôi chim bồ câu Pháp
Giống bồ câu Pháp có ký hiệu là VN1, là giống chuyên thịt nổi tiếng, mỗi

chuồng. Khi đư ợc 28 ngày tuổi, chim non tách mẹ (giai đoạn về sau này
được gọi là chim dò). Nuôi chim dò với mật độ gấp đôi nuôi chim sinh sản
(10-14 con/m2).
Chế độ chiếu sáng: Chuồng trại phải thiết kế thoáng đảm bảo cung cấp đủ
ánh sáng cho chim. Tuy nhiên ở miền Bắc ban ngày mùa đông ánh sáng
ngắn, có thể lắp bóng đèn 40w chiếu sáng thêm vào ban đêm (nếu nuôi theo
quy mô lớn) với c ường độ 4-5w/m2 nền chuồng với thời gian 3-4h ngày.
Dinh dưỡng và thức ăn nuôi chim
Các loại thức ăn thư ờng sử dụng nuôi chim
Thông th ường chim ăn trực tiếp các loại hạt thực vật: đỗ, ngô, thóc, gạo
và một lư ợng cần thiết thức ăn đã gia công chứa nhiều chất khoáng và
vitamin.
+ Đỗ bao gồm: đỗ xanh, đỗ đen, đỗ t ơng, Riêng đỗ t ương hàm l ượng chất
béo nhiều nên cho ăn ít hơn và phải đư ợc rang tr ước khi cho chim ăn.
+ Thức ăn cơ sở: thóc, ngô, gạo, cao l ương, trong đó ngô là thành phần
chính của khẩu phần. Yêu cầu của thức ăn phải đảm bảo sạch, chất lư ợng
tốt, không mốc, mọt.
Chim bồ câu cần một l ượng nhất định các hạt sỏi, giúp cho chim trong quá
trình tiêu hoá của dạ dày (mề). Kích cỡ của các hạt: dài 0,5-0,8mm, đư ờng
kính 0,3-0,4mm. Vì vậy nên đ a sỏi vào máng dành riêng đựng thức ăn bổ
sung cho chim ăn (trộn cùng với muối ăn và khoáng Premix).
Cách phối trộn thức ăn
Thức ăn bổ sung (chứa vào máng ăn riêng): Khoáng Premix: 85%; NaCl:
5%; Sỏi: 10%. Thông thư ờng lượng hạt đậu đỗ từ 25-30%; ngô và thóc gạo:
75-75%.
Cách cho ăn
- Thời gian: 2 lần trong ngày buổi sáng lúc 8-9h, buổi chiều lúc 14-15 h, nên
cho ăn vào một thời gian cố định trong ngày.
- Định l ượng: Tuỳ theo từng loại chim mà chúng ta cho ăn với số lư ợng
thức ăn khác nhau, thông th ường l ượng thức ăn= 1/10 trọng l ượng cơ thể:

Giai đoạn này chim còn yếu, khả năng đề kháng và khả năng tiêu hoá kém
dễ sinh bệnh. Do đó cần chú ý công tác chăm sóc nuôi d ưỡng. Giai đoạn
này nên bổ sung Vitamin A, B, D, các chất kháng sinh vào n ước uống để
chống mềm x ương, trợ giúp tiêu hoá và chống các bệnh khác. Trong giai
đoạn đầu có một số con chư a quen cuộc sống tự lập không biết ăn, uống do
đó ngư ời nuôi phải kiên nhẫn tập cho chim non.
Nuôi vỗ béo chim lấy thịt
Tiến hành tách mẹ lúc 20-21 ngày tuổi (khối l uượng cơ thể đạt 350-
400g/con) dùng nhồi vỗ béo:Mật độ: 45-50 com/m2 lồng, không để không
gian cho chim hoạt động nhiều, đảm bảo ngoài giờ ăn,uống thì thời gian ngủ
là chính. Thức ăn dùng để nhồi: Ngô: 80%, đậu xanh 20%. Cách nhồi: Thức
ăn đ ược nghiền nhỏ, viên thành viên nhỏ ngâm cho mềm rồi sấy khô đảm
bảo tỷ lệ thức ăn/n ước: 1:1
+ Định lư ợng: 50-80 g/con; + Thời gian: 2-3 lần/ngày; + Phư ơng pháp :
Nhân công: Dùng tay nhét thức ăn vào miệng chim hoặc máy nhồi như vịt.
Khoáng vẫn đư ợc bổ sung tự do, các loại vitamin, thuốc bổ khác đư ợc bổ
sung trong nước uống.
Nguồn: Tài liệu tập huấn chăn nuôi Gia cầm Việt Nam, Trung tâm nghiên
cứu Gia cầm Thụy ph ương – Viện Chăn Nuôi tổ chức tại Vĩnh phú
2. Kinh nghiệm nuôi chim bồ câu ở Hiệp Hòa
Con chim bồ câu trước đây nhiều gia đình thường nuôi làm cảnh hoặc để
thỉnh thoảng cải thiện bữa ăn, nên chỉ nuôi vài ba đôi. Việc chăn thả không
cần chú ý mấy, thường để nó ăn lẫn với con gà hoặc tự đi kiếm ăn.
Mấy năm gần đây, một số gia đình ở xã Thường Thắng, huyện Hiệp Hoà,
tỉnh Bắc Giang đã phát triển chim bồ câu thành con vật nuôi chính cho thu
nhập cao hơn so với con gà, con lợn.
Đầu tư cho một đôi chim bồ câu đến khi đẻ chỉ tương đương với đầu tư cho
một con gà mái đẻ. Lúc lãi bù lúc lỗ, một con gà mái đẻ bán trứng, một năm
chỉ cho thu trên dưới 200.000đ; trong khi một đôi chim bồ câu cho thu trên
500.000đ, lại ít bệnh tật, chăm sóc giản đơn hơn nhiều so với con gà. Từ đó

Năm 1990 ông Ngụy Văn Luân, rời bỏ công việc Quản lý kinh tế ở Tổng
Cục địa chất do mất sức lao động. Cuộc sống khó khăn, ông chỉ nghĩ ra việc
nuôi chim bồ câu làm cảnh cho vui và cải thiện bữa ăn gia đình. Ban đầu
ông mua 6 đôi về nuôi và không có ý định làm giàu. Đến năm 2002, dịch
cúm gia cầm phát sinh mạnh và rộng khắp trên địa bàn huyện, tỉnh nhưng
được chăm sóc tốt nên đàn chim cứ sinh sôi, phát triển mạnh và duy trì 150
đôi cho đến nay. Khi hỏi về kinh nghiệm, ông Luân chia sẻ: “Nuôi chim bồ
câu rất đơn giản, buổi sáng nên cho chim bố mẹ ăn cám viên của lợn. Khi đó
chim bố mẹ sẽ mớm cho chim non vì chim non chưa thể ăn thức ăn cứng
như thóc và ngô và chim bố mẹ không bị rát họng, 1giờ sau cho chim bố mẹ
ăn ngô và thóc, khi ấy sẽ đảm bảo hơn cho sự sinh trưởng của chim”.
Chuồng trại, ông Luân tự xây 3 dãy chuồng bằng bê tông chắc chắn, sạch sẽ,
mỗi dãy 5 tầng, hơn 200 ô nuôi, với chiều ngang, cao, sâu theo tỷ lệ: 30: 30:
40. Hiện trong mô hình này của ông Luân có 10 đôi bồ câu pháp, trị giá mỗi
đôi là 250.000 và gần 150 đôi bồ câu lai pháp. Đây là loài bồ câu to, khỏe và
có giá trị kinh tế cũng như giá trị dinh dưỡng cao và ít bị bệnh. Mỗi một đôi
bồ câu mỗi năm đẻ 9 lứa, bán 100.000-150.000 đồng/đôi. Trung bình mỗi
lứa ông Luân bán 80 đôi, thu về 7 triệu đồng. Một năm ông Luân thu từ 70-
80 triệu đồng từ nuôi chim bồ câu.
Cánh chim bay xa
Tiếng lành đồn xa, khách hàng ở trong tỉnh đến ngoài tỉnh như: Hải Dương,
Lạng sơn, Hải Phòng… đặt mua với số lượng lớn. Hiện thôn Hương có 10
hộ nuôi chim bồ câu cho thu nhập kinh tế khá. Ngoài nuôi chim bồ câu, gia
đình ông Luân còn nuôi 30 con lợn thịt, 6 con thỏ sinh sản nhằm tăng thêm
thu nhập. Mỗi năm trừ chi phí, nguồn thu nhập của gia đình ông Luân trên
100 triệu đồng. Anh Hà Văn Minh, cán bộ khuyến nông thị trấn Tân Dân
cho biết: “Không những là nhà nông giỏi trên mặt trận kinh tế, ông Ngụy
Văn Luân còn là người tích cực tham gia các phong trào xã hội. Hiện nay
chúng tôi cũng đang nhân rộng những mô hình hiệu quả như của gia đình
ông Luân cho bà con cùng làm, đem lại thu nhập”. Với gần 20 năm ông

đã chọn cho mình một tổ thì sẽ ở tổ đó suốt đời, nên việc tranh dành nhau về
chỗ ở là không xảy ra. Còn dịch bệnh đối với bồ câu thì từ ngày tôi nuôi là
chưa thấy xuất hiện, bồ câu rất khỏe mạnh và phát triển rất tốt, được các mối
lái ở TP Hồ Chí Minh rất ưa chuộng”. Theo anh Cẩn, mô hình nuôi chim bồ
câu này ai cũng có thể nuôi được, hiệu quả kinh tế cao, đầu ra tiêu thụ rất
lớn, thường gia đình anh không nuôi kịp để cung cấp cho thị trường, phân
của bồ câu được tận dụng bón cho cây trồng rất hiệu quả, nên việc mở rộng
mô hình trên sẽ giúp bà con nông dân có cơ hội thoát nghèo và phát triển
kinh tế là rất khả quan. Chim bồ câu sinh sản rất nhanh, từ chim giống đến
khi sinh sản được vào khoảng 2,5 tháng, mỗi lần bồ câu đẻ được hai trứng,
ấp khoảng 20 ngày là nở. Sau khi chim bồ câu nở được 10 ngày, người nuôi
phải tiến hành bắt chim con ra khỏi ổ và chuyển vào ổ bên cạnh cho chim
trống nuôi, làm như vậy để chim mái tiếp tục đẻ trứng. Như vậy, có thể thấy
quá trình sinh sản của chim bồ câu là liên tục và khá nhanh, hiệu quả kinh tế
mang lại cho người nuôi là thấy rõ. Với khoảng 200 cặp chim bồ câu vào đọ
tuổi đang sinh sản như hiện nay, mỗi tháng gia đình anh Cẩn thu về khoảng
100 cặp chim bồ câu giống. Nếu tính giá 1 cặp chim giống hiện bán với giá
trung bình 200 ngàn đồng thì 100 cặp sau khi bán sẽ thu về khoảng 10 triệu
đồng, giá thức ăn cho bồ câu (chủ yếu là bắp, lúa, cám trộn lẫn) vào khoảng
7 ngàn đồng trên 1 kg, một ngày trung bình 200 cặp chim bồ câu ăn hết 10
kg thức ăn, một tháng thức ăn cho chúng vào khoảng 3 tạ thì chi phí thức ăn
chỉ hết khoảng 2,1 triệu đồng. Mỗi tháng, sau khi trừ các chi phí thức ăn cho
chúng, gia đình anh Cẩn cũng thu về từ 7 – 8 triệu đồng tiền lãi, đối với một
người làm nông thì đây là một thu nhập rất đáng kể. Bên cạnh việc nuôi bồ
câu, gia đình anh Cẩn còn trồng cà phê, bắp, lúa để tăng gia sản xuất, đồng
thời lấy sản phẩm lúa, bắp dùng nuôi chim bồ câu, như vậy thật là hiệu quả
đôi đường. Trong thời gian tới, anh Cẩn sẽ tiếp tục triển khai mở rộng mô
hình này với một quy mô lớn hơn. Đồng thời, anh Cẩn cho biết là sẽ sẵn
sàng chia sẻ kinh nghiệp nuôi bồ câu của mình cho bà con nào có ý định làm
kinh tế theo mô hình này.

câu là thức ăn quý và bổ dưỡng nên khách hàng thường vào tận nơi đặt hàng,
nhiều khi không có đủ để cung cấp ra thị trường.
Bồ câu là vật nuôi sinh trưởng và phát triển nhanh, từ khi nở cho đến khi bồ
câu non ra ràng là 45 ngày, trong khoảng thời gian ấy bồ câu mẹ có thể vừa
đẻ vừa nuôi con. Bình quân mỗi tháng gia đình ông Đông xuất bán 3 lứa,
mỗi lứa từ 15 đến 20 cặp. Giá bán bồ câu thịt là 90.000 đồng/cặp, còn chim
giống là 120.000 đồng/cặp. Sau khi trừ các chi phí thức ăn, gia đình ông
Đông thu về trên 5 triệu đồng tiền lãi/tháng.
Hiệu quả nuôi chim bồ câu cao hơn nhiều so với nuôi các loại gia súc khác
do chi phí đầu tư không quá cao, không phải tốn nhiều công sức để chăm sóc
lại thu hồi vốn nhanh. Bên cạnh đó, diện tích để nuôi chim bồ câu không cần
phải lớn. Đây là một hướng đi rất phù hợp với những hộ nông dân nghèo.
Ngoài nuôi bồ câu, gia đình ông Đông còn nuôi trên 200 con gà thả vườn, 30
con lợn thịt, nuôi thủy sản trên diện tích 0,7 ha ao kết hợp trồng rừng để tăng
thêm thu nhập. Mỗi năm trừ chi phí, gia đình ông thu lãi gần 150 triệu đồng.
Mô hình nuôi chim bồ câu của ông đã trở thành địa chỉ tin cậy để nhiều nông
dân trong xã cũng như trong tỉnh đến thăm quan, học tập kinh nghiệm và
mua con giống.
Với những người bắt đầu nuôi, ông Đông luôn hướng dẫn tận tình kỹ thuật
chăm sóc, làm thế nào để chim bồ câu mang lại hiệu quả cao nhất cho người
nuôi. Dự kiến, thời gian tới, gia đình ông tiếp tục mở rộng mô hình này
nhằm kịp thời cung cấp đủ lượng chim bồ câu thịt ra thị trường. Cùng với
đó, ông sẽ phát triển và nuôi thêm gà công nghiệp với mô hình 200 con để
đáp ứng nhu cầu khách hàng.
Dám nghĩ, dám làm, cần mẫn trong lao động không chỉ giúp ông Lương Văn
Đông làm giàu cho gia đình mà còn góp phần làm cho bộ mặt nông thôn
Cường Thịnh đổi mới.
Quy trình Kỹ thuật nuôi chim bồ câu pháp
Giống bồ câu Pháp có ký hiệu là VN1, là giống chuyên thịt nổi tiếng, mỗi
năm một cặp có thể đẻ 8-9 lứa, khối l¬ượng chim ra giàng (28 ngày tuổi) đạt

được gọi là chim dò). Nuôi chim dò với mật độ gấp đôi nuôi chim sinh sản
(10-14 con/m2).
Chế độ chiếu sáng: Chuồng trại phải thiết kế thoáng đảm bảo cung cấp đủ
ánh sáng cho chim. Tuy nhiên ở miền Bắc ban ngày mùa đông ánh sáng
ngắn, có thể lắp bóng đèn 40w chiếu sáng thêm vào ban đêm (nếu nuôi theo
quy mô lớn) với cường độ 4-5w/m2 nền chuồng với thời gian 3-4h ngày.
Dinh dưỡng và thức ăn nuôi chim
Các loại thức ăn thường sử dụng nuôi chim
Thông thường chim ăn trực tiếp các loại hạt thực vật: đỗ, ngô, thóc, gạo…
và một lượng cần thiết thức ăn đã gia công chứa nhiều chất khoáng và
vitamin.
+ Đỗ bao gồm: đỗ xanh, đỗ đen, đỗ tơng,…Riêng đỗ tương hàm lượng chất
béo nhiều nên cho ăn ít hơn và phải được rang trước khi cho chim ăn.
+ Thức ăn cơ sở: thóc, ngô, gạo, cao lương, trong đó ngô là thành phần
chính của khẩu phần. Yêu cầu của thức ăn phải đảm bảo sạch, chất lượng
tốt, không mốc, mọt.
Chim bồ câu cần một lượng nhất định các hạt sỏi, giúp cho chim trong quá
trình tiêu hoá của dạ dày (mề). Kích cỡ của các hạt: dài 0,5-0,8mm, đường
kính 0,3-0,4mm. Vì vậy nên đa sỏi vào máng dành riêng đựng thức ăn bổ
sung cho chim ăn (trộn cùng với muối ăn và khoáng Premix).
Cách phối trộn thức ăn
Thức ăn bổ sung (chứa vào máng ăn riêng): Khoáng Premix: 85% NaCl: 5%
Sỏi: 10%. Thông thường lượng hạt đậu đỗ từ 25-30% ngô và thóc gạo: 75-
75%.
Sau đây là 2 khẩu phần đang được ứng dụng nuôi chim bồ câu Pháp:
Khẩu phần 1: (Sử dụng nguyên liệu thông thường)
Nguyên liệu &
GTDD
Chim sinh sản Chim dò
Ngô (%) 50 50

- Chim sinh sản: (6 tháng tuổi trở đi)
+ Khi nuôi con: 125-130g thức ăn/đôi/ngày
+Không nuôi con: 90-100g thức ăn/đôi/ngày
- Lượng thức ăn/đôi sinh sản/năm: 45-50kg
Nước uống
Nhu cầu nước uống của chim bồ câu không lớn, nhưng cần có đủ nước để
chim uống tự do. Nước phải sạch sẽ, không màu, không mùi và phải thay
hằng ngày.
Có thể bổ sung vào trong nước Vitamin và kháng sinh để phòng bệnh khi
cần thiết, trung bình mỗi chim bồ câu cần 50-90ml/ngày.
Chăm sóc và nuôi dưỡng chim bồ câu
Khi ghép đôi xong, quen với chuồng và ổ, chim sẽ đẻ. Trước khi chim đẻ,
chuẩn bị ổ (chỉ dùng 1 ổ). Dùng rơm khô, sạch sẽ và dài để lót ổ. ở những
lứa đầu tiên chim thường có hiện tượng làm vãi rơm gây vỡ trứng, do đó nên
bện 1 vòng rơm lót vừa khít đường kính của ổ. Nơi ấp trứng phải yên tĩnh,
đặc biệt với chim ấp lần đầu nên giảm bớt tầm nhìn, âm thanh, ánh sáng để
chim chuyên tâm ấp trứng.
Khi chim ấp được 18 -20 ngày sẽ nở, nếu quả trứng nào mổ vỏ lâu mà chim
không đạp vỏ trứng chui ra thì ngời nuôi cần trợ giúp bằng cách bóc vỏ
trứng để chim non không chết ngạt trong trứng.
Trong thời kỳ nuôi con (từ khi nở đến 28 ngày tuổi), cần thay lót ổ thường
xuyên (2-3 ngày/lần), để tránh sự tích tụ phân trong ổ vì đó là nơi lý tưởng
cho ký sinh trùng, vi khuẩn và virus.