phanquangthoai@yahoo lhu

1 QUI TRÌNH KỸ THUẬT NUÔI CHIM YẾN TRONG NHÀ
I./ ðặc ñiểm phân biệt các loại Yến/Nhạn tiêu biểu
Trong các loại yến ở Việt Nam, chỉ có yến Hàng làm tổ trong nhà và tổ yến cho kinh tế
cao

Việt Nam Tiếng Anh Tiếng
Indonesia
Loại tổ
Ến Swallow Cỏ - rác
Nhạn Martin Cỏ - rác
Yến cỏ Indonesia Collocalia Seriti Cỏ - nước bọt
Yến cỏ Việt Nam Apus Affinis Cỏ - nước bọt
Yến cây dừa Cypsiurus Cỏ
Unicolor
Maximus
Germanicus
Yến Hàng/Yến tổ trắng
Fuciphagus Swiftlet Nước bọt

1./ Yến cỏ Việt Nam (Apus Affinis)

- Tổ bằng cỏ làm trên cây dừa.
3./ Yến hàng (Aerodramus Germanicus)
- Thân nhỏ (12 – 14cm);
- Ngực xám ;
- Lưng mảng màu sáng;
- Tiếng kêu ñặc trưng phát sóng siêu âm;
- Sinh sống tại các ñảo ven biển Việt Nam;
- Tổ màu hơi xám hoặc ñỏ;
- Một năm sinh sản 2 lần. 4./ Yến tổ trắng (Aerodramus Fuciphagus)
- Sải cánh dài (12-15cm);
- ðuôi bầu ;
- Lưng không có khoảng trắng;

- Gần một căn nhà Yến có sẵn;
- Nơi chim Yến bay qua trên ñường ñi kiếm ăn và trên ñường bay về tổ;
- Chim Yến bay vòng quanh khu vực trước khi vào tổ;
- Nơi kiếm ăn hàng ngày của ñàn Yến.
- Môi trường xung quanh của nhà nuôi chim Yến:
+ 50% cây bụi, ñồng lúa;
+ 30% cây cao;
+ 20% mặt nước.
- ðiều kiện quanh nhà nuôi chim Yến:
+ Gần ao, hồ, mặt nước;
+ Không có nhiều cây cao chắn tầm nhìn và vòng lượn;
+ Có những cây thấp thu hút côn trùng như Leucanea Glauca(Keo dậu, dẹt).
- Những kinh nghịêm nhận dạng nhà nuôi chim Yến sẳn có:
- Xác ñịnh nhà Yến chính xác
- Xác ñịnh vùng chim ñang lượn vòng
- Tìm ñộ cao ñể quan sát
- Xác ñịnh các loài chim Yến
- Quan sát bầu trời
1.2./ Lỗ ra vào của chim Yến:
- Lỗ ra vào quyết ñịnh khá lớn lượng chim có thể vào trong nhà:
+ Lỗ trên chuồng cu.
+ Lỗ ngang.
- Lỗ ra vào có thể lớn(80x40cm) trong quá trình dụ chim ban ñầu và thu nhỏ lại
(50x20cm) sau khi chim vào nhà ở.
- Nên làm ống chắn sáng tại lỗ
Chú ý: Việc mở lỗ ra vào phải ñúng hướng ñậy là ñiều kiện rất quan trọng quyết ñịnh thành
công của căn nhà nuôi chim Yến!
- Kích thước lỗ ra vào:
+ Từ 20x30cm.
+ Nên lớn hơn rất nhiều trong thời gian dụ chim ban ñầu.

1.4./ Mái nhà, vòi phun nước và cây Leucanea:
- Mái nhà:
+ ðộ nghiêng ảnh hưởng ñến ñộ nóng của nhà nuôi.
+ Nhiều vật liệu khác nhau có thể áp dụng (Tôn, ngói, bê tông).
+ Không nên ñổ nước lên nóc hoặc mái bằng nếu không chống thấm tốt.
- Vòi phun nước:
+ Vòi phun tròn.
+ Vòi phun dài.
+ Các loại vòi phun khác.
- Cây Leucanea (Cây dẹt, cây táo nhơn):
+ Trồng xung quanh nhà nuôi.
+ Nên gieo hạt mùa mưa hoặc dùng nước tưới.

- Dùng ñẻ chắn ánh sáng rọi vào trong nhà nuôi.
- Dùng ñể chắn gió.
- Kích thước phải ñủ dài ñể không ñụng vào ñuôi chim.
- Khoảng cách giữa hai thanh ñược lắp ñặt cách nhau 30cm.
- ðặc ñiểm của thanh làm tổ phải mềm, nhẹ, có ñộ bền cao và phải xử lý bằng hóa chất
tẩm cho thanh.

4m30cm

1m

4m 2.3./ Xử lý mùi bầy ñàn và âm thanh kêu gọi bầy ñàn:


5 Tắc kè 12 Muỗi
6 Cú mèo 13 Ong
7 Dơi 14 Ăn trộm

Chúy ý: Trong các ñịch hại của chim Yến, kẻ trộm là ñịch hại nguy hiểm nhất vì không những
lấy tổ của chim mà còn gây ñộng, vứt trứng và chim non ñi với số lượng lớn. Bảo vệ nhà Yến
với những cách sau:
- Thu nhỏ chiều cao của lỗ ra vào sau khi chim ñã làm tổ (còn khoảng 20cm).
- Làm cửa sắt dày, khóa an toàn hoặc khóa ngầm bên trong cửa sắt.
-
Lắp camera hồng ngoại và hệ thống báo trộm hồng ngoại nếu ñiều kiện cho phép.Thêm một nghề mới
Hiện nay, ngoài ngôi nhà yến trên ñường Thống Nhất – Nha Trang, Công ty
Yến sào ñã xây dựng thêm 3 ngôi nhà yến ở các huyện, thị khác trong tỉnh. Hàng
trăm chim yến trưởng thành ñã và ñang ñược bổ sung vào những ngôi nhà yến,
góp phần làm tăng nhanh ñàn yến trong nhà ở Khánh Hòa. Hy vọng với thành
công này của Công ty Yến sào Khánh Hòa, một nghề mới- nghề nuôi yến trong nhà
ñể lấy tổ - sẽ phát triển nhanh không chỉ ở Khánh Hòa mà còn ở các tỉnh, thành
khác trên cả nước ñể nhằm khai thác loại “vàng trắng” này. phanquangthoai@yahoo lhu

7

Sau gần 2 năm dày công nghiên cứu, ñến nay Công ty Yến sào Khánh Hòa ñã thực
hiện thành công việc ấp nở, nuôi nhân tạo ñàn chim yến trong nhà, mở ra triển vọng
lớn cho nghề nuôi chim yến trong nhà ñể lấy tổ

ệ nở cao,
chim con ñều. Cụ thể là qua 3 ñợt ấp, tỉ lệ nở trung bình ñ
ạt 78,41%, một tỉ lệ rất
cao.

Một công ñoạn cực kỳ quan trọng khác trong quy trình ấp nuôi chim yến là nuôi
chim yến con. ðội ngũ cán bộ khoa học kỹ thuật của công ty cũng ñã mày mò nghiên
cứu, thiết kế và chế tạo thành công các máy nuôi chim con. Hiện nay, máy do công ty
sản xuất ñã ñáp ứng toàn bộ quá trình nuôi chim con qua từng giai ñoạn phát triển. Qua
3 ñợt nuôi, các máy này cho tỉ lệ nuôi chim con thành công trung bình là 28,02%, chim
không h
ề bị dị tật.
phanquangthoai@yahoo lhu

8

Hòa nhập tốt với bầy ñàn
Mặc dù ñã thành công trong việc ấp nở, nhưng làm sao giúp chim làm quen với các tập
quán giống nòi là một quá trình xuyên suốt cả quy trình ấp nuôi chim yến. Một câu hỏi
ñã ñặt ra là xây dựng các quy trình kỹ thuật hỗ trợ chim ñeo tổ, tập bay công ñoạn này
cũng ñược xây dựng thành công mỹ mãn. Nhờ ñó, các chim trưởng thành hòa nhập tốt
với bầy ñàn.
Công ty cũng ñã xây dựng ñược quy chuẩn chế ñộ dinh dưỡng phù hợp cho chim yến.
ðặc biệt, chủng loại, số lượng và tần suất cho ăn ñều dựa vào các nghiên cứu mà công
ty ñã thực hiện hơn 10 năm qua và ñược ñiều chỉnh thích hợp trong các thí nghiệm ñể
thu ñược các thông số tối ưu. ðây cũng là yếu tố then chốt góp phần vào thành công của
nuôi chim yến.
Hiện công ty ñã thiết kế và chế tạo thành công các công cụ hỗ trợ ấp nuôi chim yến, các
thiết bị, vật tư ngành yến phục vụ xây dựng nhà yến. Các nguyên vật liệu phục vụ cho
việc tạo môi trường sống thuận lợi cho chim yến cũng ñược công ty xem xét lập phương